LEIDEN (ANP) - Niet alleen het Nederlandse koningshuis, maar ook alle andere Europese vorstenhuizen hebben een geschiedenis met een koloniaal verleden en slavernij. De motieven waren "in grote lijnen" dezelfde als die van de Oranjes, staat in het onderzoek naar de rol van het koningshuis in het koloniale verleden.

AMSTERDAM (ANP) - De erkenning van het Nederlandse slavernijverleden moet volgens het Nationaal Instituut Nederlands Slavernijverleden en Erfenis (NiNsee) het begin zijn van een volgende fase. "Onderzoek krijgt maatschappelijke betekenis wanneer nieuwe historische inzichten bijdragen aan bewustwording", zegt directeur Bianca Groen Gallant. Het NiNsee wil met het Koninklijk Huis en andere betrokkenen in gesprek over de betekenis van de onderzoeksresultaten en mogelijke vervolgstappen.

UTRECHT (ANP) - Het ministerie van Landbouw mag de gegevens van boerenbedrijven openbaar maken. Dat oordeelt de rechtbank in Utrecht na een door onder meer brancheverenigingen LTO en POV aangespannen procedure. De rechter vindt dat de openbaarheid van de gegevens zwaarder weegt dan onder meer de privacy van boeren.

LEIDEN (ANP) - Het Huis Oranje-Nassau heeft omgerekend bijna 576 miljoen euro verdiend aan de koloniale geschiedenis van Nederland. Vrijwel al dit geld, een kleine 566 miljoen, kwam uit het voormalige Nederlands-Indië, blijkt uit de studie naar de rol van het koningshuis in het koloniale verleden die vrijdag is gepresenteerd.

LEIDEN (ANP) - Koning Willem-Alexander noemt de bevindingen van het onderzoek naar de rol van de Oranjes in de koloniale geschiedenis van Nederland "onverbloemd en indringend". Dat het aan tegendraads leiderschap ontbrak binnen zijn familie, vindt hij "schrijnend en confronterend".

LEIDEN (ANP) - Onderzoeker Gert Oostindie, onder wiens leiding onderzoek is gedaan naar de rol van het koningshuis in het koloniale verleden, prijst koning Willem-Alexander omdat die als staatshoofd excuses heeft aangeboden voor "de Atlantische slavernij en het extreme geweld in de Indonesische onafhankelijkheidsoorlog".

LEIDEN (ANP) - Het enthousiasme voor het Huis Oranje-Nassau in de voormalige koloniën werd afgedwongen binnen ongelijke machtsverhoudingen. Dat blijkt uit onderzoek naar de rol van het koningshuis in het koloniale verleden dat vrijdag wordt gepresenteerd.

LEIDEN (ANP) - Het Huis Oranje-Nassau was "met overtuiging en zonder wezenlijke bedenkingen" betrokken bij het kolonialisme. Dat is de uitkomst van een drie jaar durend onderzoek naar de rol van de Oranjes in de koloniale geschiedenis van Nederland, tussen 1600 en 2025, dat is gedaan op verzoek van koning Willem-Alexander.

DEN HAAG (ANP) - De 42 Afghaanse mannen die in het verleden de Nederlandse ambassade in de Afghaanse hoofdstad Kabul hebben bewaakt, worden definitief niet naar Nederland gebracht. Ook de Hoge Raad heeft hun eis vrijdag afgewezen en laat de uitspraak van het gerechtshof in stand.

OVERASSELT (ANP) - De woning aan de Honingklaver in het Gelderse dorp Overasselt die vier weken gesloten is geweest op last van burgemeester Joerie Minses, wordt vrijdag weer geopend. De gemeente zegt dat er geen nieuwe feiten en omstandigheden naar voren gekomen zijn die een langere sluiting rechtvaardigen. Wel heeft de burgemeester besloten om twee maanden camerabewaking in te stellen rond de woning voor "het bevorderen van de rust en veiligheid in de omgeving".

