'Grote farmaceut is steeds meer financiële instelling geworden'
AMSTERDAM (ANP) - 's Werelds grootste farmaceutische bedrijven hebben zich sinds de millenniumwisseling steeds meer omgevormd tot investeringsmaatschappijen. Dit heeft als gevolg dat overnames en beloningen voor aandeelhouders ten koste gaan van de ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Dat stelt de Nederlandse onderzoeksorganisatie SOMO na bestudering van de jaarrekeningen van de grootste 27 farmaconcerns ter wereld.
De "financialisering" van farmareuzen, zoals SOMO de verschuiving noemt, zou onder andere blijken uit de flink toegenomen kasreserves van de concerns. Waar de onderzochte bedrijven in 2000 nog 83 miljard dollar aan financiële reserves hadden, was dit in 2018 circa 219 miljard dollar. Tegelijkertijd staken de bedrijven zich dieper in de schulden. Ging het aan het begin van deze eeuw nog nog om 20 procent van de omzet, achttien jaar later stond het totaal aan geleend geld gelijk aan 72 procent van de omzet.
Dat extra kapitaal vloeide volgens SOMO slechts in beperkte mate naar onderzoek, ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Zo daalden verhoudingsgewijs investeringen in kapitaalgoederen, zoals productielocaties en apparatuur. Veel vaker werd het beschikbare geld gebruikt voor het opkopen van andere bedrijven, met als doel hun patenten in de wacht te slepen. Door vooral winst te willen maken met het uitventen van die eigendomsrechten, gedragen farmareuzen zich volgens SOMO steeds meer als rentenier dan ontwikkelaar van medicijnen.
Zwakheden
Ook het bedrag dat naar aandeelhouders gaat, is explosief gestegen. In de onderzochte periode verviervoudigde het bedrag dat farmareuzen per jaar aan dividend en de inkoop van aandelen besteedden tot 146 miljard dollar in 2018. Deze beloningen bedroegen kort na de millenniumwisseling 88 procent van alle onderzoeks- en ontwikkelingskosten. In 2018 was die verhouding 123 procent.
Volgens SOMO, dat vaker kritisch rapporteert over de farmaceutische industrie, legt de huidige coronacrisis de zwakheden van de sector bloot. Doordat verhoudingsgewijs weinig werd geïnvesteerd in medicijnen, is de wereld nu minder goed voorbereid op de pandemie. Bovendien is de schuldenberg een financieel risico nu de crisis het minder gemakkelijk maakt goedkoop geld te lenen.
Meer uit Financieel
MILWAUKEE (ANP/BLOOMBERG) - De winst van motorfietsenfabrikant Harley-Davidson is afgelopen kwartaal gekelderd, omdat het Amerikaanse bedrijf de prijzen verlaagde om de verkoop aan te jagen en resterende voorraden weg te werken. Dankzij de inspanningen slaagde het bedrijf er wel in om de verkoopdaling van motorfietsen van vorig jaar om te buigen in een verkoopplus.
22 minuten geleden
ROTTERDAM (ANP) - Olie- en gasconcern ExxonMobil heeft in Nederland meerdere jaren de pensioenen van oud-medewerkers te weinig verhoogd. Volgens de kantonrechter in Rotterdam handelde het Amerikaanse bedrijf daarmee in strijd met gemaakte afspraken en goed werkgeverschap.
1 uur geleden
AMERSFOORT (ANP) - FrieslandCampina investeert de komende jaren 90 miljoen euro om mee te liften op het succes van eiwitrijke voeding en dranken. Het Nederlandse zuivelconcern moderniseert met het geld fabrieken in Bedum, Veghel en Workum om uit een bijproduct van kaas eiwitingrediënten te maken. Die eiwitten zijn bedoeld voor sportvoeding, kindervoeding en medische voeding.
1 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De EU-lidstaten gaan btw-fraude in de EU strenger aanpakken, zo hebben de ministers van Financiën dinsdag besloten. De lidstaten gaan hiertoe de samenwerking intensiveren met het Europees Openbaar Ministerie (EPPO) en het Europees Bureau voor Fraudebestrijding (OLAF). De lidstaten en de EU lopen jaarlijks tussen de 12,5 miljard en 32,8 miljard euro mis door fraude met btw.
2 uur geleden
JEREVAN (ANP) - Voorzitter Ursula von der Leyen van de Europese Commissie wijst een importheffing van 25 procent op auto's en vrachtwagens door de VS van de hand. "Een deal is een deal", antwoordde ze tijdens een persconferentie in Jerevan op de vraag wat ze van het dreigement van de Amerikaanse president Donald Trump vindt.
3 uur geleden
BRUSSEL (ANP/BELGA) - ING schikt de Belgische witwaszaak rond oud-politicus Didier Reynders voor 1,6 miljoen euro. Dat heeft het Brusselse parket naar buiten gebracht. "Op deze manier willen we dit hoofdstuk uit het verleden afronden", zegt de bank zelf.
3 uur geleden
WASHINGTON (ANP/BLOOMBERG) - Elon Musk wil een rechtszaak over mogelijke misleiding van beleggers afsluiten door 1,5 miljoen dollar te betalen. De Amerikaanse beurswaakhond, de Securities and Exchange Commission (SEC), klaagde 's werelds rijkste persoon aan omdat hij in 2022 te laat meldde dat hij een belang in berichtenplatform Twitter had opgebouwd. Hoewel hij bereid is een boete te betalen, ontkent Musk schuldig te zijn, meldt de SEC.
3 uur geleden