'Grote farmaceut is steeds meer financiële instelling geworden'
AMSTERDAM (ANP) - 's Werelds grootste farmaceutische bedrijven hebben zich sinds de millenniumwisseling steeds meer omgevormd tot investeringsmaatschappijen. Dit heeft als gevolg dat overnames en beloningen voor aandeelhouders ten koste gaan van de ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Dat stelt de Nederlandse onderzoeksorganisatie SOMO na bestudering van de jaarrekeningen van de grootste 27 farmaconcerns ter wereld.
De "financialisering" van farmareuzen, zoals SOMO de verschuiving noemt, zou onder andere blijken uit de flink toegenomen kasreserves van de concerns. Waar de onderzochte bedrijven in 2000 nog 83 miljard dollar aan financiële reserves hadden, was dit in 2018 circa 219 miljard dollar. Tegelijkertijd staken de bedrijven zich dieper in de schulden. Ging het aan het begin van deze eeuw nog nog om 20 procent van de omzet, achttien jaar later stond het totaal aan geleend geld gelijk aan 72 procent van de omzet.
Dat extra kapitaal vloeide volgens SOMO slechts in beperkte mate naar onderzoek, ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Zo daalden verhoudingsgewijs investeringen in kapitaalgoederen, zoals productielocaties en apparatuur. Veel vaker werd het beschikbare geld gebruikt voor het opkopen van andere bedrijven, met als doel hun patenten in de wacht te slepen. Door vooral winst te willen maken met het uitventen van die eigendomsrechten, gedragen farmareuzen zich volgens SOMO steeds meer als rentenier dan ontwikkelaar van medicijnen.
Zwakheden
Ook het bedrag dat naar aandeelhouders gaat, is explosief gestegen. In de onderzochte periode verviervoudigde het bedrag dat farmareuzen per jaar aan dividend en de inkoop van aandelen besteedden tot 146 miljard dollar in 2018. Deze beloningen bedroegen kort na de millenniumwisseling 88 procent van alle onderzoeks- en ontwikkelingskosten. In 2018 was die verhouding 123 procent.
Volgens SOMO, dat vaker kritisch rapporteert over de farmaceutische industrie, legt de huidige coronacrisis de zwakheden van de sector bloot. Doordat verhoudingsgewijs weinig werd geïnvesteerd in medicijnen, is de wereld nu minder goed voorbereid op de pandemie. Bovendien is de schuldenberg een financieel risico nu de crisis het minder gemakkelijk maakt goedkoop geld te lenen.
Meer uit Financieel
HAMBURG (ANP/RTR) - Ondanks dat de Straat van Hormuz zaterdag kort na heropening al weer sloot, is het meerdere cruiseschepen toch gelukt uit de Perzische Golf te varen. TUI Cruises heeft zondag bekendgemaakt dat haar schepen Mein Schiff 4 en Mein Schiff 5 door de zeestraat zijn gevaren. MSC Cruises kwam met een verklaring dat de MSC Euribia Dubai had verlaten en nu op weg is naar Europa.
6 minuten geleden
WASHINGTON (ANP/BLOOMBERG) - De Europese Centrale Bank (ECB) kan beter nog even wachten voordat ze de rente verhoogt, in plaats van te snel te handelen, gezien de nog altijd grote onzekerheid over de oorlog in het Midden-Oosten. Dat heeft het Maltese centralebankhoofd Alexander Demarco, tevens een van de beleidsbepalers bij de ECB, gezegd bij de voorjaarsvergadering van het Internationaal Monetair Fonds (IMF) in Washington.
58 minuten geleden
ANKARA (ANP/BLOOMBERG) - Een nieuwe oliepijpleiding die de Iraakse olievelden bij Basra verbindt met de Turkse Middellandse Zeekust zou kunnen helpen om de wereld minder afhankelijk te maken van olieleveringen via de Straat van Hormuz. Dat heeft topman Fatih Birol van het Internationaal Energieagentschap (IEA) gezegd in de Turkse krant Hürriyet.
2 uur geleden
WENEN (ANP/DPA/BLOOMBERG) - Ook in Tsjechië en Slowakije zijn met rattengif gemanipuleerde potjes babyvoeding van fabrikant HiPP aangetroffen. In die landen zijn alle HiPP-potjes door distributeurs uit voorzorg ook uit de verkoop gehaald, terwijl de politie zoekt naar een mogelijke afperser die de babyvoeding heeft vergiftigd.
2 uur geleden
HILVERSUM (ANP) - BOVAG-voorzitter Christianne van der Wal vindt het verstandig dat het kabinet maandag met maatregelen komt om de pijn van de prijsstijgingen aan de pomp voor burgers en bedrijven te verzachten. De belangenbehartiger van de autobranche in Nederland snapt wel dat het kabinet niet kiest voor een generieke accijnskorting, zei ze zondag in televisieprogramma WNL Op Zondag.
4 uur geleden
GENÈVE (ANP/DPA) - In Zwitserland merken toerismeorganisaties een terugloop in het aantal buitenlandse gasten door de Iranoorlog. Volgens Schweiz Tourismus annuleerden veel toeristen uit Azië in maart hun reizen, deels omdat vluchten via knooppunten in het Midden-Oosten zoals Dubai werden geschrapt.
7 uur geleden
BERLIJN (ANP/DPA) - In Duitsland worden dit jaar meer dan duizend treinstations gemoderniseerd en tot 2030 krijgen nog eens honderden stations een opknapbeurt. Dat heeft topvrouw Evelyn Palla van Deutsche Bahn (DB) dit weekend gezegd in Duitse media.
7 uur geleden