ASTANA (ANP/DPA) - Kazachstan wil de olie-export voor de maand april verhogen van 20.000 ton naar 100.000 ton. Kazachstan begon begin dit jaar met het leveren van de olie, waardoor Duitsland minder afhankelijk is van Russische olie.

ROTTERDAM (ANP) - Het Deense containeroverslagbedrijf APM Terminals steekt een miljard euro in de verdubbeling van zijn capaciteit in de Rotterdamse haven. De uitbreiding is nodig omdat de vraag naar goederen gestegen is, legde topman Allard Castelein van Havenbedrijf Rotterdam uit tijdens de officiële aftrap van de uitbreiding. Maar de Deense expansie helpt Rotterdam ook om de grootste haven van Europa te blijven.

HEERENVEEN (ANP) - Vakbonden en werkgevers gaan woensdag in gesprek over de cao multimodaal, de kleinere cao in het streekvervoer die geldt voor 1300 werknemers. Het betreft een verkennend gesprek, laat vervoerder Arriva weten. Eerder meldden bonden en werkgeversvereniging VWOV dat de onderhandelingen worden hervat voor een andere cao in het streekvervoer, die geldt voor 13.000 medewerkers.

BRUSSEL (ANP) - Het bedrijf achter ChatGPT moet zich net als alle andere bedrijven in de Europese Unie aan de Europese databeschermingsregels houden. Maar over de handhaving daarvan gaan de toezichthouders van de EU-landen, zegt de Europese Commissie. De commissie reageert op het besluit van Italië om het AI-systeem, dat eigenhandig teksten kan schrijven die nauwelijks van mensenwerk te onderscheiden zijn, voorlopig te verbieden.

ROME (ANP/AFP) - De verwoestende aardbevingen in Turkije en Syrië hebben ruim een vijfde van de Turkse landbouwproductie beschadigd. Dat meldt de Landbouworganisatie van de Verenigde Naties (FAO), die spreekt van "ernstige schade aan de landbouw, met inbegrip van gewassen, vee, visserij en aquacultuur, evenals de plattelandsinfrastructuur in de getroffen gebieden".

DEN HAAG (ANP) - De failliete garnalenverwerker Heiploeg ging waarschijnlijk toch in de fout met de snelle doorstart in 2014. Tientallen werknemers gingen direct over naar het 'nieuwe' bedrijf, maar tegen veel slechtere arbeidsvoorwaarden. FNV en CNV spanden daarop een al jaren voortdurende rechtszaak aan. Een belangrijke adviseur van de Hoge Raad is het eens met belangrijke bezwaren van die bonden.

SINT PETERSBURG (ANP/RTR) - Het Russische staatsbedrijf NAMI heeft een fabriek van de Japanse autofabrikant Toyota in Sint Petersburg overgenomen. Dat melden het Russische ministerie van Industrie en Handel en Toyota, dat in september al had besloten de autoproductie in het hele land stil te leggen. Dat kwam door problemen bij de aanlevering van belangrijke materialen en onderdelen als gevolg van de oorlog in Oekraïne.

NEW YORK (ANP) - Virgin Orbit ging vrijdag hard onderuit op de aandelenbeurzen in New York. Het ruimtevaartbedrijf van de bekende Britse zakenman en miljardair Richard Branson staakt zijn activiteiten en ontslaat het overgrote deel van het personeel. Het bedrijf zat in de financiële problemen na de mislukte lancering van een ruimteraket vanuit West-Europa begin dit jaar. Bijna alle werknemers van Virgin Orbit waren al met onbetaald verlof gestuurd, terwijl het management hard zocht naar nieuwe geldschieters. Dat is echter niet gelukt.

UTRECHT (ANP) - De vakbonden en werkgevers in het streekvervoer gaan weer met elkaar onderhandelen over een nieuwe cao, hebben de werkgevers verenigd in de VWOV vrijdag bekendgemaakt. Maandag zitten de partijen weer met elkaar om tafel. Daarmee zijn ook de aangekondigde stakingen opgeschort, stellen VWOV en vakbond FNV.

ROME (ANP/RTR) - AI-systeem ChatGPT wordt voorlopig verboden in Italië. Volgens de Italiaanse privacytoezichthouder Garante per la Protezione dei Dati Personali (GPDP) houdt OpenAI, het bedrijf achter het systeem, zich niet aan de regels voor vergaring van persoonsgegevens. Ook zijn er geen systemen om de leeftijd van minderjarigen te controleren en legt het bedrijf niet goed uit aan gebruikers welke persoonlijke gegevens worden verzameld en wat er met die data gebeurt.

