'Grote farmaceut is steeds meer financiële instelling geworden'
AMSTERDAM (ANP) - 's Werelds grootste farmaceutische bedrijven hebben zich sinds de millenniumwisseling steeds meer omgevormd tot investeringsmaatschappijen. Dit heeft als gevolg dat overnames en beloningen voor aandeelhouders ten koste gaan van de ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Dat stelt de Nederlandse onderzoeksorganisatie SOMO na bestudering van de jaarrekeningen van de grootste 27 farmaconcerns ter wereld.
De "financialisering" van farmareuzen, zoals SOMO de verschuiving noemt, zou onder andere blijken uit de flink toegenomen kasreserves van de concerns. Waar de onderzochte bedrijven in 2000 nog 83 miljard dollar aan financiële reserves hadden, was dit in 2018 circa 219 miljard dollar. Tegelijkertijd staken de bedrijven zich dieper in de schulden. Ging het aan het begin van deze eeuw nog nog om 20 procent van de omzet, achttien jaar later stond het totaal aan geleend geld gelijk aan 72 procent van de omzet.
Dat extra kapitaal vloeide volgens SOMO slechts in beperkte mate naar onderzoek, ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Zo daalden verhoudingsgewijs investeringen in kapitaalgoederen, zoals productielocaties en apparatuur. Veel vaker werd het beschikbare geld gebruikt voor het opkopen van andere bedrijven, met als doel hun patenten in de wacht te slepen. Door vooral winst te willen maken met het uitventen van die eigendomsrechten, gedragen farmareuzen zich volgens SOMO steeds meer als rentenier dan ontwikkelaar van medicijnen.
Zwakheden
Ook het bedrag dat naar aandeelhouders gaat, is explosief gestegen. In de onderzochte periode verviervoudigde het bedrag dat farmareuzen per jaar aan dividend en de inkoop van aandelen besteedden tot 146 miljard dollar in 2018. Deze beloningen bedroegen kort na de millenniumwisseling 88 procent van alle onderzoeks- en ontwikkelingskosten. In 2018 was die verhouding 123 procent.
Volgens SOMO, dat vaker kritisch rapporteert over de farmaceutische industrie, legt de huidige coronacrisis de zwakheden van de sector bloot. Doordat verhoudingsgewijs weinig werd geïnvesteerd in medicijnen, is de wereld nu minder goed voorbereid op de pandemie. Bovendien is de schuldenberg een financieel risico nu de crisis het minder gemakkelijk maakt goedkoop geld te lenen.
Meer uit Financieel
DEN HAAG (ANP) - Ruim 9,6 miljoen mensen hebben de afgelopen weken van de Belastingdienst een blauwe envelop ontvangen met de oproep aangifte inkomstenbelasting over 2025 te doen. Vanaf 1 maart moeten 7,1 miljoen particulieren en 2,5 miljoen ondernemers belastingaangifte doen. Dat kan tot 1 mei.
1 uur geleden
LONDEN (ANP) - Verzekeraars hebben scheepseigenaren zaterdag laten weten dat ze polissen zullen annuleren en de premies fors zullen optrekken voor schepen die door de Golf van Oman en de Straat van Hormuz varen, nadat de VS en Israël Iran aanvielen. Dat meldt de Financial Times.
11 uur geleden
RIJSWIJK (ANP) - Reisconcern TUI heeft bijna driehonderd reizigers vastzitten in het Midden-Oosten, waar het nu erg onrustig is door de Amerikaanse en Israëlische aanvallen op Iran. De organisatie is bezig om te kijken hoe het deze reizigers zo snel mogelijk terug naar Nederland kan krijgen, laat het bedrijf zaterdagavond weten.
11 uur geleden
TEHERAN (ANP/RTR/AFP) - De Straat van Hormuz, de ingang van de olierijke Perzische Golf, is zaterdag zo goed als leeggeraakt na oproepen van Iraanse autoriteiten aan schepen om niet meer door de zeestraat te varen. Dat blijkt uit gegevens van de site MarineTraffic, waar de locatie van schepen wereldwijd te volgen is. Aan weerszijden van de belangrijke vaarroute hopen de wachtende schepen zich op.
13 uur geleden
TEHERAN (ANP/RTR) - Schepen mogen van Iran de belangrijke waterweg Straat van Hormuz niet gebruiken. Dat zegt een bron binnen de EU-marinemissie Aspides tegen persbureau Reuters.
13 uur geleden
WASHINGTON (ANP/BLOOMBERG) - De Amerikaanse regering van president Donald Trump kampt met meer dan 2000 rechtszaken van bedrijven die door hen betaalde invoerheffingen terugbetaald willen krijgen. Dat heeft persbureau Bloomberg becijferd. De rechtszaken hangen samen met de recente uitspraak van het Hooggerechtshof, waarbij een groot deel van Trumps tarieven onwettig verklaard werd. De regering probeert de rechtszaken voorlopig op de lange baan te schuiven.
14 uur geleden
ZÜRICH (ANP/BLOOMBERG) - De in opspraak geraakte Zwitserse bank MBaer Merchant Bank wordt opgeheven. Eerder deze week besloot het Amerikaanse ministerie van Financiën de bank al toegang tot het Amerikaanse financiële systeem te ontzeggen. Inmiddels heeft de financiële toezichthouder van Zwitserland laten weten dat de bank zich niet aan de regels heeft gehouden en moet worden geliquideerd.
15 uur geleden