Rijksambitie energiebesparing waarschijnlijk niet gehaald
DEN HAAG (ANP) - Het is onwaarschijnlijk dat het Rijk zijn doelen voor energiebesparing in het bedrijfsleven en bij instellingen heeft gehaald. Lokale overheden controleren veel minder dan zou moeten of ondernemingen zich houden aan de verplichting om efficiënter met hun gas en elektriciteit om te gaan, concludeert de Algemene Rekenkamer. Hierdoor dreigt Nederland internationale klimaatafspraken niet na te komen, waarschuwt de belangrijke controleur van overheidsbeleid.
Sinds 1993 bestaan verplichtingen voor bedrijven, scholen of kerken om energie te besparen. Bekende voorbeelden zijn de verplichting alle besparende maatregelen te nemen die zich binnen vijf jaar terugverdienen en de plicht eens in de vier jaar te rapporteren over deze ingrepen.
Maar de Algemene Rekenkamer ziet dat de verantwoordelijke omgevingsdiensten veel minder controleren dan zou moeten. Tot 1 juli vorig jaar vielen 90.000 bedrijven onder de energiebesparingsplicht, wat na een aanscherping van de regels opliep tot ongeveer 107.500 bedrijven. Om elk bedrijf eens in de vier jaar te controleren zouden jaarlijks 22.500 controles nodig zijn, maar dat wordt bij lange na niet gehaald. Over veel jaren is ook niet duidelijk hoeveel controles er zijn geweest.
Complexe regels
Volgens collegelid van de Algemene Rekenkamer Barbara Joziasse weet het kabinet niet waarop het stuurt. "Het is echt hap-snapkennis", vult Linze Schaap aan namens de vereniging van tientallen gemeentelijke en provinciale rekenkamers, die eigen onderzoek deed. Hij pleit voor structurele financiering voor het toezicht. "Dat zou omgevingsdiensten helpen op de arbeidsmarkt, want voor dit soort toezicht is specialistische kennis nodig."
Deel van het probleem is dat omgevingsdiensten tegen complexe regels aanlopen, waardoor ze moeilijk inzicht krijgen in hoeveel energie een bedrijf precies verbruikt en kan besparen. Daarnaast vinden vooral kleinere bedrijven de regels complex.
Grootverbruikers
Volgens de Algemene Rekenkamer zou het helpen om niet langer alle bedrijven te controleren, maar vooral te kijken naar grootverbruikers. Dat biedt namelijk de kans op grotere besparingen tegen lagere kosten. Sowieso moet het kabinet dit beleid "grondig tegen het licht houden, in plaats van een aanpassinkje hier en daar", zegt Joziasse.
Tegelijkertijd moet de focus op grootverbruikers geen gedoogbeleid voor kleinere bedrijven zijn, erkent Joziasse. "Daar zit een 'fine line' tussen, die toezichthouders het beste kunnen inschatten."
Meer uit Financieel
NEW YORK (ANP) - De brede S&P 500-index op Wall Street is donderdag met een nieuw slotrecord geëindigd. Amerikaanse beleggers trokken zich op aan berichten dat de VS en Iran dicht bij een deal zijn. Verder waren techbedrijven duidelijk weer in trek.
2 uur geleden
WASHINGTON (ANP/BLOOMBERG) - De Amerikaanse handelsvertegenwoordiger Jamieson Greer heeft kritiek geuit op een Duits wetsvoorstel dat streamingdiensten verplicht om te investeren in de Duitse filmsector. Hij noemde de maatregelen discriminerend en een schending van het handelsakkoord tussen de Europese Unie en de VS.
3 uur geleden
SAN FRANCISCO (ANP/BLOOMBERG) - Anthropic is van plan snel nieuwe AI-modellen breed beschikbaar te maken met mogelijkheden die vergelijkbaar zijn met die van zijn model Mythos. Deze zijn ergens in de komende weken al te verwachten. Het gaat om een opmerkelijke aankondiging. Mythos behelst technologie waarvan het Amerikaanse bedrijf eerder zei dat die te gevaarlijk was om aan het grote publiek beschikbaar te stellen.
4 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De Europese Commissie is akkoord gegaan met een grote zuivelsamensmelting waarbij ook het Nederlandse DOC Kaas is betrokken. De Zweeds-Deense zuivelcoöperatie Arla Foods mag van Brussel het Duitse DMK en het uit 1895 stammende DOC Kaas inlijven. De commissie ziet geen reden om voorwaarden te stellen omdat er geen gevaren zijn voor de concurrentie.
5 uur geleden
MILAAN (ANP/BLOOMBERG) - Sportwagenfabrikant Ferrari was donderdag een stevige winnaar op de beurs in Milaan na geruststellende woorden van topman Benedetto Vigna. Hij verklaarde dat er al bestellingen binnen zijn voor het eerste volledig elektrische model van het Italiaanse bedrijf. Eerder deze week kreeg de beurskoers nog een knauw na een golf aan kritiek op de gepresenteerde Ferrari Luce die 550.000 euro kost.
7 uur geleden
GENÈVE (ANP) - De oorlog in het Midden-Oosten heeft ervoor gezorgd dat het aantal vliegtuigpassagiers wereldwijd vorige maand is gedaald. Volgens de internationale luchtvaartbrancheorganisatie IATA vlogen mensen in april 3,4 procent minder dan in dezelfde maand in 2025.
8 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Warenhuisketen de Bijenkorf heeft veel last van zuinige consumenten. De klantbestedingen zijn afgelopen jaar op vergelijkbare basis met meer dan 8 procent gedaald. De Bijenkorf merkte ook dat zijn webshop minder bezoekers kreeg dan een jaar eerder.
9 uur geleden