'Grote farmaceut is steeds meer financiële instelling geworden'
AMSTERDAM (ANP) - 's Werelds grootste farmaceutische bedrijven hebben zich sinds de millenniumwisseling steeds meer omgevormd tot investeringsmaatschappijen. Dit heeft als gevolg dat overnames en beloningen voor aandeelhouders ten koste gaan van de ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Dat stelt de Nederlandse onderzoeksorganisatie SOMO na bestudering van de jaarrekeningen van de grootste 27 farmaconcerns ter wereld.
De "financialisering" van farmareuzen, zoals SOMO de verschuiving noemt, zou onder andere blijken uit de flink toegenomen kasreserves van de concerns. Waar de onderzochte bedrijven in 2000 nog 83 miljard dollar aan financiële reserves hadden, was dit in 2018 circa 219 miljard dollar. Tegelijkertijd staken de bedrijven zich dieper in de schulden. Ging het aan het begin van deze eeuw nog nog om 20 procent van de omzet, achttien jaar later stond het totaal aan geleend geld gelijk aan 72 procent van de omzet.
Dat extra kapitaal vloeide volgens SOMO slechts in beperkte mate naar onderzoek, ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Zo daalden verhoudingsgewijs investeringen in kapitaalgoederen, zoals productielocaties en apparatuur. Veel vaker werd het beschikbare geld gebruikt voor het opkopen van andere bedrijven, met als doel hun patenten in de wacht te slepen. Door vooral winst te willen maken met het uitventen van die eigendomsrechten, gedragen farmareuzen zich volgens SOMO steeds meer als rentenier dan ontwikkelaar van medicijnen.
Zwakheden
Ook het bedrag dat naar aandeelhouders gaat, is explosief gestegen. In de onderzochte periode verviervoudigde het bedrag dat farmareuzen per jaar aan dividend en de inkoop van aandelen besteedden tot 146 miljard dollar in 2018. Deze beloningen bedroegen kort na de millenniumwisseling 88 procent van alle onderzoeks- en ontwikkelingskosten. In 2018 was die verhouding 123 procent.
Volgens SOMO, dat vaker kritisch rapporteert over de farmaceutische industrie, legt de huidige coronacrisis de zwakheden van de sector bloot. Doordat verhoudingsgewijs weinig werd geïnvesteerd in medicijnen, is de wereld nu minder goed voorbereid op de pandemie. Bovendien is de schuldenberg een financieel risico nu de crisis het minder gemakkelijk maakt goedkoop geld te lenen.
Meer uit Financieel
MADRID (ANP/RTR) - De Spaanse oud-voetballer Gerard Piqué heeft een boete van 200.000 euro opgelegd gekregen voor handel met voorkennis. Volgens de Spaanse toezichthouder CNMV kocht de oud-speler van Barcelona aandelen van een veiligheids- en gezondheidsbedrijf vlak voor een overnamebod om de aandelen vervolgens weer te verkopen.
10 minuten geleden
DETROIT (ANP/BLOOMBERG) - General Motors gaat honderden kantoormedewerkers van zijn IT-afdeling ontslaan. De autofabrikant achter merken als Chevrolet, Cadillac en GMC wil op die manier de kosten drukken en de afdeling anders inrichten.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - PostNL moet kleinere, regionale postbedrijven tegen redelijke voorwaarden en tarieven toegang blijven verlenen tot zijn landelijke postnetwerk. Minister Heleen Herbert (Economische Zaken) wil die verplichting opnemen in de nieuwe postwet. De Autoriteit Consument en Markt (ACM) moet daarop gaan toezien.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP/BLOOMBERG) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft Tesla-topman Elon Musk, Apple-baas Tim Cook en Boeing-directeur Kelly Ortberg uitgenodigd om hem deze week te vergezellen tijdens zijn bezoek aan de Chinese president Xi Jinping. Trump hoopt onder meer zakelijke deals te sluiten en heeft daarom ruim tien topbestuurders van grote bedrijven uitgenodigd. Chipbedrijf Nvidia, het waardevolste bedrijf ter wereld, ontbreekt op de lijst.
2 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump wil de accijns op autobrandstoffen "voor een bepaalde periode" schrappen om burgers en bedrijven te ondersteunen. Dat heeft hij gezegd in een interview met de Amerikaanse nieuwszender CBS News.
2 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De AEX, de belangrijkste beursindex in Amsterdam, is met klein verlies aan de handelsweek begonnen. Beleggers stelden zich terughoudend op nadat de Amerikaanse president Donald Trump het Iraanse vredesvoorstel had afgewezen. Trump noemde het voorstel van Iran "volkomen onacceptabel". De olieprijzen gingen verder omhoog door de aanhoudende patstelling in het conflict. Toch zakten defensieaandelen door speculatie dat het bestand tussen Oekraïne en Rusland erop zou wijzen dat die oorlog zijn einde nadert.
2 uur geleden
RIYAD (ANP/BLOOMBERG) - De wereldwijde oliemarkten verliezen elke week dat de Straat van Hormuz gesloten is 100 miljoen vaten olie. Daardoor wordt het olietekort, dat door de oorlog in het Midden-Oosten al historisch groot is geworden, alleen maar erger. Dat heeft topman Amin Nasser van het Saudische staatsolieconcern Saudi Aramco maandag gezegd.
3 uur geleden