AMSTERDAM (ANP) - De chipbedrijven gingen vrijdag kort na de opening van de beurshandel in Amsterdam omlaag. Dat volgt op mediaberichten dat de omzet van OpenAI, de eigenaar van chatbot ChatGPT, lager uitvalt dan verwacht. Daardoor werden de zorgen over de hoge waarderingen in de chipsector door de AI-hausse weer aangewakkerd.

SAN FRANCISCO (ANP/AFP) - Het debat over de veiligheid van kunstmatige intelligentie (AI) is verder opgelaaid. Drie voormalige veiligheidsonderzoekers bij OpenAI zeggen dat ze zijn ontslagen bij de ChatGPT-maker omdat ze waarschuwden voor de gevaren van de technologie.

SAN FRANCISCO (ANP/AFP) - Anthropic heeft maatregelen genomen om te voorkomen dat gebruikers van zijn AI-modellen agressie vertonen tegenover kunstmatige intelligentie. Het bedrijf achter onder meer chatbot Claude heeft zijn gebruiksbeleid aangepast en "een verbod op aanhoudend en onnodig beledigend of wreed gedrag jegens onze modellen" ingevoerd.

DEURNE (ANP) - Fabrikant van elektrische bussen Ebusco kampt met acute geldzorgen. Als de komende weken geen financiering komt om operationele kosten op te vangen, "bestaat er wezenlijke onzekerheid over de continuïteit van Ebusco", heeft de beursgenoteerde onderneming vrijdag naar buiten gebracht.

DEN HAAG (ANP) - De productie van de Nederlandse industrie is in augustus met 12 procent gegroeid ten opzichte van een jaar eerder. Volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) is dit de grootste stijging in ruim vier jaar.

NEW YORK (ANP) - De aandelenbeurzen in New York zijn donderdag overwegend met verliezen gesloten, onder druk van een stijging van de olieprijzen en koersdalingen in de chipsector. Verder waren er nog kwartaalcijfers van PepsiCo en Levi Strauss.

CARACAS (ANP/RTR) - De economie van Venezuela zal in het derde kwartaal een groei laten zien van 6,5 procent na de verwoestende aardbevingen in juni in het land waarbij meer dan 6000 mensen omkwamen. Dat heeft de Venezolaanse interim-president Delcy Rodríguez gezegd op een bijeenkomst met zakenmensen.

LUXEMBURG (ANP) - Brussel kan niet de "hele tijd" uitzonderingen maken voor de nationale begrotingsregels, zei Eurocommissaris Valdis Dombrovskis (Economie) na overleg van ministers van Financiën van de eurolanden. Griekenland en Italië stuurden eerder een brief waarin ze vroegen om flexibiliteit op de begrotingsregels vanuit Brussel vanwege hoge inflatie en energieprijzen.

VEENDAM (ANP) - De Nederlandse teler van medicinale cannabis Bedrocan is donderdag failliet verklaard na een aanvraag voor uitstel van betaling twee weken geleden. Het bedrijf uit Veendam is de enige leverancier van medicinale wiet in Nederland.

KEULEN (ANP/RTR/BLOOMBERG) - Meerdere luchtvaartmaatschappijen hebben vluchten naar Riyad geschrapt na een aanval van de Jemenitische Houthi's op de luchthaven bij de Saudische hoofdstad. Het Duitse luchtvaartconcern Lufthansa schort tot zeker volgende week vrijdag vluchten naar Riyad op. Air India vliegt tot zaterdag niet naar de stad. Ook Philippine Airlines stopt voorlopig met vliegen naar Riyad.

AMSTERDAM (ANP) - De Amsterdamse AEX-index is donderdag met kleine winst gesloten na het verlies een dag eerder. Shell was koploper bij de hoofdfondsen op het Damrak door een sterke stijging van de olieprijzen als gevolg van het geweld in het Midden-Oosten. Verder toonde chiptoeleverancier Besi wat herstel na de stevige koersdalingen eerder deze week.

