'Grote farmaceut is steeds meer financiële instelling geworden'
AMSTERDAM (ANP) - 's Werelds grootste farmaceutische bedrijven hebben zich sinds de millenniumwisseling steeds meer omgevormd tot investeringsmaatschappijen. Dit heeft als gevolg dat overnames en beloningen voor aandeelhouders ten koste gaan van de ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Dat stelt de Nederlandse onderzoeksorganisatie SOMO na bestudering van de jaarrekeningen van de grootste 27 farmaconcerns ter wereld.
De "financialisering" van farmareuzen, zoals SOMO de verschuiving noemt, zou onder andere blijken uit de flink toegenomen kasreserves van de concerns. Waar de onderzochte bedrijven in 2000 nog 83 miljard dollar aan financiële reserves hadden, was dit in 2018 circa 219 miljard dollar. Tegelijkertijd staken de bedrijven zich dieper in de schulden. Ging het aan het begin van deze eeuw nog nog om 20 procent van de omzet, achttien jaar later stond het totaal aan geleend geld gelijk aan 72 procent van de omzet.
Dat extra kapitaal vloeide volgens SOMO slechts in beperkte mate naar onderzoek, ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Zo daalden verhoudingsgewijs investeringen in kapitaalgoederen, zoals productielocaties en apparatuur. Veel vaker werd het beschikbare geld gebruikt voor het opkopen van andere bedrijven, met als doel hun patenten in de wacht te slepen. Door vooral winst te willen maken met het uitventen van die eigendomsrechten, gedragen farmareuzen zich volgens SOMO steeds meer als rentenier dan ontwikkelaar van medicijnen.
Zwakheden
Ook het bedrag dat naar aandeelhouders gaat, is explosief gestegen. In de onderzochte periode verviervoudigde het bedrag dat farmareuzen per jaar aan dividend en de inkoop van aandelen besteedden tot 146 miljard dollar in 2018. Deze beloningen bedroegen kort na de millenniumwisseling 88 procent van alle onderzoeks- en ontwikkelingskosten. In 2018 was die verhouding 123 procent.
Volgens SOMO, dat vaker kritisch rapporteert over de farmaceutische industrie, legt de huidige coronacrisis de zwakheden van de sector bloot. Doordat verhoudingsgewijs weinig werd geïnvesteerd in medicijnen, is de wereld nu minder goed voorbereid op de pandemie. Bovendien is de schuldenberg een financieel risico nu de crisis het minder gemakkelijk maakt goedkoop geld te lenen.
Meer uit Financieel
UTRECHT (ANP) - Voorlichtingsinstituut Nibud roept de overheid op om "op tijd na te denken" over gerichte maatregelen om huishoudens te ondersteunen. Daarmee kan voorkomen worden dat de mensen die het minst te besteden hebben in de knel komen, stelt het Nationaal Instituut voor Budgetvoorlichting.
48 minuten geleden
DOA (ANP/RTR/BLOOMBERG) - Olie- en gasconcern QatarEnergy heeft gewaarschuwd dat het door overmacht afspraken uit een aantal lng-contracten niet kan nakomen door schade na aanvallen. Het gaat om langetermijncontracten die het Qatarese staatsbedrijf heeft met klanten in Italië, België, Zuid-Korea en China.
1 uur geleden
MANILA (ANP/AFP) - De Filipijnse president Ferdinand Marcos heeft dinsdag de noodtoestand uitgeroepen vanwege een "nationale energiecrisis". Door de oorlog in het Midden-Oosten is de toevoer van olie en gas ontregeld. De Filipijnen zijn sterk afhankelijk van de import van brandstof uit die regio.
1 uur geleden
NEW YORK (ANP) - Jefferies Financial Group behoorde dinsdag tot de winnaars op de beurzen in New York. Volgens zakenkrant Financial Times werkt de Japanse kredietverstrekker Sumitomo Mitsui Financial Group (SMFG) aan plannen voor een mogelijke overname van de Amerikaanse investeringsbank. Jefferies is een belangrijke partner van SMFG en het Japanse bedrijf heeft al een groot belang in de Amerikaanse bank. Het aandeel Jefferies, dat dit jaar ongeveer een derde in waarde is gedaald, steeg meer dan 4 procent.
1 uur geleden
WOLFSBURG (ANP/RTR) - Volkswagen roept bijna 100.000 elektrische auto's terug vanwege mogelijke problemen met batterijmodules, maakte de Duitse transportautoriteit KBA dinsdag bekend. In Nederland moeten ongeveer 4000 auto's terug naar de garage ter controle.
1 uur geleden
TEHERAN (ANP/BLOOMBERG) - Iran heeft de export van aardgas naar Turkije stopgezet, nadat Israël vorige week het South Pars-gasveld had aangevallen. Dat melden ingewijden aan persbureau Bloomberg. South Pars is het grootste gasveld ter wereld, Iran deelt het veld met Qatar.
1 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Brancheverenigingen voor boeren uit Europa en Australië hebben hun onvrede geuit over het vrijhandelsakkoord dat de Europese Unie en Australië afgelopen nacht sloten. Daarin is onder meer afgesproken dat Australië de komende jaren meer rundvlees naar de EU mag exporteren en dat een deel wordt vrijgesteld van importheffingen. Ook de uitvoer van suiker en lamsvlees naar de EU wordt eenvoudiger.
3 uur geleden