Amerikaans ruimteschip vliegt voor het eerst langs de maan
HOUSTON (ANP) - Het nieuwe Amerikaanse ruimteschip dat vorige week werd gelanceerd, vliegt maandag voor het eerst langs de maan. De Orion komt rond 14.00 uur Nederlandse tijd tot op ongeveer 130 kilometer boven het oppervlak. Daarna vliegt hij verder, zodat hij de komende dagen in een vaste omloopbaan rond de maan kan komen.
De Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA heeft jaren aan de missie gewerkt. Daarvoor werd een nieuwe draagraket (SLS) en een nieuw ruimteschip (Orion) ontwikkeld. Afgelopen woensdag stegen ze op vanuit Florida. Na vijf dagen vliegen is het vaartuig in de zogeheten invloedssfeer van de maan gekomen. Dat betekent dat de maan het ruimteschip harder aantrekt dan de aarde het naar zich terug trekt.
Het is de bedoeling dat over een paar jaar weer mensen op de maan lopen, voor het eerst sinds 1972. Om alle systemen te testen, wordt nu een onbemande proefvlucht uitgevoerd. Die testmissie heet Artemis 1, omdat het de eerste vlucht van het Artemis-programma is.
Maan
De Orion blijft ongeveer twee weken bij de maan. Begin december moet het vaartuig beginnen aan de terugvlucht naar de aarde. Die eindigt, als alles goed gaat, op 11 december. De capsule plonst dan hangend aan parachutes in de Grote Oceaan.
Het vaartuig bestaat uit twee delen. In het voorste, Amerikaanse deel komen later de astronauten te zitten. Het achterste deel, dat voor energie en voortstuwing zorgt, is door Europa ontwikkeld. Daar zitten ook de zonnepanelen, die zijn ontwikkeld en gebouwd door Airbus Nederland uit Leiden. Die panelen wekken meer energie op dan verwacht, zei de NASA vrijdag.
Meer uit Buitenland
GAZA (ANP/RTR) - Bij Israëlische luchtaanvallen in de Gazastrook zijn maandag zeker vijf Palestijnen gedood, hebben Palestijnse autoriteiten bekendgemaakt.
1 uur geleden
TOKIO (ANP/RTR) - Japan schrapt decennialange beperkingen op wapenexport. Daardoor kan het land militair materieel verkopen aan bevriende landen. De Japanse premier Sanae Takaichi maakte de herziening van de exportregels dinsdag bekend. Daarmee neemt Japan afstand van het terughoudende veiligheidsbeleid dat het land na de Tweede Wereldoorlog voerde.
1 uur geleden
GAZA (ANP) - De wederopbouw van Gaza zal de komende tien jaar 71,4 miljard dollar (circa 60,6 miljard euro) kosten. Dat is de conclusie van een definitieve "schade- en behoeftenanalyse" die de Verenigde Naties maandag publiceerden in samenwerking met de Europese Unie. Voor de eerste achttien maanden is al 26,3 miljard dollar nodig om essentiële diensten te herstellen, kritieke infrastructuur te heropbouwen en de economie op gang te brengen.
5 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - De Amerikaanse minister van Arbeid Lori Chavez-DeRemer treedt af. Het Witte Huis heeft dat maandag bekendgemaakt. Aan haar vertrek gingen weken van speculatie over haar positie vooraf, nadat beschuldigingen over haar gedrag waren opgedoken.
7 uur geleden
TEHERAN (ANP/RTR) - Iran weigert te onderhandelen met de Verenigde Staten zolang Washington dreigingen uit. Dat zegt de Iraanse hoofdonderhandelaar en parlementsvoorzitter Mohammad Baqer Qalibaf in een bericht op X.
8 uur geleden
ANKARA (ANP/AFP) - Turkije gaat de vuurwapenwetgeving aanscherpen na de schietpartijen op twee scholen in het land. Het gaat volgens president Recep Tayyip Erdogan onder meer om het beperken van vuurwapenbezit en hogere straffen voor mensen die hun wapens niet goed opbergen.
11 uur geleden
LONDEN (ANP/AFP) - De Britse premier Keir Starmer heeft ontkend dat hij het parlement heeft misleid over de aanstelling van de omstreden Peter Mandelson. Eerder zei zijn woordvoerder dat de premier het Lagerhuis "per ongeluk" had misleid, omdat hij zelf ook niet alle informatie tot zijn beschikking had.
13 uur geleden