Na het stemmen volgt het tellen
DEN HAAG (ANP) - Terwijl deze woensdag geldt als de echte verkiezingsdag voor de gemeenteraden, wordt er ook al begonnen met het tellen van de stemmen die maandag en dinsdag zijn uitgebracht. Vanwege corona was deze mogelijkheid tot vervroegd stemmen opengesteld, net als vorig jaar bij de Tweede Kamerverkiezingen.
Na het sluiten van de stemlokalen op maandag en dinsdag hebben de stembureauleden al vastgesteld hoeveel kiesgerechtigden hebben gestemd, door het aantal geldige stempassen en volmachtbewijzen te tellen. Woensdag overdag worden dan de stembiljetten geteld. De uitkomst van die telling wordt na 21.00 uur bekendgemaakt, als alle stemlokalen zijn gesloten. Vanaf dat moment beginnen de tellers ook met het tellen van de stemmen die woensdag zijn uitgebracht.
Dat gebeurt met de hand en begint met een sneltelling op lijstniveau: het optellen van alle geldige stemmen per politieke partij. De stembureaus geven de uitkomst van die sneltelling door aan hun gemeente. Daarna worden de geldige stemmen per kandidaat geteld. Als dat klaar is, maakt het stembureau daarvan een proces-verbaal op, dat naar de gemeente wordt gebracht.
Centraal tellen
In 34 gemeenten verloopt het telproces net anders. Die gemeenten, waaronder Rotterdam, Utrecht, Groningen en Maastricht, doen mee aan een experiment centraal tellen. De stembureaus in die gemeenten tellen woensdag alleen het aantal stemmen per lijst, en de stemmen per kandidaat worden pas op donderdag geteld, op een of meer centrale locaties. Met deze zogenoemde centrale stemopneming wordt sinds de Europese Parlementsverkiezingen in 2019 geëxperimenteerd. Doel is het proces van tellen betrouwbaarder, transparanter en dus beter controleerbaar te maken.
Op basis van de processen-verbaal tellen de stembureaus de uitslagen bij elkaar op. De gemeentelijke centrale stembureaus stellen maandag 21 maart in een openbare zitting de officiële uitslag en de zetelverdeling vast.
Openbaar
Op woensdag 30 maart treden de zittende raadsleden af en worden de nieuwe leden geïnstalleerd. Vanwege een gemeentelijke herindeling met Weesp gebeurt dat in de gemeente Amsterdam al op 24 maart.
Het tellen van stemmen is openbaar. Mensen mogen komen kijken, maar mogen de tellers niet hinderen. In Amsterdam worden woensdag de stemmen van maandag en dinsdag geteld in de RAI. In Rotterdam wordt geteld in Ahoy, in Utrecht in de Jaarbeurs en in Den Haag grotendeels in het World Forum.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - De leiders van D66, VVD en CDA zijn het woensdag nog niet eens geworden over de verdeling van de kabinetsposten. Dat maakte VVD-leider Dilan Yeşilgöz woensdag bekend. Donderdag praten de partijen verder.
15 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De zeven Kamerleden die zich onlangs afsplitsten van de PVV, hebben in een stemverklaring hard uitgehaald naar hun voormalige partijleider Geert Wilders. Een motie waarin hij samen met Kamerlid Marjolein Faber oproept tot het denaturaliseren en uitzetten van "Marokkaans tuig", vinden zij "misleidend en onnodig grievend".
33 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Kleine partijen zijn ongerust over het voornemen van de coalitie om onderzoek te doen naar een kiesdrempel. Partijen die een bepaald aantal zetels niet halen, komen door zo'n drempel niet in het parlement. ChristenUnie, SGP, BBB en DENK stelden hier in een debat bezorgde vragen over.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De NPO moet vier omroephuizen krijgen en een taakomroep van de NOS en NTR, vindt een meerderheid in de Tweede Kamer. Een motie van coalitiepartijen VVD, D66 en CDA die hiertoe oproept, kan in ieder geval rekenen op de steun van GroenLinks-PvdA, die al een vergelijkbaar voorstel deed in haar verkiezingsprogramma.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Beoogd premier Rob Jetten zoekt voor zijn minderheidskabinet ministers "zonder een al te groot ego". Zij moeten bereid zijn ook andere partijen iets te gunnen, zei de D66-leider vlak voordat hij begon als formateur. Met de onderlinge verdeling van de posten zijn D66, VVD en CDA al "vrij ver", zei Jetten.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Beoogd premier Rob Jetten (D66) wil deze week met de VVD en het CDA afspreken hoe de verdeling van de ministersposten eruit gaat zien. Hierover heeft hij al wel "flink van gedachten gewisseld" met de andere partijen, maar definitieve keuzes zijn nog niet gemaakt.
17 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - 50PLUS blijft zich "constructief" opstellen naar de nieuwe coalitie, hoewel de partij wel kritiek heeft op haar plannen. Fractieleider Jan Struijs zei "gemengde gevoelens" te hebben over het coalitieakkoord.
18 uur geleden