'Grote farmaceut is steeds meer financiële instelling geworden'
AMSTERDAM (ANP) - 's Werelds grootste farmaceutische bedrijven hebben zich sinds de millenniumwisseling steeds meer omgevormd tot investeringsmaatschappijen. Dit heeft als gevolg dat overnames en beloningen voor aandeelhouders ten koste gaan van de ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Dat stelt de Nederlandse onderzoeksorganisatie SOMO na bestudering van de jaarrekeningen van de grootste 27 farmaconcerns ter wereld.
De "financialisering" van farmareuzen, zoals SOMO de verschuiving noemt, zou onder andere blijken uit de flink toegenomen kasreserves van de concerns. Waar de onderzochte bedrijven in 2000 nog 83 miljard dollar aan financiële reserves hadden, was dit in 2018 circa 219 miljard dollar. Tegelijkertijd staken de bedrijven zich dieper in de schulden. Ging het aan het begin van deze eeuw nog nog om 20 procent van de omzet, achttien jaar later stond het totaal aan geleend geld gelijk aan 72 procent van de omzet.
Dat extra kapitaal vloeide volgens SOMO slechts in beperkte mate naar onderzoek, ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Zo daalden verhoudingsgewijs investeringen in kapitaalgoederen, zoals productielocaties en apparatuur. Veel vaker werd het beschikbare geld gebruikt voor het opkopen van andere bedrijven, met als doel hun patenten in de wacht te slepen. Door vooral winst te willen maken met het uitventen van die eigendomsrechten, gedragen farmareuzen zich volgens SOMO steeds meer als rentenier dan ontwikkelaar van medicijnen.
Zwakheden
Ook het bedrag dat naar aandeelhouders gaat, is explosief gestegen. In de onderzochte periode verviervoudigde het bedrag dat farmareuzen per jaar aan dividend en de inkoop van aandelen besteedden tot 146 miljard dollar in 2018. Deze beloningen bedroegen kort na de millenniumwisseling 88 procent van alle onderzoeks- en ontwikkelingskosten. In 2018 was die verhouding 123 procent.
Volgens SOMO, dat vaker kritisch rapporteert over de farmaceutische industrie, legt de huidige coronacrisis de zwakheden van de sector bloot. Doordat verhoudingsgewijs weinig werd geïnvesteerd in medicijnen, is de wereld nu minder goed voorbereid op de pandemie. Bovendien is de schuldenberg een financieel risico nu de crisis het minder gemakkelijk maakt goedkoop geld te lenen.
Meer uit Financieel
NEW YORK (ANP) - De aandelenbeurzen in New York zijn woensdag met winst geopend, waarmee een vervolg werd gegeven aan de plussen van een dag eerder. Beleggers op Wall Street bleven attent op de ontwikkelingen rond de oorlog in het Midden-Oosten. De olieprijzen gingen flink omlaag door hoop op een doorbraak bij de vredesonderhandelingen tussen de Verenigde Staten en Iran.
1 uur geleden
SAN FRANCISCO (ANP/BLOOMBERG) - Consumenten hebben fors meer ritten geboekt via Uber in het eerste kwartaal van 2026. Daarmee steeg ook de waarde van het aantal boekingen en de omzet van het bedrijf.
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De Amsterdamse AEX-index is woensdag aan het begin van de middag naar een nieuw recordniveau gestegen. Dat is het gevolg van de sterk gedaalde olieprijzen door hoop bij beleggers op een snel einde aan de oorlog in het Midden-Oosten. De hoofdgraadmeter op het Damrak steeg omstreeks 13.30 uur met 2 procent naar een stand van 1034,44 punten.
3 uur geleden
BURBANK (ANP) - Entertainmentconcern Walt Disney heeft het afgelopen kwartaal meer verdiend aan zijn streamingdiensten en films. Ook gaven bezoekers meer uit tijdens bezoeken aan Disney-pretparken en cruises, wat een daling van het aantal internationale bezoekers aan de Amerikaanse parken compenseerde.
3 uur geleden
LONDEN (ANP/BLOOMBERG) - De olieprijzen gingen woensdag voor de tweede dag op rij stevig omlaag. Dat gebeurde nadat de Amerikaanse president Donald Trump had gezegd dat er "grote vooruitgang" is geboekt bij onderhandelingen over een definitief akkoord over het stoppen van de oorlog met Iran. De Pakistaanse premier Shehbaz Sharif, die bemiddelt in de gesprekken tussen Iran en de VS, zei in een bericht op X dat hij hoopt op een blijvend akkoord dat zorgt voor vrede en stabiliteit in de regio en daarbuiten.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het is voor consumenten makkelijker geworden om hun telecomabonnement op te zeggen. Volgens de Autoriteit Consument & Markt (ACM) hebben de telecomaanbieders de drempel om op te zeggen verlaagd na onderzoek van de ACM zelf.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een supermarkt op zondag openen gaat zomaar niet. Het College van Beroep voor het bedrijfsleven (CBb) heeft woensdag geoordeeld dat de verzoeken van zeven supermarkten om op zondag open te mogen of langer open te kunnen, terecht zijn afgewezen.
5 uur geleden