'Grote farmaceut is steeds meer financiële instelling geworden'
AMSTERDAM (ANP) - 's Werelds grootste farmaceutische bedrijven hebben zich sinds de millenniumwisseling steeds meer omgevormd tot investeringsmaatschappijen. Dit heeft als gevolg dat overnames en beloningen voor aandeelhouders ten koste gaan van de ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Dat stelt de Nederlandse onderzoeksorganisatie SOMO na bestudering van de jaarrekeningen van de grootste 27 farmaconcerns ter wereld.
De "financialisering" van farmareuzen, zoals SOMO de verschuiving noemt, zou onder andere blijken uit de flink toegenomen kasreserves van de concerns. Waar de onderzochte bedrijven in 2000 nog 83 miljard dollar aan financiële reserves hadden, was dit in 2018 circa 219 miljard dollar. Tegelijkertijd staken de bedrijven zich dieper in de schulden. Ging het aan het begin van deze eeuw nog nog om 20 procent van de omzet, achttien jaar later stond het totaal aan geleend geld gelijk aan 72 procent van de omzet.
Dat extra kapitaal vloeide volgens SOMO slechts in beperkte mate naar onderzoek, ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Zo daalden verhoudingsgewijs investeringen in kapitaalgoederen, zoals productielocaties en apparatuur. Veel vaker werd het beschikbare geld gebruikt voor het opkopen van andere bedrijven, met als doel hun patenten in de wacht te slepen. Door vooral winst te willen maken met het uitventen van die eigendomsrechten, gedragen farmareuzen zich volgens SOMO steeds meer als rentenier dan ontwikkelaar van medicijnen.
Zwakheden
Ook het bedrag dat naar aandeelhouders gaat, is explosief gestegen. In de onderzochte periode verviervoudigde het bedrag dat farmareuzen per jaar aan dividend en de inkoop van aandelen besteedden tot 146 miljard dollar in 2018. Deze beloningen bedroegen kort na de millenniumwisseling 88 procent van alle onderzoeks- en ontwikkelingskosten. In 2018 was die verhouding 123 procent.
Volgens SOMO, dat vaker kritisch rapporteert over de farmaceutische industrie, legt de huidige coronacrisis de zwakheden van de sector bloot. Doordat verhoudingsgewijs weinig werd geïnvesteerd in medicijnen, is de wereld nu minder goed voorbereid op de pandemie. Bovendien is de schuldenberg een financieel risico nu de crisis het minder gemakkelijk maakt goedkoop geld te lenen.
Meer uit Financieel
CAPELLE AAN DEN IJSSEL (ANP) - Huizenkopers zijn terughoudend nu de hypotheekrente door de oorlog in het Midden-Oosten omhooggaat. De Hypotheker ziet daardoor dat het gemiddelde hypotheekbedrag afgelopen kwartaal voor het eerst in drie jaar niet steeg. Ook het aantal aanvragen bleef in het eerste kwartaal gelijk vergeleken met dezelfde periode een jaar eerder.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Leden van het Amerikaanse congres hebben een wetsvoorstel ingediend waarmee ze de exportbeperkingen voor hoogwaardige chiptechnologie bij bondgenoten willen aanscherpen, waaronder Nederland. Dit kan verdere gevolgen hebben voor de Veldhovense chipmaker ASML.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump schrapt importheffingen voor producten die minder dan 15 procent staal, aluminium of koper bevatten. Voor andere producten met die metalen past hij de importheffingen ook aan, maakte het Witte Huis bekend.
1 uur geleden
NEW YORK (ANP) - De aandelenbeurzen in New York hebben donderdag veel van hun eerdere verliezen goedgemaakt. De belangrijkste beursgraadmeters eindigden niet ver van hun slotstanden van een dag eerder, terwijl eerder op de dag nog aanzienlijke verliezen op de koersenborden stonden. De hoop op een spoedige opening van de Straat van Hormuz nam toe.
3 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump voert een importheffing van 100 procent in op gepatenteerde medicijnen en farmaceutische ingrediënten. Voor farmaceutische producten uit de Europese Unie en een aantal andere landen geldt een veel lager tarief, van 15 procent.
3 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Nederland moet bij een eventuele militaire bijdrage aan het openen van de Straat van Hormuz de veiligheid van schepen en zeevarenden vooropstellen. Dat stelt de Koninklijke Vereniging van Nederlandse Reders (KVNR) in reactie op de Nederlandse bereidheid mee te doen aan een missie voor vrije doorvaart in de zeestraat bij Iran.
4 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Ratingbureaus zijn iets positiever geworden over het moederbedrijf van doe-het-zelfketens Praxis en Brico, maar zien nog altijd risico's. Deze onderneming, Maxeda, kwam onlangs onder financiële druk te staan en sloot een overeenkomst met schuldeisers.
5 uur geleden