AMSTELVEEN (ANP) - Luchtvaartmaatschappij KLM schrapt de komende tijd "proactief" vluchten uit de dienstregeling, omdat meer vliegtuigen aan de kant staan voor onderhoud of schadeherstel dan gepland. Dat bevestigt een woordvoerder na berichtgeving van De Telegraaf. KLM voert ook bepaalde vluchten uit met andere toestellen dan normaal.

NEW YORK (ANP) - Snack- en frisdrankproducent PepsiCo ging donderdag omhoog op de aandelenbeurzen in New York, nadat het bedrijf negatiever werd over de te behalen winst. De maker van Doritos, Lay's en Pepsi kampt met hogere kosten, met name in Noord-Amerika. Die drukken op de marges. Het aandeel steeg 1,8 procent.

GENÈVE (ANP) - De Wereldhandelsorganisatie (WTO) is veel optimistischer geworden over de groei van de wereldwijde goederenhandel dit en volgend jaar. Dat komt naar voren uit de nieuwe vooruitzichten die de WTO donderdag heeft gepresenteerd.

EDE (ANP) - De prijzen in Nederlandse restaurants en cafés zullen volgend jaar stijgen, verwacht het FoodService Instituut Nederland (FSIN). Ook dit jaar ziet het kennisinstituut een toename van de prijzen in de horecasector en bij supermarkten en speciaalzaken. Dat zorgt ervoor dat de consument kritischer is geworden, stelt FSIN-directeur Patrick Bramer.

UTRECHT (ANP) - Makelaarsvereniging NVM verwacht dat de huizenmarkt voorlopig nog krap zal blijven voor kopers, ondanks het gegroeide aanbod van bestaande huizen in het afgelopen kwartaal vergeleken met dezelfde periode een jaar eerder. Dat heeft voorzitter van de vakgroep NVM Wonen Lana Goutsmits-Gerssen donderdag gezegd tijdens het toelichten van de ontwikkelingen op de woningmarkt in het derde kwartaal.

LONDEN (ANP/RTR) - De Britse onlinemodewinkel ASOS meldt dat bij een cyberaanval eerder deze week persoonlijke gegevens van klanten zijn buitgemaakt, waaronder namen en contactgegevens. Dat blijkt uit het eerste onderzoek van het bedrijf.

TOKIO (ANP/BLOOMBERG) - De eigenaar van Uniqlo, Fast Retailing, is op weg om H&M in te halen als het op een na grootste modewinkelconcern ter wereld. Dankzij winkelopeningen in Europa en Noord-Amerika en relatief eenvoudig ogende kleding die goed aanslaat, stegen de opbrengsten voor de Japanse retailer in een jaar tijd met 17 procent.

DEN HAAG (ANP) - De EU en China bereiken geen "allesomvattend akkoord", verwacht minister Sjoerd Sjoerdsma (Buitenlandse Handel, D66). Dat zei hij donderdag in de Tweede Kamer over het overleg dat de twee blokken momenteel in Beijing voeren.

BERLIJN (ANP/BLOOMBERG) - Duitsland heeft zijn verwachtingen voor de economische groei voor dit jaar ruim verdubbeld, na een beter dan verwachte eerste jaarhelft. Dat komt met name door een sterke export en grote overheidsinvesteringen, die zwakke consumentenbestedingen compenseren.

UTRECHT (ANP) - Makelaars merken dat steeds meer woningbouwprojecten vertraging oplopen door het volle stroomnet, meldt de Nederlandse Vereniging van Makelaars (NVM). "Netcongestie werd eerder als een toekomstig scenario genoemd, maar inmiddels zien makelaars dat bij ongeveer een kwart van de projecten vertraging ontstaat door netcongestie", aldus Lana Goutsmits-Gerssen, voorzitter van de vakgroep NVM Wonen. Ze zei dat donderdag tijdens de presentatie over de ontwikkelingen op de woningmarkt in het afgelopen kwartaal.

