Na het stemmen volgt het tellen
DEN HAAG (ANP) - Terwijl deze woensdag geldt als de echte verkiezingsdag voor de gemeenteraden, wordt er ook al begonnen met het tellen van de stemmen die maandag en dinsdag zijn uitgebracht. Vanwege corona was deze mogelijkheid tot vervroegd stemmen opengesteld, net als vorig jaar bij de Tweede Kamerverkiezingen.
Na het sluiten van de stemlokalen op maandag en dinsdag hebben de stembureauleden al vastgesteld hoeveel kiesgerechtigden hebben gestemd, door het aantal geldige stempassen en volmachtbewijzen te tellen. Woensdag overdag worden dan de stembiljetten geteld. De uitkomst van die telling wordt na 21.00 uur bekendgemaakt, als alle stemlokalen zijn gesloten. Vanaf dat moment beginnen de tellers ook met het tellen van de stemmen die woensdag zijn uitgebracht.
Dat gebeurt met de hand en begint met een sneltelling op lijstniveau: het optellen van alle geldige stemmen per politieke partij. De stembureaus geven de uitkomst van die sneltelling door aan hun gemeente. Daarna worden de geldige stemmen per kandidaat geteld. Als dat klaar is, maakt het stembureau daarvan een proces-verbaal op, dat naar de gemeente wordt gebracht.
Centraal tellen
In 34 gemeenten verloopt het telproces net anders. Die gemeenten, waaronder Rotterdam, Utrecht, Groningen en Maastricht, doen mee aan een experiment centraal tellen. De stembureaus in die gemeenten tellen woensdag alleen het aantal stemmen per lijst, en de stemmen per kandidaat worden pas op donderdag geteld, op een of meer centrale locaties. Met deze zogenoemde centrale stemopneming wordt sinds de Europese Parlementsverkiezingen in 2019 geëxperimenteerd. Doel is het proces van tellen betrouwbaarder, transparanter en dus beter controleerbaar te maken.
Op basis van de processen-verbaal tellen de stembureaus de uitslagen bij elkaar op. De gemeentelijke centrale stembureaus stellen maandag 21 maart in een openbare zitting de officiële uitslag en de zetelverdeling vast.
Openbaar
Op woensdag 30 maart treden de zittende raadsleden af en worden de nieuwe leden geïnstalleerd. Vanwege een gemeentelijke herindeling met Weesp gebeurt dat in de gemeente Amsterdam al op 24 maart.
Het tellen van stemmen is openbaar. Mensen mogen komen kijken, maar mogen de tellers niet hinderen. In Amsterdam worden woensdag de stemmen van maandag en dinsdag geteld in de RAI. In Rotterdam wordt geteld in Ahoy, in Utrecht in de Jaarbeurs en in Den Haag grotendeels in het World Forum.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - De Tweede Kamer heeft ingestemd met een wet die regelt dat mensen die dat nodig hebben, in het stemhokje hulp kunnen krijgen van een stembureaumedewerker. Mensen met een fysieke beperking mogen momenteel al geholpen worden bij het stemmen door een bekende.
13 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Staatssecretaris Claudia van Bruggen van Rechtsbescherming heeft geen nieuwe onterechte straffen door foute namen in de justitieketen gevonden. In een brief aan de Tweede Kamer schrijft ze dat er wel 99 nieuwe gevallen van foutieve namen bij zijn gekomen.
16 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister Pieter Heerma van Binnenlandse Zaken laat onderzoek doen naar het systeem van stemmen per volmacht. In een brief aan de Tweede Kamer schrijft de CDA-minister dat internationale waarnemers kritisch waren op de volmachten en dat nader onderzoek daarom nodig is.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet voert vanaf de Europese parlementsverkiezingen van 2029 een kleiner stembiljet in, meldt minister Pieter Heerma (Binnenlandse Zaken, CDA) donderdag aan de Tweede Kamer. Bij de laatste drie verkiezingen zijn er al proeven geweest met zo'n kleiner stembiljet en die zijn overwegend positief verlopen.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Landbouw moet mogelijk blijven in de zones rond natuurgebieden waar de stikstofuitstoot harder omlaag moet dan elders. Dat zei minister Jaimi van Essen (Landbouw, D66) in het debat over zijn stikstofmaatregelen. "We vragen in de zones het maximale wat wij verantwoord vinden om landbouwkundig gebruik mogelijk te houden."
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Stikstofminister Jaimi van Essen (D66) hoopt nog steeds op steun van ongeveer 100 van de 150 zetels in de Tweede Kamer voor zijn stikstofplannen. Eerder sprak premier Rob Jetten ook al die hoop uit. Toch bleken de verschillende opvattingen in de Kamer groot en lijkt brede steun nu nog ver weg.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - JA21 zegt ervoor open te staan de stikstofplannen van het kabinet te steunen. "Wij steken onze hand uit", zei Kamerlid Maarten Goudzwaard in het debat over de maatregelen. "Niet uit enthousiasme voor dit pakket, maar omdat stilstand schadelijker is. Ik vraag het kabinet dan ook die hand aan te pakken en te laten zien dat het echt bereid is zijn plannen aan te passen."
1 dag geleden