'Grote farmaceut is steeds meer financiële instelling geworden'
AMSTERDAM (ANP) - 's Werelds grootste farmaceutische bedrijven hebben zich sinds de millenniumwisseling steeds meer omgevormd tot investeringsmaatschappijen. Dit heeft als gevolg dat overnames en beloningen voor aandeelhouders ten koste gaan van de ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Dat stelt de Nederlandse onderzoeksorganisatie SOMO na bestudering van de jaarrekeningen van de grootste 27 farmaconcerns ter wereld.
De "financialisering" van farmareuzen, zoals SOMO de verschuiving noemt, zou onder andere blijken uit de flink toegenomen kasreserves van de concerns. Waar de onderzochte bedrijven in 2000 nog 83 miljard dollar aan financiële reserves hadden, was dit in 2018 circa 219 miljard dollar. Tegelijkertijd staken de bedrijven zich dieper in de schulden. Ging het aan het begin van deze eeuw nog nog om 20 procent van de omzet, achttien jaar later stond het totaal aan geleend geld gelijk aan 72 procent van de omzet.
Dat extra kapitaal vloeide volgens SOMO slechts in beperkte mate naar onderzoek, ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Zo daalden verhoudingsgewijs investeringen in kapitaalgoederen, zoals productielocaties en apparatuur. Veel vaker werd het beschikbare geld gebruikt voor het opkopen van andere bedrijven, met als doel hun patenten in de wacht te slepen. Door vooral winst te willen maken met het uitventen van die eigendomsrechten, gedragen farmareuzen zich volgens SOMO steeds meer als rentenier dan ontwikkelaar van medicijnen.
Zwakheden
Ook het bedrag dat naar aandeelhouders gaat, is explosief gestegen. In de onderzochte periode verviervoudigde het bedrag dat farmareuzen per jaar aan dividend en de inkoop van aandelen besteedden tot 146 miljard dollar in 2018. Deze beloningen bedroegen kort na de millenniumwisseling 88 procent van alle onderzoeks- en ontwikkelingskosten. In 2018 was die verhouding 123 procent.
Volgens SOMO, dat vaker kritisch rapporteert over de farmaceutische industrie, legt de huidige coronacrisis de zwakheden van de sector bloot. Doordat verhoudingsgewijs weinig werd geïnvesteerd in medicijnen, is de wereld nu minder goed voorbereid op de pandemie. Bovendien is de schuldenberg een financieel risico nu de crisis het minder gemakkelijk maakt goedkoop geld te lenen.
Meer uit Financieel
LONDEN (ANP/BLOOMBERG) - Shell koopt het Canadese energiebedrijf ARC Resources voor 13,6 miljard dollar, meldt het Britse olie- en gasconcern maandag. Het gaat omgerekend om bijna 11,6 miljard euro. Volgens persbureau Bloomberg is het de grootste deal van Shell in meer dan tien jaar.
19 uur geleden
NEW YORK (ANP) - De Amerikaanse aandelenbeurzen zijn maandag voorzichtig geopend. Nu de vredesbesprekingen tussen de Verenigde Staten en Iran lijken vastgelopen, wachten beleggers op een golf aan kwartaalcijfers en commentaar van de Federal Reserve-vergadering deze week. Daarnaast komt de Federal Reserve woensdag met een rentebesluit.
19 uur geleden
PARAMARIBO (ANP) - De staat Suriname, KLM en IATA-reisagenten moeten binnen twee weken evalueren of de commissie op ticketverkoop door Surinaamse reisbureaus moet worden aangepast. Dat heeft de rechter in Paramaribo maandag bepaald in het kort geding dat de luchtvaartmaatschappij in februari aanspande tegen de staat Suriname. Sinds 2008 zijn luchtvaartmaatschappijen verplicht om 6 procent per ticket te betalen aan reisagenten in Suriname. KLM had gevraagd om verlaging of volledige afschaffing van de commissie.
19 uur geleden
REDMOND (ANP/BLOOMBERG) - Microsoft en ChatGPT-maker OpenAI passen hun samenwerking aan. Het techbedrijf heeft aangegeven dat het partnerschap met het belangrijke AI-bedrijf voortaan niet meer exclusief zal zijn en dat afspraken over het delen van inkomsten veranderen.
19 uur geleden
MANNHEIM (ANP/AFP) - Een Duitse maatregel bij tankstations om automobilisten te beschermen tegen de stijgende olieprijzen vanwege de oorlog in het Midden-Oosten, heeft het tegenovergestelde effect gehad. Dat zeggen economen van het Mannheimse ZEW-instituut en het Düsseldorf Institute for Competition Economics na onderzoek.
22 uur geleden
NEW TAIPEI (ANP/AFP/RTR/DPA) - Een oud-medewerker van het grote Taiwanese chipconcern TSMC moet van een Taiwanese rechtbank tien jaar de cel in voor het stelen van bedrijfsgeheimen. Hij ging na zijn vertrek bij 's werelds grootste chipmaker bij de Japanse rivaal Tokyo Electron aan de slag. Daar maakte hij gebruik van contacten met voormalige collega's om Tokyo Electron te helpen bij het binnenhalen van meer contracten.
23 uur geleden
BEIJING (ANP/BLOOMBERG/AFP) - De overname van het van oorsprong Chinese AI-bedrijf Manus door Facebook-moederconcern Meta Platforms mag niet doorgaan van China. Chinese autoriteiten blokkeren de deal waarmee 2 miljard dollar is gemoeid, zonder daarvoor een duidelijke reden te noemen.
1 dag geleden