SHENZHEN (ANP/BLOOMBERG/AFP) - Het Chinese techconcern Huawei heeft in 2022 de winst met bijna 70 procent zien kelderen. De scherpe daling wordt veroorzaakt door de Amerikaanse sancties tegen het bedrijf. Huawei heeft daardoor een grote afzetmarkt voor met name zijn mobiele telefoons zien verdwijnen. Ook de apparatuur voor mobiele netwerken van het bedrijf worden in de Verenigde Staten en steeds meer Europese landen geweerd.

BERGEN OP ZOOM (ANP) - Werknemers van kunststoffabrikant Sabic uit Bergen op Zoom krijgen er ruim 9 procent loon bij. Dat is vakbond FNV met het Saudische bedrijf overeengekomen nadat het personeel vier dagen had gestaakt.

AMSTERDAM (ANP) - Supermarktconcern Ahold Delhaize en bierbrouwer Heineken gingen vrijdag aan kop in de AEX-index, die een kleine winst liet zien. Beleggers reageerden onder meer op de nieuwste inflatiecijfers. Die lieten zien dat de prijzen in Nederland en de hele eurozone deze maand minder hard zijn gestegen. Dat komt echter vooral door de dalende energieprijzen. Voedingsmiddelen en dranken werden wel in rap tempo duurder.

DEN HAAG (ANP) - De verdeling dit najaar van nieuwe vergunningen voor razendsnel mobiel internet (5G) levert de staatskas mogelijk minder op dan eerder gedacht. De minimumopbrengst is vastgesteld op 176 miljoen euro. Eerder was dat nog 300 miljoen euro. De uitkomst van de veiling bepaalt de daadwerkelijke opbrengst.

ROTTERDAM (ANP) - Energiebedrijf Eneco gaat nu ook voor gas minder vragen dan het prijsplafond van de overheid. Een groep klanten die in mei een nieuw variabel tarief krijgt betaalt dan minder dan het door de overheid vastgestelde maximum. In april kon Eneco, een van de grootste energieleveranciers van Nederland, al stroomtarieven rekenen die daaronder liggen.

LUXEMBURG (ANP) - De werkloosheid in de eurozone is in februari iets gedaald ten opzichte van dezelfde maand vorig jaar. Volgens het Europese statistiekbureau Eurostat kwam de werkloosheid vorige maand uit op 6,6 procent, tegen 6,8 procent een jaar eerder. Ten opzichte van januari dit jaar bleef de werkloosheid stabiel. De werkloosheid onder jongeren nam op jaarbasis wel toe tot 14,4 procent, maar bleef ten opzichte van januari ongewijzigd.

LUXEMBURG (ANP) - De prijzen in de eurolanden zijn in maart veel minder hard gestegen dan in februari. Dat komt vooral doordat gas, olie en andere energiebronnen goedkoper werden na de extreme prijsstijgingen van vorig jaar. Maar voedingsmiddelen werden wel in rap tempo duurder.

SCHIPHOL (ANP/DPA) - Een staking bij beveiligingsmedewerkers op de grote Londense luchthaven Heathrow heeft al op de eerste dag gevolgen voor Schiphol. Een aantal aankomende en vertrekkende vluchten van luchtvaartmaatschappij British Airways is geannuleerd.

LONDEN (ANP/RTR) - De Britse economie heeft in het vierde kwartaal van vorig jaar toch een kleine groei laten zien. Volgens een nieuw cijfer van het nationale statistiekbureau bedroeg de groei 0,1 procent in vergelijking met de voorgaande periode. Eerder werd een stagnatie van de economie van het Verenigd Koninkrijk gemeld door het statistiekbureau.

AMSTERDAM (ANP) - Air France-KLM behoorde vrijdag tot de sterkste stijgers op het Damrak. De luchtvaartcombinatie profiteerde van een koopadvies door Deutsche Bank. Beleggers deden het verder rustig aan na de recente sterke opmars die volgde op de afnemende onrust in de bankensector. Ook wordt vooral gewacht op het inflatiecijfer van de eurozone, dat later op de dag naar buiten komt.

