Rijksambitie energiebesparing waarschijnlijk niet gehaald
DEN HAAG (ANP) - Het is onwaarschijnlijk dat het Rijk zijn doelen voor energiebesparing in het bedrijfsleven en bij instellingen heeft gehaald. Lokale overheden controleren veel minder dan zou moeten of ondernemingen zich houden aan de verplichting om efficiënter met hun gas en elektriciteit om te gaan, concludeert de Algemene Rekenkamer. Hierdoor dreigt Nederland internationale klimaatafspraken niet na te komen, waarschuwt de belangrijke controleur van overheidsbeleid.
Sinds 1993 bestaan verplichtingen voor bedrijven, scholen of kerken om energie te besparen. Bekende voorbeelden zijn de verplichting alle besparende maatregelen te nemen die zich binnen vijf jaar terugverdienen en de plicht eens in de vier jaar te rapporteren over deze ingrepen.
Maar de Algemene Rekenkamer ziet dat de verantwoordelijke omgevingsdiensten veel minder controleren dan zou moeten. Tot 1 juli vorig jaar vielen 90.000 bedrijven onder de energiebesparingsplicht, wat na een aanscherping van de regels opliep tot ongeveer 107.500 bedrijven. Om elk bedrijf eens in de vier jaar te controleren zouden jaarlijks 22.500 controles nodig zijn, maar dat wordt bij lange na niet gehaald. Over veel jaren is ook niet duidelijk hoeveel controles er zijn geweest.
Complexe regels
Volgens collegelid van de Algemene Rekenkamer Barbara Joziasse weet het kabinet niet waarop het stuurt. "Het is echt hap-snapkennis", vult Linze Schaap aan namens de vereniging van tientallen gemeentelijke en provinciale rekenkamers, die eigen onderzoek deed. Hij pleit voor structurele financiering voor het toezicht. "Dat zou omgevingsdiensten helpen op de arbeidsmarkt, want voor dit soort toezicht is specialistische kennis nodig."
Deel van het probleem is dat omgevingsdiensten tegen complexe regels aanlopen, waardoor ze moeilijk inzicht krijgen in hoeveel energie een bedrijf precies verbruikt en kan besparen. Daarnaast vinden vooral kleinere bedrijven de regels complex.
Grootverbruikers
Volgens de Algemene Rekenkamer zou het helpen om niet langer alle bedrijven te controleren, maar vooral te kijken naar grootverbruikers. Dat biedt namelijk de kans op grotere besparingen tegen lagere kosten. Sowieso moet het kabinet dit beleid "grondig tegen het licht houden, in plaats van een aanpassinkje hier en daar", zegt Joziasse.
Tegelijkertijd moet de focus op grootverbruikers geen gedoogbeleid voor kleinere bedrijven zijn, erkent Joziasse. "Daar zit een 'fine line' tussen, die toezichthouders het beste kunnen inschatten."
Meer uit Financieel
PARIJS (ANP/BLOOMBERG) - Eurocommissaris Maroš Šefčovič (Handel) heeft zijn Chinese tegenhanger opgeroepen om het "onhoudbare" handelstekort tussen de economieën aan te pakken. Het handelstekort loopt op dit moment volgens hem op tot 1 miljard euro per dag.
21 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - Belangrijke aandeelhouders van Heineken hebben de bierbrouwer opgeroepen om snel duidelijkheid te geven over de opvolger van de per eind mei vertrokken bestuursvoorzitter Dolf van den Brink. Twee van de vijftien grootste investeerders in het familiebedrijf zeiden tegen de Britse zakenkrant Financial Times dat Heineken daarbij moet afwijken van de aloude traditie om interne kandidaten te benoemen. Ze willen een externe kandidaat om het concern er weer bovenop te helpen.
58 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederlandse boeren en tuinders kregen in het eerste kwartaal van dit jaar gemiddeld ruim 10 procent minder betaald voor hun producten vergeleken met een jaar eerder. Volgens nieuwe cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) leverden vooral aardappelen minder op. Ook de afzetprijzen van fruit, granen, melk en eieren lagen beduidend lager.
59 minuten geleden
RHENEN (ANP) - Nederlandse wijngaardeniers hebben een succesvol wijnjaar beleefd. Met ruim 1,5 miljoen flessen wijn in 2025 was vorig jaar het op een na succesvolste wijnjaar ooit. Dat meldt de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) in samenwerking met Vereniging Nederlandse Wijnproducenten (VNWP).
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - ABN AMRO verlaagt de groeiverwachtingen voor de Nederlandse economie door de oorlog in het Midden-Oosten. Volgens de bank zorgen de oorlog en de sterk gestegen energieprijzen voor pessimisme bij consumenten en terughoudendheid om geld uit te geven. Ook het vertrouwen van bedrijven wordt geraakt door het conflict.
9 uur geleden
NEW YORK (ANP) - De aandelenbeurzen in New York zijn donderdag overwegend met winsten gesloten, waarbij de Dow-Jonesindex een recordniveau bereikte. Beleggers reageerden aanvankelijk teleurgesteld op het kwartaalbericht van de grote chipfabrikant Broadcom, maar de aandelenkoersen van andere chipbedrijven herstelden gedurende de sessie enigszins.
10 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De Belgische financieel dienstverlener Euroclear krijgt toegang tot het AI-model Mythos van Anthropic. Dat bevestigt de grote afhandelaar van effectentransacties tegenover persbureau Belga. Mythos kan zwakke plekken in softwarebeveiliging razendsnel opsporen. Dat heeft tot grote zorgen geleid over de gevolgen als het systeem in verkeerde handen valt.
11 uur geleden