AMERSFOORT (ANP) - Vereniging Eigen Huis maakt zich zorgen over de gevolgen van de tijdsafhankelijke nettarieven voor de energierekening van huishoudens. De Autoriteit Consument & Markt (ACM) publiceerde donderdag een voorstel voor nieuwe tarieven waarin huishoudens meer naar gebruik betalen en worden gestimuleerd om bijvoorbeeld elektrische auto's op een rustig moment op te laden.

PARIJS (ANP/RTR) - Frankrijk stelt renteloze leningen ter waarde van 2 miljard euro beschikbaar aan boeren. Dat meldt het Franse ministerie van Landbouw. Franse boeren zagen gewassen en weilanden afgelopen zomer verwoest worden door hittegolven, droogte en branden.

DEN HAAG (ANP) - Energiebedrijven begrijpen het voorstel van toezichthouder ACM voor tijdsafhankelijke nettarieven voor huishoudens en kleine bedrijven. "Cruciale voorwaarde is wel dat de invoering begrijpelijk en betaalbaar blijft", reageert koepelorganisatie Energie-Nederland.

DEN HAAG (ANP) - De Autoriteit Consument & Markt (ACM) heeft donderdag een voorstel gepresenteerd voor tijdafhankelijke nettarieven voor huishoudens en bedrijven met een kleine aansluiting. Dat betekent dat huishoudens meer naar gebruik gaan betalen en worden gestimuleerd om bijvoorbeeld elektrische auto's op een rustig moment op te laden. Dit moet de ruimte op het volle stroomnet vergroten. Sommige huishoudens zijn hierdoor straks wel honderden euro's per jaar extra kwijt.

AMSTERDAM (ANP) - Het aantal bestellingen bij Just Eat Takeaway, waaronder Thuisbezorgd.nl valt, is afgelopen maand toegenomen ten opzichte van een jaar geleden. Het is voor het eerst na 55 maanden, ruim 4,5 jaar, dat er groei is in het aantal bestellingen.

UTRECHT (ANP) - Het aanbod van bestaande woningen op de krappe huizenmarkt is in het afgelopen kwartaal verder gestegen, meldt de Nederlandse Vereniging van Makelaars (NVM). Daardoor kregen woningzoekers iets meer keuze en in sommige gevallen meer ruimte om te onderhandelen. De gemiddelde verkoopprijs is wat gezakt, na de recordhoogte in het tweede kwartaal.

AMSTERDAM (ANP) - Bouwbedrijf BAM stond donderdag vlak na de opening van de Amsterdamse beurs lager na de overname van aannemersbedrijf A.Hak. Het bouwbedrijf in ondergrondse infrastructuur wordt bij de overname gewaardeerd op ruim 500 miljoen euro. BAM verloor 1,6 procent.

DEN BOSCH (ANP) - Energiebedrijf Essent breidt zijn diensten uit met snelladen voor elektrische auto's. Zusterbedrijf E.ON Drive Infrastructure neemt het voormalige snellaadnetwerk van BP over en gaat bij de exploitatie samenwerken met Essent. Naar eigen zeggen wordt Essent zo direct een van de grootste aanbieders van openbaar snelladen in Nederland.

DEN HAAG (ANP) - Huishoudens gaven in augustus minder uit aan motorbrandstoffen, zoals benzine en diesel, dan vorig jaar. Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). De prijzen aan de pomp zijn het afgelopen jaar flink gestegen door de oorlog in het Midden-Oosten.

BUNNIK (ANP) - De beursgenoteerde bouwer BAM neemt A.Hak over, een aannemersbedrijf gespecialiseerd in ondergrondse infrastructuur. Het bedrijf wordt bij de overname gewaardeerd op ruim 500 miljoen euro.