LONG BEACH (ANP/BLOOMBERG) - Virgin Orbit, het ruimtevaartbedrijf van de bekende Britse zakenman en miljardair Richard Branson, staakt zijn activiteiten en ontslaat het overgrote deel van het personeel. Virgin Orbit is in financiële problemen gekomen na de mislukte lancering van een ruimteraket vanuit West-Europa begin dit jaar.

AMSTERDAM (ANP) - Op de Amsterdamse beurs gaat de aandacht vrijdag onder meer uit naar DSM. Het speciaalchemieconcern liet weten de aanmeldingstermijn voor de fusie met zijn Zwitserse branchegenoot Firmenich te verlengen tot 12 mei aangezien de twee bedrijven nog geen goedkeuring hebben gekregen van de Indiase autoriteiten. Daarnaast wordt vooral uitgekeken naar het inflatiecijfer van de eurozone, dat later op de dag naar buiten komt.

TOKIO (ANP/BLOOMBERG) - Japan legt de export van technologie voor de productie van chips verder aan banden. Zo'n tien bedrijven uit het Aziatische land hebben voortaan een vergunning nodig om hun meest geavanceerde producten te exporteren. De beslissing volgt op druk van de Verenigde Staten om de modernste halfgeleidertechnologie niet langer aan China te verkopen, maar minister van Handel Yasutoshi Nishimura ontkende dat de beslissing in samenspraak met de Amerikanen is genomen.

HONGKONG (ANP) - Het Chinese webwinkelconcern JD.com behoorde vrijdag tot de grote winnaars op beurs in Hongkong. Beleggers reageerden verheugd op het nieuws dat het concern zijn bouwdivisie en industriële tak wil afsplitsen en de twee onderdelen apart naar de beurs wil brengen. De stap volgt op de aankondiging van zijn grotere concurrent Alibaba om zichzelf op te delen in zes hoofdonderdelen die een eigen beursnotering kunnen krijgen.

DEN HAAG (ANP) - Winkeliers hebben in februari 8,5 procent meer omgezet in vergelijking met dezelfde maand een jaar eerder. De groei komt vooral door de hogere prijzen, aangezien het totale verkoopvolume met 2,9 procent daalde. Dat meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) op basis van nieuwe cijfers.

DEN HAAG (ANP) - Het tempo waarin de prijzen in Nederland stijgen is in maart flink afgenomen ten opzichte van een maand eerder. Dat kwam vooral door de dalende energieprijzen. De prijzen van voedingsmiddelen, dranken en tabak werden wel opnieuw fors hoger. Ook de prijzen van industriële goederen namen verder toe.

LOS ANGELES (ANP/AFP) - De editie van dit jaar van de E3 (de Electronic Entertainment Expo) in Los Angeles is geannuleerd. Dit kondigden de organisatoren donderdag aan. Evenementenbureau ReedPop, verantwoordelijk voor het organiseren van de show van de Entertainment Software Association (ESA), maakte de annulering van het evenement op de officiële E3-website bekend.

NEW YORK (ANP) - Techbedrijven werden donderdag flink hoger gezet op Wall Street. Beleggers sorteren voort op kleinere rentestappen van de Federal Reserve, onder meer omdat het aantal uitkeringsaanvragen de afgelopen week weer wat toenam. De sterke arbeidsmarkt was een van de redenen voor de Fed om de rente deze maand met 0,5 procentpunt te verhogen. Maar bestuurders van de Amerikaanse centrale bank lieten ook weten dat ze een mogelijkheid zien om de volgende keer maar een kwart procentpunt erbij te doen.

DEN HAAG (ANP) - De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) en bierbrouwer Heineken ruziën over het na 1 april nog op de markt brengen van blikjes zonder statiegeldlogo. Heineken wil die namelijk blijven maken totdat het de laatste van zijn merken begin mei aanpast, bevestigt een woordvoerder na berichtgeving in het AD. Maar de inspectie zegt dat vanaf zaterdag alleen nog maar statiegeldblikjes mogen worden verkocht die voor 1 april zijn gemaakt.

DEN HAAG (ANP) - Gebruikers van het softwarepakket 3CX dienen dat volledig van hun systemen te verwijderen. Dat adviseert het Nationaal Cyber Security Centrum (NCSC) nadat cybersecuritybedrijf CrowdStrike donderdag gemeld had dat er een digitale aanval plaatsvond. Het softwarepakket waarmee via internet gebeld kan worden, wordt onder meer gebruikt in telefooncentrales.