MAASTRICHT (ANP) - Er komt geen verder strafrechtelijk onderzoek naar de Gazaanse student van de Universiteit Maastricht die in een video suggereerde betrokken te zijn geweest bij de aanval op Israël op 7 oktober. Het Openbaar Ministerie en de politie zien geen aanleiding daartoe. Na beoordeling is de conclusie dat er geen sprake is van strafbare feiten, zoals betrokkenheid bij een aanslag, verheerlijking van terrorisme of opruiing.

ARNHEM (ANP) - De politie heeft bij de ontruiming van een gekraakt pand in Arnhem donderdagavond zeventien aanhoudingen verricht. Allen zitten nog vast op verdenking van huisvredebreuk en worden vrijdag gehoord, zegt een politiewoordvoerder.

DE BILT (ANP) - In de provincies Groningen, Friesland, Drenthe, Overijssel en Utrecht hangt vrijdagochtend vroeg dichte mist. Het verkeer kan last hebben van slecht zicht. Het KNMI waarschuwt daarvoor met code geel. De waarschuwing geldt van 06.00 uur tot 09.00 uur.

ALMERE (ANP) - In een bedrijfsverzamelgebouw aan de Bolderweg in Almere is in de nacht van donderdag op vrijdag een zeer grote brand uitgebroken. Dat maakte de Veiligheidsregio Flevoland bekend.

KATWIJK (ANP) - Het Amerikaanse bedrijf Eli Lilly kan voor 3 miljard dollar een medicijnfabriek gaan bouwen in Katwijk. De gemeenteraad heeft ingestemd met de vergunningaanvraag. Eli Lilly, een van de grootste farmaceuten ter wereld, wil langs het Valkenburgse Meer in Katwijk diabetes- en afslankpillen gaan produceren. In de fabriek komen zo'n vijfhonderd mensen te werken.

VENLO (ANP) - De oorzaak van de brand begin augustus in het Limburgse natuurgebied Boschhuizerbergen blijft onduidelijk. Dat is de conclusie in een rapport van de brandweer Limburg-Noord en het Landelijk team Natuurbrandonderzoek dat donderdag werd gepresenteerd.

DEN HAAG (ANP) - Volgende week woensdag vindt een eerste gesprek plaats tussen het kabinet en de sociale partners, laat een woordvoerder van minister Hans Vijlbrief (Sociale Zaken, D66) weten. Het gesprek is mogelijk geworden omdat het kabinet een miljardenbezuiniging op uitkeringen heeft geschrapt. Dat was een harde eis van de vakbonden.

LUXEMBURG (ANP) - Het opschorten van de EU-begrotingssteun aan Sierra Leone heeft te maken met "technische redenen", zei Eurocommissaris Magnus Brunner (Binnenlandse Zaken) donderdag. Hij kon dat niet verder toelichten, omdat het niet zijn dossier is.

DEN HAAG (ANP) - Partijen in de Tweede Kamer zijn het niet eens over een oplossing voor kleine spaarders in box 3. VVD, CDA, JA21, SGP en ChristenUnie willen extra belasting ophalen bij grootaandeelhouders, om te voorkomen dat mensen met een kleinere spaarpot volgend jaar en het jaar daarop vermogensbelasting moeten gaan betalen. Linkse oppositiepartij PRO wil dat de extra belasting in ieder geval wordt gehaald bij vermogenden en winst van bedrijven.

MÜNSTER (ANP) - Nederland en zijn bondgenoten moeten sabotageacties en andere 'hybride' aanvallen van Rusland beantwoorden door de steun aan Oekraïne op te schroeven, zegt premier Rob Jetten. Hij schaart zich achter de oproep van onder anderen NAVO-chef Mark Rutte om zulke aanvallen zo te vergelden.

MÜNSTER (ANP) - Het onderwijs "hoeft niet te vrezen" dat het opdraait voor het schrappen van voorgenomen bezuinigingen op de sociale zekerheid, verzekert premier Rob Jetten. Zover gaat het volgens hem niet komen omdat "werkgevers en werknemers er samen uit gaan komen".

