'Grote farmaceut is steeds meer financiële instelling geworden'
AMSTERDAM (ANP) - 's Werelds grootste farmaceutische bedrijven hebben zich sinds de millenniumwisseling steeds meer omgevormd tot investeringsmaatschappijen. Dit heeft als gevolg dat overnames en beloningen voor aandeelhouders ten koste gaan van de ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Dat stelt de Nederlandse onderzoeksorganisatie SOMO na bestudering van de jaarrekeningen van de grootste 27 farmaconcerns ter wereld.
De "financialisering" van farmareuzen, zoals SOMO de verschuiving noemt, zou onder andere blijken uit de flink toegenomen kasreserves van de concerns. Waar de onderzochte bedrijven in 2000 nog 83 miljard dollar aan financiële reserves hadden, was dit in 2018 circa 219 miljard dollar. Tegelijkertijd staken de bedrijven zich dieper in de schulden. Ging het aan het begin van deze eeuw nog nog om 20 procent van de omzet, achttien jaar later stond het totaal aan geleend geld gelijk aan 72 procent van de omzet.
Dat extra kapitaal vloeide volgens SOMO slechts in beperkte mate naar onderzoek, ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Zo daalden verhoudingsgewijs investeringen in kapitaalgoederen, zoals productielocaties en apparatuur. Veel vaker werd het beschikbare geld gebruikt voor het opkopen van andere bedrijven, met als doel hun patenten in de wacht te slepen. Door vooral winst te willen maken met het uitventen van die eigendomsrechten, gedragen farmareuzen zich volgens SOMO steeds meer als rentenier dan ontwikkelaar van medicijnen.
Zwakheden
Ook het bedrag dat naar aandeelhouders gaat, is explosief gestegen. In de onderzochte periode verviervoudigde het bedrag dat farmareuzen per jaar aan dividend en de inkoop van aandelen besteedden tot 146 miljard dollar in 2018. Deze beloningen bedroegen kort na de millenniumwisseling 88 procent van alle onderzoeks- en ontwikkelingskosten. In 2018 was die verhouding 123 procent.
Volgens SOMO, dat vaker kritisch rapporteert over de farmaceutische industrie, legt de huidige coronacrisis de zwakheden van de sector bloot. Doordat verhoudingsgewijs weinig werd geïnvesteerd in medicijnen, is de wereld nu minder goed voorbereid op de pandemie. Bovendien is de schuldenberg een financieel risico nu de crisis het minder gemakkelijk maakt goedkoop geld te lenen.
Meer uit Financieel
OSLO (ANP/RTR) - Bijna alle nieuwe auto's die vorig jaar werden verkocht in Noorwegen waren elektrisch aangedreven. Volgens de Noorse wegenautoriteit was 96 procent van de nieuw verkochte personenauto's volledig elektrisch. Dat was een jaar eerder nog 89 procent.
2 uur geleden
BERLIJN (ANP/DPA) - De voorzitter van het Duitse netwerk van handelskamers heeft opgeroepen tot een verandering in het klimaat- en energiebeleid bij de oosterburen, met de waarschuwing dat de huidige koers grote delen van de Duitse industrie kan schaden. "Ik denk dat we nu hebben ingezien hoe de weg die we volgen, zonder correctie, belangrijke delen van de industrie kapotmaakt", zei Peter Adrian, voorzitter van de Duitse Kamer van Industrie en Handel (DIHK), tegen het Duitse persbureau dpa.
2 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De AEX-index op de aandelenbeurs in Amsterdam is vrijdag, op de eerste handelsdag van het nieuwe beursjaar 2026, met winst geopend. Op nieuwjaarsdag waren de Europese beurzen gesloten. Ook op Wall Street wordt de handel hervat na een vrije dag voor handelaren op donderdag.
3 uur geleden
LONDEN (ANP) - President Christine Lagarde van de Europese Centrale Bank (ECB) verdient veel meer dan alleen het basissalaris dat de ECB jaarlijks bekendmaakt. Dat schrijft de Financial Times na eigen onderzoek. Volgens de Britse zakenkrant verdient de Française daardoor bijna vier keer zoveel als het Amerikaanse centralebankhoofd Jerome Powell.
4 uur geleden
PARIJS (ANP/BELGA) - Het Franse postbedrijf La Poste is donderdag voor de tweede keer in korte tijd getroffen door een cyberaanval. De onlinediensten waren op nieuwjaarsdag daardoor tijdelijk moeilijk bereikbaar. Een soortgelijk incident verstoorde eerder al de pakjesafhandeling tijdens de kerstperiode.
4 uur geleden
ZEIST (ANP) - De bedrijvigheid in de Nederlandse industrie heeft in december een iets minder sterke groei laten zien dan in november. Dat meldt de Nederlandse Vereniging voor Inkoopmanagement (Nevi) op basis van haar maandelijkse meting naar de industriële activiteit. Volgens de onderzoekers was er een minder grote groei van het aantal nieuwe orders, wat zorgde voor een daling van de productieomvang.
5 uur geleden
BEIJING (ANP/RTR) - China heeft per 1 januari een einde gemaakt aan zijn jarenlange belastingvrijstelling op voorbehoedsmiddelen, in een nieuwe poging om het dalende geboortecijfer in het Aziatische land aan te jagen. Condooms en anticonceptiepillen worden voortaan belast met een btw-tarief van 13 procent, het standaardtarief voor de meeste consumentengoederen.
5 uur geleden