'Grote farmaceut is steeds meer financiële instelling geworden'
AMSTERDAM (ANP) - 's Werelds grootste farmaceutische bedrijven hebben zich sinds de millenniumwisseling steeds meer omgevormd tot investeringsmaatschappijen. Dit heeft als gevolg dat overnames en beloningen voor aandeelhouders ten koste gaan van de ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Dat stelt de Nederlandse onderzoeksorganisatie SOMO na bestudering van de jaarrekeningen van de grootste 27 farmaconcerns ter wereld.
De "financialisering" van farmareuzen, zoals SOMO de verschuiving noemt, zou onder andere blijken uit de flink toegenomen kasreserves van de concerns. Waar de onderzochte bedrijven in 2000 nog 83 miljard dollar aan financiële reserves hadden, was dit in 2018 circa 219 miljard dollar. Tegelijkertijd staken de bedrijven zich dieper in de schulden. Ging het aan het begin van deze eeuw nog nog om 20 procent van de omzet, achttien jaar later stond het totaal aan geleend geld gelijk aan 72 procent van de omzet.
Dat extra kapitaal vloeide volgens SOMO slechts in beperkte mate naar onderzoek, ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Zo daalden verhoudingsgewijs investeringen in kapitaalgoederen, zoals productielocaties en apparatuur. Veel vaker werd het beschikbare geld gebruikt voor het opkopen van andere bedrijven, met als doel hun patenten in de wacht te slepen. Door vooral winst te willen maken met het uitventen van die eigendomsrechten, gedragen farmareuzen zich volgens SOMO steeds meer als rentenier dan ontwikkelaar van medicijnen.
Zwakheden
Ook het bedrag dat naar aandeelhouders gaat, is explosief gestegen. In de onderzochte periode verviervoudigde het bedrag dat farmareuzen per jaar aan dividend en de inkoop van aandelen besteedden tot 146 miljard dollar in 2018. Deze beloningen bedroegen kort na de millenniumwisseling 88 procent van alle onderzoeks- en ontwikkelingskosten. In 2018 was die verhouding 123 procent.
Volgens SOMO, dat vaker kritisch rapporteert over de farmaceutische industrie, legt de huidige coronacrisis de zwakheden van de sector bloot. Doordat verhoudingsgewijs weinig werd geïnvesteerd in medicijnen, is de wereld nu minder goed voorbereid op de pandemie. Bovendien is de schuldenberg een financieel risico nu de crisis het minder gemakkelijk maakt goedkoop geld te lenen.
Meer uit Financieel
ZOETERMEER (ANP) - "Het is positief dat de heffingen niet worden opgelegd", zegt ondernemersvereniging evofenedex over de geschrapte importheffingen voor Europese landen door de Amerikaanse president Donald Trump. Doordat er weinig tijd tussen de aankondiging van de heffingen en de intrekking zat, verwacht evofenedex geen piek in de vervoersstromen.
1 uur geleden
NEW YORK (ANP) - De aandelenbeurzen in New York zijn woensdag met duidelijke winsten gesloten. Op de markten overheerste opluchting over een de-escalatie in het conflict tussen de Verenigde Staten en Europese landen over Groenland. Trump kondigde aan geen extra importheffingen meer op te leggen aan landen die militairen stuurden naar het eiland in het Noordpoolgebied, omdat er zicht zou zijn op een deal.
1 uur geleden
DAVOS (ANP) - Donald Trump zegt af te zien van importheffingen voor Europese landen die meededen aan een verkenningsmissie in Groenland. Volgens de Amerikaanse president is er een raamwerk gevormd voor een "toekomstige deal aangaande Groenland" na een gesprek met NAVO-chef Mark Rutte.
3 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR/BLOOMBERG) - Rechters van het Amerikaanse Hooggerechtshof hebben laten doorschemeren dat ze sceptisch staan tegenover de argumenten van de regering-Trump om een bestuurder van de Federal Reserve te mogen ontslaan. De poging van Donald Trump om Fed-bestuurder Lisa Cook uit haar functie te zetten, leidde vorig jaar tot zorgen over de onafhankelijkheid van de Amerikaanse centrale bank.
3 uur geleden
PARIJS (ANP) - Ubisoft reorganiseert en schrapt zes games die in ontwikkeling waren, waaronder Prince of Persia The Sands of Time. Het Franse gamebedrijf zegt zo geld vrij te willen maken om beter te kunnen concurreren op de markt voor hoogwaardige videospellen. Om diezelfde reden sluit Ubisoft studio's in Canada en Zweden.
4 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De aandelenbeurs in Amsterdam heeft woensdag positief gereageerd op de aankondiging van Donald Trump dat hij geen geweld wil gebruiken bij zijn poging om Groenland in te lijven. De AEX vond de weg omhoog na die opmerking van de Amerikaanse president op het World Economic Forum in Davos.
5 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Schiphol erkent dat er fouten zitten in de geluidsberekening. De Maatschappelijke Raad Schiphol (MRS) heeft deze ontdekt in een ontheffingsaanvraag om de geluidsgrenzen te overschrijden. De MRS eist een onafhankelijk onderzoek. De luchthaven stelt echter dat de fouten geen invloed hebben, vertelt een woordvoerder.
6 uur geleden