Na het stemmen volgt het tellen
DEN HAAG (ANP) - Terwijl deze woensdag geldt als de echte verkiezingsdag voor de gemeenteraden, wordt er ook al begonnen met het tellen van de stemmen die maandag en dinsdag zijn uitgebracht. Vanwege corona was deze mogelijkheid tot vervroegd stemmen opengesteld, net als vorig jaar bij de Tweede Kamerverkiezingen.
Na het sluiten van de stemlokalen op maandag en dinsdag hebben de stembureauleden al vastgesteld hoeveel kiesgerechtigden hebben gestemd, door het aantal geldige stempassen en volmachtbewijzen te tellen. Woensdag overdag worden dan de stembiljetten geteld. De uitkomst van die telling wordt na 21.00 uur bekendgemaakt, als alle stemlokalen zijn gesloten. Vanaf dat moment beginnen de tellers ook met het tellen van de stemmen die woensdag zijn uitgebracht.
Dat gebeurt met de hand en begint met een sneltelling op lijstniveau: het optellen van alle geldige stemmen per politieke partij. De stembureaus geven de uitkomst van die sneltelling door aan hun gemeente. Daarna worden de geldige stemmen per kandidaat geteld. Als dat klaar is, maakt het stembureau daarvan een proces-verbaal op, dat naar de gemeente wordt gebracht.
Centraal tellen
In 34 gemeenten verloopt het telproces net anders. Die gemeenten, waaronder Rotterdam, Utrecht, Groningen en Maastricht, doen mee aan een experiment centraal tellen. De stembureaus in die gemeenten tellen woensdag alleen het aantal stemmen per lijst, en de stemmen per kandidaat worden pas op donderdag geteld, op een of meer centrale locaties. Met deze zogenoemde centrale stemopneming wordt sinds de Europese Parlementsverkiezingen in 2019 geëxperimenteerd. Doel is het proces van tellen betrouwbaarder, transparanter en dus beter controleerbaar te maken.
Op basis van de processen-verbaal tellen de stembureaus de uitslagen bij elkaar op. De gemeentelijke centrale stembureaus stellen maandag 21 maart in een openbare zitting de officiële uitslag en de zetelverdeling vast.
Openbaar
Op woensdag 30 maart treden de zittende raadsleden af en worden de nieuwe leden geïnstalleerd. Vanwege een gemeentelijke herindeling met Weesp gebeurt dat in de gemeente Amsterdam al op 24 maart.
Het tellen van stemmen is openbaar. Mensen mogen komen kijken, maar mogen de tellers niet hinderen. In Amsterdam worden woensdag de stemmen van maandag en dinsdag geteld in de RAI. In Rotterdam wordt geteld in Ahoy, in Utrecht in de Jaarbeurs en in Den Haag grotendeels in het World Forum.
Meer uit Politiek
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Democraten winnen bij de midtermverkiezingen een meerderheid in het Huis van Afgevaardigden. Dat voorspelt Decision Desk HQ, een organisatie die verkiezingsdata verzamelt. Het komt vrijwel altijd voor dat de partij van een zittende president, in dit geval de Republikeinen van Donald Trump, zetels verliest tijdens de midterms.
1 uur geleden
ATLANTA (ANP) - De Democraat Jon Ossoff wordt als senator herkozen in de Amerikaanse staat Georgia, voorspelt persbureau Reuters op basis van voorlopige uitslagen van Decision Desk HQ. Dat is een bureau dat verkiezingsuitslagen verzamelt. Georgia stemde bij de laatste verkiezingen op Donald Trump, maar Ossoff wist in de peilingen al een ruime voorsprong op de Republikeinse afgevaardigde Mike Collins te houden.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - PRO blijft achter de verder uitgewerkte stikstofplannen van landbouwminister Jaimi van Essen (D66) staan. Dat laat landbouwwoordvoerder Laura Bromet van de linkse oppositiepartij weten op Bluesky.
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet wil een half jaar eerder dan gepland ervoor zorgen dat bedrijven en bijvoorbeeld woningbouwprojecten met een kleine stikstofuitstoot geen vergunning hoeven aan te vragen. Dat schrijft minister Jaimi van Essen (Landbouw, D66) in de brief over stikstof. Hij wil dit per 1 juli 2027 mogelijk maken.
11 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - In de zones rond kwetsbare natuur mogen boeren op termijn maximaal 1,5 koe per hectare grond houden. Dat is een van de strengere regels die landbouwminister Jaimi van Essen voorstelt om te zorgen voor minder stikstof op gevoelige natuur. Hij benadrukt dat provincies de mogelijkheid krijgen om daarvan af te wijken en met een eigen plan te komen.
11 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Tweede Kamerlid Gidi Markuszower wil nog niet hardop zeggen of zijn fractie voor het aangepaste belastingplan van het kabinet gaat stemmen. Maar hij vindt het naar eigen zeggen "moeilijk argumenten te bedenken" om dat niet te doen. "Volgens mij is er heel veel pijn weggehaald."
13 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - JA21 kan het belastingplan nu nog niet steunen, maar ziet wel "dat er voorzichtig wat stappen worden gezet". Zo vindt partijleider Joost Eerdmans het bijvoorbeeld positief dat de zogenoemde vrijheidsbijdrage wordt gecompenseerd. Tegelijkertijd mist hij plannen voor ondernemers. Ook ziet hij de eisen van hem en bondgenoten BBB en SGP op niet-financiële thema's niet terug, zoals asiel, abortus of stikstof. "Daar moet op bewogen worden."
13 uur geleden