'Grote farmaceut is steeds meer financiële instelling geworden'
AMSTERDAM (ANP) - 's Werelds grootste farmaceutische bedrijven hebben zich sinds de millenniumwisseling steeds meer omgevormd tot investeringsmaatschappijen. Dit heeft als gevolg dat overnames en beloningen voor aandeelhouders ten koste gaan van de ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Dat stelt de Nederlandse onderzoeksorganisatie SOMO na bestudering van de jaarrekeningen van de grootste 27 farmaconcerns ter wereld.
De "financialisering" van farmareuzen, zoals SOMO de verschuiving noemt, zou onder andere blijken uit de flink toegenomen kasreserves van de concerns. Waar de onderzochte bedrijven in 2000 nog 83 miljard dollar aan financiële reserves hadden, was dit in 2018 circa 219 miljard dollar. Tegelijkertijd staken de bedrijven zich dieper in de schulden. Ging het aan het begin van deze eeuw nog nog om 20 procent van de omzet, achttien jaar later stond het totaal aan geleend geld gelijk aan 72 procent van de omzet.
Dat extra kapitaal vloeide volgens SOMO slechts in beperkte mate naar onderzoek, ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Zo daalden verhoudingsgewijs investeringen in kapitaalgoederen, zoals productielocaties en apparatuur. Veel vaker werd het beschikbare geld gebruikt voor het opkopen van andere bedrijven, met als doel hun patenten in de wacht te slepen. Door vooral winst te willen maken met het uitventen van die eigendomsrechten, gedragen farmareuzen zich volgens SOMO steeds meer als rentenier dan ontwikkelaar van medicijnen.
Zwakheden
Ook het bedrag dat naar aandeelhouders gaat, is explosief gestegen. In de onderzochte periode verviervoudigde het bedrag dat farmareuzen per jaar aan dividend en de inkoop van aandelen besteedden tot 146 miljard dollar in 2018. Deze beloningen bedroegen kort na de millenniumwisseling 88 procent van alle onderzoeks- en ontwikkelingskosten. In 2018 was die verhouding 123 procent.
Volgens SOMO, dat vaker kritisch rapporteert over de farmaceutische industrie, legt de huidige coronacrisis de zwakheden van de sector bloot. Doordat verhoudingsgewijs weinig werd geïnvesteerd in medicijnen, is de wereld nu minder goed voorbereid op de pandemie. Bovendien is de schuldenberg een financieel risico nu de crisis het minder gemakkelijk maakt goedkoop geld te lenen.
Meer uit Financieel
STOCKHOLM (ANP/AFP) - De Britse fabrikant van vliegtuigmotoren Rolls-Royce gaat drie kleine kernreactoren bouwen in het zuidwesten van Zweden. Dat maakt het Zweedse energieconcern Vattenfall, dat Rolls-Royce hiervoor heeft geselecteerd, maandag bekend. Het is volgens beide bedrijven voor het eerst in ruim veertig jaar dat het land nieuwe kernreactoren krijgt.
34 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - De Amsterdamse AEX-index is maandag met een verlies de handel uitgegaan. Zwaargewicht Shell stond bij de dalers door een forse daling van de olieprijzen.
56 minuten geleden
AUSTIN (ANP/RTR) - Tesla heeft statistieken rond veiligheidsclaims mooier voorgedaan dan ze waren om goedkeuring te krijgen voor zelfrijdende auto's op de weg in Nederland. Dat blijkt uit een onderzoek van persbureau Reuters. De Rijksdienst voor het Wegverkeer (RDW) is daarmee volgens de onderzoekers misleid.
2 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - FD Mediagroep en radiostation BNR hebben een meerderheidsbelang genomen in podcastproducent Corti Media. Met de overname willen de bedrijven verder groeien op het gebied van podcasts, audioformats en theaterconcepten.
2 uur geleden
TEHERAN (ANP) - Schepen geladen met olie in de Straat van Hormuz komen in beweging, meldt de Amerikaanse president Donald Trump op zijn socialemediaplatform Truth Social. Eerder zei Trump dat de belangrijke zeestraat vrijdag weer open zou gaan, na het tekenen van een vredesakkoord tussen de Verenigde Staten en Iran.
2 uur geleden
NEW YORK (ANP) - SpaceX is maandag verder in waarde gestegen tijdens de tweede handelssessie van de aandelen op de beurzen in New York. Het ruimtevaart-, AI- en satellietbedrijf van Elon Musk werd vrijdag al ruim 19 procent meer waard tijdens de grootste beursgang van een bedrijf ooit. Het aandeel steeg nu 4,9 procent tot 168,82 dollar.
2 uur geleden
BRUSSEL (ANP/AFP) - Europa vormt geen "veiligheidsrisico" voor de Verenigde Staten, schrijft Eurocommissaris Henna Virkkunen (Technologische Soevereiniteit) maandag op sociale media. Ze reageert daarmee op het feit dat het Amerikaanse AI-bedrijf Anthropic de toegang tot twee krachtige AI-modellen heeft afgesloten in opdracht van de autoriteiten.
4 uur geleden