'Grote farmaceut is steeds meer financiële instelling geworden'
AMSTERDAM (ANP) - 's Werelds grootste farmaceutische bedrijven hebben zich sinds de millenniumwisseling steeds meer omgevormd tot investeringsmaatschappijen. Dit heeft als gevolg dat overnames en beloningen voor aandeelhouders ten koste gaan van de ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Dat stelt de Nederlandse onderzoeksorganisatie SOMO na bestudering van de jaarrekeningen van de grootste 27 farmaconcerns ter wereld.
De "financialisering" van farmareuzen, zoals SOMO de verschuiving noemt, zou onder andere blijken uit de flink toegenomen kasreserves van de concerns. Waar de onderzochte bedrijven in 2000 nog 83 miljard dollar aan financiële reserves hadden, was dit in 2018 circa 219 miljard dollar. Tegelijkertijd staken de bedrijven zich dieper in de schulden. Ging het aan het begin van deze eeuw nog nog om 20 procent van de omzet, achttien jaar later stond het totaal aan geleend geld gelijk aan 72 procent van de omzet.
Dat extra kapitaal vloeide volgens SOMO slechts in beperkte mate naar onderzoek, ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Zo daalden verhoudingsgewijs investeringen in kapitaalgoederen, zoals productielocaties en apparatuur. Veel vaker werd het beschikbare geld gebruikt voor het opkopen van andere bedrijven, met als doel hun patenten in de wacht te slepen. Door vooral winst te willen maken met het uitventen van die eigendomsrechten, gedragen farmareuzen zich volgens SOMO steeds meer als rentenier dan ontwikkelaar van medicijnen.
Zwakheden
Ook het bedrag dat naar aandeelhouders gaat, is explosief gestegen. In de onderzochte periode verviervoudigde het bedrag dat farmareuzen per jaar aan dividend en de inkoop van aandelen besteedden tot 146 miljard dollar in 2018. Deze beloningen bedroegen kort na de millenniumwisseling 88 procent van alle onderzoeks- en ontwikkelingskosten. In 2018 was die verhouding 123 procent.
Volgens SOMO, dat vaker kritisch rapporteert over de farmaceutische industrie, legt de huidige coronacrisis de zwakheden van de sector bloot. Doordat verhoudingsgewijs weinig werd geïnvesteerd in medicijnen, is de wereld nu minder goed voorbereid op de pandemie. Bovendien is de schuldenberg een financieel risico nu de crisis het minder gemakkelijk maakt goedkoop geld te lenen.
Meer uit Financieel
FRANKFURT (ANP) - De Europese Centrale Bank (ECB) vindt het nog niet nodig om in te grijpen vanwege de oplopende inflatie. De beleidsbepalers bij de centrale bank in Frankfurt besloten donderdag de rente in de eurozone opnieuw ongewijzigd te laten.
8 minuten geleden
HAARLEMMERMEER (ANP) - Greenpeace heeft de actie rondom de aandeelhoudersvergadering van vleesverwerkingsbedrijf JBS beëindigd. Het is onduidelijk of de vergadering elders is voortgezet of op een later moment plaatsvindt.
26 minuten geleden
PARIJS (ANP) - Tickets van Air France-KLM zullen nog duurder worden door de hoge brandstofkosten als gevolg van de Iranoorlog. Toch kan het luchtvaartbedrijf niet alle extra kerosinekosten doorberekenen aan reizigers, omdat het Frans-Nederlandse luchtvaartconcern dan te veel klanten verliest.
48 minuten geleden
STRAATSBURG (ANP) - De Europese Commissie moet een diepgaand onderzoek instellen naar de overname van het moederbedrijf van de elektronicaketens MediaMarkt en Saturn, wil het Europees Parlement. Het Chinese webwinkelconcern JD.com wil Ceconomy AG overnemen. Een voorstel van de Nederlandse Europarlementariër Dirk Gotink (NSC) voor een onderzoek is donderdag aangenomen in het Europees Parlement.
1 uur geleden
EINDHOVEN (ANP) - De prijs van een liter benzine is voor het eerst ooit hoger dan 2,60 euro. Consumentencollectief UnitedConsumers meldt donderdag dat de landelijke adviesprijs van een liter Euro95 met 1,5 cent is gestegen tot 2,603 euro. De prijzen aan de pomp lopen de afgelopen dagen op, nadat de olieprijzen weer fors waren gestegen als gevolg van de aanhoudende Iranoorlog.
2 uur geleden
LUXEMBURG (ANP) - De economische groei van de eurozone is in de eerste drie maanden van 2026 afgezwakt ten opzichte van het laatste kwartaal van vorig jaar. Volgens statistiekbureau Eurostat viel de groei terug tot 0,1 procent, na een groei van 0,2 procent in de laatste drie maanden van 2025.
2 uur geleden
LONDEN (ANP/RTR) - De Britse verzorgings- en voedingsmiddelenproducent Unilever gaat zijn prijzen verhogen vanwege de impact van hoger dan verwachte kosten door de oorlog in het Midden-Oosten. "Er zullen vaker prijsverhogingen komen, maar in kleine stappen", zei financieel directeur Srinivas Phatak tijdens een toelichting op de kwartaalresultaten.
2 uur geleden