LELYSTAD (ANP) - Het schip De Batavia, een replica van het VOC-schip, is donderdagmiddag teruggekeerd in standplaats Lelystad, meldt een woordvoerder van Museum Batavialand. De afgelopen dagen werd het schip in Amsterdam in een stalen draagconstructie geplaatst om de kwetsbare replica beter te beschermen. Het onderhoud vindt de komende jaren in Lelystad plaats. Daar kan het houten schip drogen en gericht worden onderhouden. Het gehele proces is voor bezoekers te volgen.

DEN OEVER (ANP) - De versterking en vernieuwing van de Afsluitdijk is donderdag afgerond. Rijkswaterstaat meldt dat een nieuw gemaal en spuisluizen in gebruik zijn genomen en daarmee is de grote renovatie van de dijk nu klaar. Het vernieuwingsproject startte in 2019. Op en rond de dijk staan nog enkele projecten gepland, maar "het grote werk is gedaan".

AMSTERDAM (ANP) - De douane heeft dinsdag op Schiphol achttien kilo cocaïne gevonden bij een bemanningslid van een vliegtuig. Over de luchtvaartmaatschappij doet de douane geen uitspraak. Het bemanningslid is aangehouden.

ARNHEM (ANP) - Het Openbaar Ministerie zegt dat het nooit eerder een technisch zo geraffineerde ict-infrastructuur in een zaak rond beleggingsfraude heeft gezien als in die rond de 48-jarige Ehud T. "Niet eerder zo uitgebreid, wijdvertakt, internationaal, onnavolgbaar en anoniem", aldus de officier van justitie in een uitvoerige toelichting, tijdens de eerste inleidende zitting in de strafzaak tegen T. bij de rechtbank in Arnhem. Justitie verdenkt hem ervan dat hij met zijn criminele netwerk circa 550 mensen heeft opgelicht, voor in totaal 24 miljoen euro.

HILVERSUM (ANP) - De uitzending van De slimste mens van donderdagavond begint met een kort eerbetoon aan jurylid Paulien Cornelisse. Zij overleed woensdag aan kanker. Presentator Herman van der Zandt zal het woord tot de kijker richten, laat een woordvoerder van KRO-NCRV weten.

ROTTERDAM (ANP) - De mbo-scholen Albeda en Zadkine, die samen ongeveer 38.000 leerlingen opleiden, willen fuseren tot een mbo-instelling voor de regio Rotterdam-Rijnmond. Als een van de redenen voor het fusieplan noemen beide scholen de snel veranderende arbeidsmarkt.

DEN HAAG (ANP) - In meerdere gemeenten kunnen inwoners gratis pride-vlaggen ophalen. Volgende week is Paarse Vrijdag, en enkele dagen later coming-outdag. Met de regenboogvlag kunnen mensen hun stadgenoten steunen, is de gedachte.

DEN BOSCH (ANP) - Betere bescherming van privégegevens, een duidelijk handelingsperspectief bij dreiging en betere afstemming met politie en werkgever. Dat zijn concrete maatregelen die vakbond Juvox noemt om medewerkers van de Dienst Justitiële Inrichtingen (DJI) te beschermen tegen bedreiging en geweld, ook buiten de gevangenismuren.

AMERSFOORT (ANP) - Vereniging Eigen Huis (VEH) noemt het voorstel van minister Elanor Boekholt-O'Sullivan (Volkshuisvesting) voor een verplicht register van makelaars slechts een deel van de oplossing. Met het voorstel wil de woonminister ervoor zorgen dat makelaars zich houden aan wettelijke gedragsnormen.

BRUSSEL/DEN HAAG (ANP) - Nederland is opnieuw uitgenodigd voor overleg met de VS en een selecte groep koplopers binnen de NAVO. Ze komen later deze maand bijeen in Polen, bevestigen ingewijden.