'Grote farmaceut is steeds meer financiële instelling geworden'
AMSTERDAM (ANP) - 's Werelds grootste farmaceutische bedrijven hebben zich sinds de millenniumwisseling steeds meer omgevormd tot investeringsmaatschappijen. Dit heeft als gevolg dat overnames en beloningen voor aandeelhouders ten koste gaan van de ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Dat stelt de Nederlandse onderzoeksorganisatie SOMO na bestudering van de jaarrekeningen van de grootste 27 farmaconcerns ter wereld.
De "financialisering" van farmareuzen, zoals SOMO de verschuiving noemt, zou onder andere blijken uit de flink toegenomen kasreserves van de concerns. Waar de onderzochte bedrijven in 2000 nog 83 miljard dollar aan financiële reserves hadden, was dit in 2018 circa 219 miljard dollar. Tegelijkertijd staken de bedrijven zich dieper in de schulden. Ging het aan het begin van deze eeuw nog nog om 20 procent van de omzet, achttien jaar later stond het totaal aan geleend geld gelijk aan 72 procent van de omzet.
Dat extra kapitaal vloeide volgens SOMO slechts in beperkte mate naar onderzoek, ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Zo daalden verhoudingsgewijs investeringen in kapitaalgoederen, zoals productielocaties en apparatuur. Veel vaker werd het beschikbare geld gebruikt voor het opkopen van andere bedrijven, met als doel hun patenten in de wacht te slepen. Door vooral winst te willen maken met het uitventen van die eigendomsrechten, gedragen farmareuzen zich volgens SOMO steeds meer als rentenier dan ontwikkelaar van medicijnen.
Zwakheden
Ook het bedrag dat naar aandeelhouders gaat, is explosief gestegen. In de onderzochte periode verviervoudigde het bedrag dat farmareuzen per jaar aan dividend en de inkoop van aandelen besteedden tot 146 miljard dollar in 2018. Deze beloningen bedroegen kort na de millenniumwisseling 88 procent van alle onderzoeks- en ontwikkelingskosten. In 2018 was die verhouding 123 procent.
Volgens SOMO, dat vaker kritisch rapporteert over de farmaceutische industrie, legt de huidige coronacrisis de zwakheden van de sector bloot. Doordat verhoudingsgewijs weinig werd geïnvesteerd in medicijnen, is de wereld nu minder goed voorbereid op de pandemie. Bovendien is de schuldenberg een financieel risico nu de crisis het minder gemakkelijk maakt goedkoop geld te lenen.
Meer uit Financieel
BRUSSEL (ANP/AFP) - EU-parlementariërs hebben dinsdag hun steun uitgesproken voor de introductie van de digitale euro. De plannen van Brussel zijn goedgekeurd door 438 parlementariërs, tegenover 158 stemmen tegen. De Europese Centrale Bank (ECB) wil met een digitale euro de Europese afhankelijkheid van Amerikaanse betaalbedrijven zoals Visa en Mastercard verminderen, nu de trans-Atlantische betrekkingen onder druk staan.
42 minuten geleden
NEW YORK (ANP/BLOOMBERG) - Entertainment- en mediaconcern Paramount Skydance heeft zijn vijandige overnamebod op Warner Bros. Discovery verhoogd in een poging aandeelhouders te overtuigen zijn bod te steunen in plaats van dat van concurrent Netflix.
1 uur geleden
SCHIPHOL (ANP) - Door een actie van de douane op Schiphol hebben passagiers dinsdagmiddag na aankomst kleine vertragingen opgelopen, meldt vakbond FNV. De douaniers voerden actie omdat ze een hoger salaris voor rijksambtenaren willen en deden dit door tijdelijk extra controles uit te voeren, waardoor er enige vertraging ontstond.
1 uur geleden
NEW YORK (ANP) - Spotify werd dinsdag flink hoger gezet op de beurzen in New York. De muziekstreamingdienst zag de omzet en winst stijgen in het laatste kwartaal van 2025. Het aantal maandelijks actieve gebruikers steeg tot een nieuw record van 751 miljoen. Het aantal premiumabonnees, die betalen voor de muziek en podcasts, groeide tot 290 miljoen. Voor het huidige kwartaal rekent Spotify op een verdere stijging van het aantal gebruikers en betalende abonnees. Het aandeel won 15,5 procent.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Ondernemers klagen dat volgens hen steeds meer Nederlandse consumenten naar Duitsland of België gaan voor hun dagelijkse boodschappen of om te tanken. Daardoor dreigen in Nederlandse grensregio's winkelsluitingen, banenverlies en een verschralend voorzieningenniveau, staat in een verklaring die voorzitter Jacco Vonhof van MKB-Nederland dinsdag samen met andere ondernemersorganisaties heeft aangeboden aan de Kamercommissie voor Economische Zaken.
1 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - In België zijn zeker vijf baby's besmet met de giftige stof cereulide na het drinken van babymelk van Nestlé. Dat meldt het Vlaamse Departement Zorg aan persbureau Belga na laboratoriumonderzoek van de ontlasting. De kindjes hadden milde klachten.
2 uur geleden
MILWAUKEE (ANP) - Het bekende Amerikaanse motorfietsenmerk Harley-Davidson heeft vorig jaar wereldwijd minder motors verkocht door de onzekere economische omstandigheden en het zwakke consumentenvertrouwen. Volgens het bedrijf uit Milwaukee daalde de verkoop met 12 procent tot 132.535 motorfietsen vergeleken met een jaar eerder.
2 uur geleden