'Grote farmaceut is steeds meer financiële instelling geworden'
AMSTERDAM (ANP) - 's Werelds grootste farmaceutische bedrijven hebben zich sinds de millenniumwisseling steeds meer omgevormd tot investeringsmaatschappijen. Dit heeft als gevolg dat overnames en beloningen voor aandeelhouders ten koste gaan van de ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Dat stelt de Nederlandse onderzoeksorganisatie SOMO na bestudering van de jaarrekeningen van de grootste 27 farmaconcerns ter wereld.
De "financialisering" van farmareuzen, zoals SOMO de verschuiving noemt, zou onder andere blijken uit de flink toegenomen kasreserves van de concerns. Waar de onderzochte bedrijven in 2000 nog 83 miljard dollar aan financiële reserves hadden, was dit in 2018 circa 219 miljard dollar. Tegelijkertijd staken de bedrijven zich dieper in de schulden. Ging het aan het begin van deze eeuw nog nog om 20 procent van de omzet, achttien jaar later stond het totaal aan geleend geld gelijk aan 72 procent van de omzet.
Dat extra kapitaal vloeide volgens SOMO slechts in beperkte mate naar onderzoek, ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Zo daalden verhoudingsgewijs investeringen in kapitaalgoederen, zoals productielocaties en apparatuur. Veel vaker werd het beschikbare geld gebruikt voor het opkopen van andere bedrijven, met als doel hun patenten in de wacht te slepen. Door vooral winst te willen maken met het uitventen van die eigendomsrechten, gedragen farmareuzen zich volgens SOMO steeds meer als rentenier dan ontwikkelaar van medicijnen.
Zwakheden
Ook het bedrag dat naar aandeelhouders gaat, is explosief gestegen. In de onderzochte periode verviervoudigde het bedrag dat farmareuzen per jaar aan dividend en de inkoop van aandelen besteedden tot 146 miljard dollar in 2018. Deze beloningen bedroegen kort na de millenniumwisseling 88 procent van alle onderzoeks- en ontwikkelingskosten. In 2018 was die verhouding 123 procent.
Volgens SOMO, dat vaker kritisch rapporteert over de farmaceutische industrie, legt de huidige coronacrisis de zwakheden van de sector bloot. Doordat verhoudingsgewijs weinig werd geïnvesteerd in medicijnen, is de wereld nu minder goed voorbereid op de pandemie. Bovendien is de schuldenberg een financieel risico nu de crisis het minder gemakkelijk maakt goedkoop geld te lenen.
Meer uit Financieel
NEW YORK (ANP) - Live Nation Entertainment, het moederbedrijf van Ticketmaster, is woensdag onderuitgegaan op de beurs in New York. Beleggers schrokken ervan dat de grote Amerikaanse ticketverkoper door een federale jury schuldig is bevonden aan illegaal monopoliegedrag. Mogelijk wordt het bedrijf hierdoor later gedwongen Ticketmaster af te stoten.
3 uur geleden
NEW YORK (ANP/AFP/BLOOMBERG) - Live Nation Entertainment, het moederbedrijf van Ticketmaster, is door een federale jury in de Verenigde Staten schuldig bevonden aan illegaal monopoliegedrag. Dat is een flinke klap voor de grote Amerikaanse ticketverkoper, die zelfs zou kunnen leiden tot het opbreken van het concern en een gedwongen afsplitsing van Ticketmaster.
4 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Er is een nationaal akkoord nodig om de toekomstige welvaart van Nederland op orde te krijgen. Daarvoor pleitte oud-topman van chipmachinemaker ASML Peter Wennink woensdagavond tijdens de EW Economie-lezing in het Amsterdamse DeLaMar Theater.
4 uur geleden
WASHINGTON (ANP/BLOOMBERG/AFP) - De Amerikaanse regering gaat het opschorten van sancties op Iraanse en Russische olie niet verlengen. Dat zei de Amerikaanse minister van Financiën Scott Bessent woensdag. Eerder stond de VS de verkoop van Iraanse en Russische olie die al aan boord van schepen was geladen tijdelijk toe om de stijging van de olieprijzen tegen te gaan.
5 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - Het Internationaal Monetair Fonds (IMF) verwacht van zeker twaalf landen nieuwe kredietaanvragen om de economische gevolgen van de oorlog in het Midden-Oosten op te vangen. Waarschijnlijk gaat het vooral om landen in Afrika ten zuiden van de Sahara, heeft IMF-topvrouw Kristalina Georgieva woensdag gezegd.
5 uur geleden
KEULEN (ANP/AFP) - Autoriteiten in Duitsland en Nederland hebben woensdag een reeks huiszoekingen gedaan in een groot onderzoek naar dividendstrippen. Ook zijn invallen gedaan bij belastingadviesbureaus, heeft het Openbaar Ministerie in Keulen laten weten. Later werd dit ook bevestigd door het Openbaar Ministerie in Nederland.
6 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Chipmachinefabrikant ASML was woensdag de grote verliezer op de beurs in Amsterdam. Beleggers zetten het aandeel ruim 4 procent lager. Het Veldhovense concern kondigde aan voor dit jaar op een hogere omzet te rekenen dan eerder aangegeven. Maar de koersbeweging van het aandeel laat zien dat deze stap grotendeels door beleggers werd verwacht. Volgens sommige analisten zijn de nieuwe prognoses van ASML eigenlijk aan de voorzichtige kant.
8 uur geleden