'Grote farmaceut is steeds meer financiële instelling geworden'
AMSTERDAM (ANP) - 's Werelds grootste farmaceutische bedrijven hebben zich sinds de millenniumwisseling steeds meer omgevormd tot investeringsmaatschappijen. Dit heeft als gevolg dat overnames en beloningen voor aandeelhouders ten koste gaan van de ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Dat stelt de Nederlandse onderzoeksorganisatie SOMO na bestudering van de jaarrekeningen van de grootste 27 farmaconcerns ter wereld.
De "financialisering" van farmareuzen, zoals SOMO de verschuiving noemt, zou onder andere blijken uit de flink toegenomen kasreserves van de concerns. Waar de onderzochte bedrijven in 2000 nog 83 miljard dollar aan financiële reserves hadden, was dit in 2018 circa 219 miljard dollar. Tegelijkertijd staken de bedrijven zich dieper in de schulden. Ging het aan het begin van deze eeuw nog nog om 20 procent van de omzet, achttien jaar later stond het totaal aan geleend geld gelijk aan 72 procent van de omzet.
Dat extra kapitaal vloeide volgens SOMO slechts in beperkte mate naar onderzoek, ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Zo daalden verhoudingsgewijs investeringen in kapitaalgoederen, zoals productielocaties en apparatuur. Veel vaker werd het beschikbare geld gebruikt voor het opkopen van andere bedrijven, met als doel hun patenten in de wacht te slepen. Door vooral winst te willen maken met het uitventen van die eigendomsrechten, gedragen farmareuzen zich volgens SOMO steeds meer als rentenier dan ontwikkelaar van medicijnen.
Zwakheden
Ook het bedrag dat naar aandeelhouders gaat, is explosief gestegen. In de onderzochte periode verviervoudigde het bedrag dat farmareuzen per jaar aan dividend en de inkoop van aandelen besteedden tot 146 miljard dollar in 2018. Deze beloningen bedroegen kort na de millenniumwisseling 88 procent van alle onderzoeks- en ontwikkelingskosten. In 2018 was die verhouding 123 procent.
Volgens SOMO, dat vaker kritisch rapporteert over de farmaceutische industrie, legt de huidige coronacrisis de zwakheden van de sector bloot. Doordat verhoudingsgewijs weinig werd geïnvesteerd in medicijnen, is de wereld nu minder goed voorbereid op de pandemie. Bovendien is de schuldenberg een financieel risico nu de crisis het minder gemakkelijk maakt goedkoop geld te lenen.
Meer uit Financieel
DEN HAAG (ANP) - Vakbond FNV vindt de aangekondigde bezuinigingen op sociale zekerheid onacceptabel. "Hierdoor komt een grote hoeveelheid huishoudens in de problemen", reageert interim-voorzitter Dick Koerselman. D66, VVD en CDA maakten vandaag bekend de duur van de WW te halveren, de AOW-leeftijd te verhogen en in te grijpen in arbeidsongeschiktheidsuitkeringen.
10 minuten geleden
SCHIPHOL (ANP) - Luchthaven Schiphol reageert positief op het coalitieakkoord van D66, VVD en CDA. Volgens topman Pieter van Oord is het goed dat de partijen in het akkoord sturen op doelen, zoals een halvering van de geluidshinder in de nacht.
13 minuten geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump draagt Kevin Warsh voor als nieuwe voorzitter van de Federal Reserve. Warsh was in het verleden al bestuurder van de Fed en werd in 2017 nog gepasseerd voor de hoogste functie bij de centrale bank van de Verenigde Staten. Een speciale commissie van de Senaat moet de keuze nog goedkeuren.
1 uur geleden
STUTTGART (ANP) - Het Duitse industrieconcern Bosch heeft een "buitengewoon uitdagend" financieel jaar achter de rug en denkt niet dat de situatie dit jaar verbetert. Het bedrijf heeft onder meer last van toenemende concurrentie, lagere verkopen en hogere importheffingen.
2 uur geleden
PARIJS (ANP/RTR) - De Franse minister van Financiën Roland Lescure heeft de verkoop van een tak van het satellietbedrijf Eutelsat geblokkeerd. Het Franse satellietbedrijf was van plan zijn grondantennes te verkopen, maar dit gaat vanwege zorgen over de nationale veiligheid niet door.
2 uur geleden
RUSSEL (ANP/BLOOMBERG) - De economie van de eurozone is in de laatste drie maanden van vorig jaar 0,3 procent gegroeid in vergelijking met het voorgaande kwartaal, meldt statistiekbureau Eurostat op basis van een eerste raming. Daarmee presteerden de eurolanden beter dan economen hadden verwacht.
3 uur geleden
BEIJING (ANP) - China heeft AI-startup DeepSeek toestemming gegeven om hoogwaardige kunstmatige-intelligentiechips van het Amerikaanse Nvidia te kopen. Dat meldt persbureau Reuters op basis van bronnen. Eerder hield Beijing de import van deze H200-chips nog tegen.
3 uur geleden