'Grote farmaceut is steeds meer financiële instelling geworden'
AMSTERDAM (ANP) - 's Werelds grootste farmaceutische bedrijven hebben zich sinds de millenniumwisseling steeds meer omgevormd tot investeringsmaatschappijen. Dit heeft als gevolg dat overnames en beloningen voor aandeelhouders ten koste gaan van de ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Dat stelt de Nederlandse onderzoeksorganisatie SOMO na bestudering van de jaarrekeningen van de grootste 27 farmaconcerns ter wereld.
De "financialisering" van farmareuzen, zoals SOMO de verschuiving noemt, zou onder andere blijken uit de flink toegenomen kasreserves van de concerns. Waar de onderzochte bedrijven in 2000 nog 83 miljard dollar aan financiële reserves hadden, was dit in 2018 circa 219 miljard dollar. Tegelijkertijd staken de bedrijven zich dieper in de schulden. Ging het aan het begin van deze eeuw nog nog om 20 procent van de omzet, achttien jaar later stond het totaal aan geleend geld gelijk aan 72 procent van de omzet.
Dat extra kapitaal vloeide volgens SOMO slechts in beperkte mate naar onderzoek, ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Zo daalden verhoudingsgewijs investeringen in kapitaalgoederen, zoals productielocaties en apparatuur. Veel vaker werd het beschikbare geld gebruikt voor het opkopen van andere bedrijven, met als doel hun patenten in de wacht te slepen. Door vooral winst te willen maken met het uitventen van die eigendomsrechten, gedragen farmareuzen zich volgens SOMO steeds meer als rentenier dan ontwikkelaar van medicijnen.
Zwakheden
Ook het bedrag dat naar aandeelhouders gaat, is explosief gestegen. In de onderzochte periode verviervoudigde het bedrag dat farmareuzen per jaar aan dividend en de inkoop van aandelen besteedden tot 146 miljard dollar in 2018. Deze beloningen bedroegen kort na de millenniumwisseling 88 procent van alle onderzoeks- en ontwikkelingskosten. In 2018 was die verhouding 123 procent.
Volgens SOMO, dat vaker kritisch rapporteert over de farmaceutische industrie, legt de huidige coronacrisis de zwakheden van de sector bloot. Doordat verhoudingsgewijs weinig werd geïnvesteerd in medicijnen, is de wereld nu minder goed voorbereid op de pandemie. Bovendien is de schuldenberg een financieel risico nu de crisis het minder gemakkelijk maakt goedkoop geld te lenen.
Meer uit Financieel
NEW YORK (ANP) - Intel ging vrijdag hard onderuit op de beurzen in New York. De grote chipfabrikant leed afgelopen kwartaal meer verlies dan verwacht en gaf een tegenvallende verwachting af voor het huidige kwartaal. Volgens topman Lip-Bu Tan werkt Intel hard aan het opvoeren van de productie om aan de sterke vraag van klanten naar serverchips voor AI-datacenters te kunnen voldoen. Het aandeel, dat voorafgaand aan de resultaten sterk was gestegen, raakte zo'n 14 procent aan waarde kwijt.
7 minuten geleden
NAARDEN (ANP) - Minder Nederlanders kiezen er de laatste tijd voor om hun woning uit te rusten met een warmtepomp, meldt de Vereniging Warmtepompen. Mede door een verlaging van een subsidie en een dalende gasprijs is er voor de duurzame manier om een huis te verwarmen minder interesse.
8 minuten geleden
ARNHEM (ANP) - Het aantal claims dat binnenkomt bij EUclaim na de geannuleerde vluchten door het winterweer van begin januari loopt nog steeds op. De claimsorganisatie heeft tot nu toe zo'n achthonderd claims binnengekregen. "De piek is voorbij, maar ik verwacht dat dit nog wel tot aan de zomer doorloopt", zegt een woordvoerder.
52 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Gemeenten houden terecht rekening met de kosten van parkeerapps en -automaten bij het vaststellen van parkeerboetes. Dat heeft de Hoge Raad vrijdag geoordeeld. Een automobilist was in cassatie gegaan bij de hoogste rechter, omdat hij vond dat zijn boete niet mocht bestaan uit een naheffing van ruim 65 euro, naast de 2 euro aan niet-betaald parkeergeld.
1 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Door een staking bij de Belgische spoorvervoerder NMBS rijden er komende week minder treinen tussen Nederland en België. Op zondag 25 januari om 22.00 uur leggen werknemers hun werk neer tot vrijdag op hetzelfde tijdstip.
1 uur geleden
LONDEN (ANP/RTR) - De Britse toezichthouder Ofcom stelt een onderzoek in naar Meta Platforms, moederbedrijf van Facebook en WhatsApp. De toezichthouder heeft aanwijzingen dat het bedrijf van Mark Zuckerberg niet alle informatie heeft overhandigd bij een eerder onderzoek van Ofcom.
3 uur geleden
DAVOS (ANP/RTR/BLOOMBERG) - De huidige wereldorde verandert, maar dat is geen breuk. Dit zei Christine Lagarde, de president van de Europese Centrale Bank (ECB), vrijdag tijdens een paneldiscussie over de vooruitzichten voor de wereldeconomie op het World Economic Forum (WEF) in Davos.
3 uur geleden