'Grote farmaceut is steeds meer financiële instelling geworden'
AMSTERDAM (ANP) - 's Werelds grootste farmaceutische bedrijven hebben zich sinds de millenniumwisseling steeds meer omgevormd tot investeringsmaatschappijen. Dit heeft als gevolg dat overnames en beloningen voor aandeelhouders ten koste gaan van de ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Dat stelt de Nederlandse onderzoeksorganisatie SOMO na bestudering van de jaarrekeningen van de grootste 27 farmaconcerns ter wereld.
De "financialisering" van farmareuzen, zoals SOMO de verschuiving noemt, zou onder andere blijken uit de flink toegenomen kasreserves van de concerns. Waar de onderzochte bedrijven in 2000 nog 83 miljard dollar aan financiële reserves hadden, was dit in 2018 circa 219 miljard dollar. Tegelijkertijd staken de bedrijven zich dieper in de schulden. Ging het aan het begin van deze eeuw nog nog om 20 procent van de omzet, achttien jaar later stond het totaal aan geleend geld gelijk aan 72 procent van de omzet.
Dat extra kapitaal vloeide volgens SOMO slechts in beperkte mate naar onderzoek, ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Zo daalden verhoudingsgewijs investeringen in kapitaalgoederen, zoals productielocaties en apparatuur. Veel vaker werd het beschikbare geld gebruikt voor het opkopen van andere bedrijven, met als doel hun patenten in de wacht te slepen. Door vooral winst te willen maken met het uitventen van die eigendomsrechten, gedragen farmareuzen zich volgens SOMO steeds meer als rentenier dan ontwikkelaar van medicijnen.
Zwakheden
Ook het bedrag dat naar aandeelhouders gaat, is explosief gestegen. In de onderzochte periode verviervoudigde het bedrag dat farmareuzen per jaar aan dividend en de inkoop van aandelen besteedden tot 146 miljard dollar in 2018. Deze beloningen bedroegen kort na de millenniumwisseling 88 procent van alle onderzoeks- en ontwikkelingskosten. In 2018 was die verhouding 123 procent.
Volgens SOMO, dat vaker kritisch rapporteert over de farmaceutische industrie, legt de huidige coronacrisis de zwakheden van de sector bloot. Doordat verhoudingsgewijs weinig werd geïnvesteerd in medicijnen, is de wereld nu minder goed voorbereid op de pandemie. Bovendien is de schuldenberg een financieel risico nu de crisis het minder gemakkelijk maakt goedkoop geld te lenen.
Meer uit Financieel
CUPERTINO (ANP/BLOOMBERG) - Apple zegt dat de vraag naar de nieuwste iPhone Duo "buitengewoon" is, nadat de verwachte levertijden al snel opliepen naar eind januari volgend jaar. "De vraag naar pre-orders voor de iPhone Duo, onze eerste opvouwbare iPhone, is buitengewoon", meldt het bedrijf in een verklaring.
8 minuten geleden
ASSE (ANP) - De onlinebesteldienst van de Belgische supermarktketen Delhaize is weer volledig operationeel, nadat die supermarkt net als de Nederlandse Albert Heijn werd getroffen door een IT-incident. Dat meldt persbureau Belga zaterdag. Bij Albert Heijn kan online bestellen nog niet.
2 uur geleden
SAN FRANCISCO (ANP) - AI-bedrijf Anthropic heeft "stilletjes" zijn eigen voorstel voor een veiligheidswet voor kunstmatige intelligentie (AI) voorgelegd aan Amerikaanse wetgevers. Dat schrijft nieuwssite Politico op basis van verschillende anonieme bronnen.
2 uur geleden
BANGKOK (ANP) - Lidstaten van het Internationaal Monetair Fonds (IMF) waarschuwen dat de veerkracht van de wereldeconomie niet voor lief moet worden genomen. Dat staat in een verklaring na afloop van de bijeenkomst in Bangkok.
5 uur geleden
NEW YORK (ANP) - De beurzen in New York zijn vrijdag met koersverliezen gesloten. Een turbulente beursweek eindigde in mineur door de verkoop van aandelen in de technologiesector en stijgende olieprijzen. Beleggers blijven twijfelen of zij hun investeringen in kunstmatige intelligentie (AI) kunnen terugverdienen. Hoewel de vraag naar chips groot blijft, willen beleggers ook rendement zien op de bedragen die worden geïnvesteerd in datacenters en andere infrastructuur.
15 uur geleden
WASHINGTON (ANP/BLOOMBERG) - De prijs voor een vat Brentolie heeft voor het eerst sinds mei de grens van 110 dollar per vat bereikt. De prijs steeg met bijna 4 procent nadat Amerikaanse politici vrijdag een wetsvoorstel indienden om een deal van de Amerikaanse president met Moskou te blokkeren. Deze deal zou het mogelijk maken dat Rusland honderden miljoenen vaten diesel zou vrijgeven.
16 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De Europese Commissie gaat kijken of ze een nieuw handelsinstrument kan ontwikkelen waarmee "snel en onmiddellijk" de toegang tot de Europese markt kan worden stopgezet. Dat zei voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen na afloop van een tweedaagse top met EU-leiders in Brussel.
16 uur geleden