'Grote farmaceut is steeds meer financiële instelling geworden'
AMSTERDAM (ANP) - 's Werelds grootste farmaceutische bedrijven hebben zich sinds de millenniumwisseling steeds meer omgevormd tot investeringsmaatschappijen. Dit heeft als gevolg dat overnames en beloningen voor aandeelhouders ten koste gaan van de ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Dat stelt de Nederlandse onderzoeksorganisatie SOMO na bestudering van de jaarrekeningen van de grootste 27 farmaconcerns ter wereld.
De "financialisering" van farmareuzen, zoals SOMO de verschuiving noemt, zou onder andere blijken uit de flink toegenomen kasreserves van de concerns. Waar de onderzochte bedrijven in 2000 nog 83 miljard dollar aan financiële reserves hadden, was dit in 2018 circa 219 miljard dollar. Tegelijkertijd staken de bedrijven zich dieper in de schulden. Ging het aan het begin van deze eeuw nog nog om 20 procent van de omzet, achttien jaar later stond het totaal aan geleend geld gelijk aan 72 procent van de omzet.
Dat extra kapitaal vloeide volgens SOMO slechts in beperkte mate naar onderzoek, ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Zo daalden verhoudingsgewijs investeringen in kapitaalgoederen, zoals productielocaties en apparatuur. Veel vaker werd het beschikbare geld gebruikt voor het opkopen van andere bedrijven, met als doel hun patenten in de wacht te slepen. Door vooral winst te willen maken met het uitventen van die eigendomsrechten, gedragen farmareuzen zich volgens SOMO steeds meer als rentenier dan ontwikkelaar van medicijnen.
Zwakheden
Ook het bedrag dat naar aandeelhouders gaat, is explosief gestegen. In de onderzochte periode verviervoudigde het bedrag dat farmareuzen per jaar aan dividend en de inkoop van aandelen besteedden tot 146 miljard dollar in 2018. Deze beloningen bedroegen kort na de millenniumwisseling 88 procent van alle onderzoeks- en ontwikkelingskosten. In 2018 was die verhouding 123 procent.
Volgens SOMO, dat vaker kritisch rapporteert over de farmaceutische industrie, legt de huidige coronacrisis de zwakheden van de sector bloot. Doordat verhoudingsgewijs weinig werd geïnvesteerd in medicijnen, is de wereld nu minder goed voorbereid op de pandemie. Bovendien is de schuldenberg een financieel risico nu de crisis het minder gemakkelijk maakt goedkoop geld te lenen.
Meer uit Financieel
AMSTERDAM (ANP) - Het Nederlandse betaalbedrijf Adyen verwacht dat de omzet dit jaar met minstens 20 procent stijgt, na een groei van 21 procent vorig jaar. De winst uit de gewone bedrijfsactiviteiten klom afgelopen jaar met 26 procent tot 1,3 miljard euro, maakte het in Amsterdam gevestigde bedrijf donderdag bekend.
19 minuten geledenBRUSSEL (ANP/RTR/BLOOMBERG) - Anheuser-Busch InBev (AB InBev), de grootste bierbrouwer ter wereld, heeft afgelopen kwartaal opnieuw minder bier verkocht. De brouwer achter merken als Budweiser, Stella Artois, Hertog Jan, Jupiler en Leffe kampt net als concurrenten Heineken en Carlsberg met zwakke verkopen doordat de vraag naar bier in veel belangrijke markten afneemt, mede doordat de alcoholconsumptie daalt door zorgen over de negatieve gevolgen voor de gezondheid.
20 minuten geledenMAASTRICHT (ANP) - Gezondheids- en voedingsbedrijf dsm-firmenich heeft de omzet het afgelopen jaar op peil gehouden en verwacht de komende jaren harder te groeien. Het Nederlands-Zwitserse concern verkocht de afgelopen jaren veel bedrijfsonderdelen om zich volop te richten op grondstoffen die terechtkomen in consumentenproducten zoals make-up, parfum en voedingssupplementen. De eerder deze week aangekondigde deal om de diervoedingstak te verkopen was het sluitstuk van die koerswijziging, meldt topman Dimitri de Vreeze.
41 minuten geledenDEN HAAG (ANP) - Het aantal faillissementen is in januari op jaarbasis opnieuw afgenomen, meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). In totaal gingen vorige maand 279 bedrijven failliet. Dat zijn 39 faillissementen minder dan in dezelfde maand een jaar eerder, een daling van 12 procent. Ten opzichte van december steeg het aantal faillissementen met 6 procent.
1 uur geledenDEN HAAG (ANP) - Het dagelijks leven is in januari gemiddeld 2,4 procent duurder geworden dan in dezelfde maand een jaar geleden. Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) op basis van definitieve cijfers, die gelijk zijn aan de eerder gemelde snelle raming. De inflatie nam daarmee flink af ten opzichte van de 2,8 procent in december.
1 uur geledenDEN HAAG (ANP) - Biologische bestrijders worden vaker ingezet tegen plagen in de glastuinbouw, maar het oppervlak waarop ze worden gebruikt is gelijk gebleven. Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) in nieuwe cijfers. In 2024 ging het volgens voorlopige cijfers om 94 procent van het oppervlak, hetzelfde als in 2020. Er kunnen meerdere bestrijders tegelijk worden gebruikt.
2 uur geledenDEN HAAG (ANP) - Nederland telt voor het eerst minder jonge zelfstandigen zonder personeel (zzp'ers) dan het jaar ervoor. Het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) meldt een daling van 19.000 zzp'ers tussen de 15 en 27 jaar in 2025. Jarenlang nam het aantal jonge zzp'ers juist toe.
2 uur geleden