Rijksambitie energiebesparing waarschijnlijk niet gehaald
DEN HAAG (ANP) - Het is onwaarschijnlijk dat het Rijk zijn doelen voor energiebesparing in het bedrijfsleven en bij instellingen heeft gehaald. Lokale overheden controleren veel minder dan zou moeten of ondernemingen zich houden aan de verplichting om efficiënter met hun gas en elektriciteit om te gaan, concludeert de Algemene Rekenkamer. Hierdoor dreigt Nederland internationale klimaatafspraken niet na te komen, waarschuwt de belangrijke controleur van overheidsbeleid.
Sinds 1993 bestaan verplichtingen voor bedrijven, scholen of kerken om energie te besparen. Bekende voorbeelden zijn de verplichting alle besparende maatregelen te nemen die zich binnen vijf jaar terugverdienen en de plicht eens in de vier jaar te rapporteren over deze ingrepen.
Maar de Algemene Rekenkamer ziet dat de verantwoordelijke omgevingsdiensten veel minder controleren dan zou moeten. Tot 1 juli vorig jaar vielen 90.000 bedrijven onder de energiebesparingsplicht, wat na een aanscherping van de regels opliep tot ongeveer 107.500 bedrijven. Om elk bedrijf eens in de vier jaar te controleren zouden jaarlijks 22.500 controles nodig zijn, maar dat wordt bij lange na niet gehaald. Over veel jaren is ook niet duidelijk hoeveel controles er zijn geweest.
Complexe regels
Volgens collegelid van de Algemene Rekenkamer Barbara Joziasse weet het kabinet niet waarop het stuurt. "Het is echt hap-snapkennis", vult Linze Schaap aan namens de vereniging van tientallen gemeentelijke en provinciale rekenkamers, die eigen onderzoek deed. Hij pleit voor structurele financiering voor het toezicht. "Dat zou omgevingsdiensten helpen op de arbeidsmarkt, want voor dit soort toezicht is specialistische kennis nodig."
Deel van het probleem is dat omgevingsdiensten tegen complexe regels aanlopen, waardoor ze moeilijk inzicht krijgen in hoeveel energie een bedrijf precies verbruikt en kan besparen. Daarnaast vinden vooral kleinere bedrijven de regels complex.
Grootverbruikers
Volgens de Algemene Rekenkamer zou het helpen om niet langer alle bedrijven te controleren, maar vooral te kijken naar grootverbruikers. Dat biedt namelijk de kans op grotere besparingen tegen lagere kosten. Sowieso moet het kabinet dit beleid "grondig tegen het licht houden, in plaats van een aanpassinkje hier en daar", zegt Joziasse.
Tegelijkertijd moet de focus op grootverbruikers geen gedoogbeleid voor kleinere bedrijven zijn, erkent Joziasse. "Daar zit een 'fine line' tussen, die toezichthouders het beste kunnen inschatten."
Meer uit Financieel
AMSTERDAM (ANP) - De chipbedrijven zijn dinsdag onderaan geëindigd in de Amsterdamse AEX-index. Besi, ASML en ASMI noteerden bij het slot van de handelsdag minnen tot 3,3 procent. Onder beleggers leven aanhoudende zorgen over de grote investeringen in kunstmatige intelligentie (AI) en de winstgevendheid van AI-gerelateerde bedrijven, die sinds de opmars van de technologie sterk in waarde zijn gestegen.
5 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Kopermijnen hebben wereldwijd 332 miljard dollar (296 miljard euro) aan nieuwe investeringen nodig om toekomstige tekorten aan koper te voorkomen, becijferde onderzoeksbureau BloombergNEF. Naar verwachting ontstaat al in 2028 een tekort aan koper. De vraag neemt toe, terwijl mijnbouwers moeite hebben om de teruglopende productie van bestaande mijnen op te vangen.
1 uur geleden
SAN FRANCISCO (ANP/RTR) - Een Amerikaanse rechter heeft een civiele rechtszaak van de zus van Sam Altman tegen de medeoprichter en topman van OpenAI afgewezen. Annie Altman beschuldigde haar broer van jarenlang seksueel misbruik. Altman ontkent dat.
1 uur geleden
ZOETERMEER (ANP) - De export van bloemen en planten uit Nederland is in de eerste drie kwartalen van dit jaar gedaald. Dat meldt de Vereniging van Groothandelaren in Bloemkwekerijproducten (VGB). Volgens de brancheorganisatie kwam de totale exportwaarde in de eerste drie kwartalen van 2026 uit op bijna 5,6 miljard euro. Dat is 1,5 procent minder dan in dezelfde kwartalen vorig jaar.
1 uur geleden
NEW YORK (ANP) - De beurzen in New York zijn dinsdag overwegend lager begonnen. Beleggers deden het rustig aan door de aanhoudende zorgen over de hoge investeringen en hoge koerswaarderingen in de AI-sector. Maandag grepen beleggers de hevige verkoopgolf in AI-gerelateerde aandelen van vorige week nog aan om op koopjesjacht te gaan. Een zwak beursdebuut van datacenterbedrijf Elice in Zuid-Korea wakkerde de zorgen over de hoge financieringskosten en de winstgevendheid op lange termijn in de sector echter weer aan.
2 uur geleden
PARIJS (ANP/BELGA) - Frankrijk gaat vanaf vrijdag renteloze leningen verstrekken aan winkeliers die slachtoffer werden van de rellen en plunderingen van afgelopen weekend. De bedrijven krijgen ook uitstel van betaling, maakte de Franse regering dinsdag bekend.
2 uur geleden
ZAANDAM (ANP) - Retaildeskundigen schatten dat Albert Heijn tot 200 miljoen euro omzet misloopt door de cyberaanval waar de supermarktketen al zo'n anderhalve week mee kampt. Vanwege het incident heeft AH preventief systemen uitgeschakeld, waardoor alle onlinebestellingen tot en met donderdag zijn geannuleerd en er lege schappen waren in verschillende supermarkten door problemen met de bevoorrading. Experts denken dat het imago van AH echter nauwelijks last heeft gehad van het incident.
3 uur geleden