Na het stemmen volgt het tellen
DEN HAAG (ANP) - Terwijl deze woensdag geldt als de echte verkiezingsdag voor de gemeenteraden, wordt er ook al begonnen met het tellen van de stemmen die maandag en dinsdag zijn uitgebracht. Vanwege corona was deze mogelijkheid tot vervroegd stemmen opengesteld, net als vorig jaar bij de Tweede Kamerverkiezingen.
Na het sluiten van de stemlokalen op maandag en dinsdag hebben de stembureauleden al vastgesteld hoeveel kiesgerechtigden hebben gestemd, door het aantal geldige stempassen en volmachtbewijzen te tellen. Woensdag overdag worden dan de stembiljetten geteld. De uitkomst van die telling wordt na 21.00 uur bekendgemaakt, als alle stemlokalen zijn gesloten. Vanaf dat moment beginnen de tellers ook met het tellen van de stemmen die woensdag zijn uitgebracht.
Dat gebeurt met de hand en begint met een sneltelling op lijstniveau: het optellen van alle geldige stemmen per politieke partij. De stembureaus geven de uitkomst van die sneltelling door aan hun gemeente. Daarna worden de geldige stemmen per kandidaat geteld. Als dat klaar is, maakt het stembureau daarvan een proces-verbaal op, dat naar de gemeente wordt gebracht.
Centraal tellen
In 34 gemeenten verloopt het telproces net anders. Die gemeenten, waaronder Rotterdam, Utrecht, Groningen en Maastricht, doen mee aan een experiment centraal tellen. De stembureaus in die gemeenten tellen woensdag alleen het aantal stemmen per lijst, en de stemmen per kandidaat worden pas op donderdag geteld, op een of meer centrale locaties. Met deze zogenoemde centrale stemopneming wordt sinds de Europese Parlementsverkiezingen in 2019 geëxperimenteerd. Doel is het proces van tellen betrouwbaarder, transparanter en dus beter controleerbaar te maken.
Op basis van de processen-verbaal tellen de stembureaus de uitslagen bij elkaar op. De gemeentelijke centrale stembureaus stellen maandag 21 maart in een openbare zitting de officiële uitslag en de zetelverdeling vast.
Openbaar
Op woensdag 30 maart treden de zittende raadsleden af en worden de nieuwe leden geïnstalleerd. Vanwege een gemeentelijke herindeling met Weesp gebeurt dat in de gemeente Amsterdam al op 24 maart.
Het tellen van stemmen is openbaar. Mensen mogen komen kijken, maar mogen de tellers niet hinderen. In Amsterdam worden woensdag de stemmen van maandag en dinsdag geteld in de RAI. In Rotterdam wordt geteld in Ahoy, in Utrecht in de Jaarbeurs en in Den Haag grotendeels in het World Forum.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Coalitiepartijen D66 en CDA blijven achter hun deal met PRO en Volt staan. Dat zeggen beide partijen nadat VVD-partijleider Dilan Yeşilgöz openlijk aan de coalitie twijfelde vanwege die deal.
11 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - In de Tweede Kamer leven grote zorgen over de diplomatieke onderhandelingen die gaande zijn om nieuwe Amerikaanse sancties tegen het Internationaal Strafhof (ICC) te voorkomen. Nederland speelt als gastland in die gesprekken een cruciale rol, maar belooft ook het hof te beschermen. Partijen vrezen dat het hof wordt uitgehold.
11 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Als D66 en het CDA het amendement van PRO en Volt voor het belastingplan steunen, weet de VVD niet of de partij verder kan in de coalitie. Dat zei vicepremier Dilan Yeşilgöz (VVD) na urenlang beraad in eigen geledingen.
13 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een deel van de Tweede Kamer vindt het niet kunnen dat zorgminister Mirjam Sterk (CDA) geen tussendoelen stelt in haar aanpak om het dakloosheidsprobleem op te lossen. Afgelopen vrijdag schreef zij in een Kamerbrief dat het doel van nul daklozen in 2030 niet lijkt te lukken en er tot die tijd ook geen "kwantitatieve tussendoelen of tijdpad" zijn.
15 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Volgens D66-fractieleider Jan Paternotte is er geen sprake van een coalitiecrisis, nadat zijn partij en het CDA een deal hebben gesloten met de linkse oppositie zonder dat de VVD daarmee akkoord ging. Inmiddels heeft premier Rob Jetten een reis naar het buitenland afgezegd en ook VVD-leider Dilan Yeşilgöz gaat niet naar een debat nadat de deal bekend werd. "We zijn gewoon bezig met het opzoeken van oplossingen", zegt Paternotte desondanks.
16 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - JA21 en de BBB zijn verbaasd en teleurgesteld dat coalitiepartijen niet met hen, maar met andere fracties een deal hebben gesloten voor het belastingplan. Volgens partijleider Joost Eerdmans (JA21) is "de deur naar rechts nu dichtgegooid". Henk Vermeer van de BBB zei dat hij nog in onderhandeling was met het CDA en de VVD over zijn stikstofeisen. "Voor ons is dit ook een verrassing dat nu toch de afslag naar links genomen is."
16 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - CDA-leider Henri Bontenbal zag bij de linkse oppositiepartijen PRO en Volt meer bereidheid om samen te werken dan bij het rechtse verbond van JA21, BBB en SGP. Hij heeft naar eigen zeggen "echt veel gesprekken gevoerd" om bij alle partijen af te tasten "wat de bandbreedtes zijn". Daaruit concludeerde hij dat de route over links "meer kansrijk was".
17 uur geleden