'Grote farmaceut is steeds meer financiële instelling geworden'
AMSTERDAM (ANP) - 's Werelds grootste farmaceutische bedrijven hebben zich sinds de millenniumwisseling steeds meer omgevormd tot investeringsmaatschappijen. Dit heeft als gevolg dat overnames en beloningen voor aandeelhouders ten koste gaan van de ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Dat stelt de Nederlandse onderzoeksorganisatie SOMO na bestudering van de jaarrekeningen van de grootste 27 farmaconcerns ter wereld.
De "financialisering" van farmareuzen, zoals SOMO de verschuiving noemt, zou onder andere blijken uit de flink toegenomen kasreserves van de concerns. Waar de onderzochte bedrijven in 2000 nog 83 miljard dollar aan financiële reserves hadden, was dit in 2018 circa 219 miljard dollar. Tegelijkertijd staken de bedrijven zich dieper in de schulden. Ging het aan het begin van deze eeuw nog nog om 20 procent van de omzet, achttien jaar later stond het totaal aan geleend geld gelijk aan 72 procent van de omzet.
Dat extra kapitaal vloeide volgens SOMO slechts in beperkte mate naar onderzoek, ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Zo daalden verhoudingsgewijs investeringen in kapitaalgoederen, zoals productielocaties en apparatuur. Veel vaker werd het beschikbare geld gebruikt voor het opkopen van andere bedrijven, met als doel hun patenten in de wacht te slepen. Door vooral winst te willen maken met het uitventen van die eigendomsrechten, gedragen farmareuzen zich volgens SOMO steeds meer als rentenier dan ontwikkelaar van medicijnen.
Zwakheden
Ook het bedrag dat naar aandeelhouders gaat, is explosief gestegen. In de onderzochte periode verviervoudigde het bedrag dat farmareuzen per jaar aan dividend en de inkoop van aandelen besteedden tot 146 miljard dollar in 2018. Deze beloningen bedroegen kort na de millenniumwisseling 88 procent van alle onderzoeks- en ontwikkelingskosten. In 2018 was die verhouding 123 procent.
Volgens SOMO, dat vaker kritisch rapporteert over de farmaceutische industrie, legt de huidige coronacrisis de zwakheden van de sector bloot. Doordat verhoudingsgewijs weinig werd geïnvesteerd in medicijnen, is de wereld nu minder goed voorbereid op de pandemie. Bovendien is de schuldenberg een financieel risico nu de crisis het minder gemakkelijk maakt goedkoop geld te lenen.
Meer uit Financieel
PARIJS (ANP/AFP/BLOOMBERG) - Frankrijk gaat leningen aan kleine en middelgrote bedrijven verstrekken die worden getroffen door de sterk stijgende brandstofprijzen vanwege de oorlog in het Midden-Oosten. Het ministerie van Economische Zaken meldt dat bedrijven in de sectoren transport, landbouw en visserij in aanmerking komen voor de leningen van maximaal 50.000 euro.
1 uur geleden
BERLIJN (ANP) - Vijf Europese ministers van Financiën willen dat de Europese Commissie een belasting op de winsten van energiebedrijven invoert, vanwege de flink gestegen brandstofprijzen door de Iranoorlog. De ministers van Duitsland, Italië, Spanje, Portugal en Oostenrijk deden deze oproep in een brief aan eurocommissaris Wopke Hoekstra (Klimaat), die persbureau Reuters heeft ingezien.
3 uur geleden
EINDHOVEN (ANP) - Diesel is zaterdag iets duurder geworden aan de pomp, na de flinke prijsstijging van ruim 10 eurocent op vrijdag. Consumentencollectief UnitedConsumers meldt dat de landelijke adviesprijs voor een liter diesel nu 2,799 euro bedraagt, tegen 2,793 euro vrijdag.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederlanders zijn sinds de Iranoorlog voorzichtiger met het boeken van een vakantie. Reisbranchevereniging ANVR meldt dat normaal gesproken 80 procent van de mei- en zomervakanties geboekt is rond deze tijd, maar dat het dit jaar "echt heel anders" verloopt.
5 uur geleden
ROME (ANP/AFP) - De oorlog in het Midden-Oosten en de sterk gestegen energieprijzen door het conflict raken de groei van de Italiaanse economie. Dat zegt de Italiaanse centrale bank. Het negatieve effect hangt wel sterk af van de duur en omvang van de oorlog. Als de oorlog snel is afgelopen, zal de impact beperkt blijven. Maar bij een langdurige strijd wordt de economie zeer hard geraakt, aldus de centrale bank.
18 uur geleden
IJMUIDEN (ANP) - Tata Steel legt zijn Direct Sheet Plant (DSP), oftewel gietwalsinstallatie, in IJmuiden tijdelijk stil. Volgens Tata Steel hebben recente metingen laten zien dat bij een schoorsteen bij de DSP de uitstoot van chroom-6 hoger is dan de wettelijke norm.
19 uur geleden
AMSTELVEEN (ANP) - De beloning van topvrouw Marjan Rintel van KLM is vorig jaar met bijna 32 procent gestegen. De toename valt samen met een besparingsoperatie bij de luchtvaartmaatschappij, bedoeld om de winstgevendheid te verbeteren.
20 uur geleden