'Grote farmaceut is steeds meer financiële instelling geworden'
AMSTERDAM (ANP) - 's Werelds grootste farmaceutische bedrijven hebben zich sinds de millenniumwisseling steeds meer omgevormd tot investeringsmaatschappijen. Dit heeft als gevolg dat overnames en beloningen voor aandeelhouders ten koste gaan van de ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Dat stelt de Nederlandse onderzoeksorganisatie SOMO na bestudering van de jaarrekeningen van de grootste 27 farmaconcerns ter wereld.
De "financialisering" van farmareuzen, zoals SOMO de verschuiving noemt, zou onder andere blijken uit de flink toegenomen kasreserves van de concerns. Waar de onderzochte bedrijven in 2000 nog 83 miljard dollar aan financiële reserves hadden, was dit in 2018 circa 219 miljard dollar. Tegelijkertijd staken de bedrijven zich dieper in de schulden. Ging het aan het begin van deze eeuw nog nog om 20 procent van de omzet, achttien jaar later stond het totaal aan geleend geld gelijk aan 72 procent van de omzet.
Dat extra kapitaal vloeide volgens SOMO slechts in beperkte mate naar onderzoek, ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Zo daalden verhoudingsgewijs investeringen in kapitaalgoederen, zoals productielocaties en apparatuur. Veel vaker werd het beschikbare geld gebruikt voor het opkopen van andere bedrijven, met als doel hun patenten in de wacht te slepen. Door vooral winst te willen maken met het uitventen van die eigendomsrechten, gedragen farmareuzen zich volgens SOMO steeds meer als rentenier dan ontwikkelaar van medicijnen.
Zwakheden
Ook het bedrag dat naar aandeelhouders gaat, is explosief gestegen. In de onderzochte periode verviervoudigde het bedrag dat farmareuzen per jaar aan dividend en de inkoop van aandelen besteedden tot 146 miljard dollar in 2018. Deze beloningen bedroegen kort na de millenniumwisseling 88 procent van alle onderzoeks- en ontwikkelingskosten. In 2018 was die verhouding 123 procent.
Volgens SOMO, dat vaker kritisch rapporteert over de farmaceutische industrie, legt de huidige coronacrisis de zwakheden van de sector bloot. Doordat verhoudingsgewijs weinig werd geïnvesteerd in medicijnen, is de wereld nu minder goed voorbereid op de pandemie. Bovendien is de schuldenberg een financieel risico nu de crisis het minder gemakkelijk maakt goedkoop geld te lenen.
Meer uit Financieel
KOEWEIT (ANP/BLOOMBERG) - Koeweit, de op vier na grootste olieproducent van oliekartel OPEC, heeft de olie- en raffinageproductie teruggeschroefd na de vertraging van het scheepvaartverkeer door de Straat van Hormuz. Het terugschroeven van de olieproductie door Koeweit kan de olieprijzen verder opstuwen, waardoor benzine aan de pomp mogelijk nog duurder wordt.
14 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De Europese Unie onderzoekt of ze de druk op bedrijven die worstelen met de hoge energieprijzen kan verlichten, onder andere door te kijken naar energiebelastingen, kosten voor het elektriciteits- en gasnetwerk en CO2-kosten. Dat staat in een document dat door persbureau Reuters is ingezien.
16 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Door het beperkte aantal vluchten uit het Midden-Oosten en delen van Azië vragen sommige luchtvaartmaatschappijen extreem hoge bedragen voor stoelen op vluchten richting Europa, waarschuwt Frank Radstake, directeur van de ANVR.
16 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Reisorganisatie TUI kan nog niet zeggen wanneer gestrande reizigers in het Midden-Oosten en het Verre Oosten naar huis kunnen. Inmiddels zijn al honderden reizigers terug, maar er zitten er ook nog honderden vast, zegt een woordvoerster van TUI.
19 uur geleden
DUBAI (ANP/AFP) - Dubai Airport hervat zaterdag deels het vliegverkeer, kort nadat de operaties waren stilgelegd. Eerder op de dag werd het vliegverkeer stilgelegd nadat de luchtverdediging een object boven het gebied had onderschept. In Dubai werden twee explosies gemeld.
20 uur geleden
DUBAI (ANP) - Dubai Airport, een van de drukste luchthavens ter wereld, heeft zaterdag het vliegverkeer stilgelegd nadat de luchtverdediging een object boven het gebied had onderschept. Eerder op de dag werden in Dubai twee explosies gemeld.
21 uur geleden
DUBAI (ANP/RTR) - Emirates heeft alle vluchten van en naar Dubai voor onbepaalde tijd opgeschort, maakte de luchtvaartmaatschappij zaterdag bekend. Vrijdag kondigde Emirates juist aan vanaf zaterdag weer dagelijks van thuisbasis Dubai naar tientallen bestemmingen te vliegen, waaronder Schiphol.
22 uur geleden