'Grote farmaceut is steeds meer financiële instelling geworden'
AMSTERDAM (ANP) - 's Werelds grootste farmaceutische bedrijven hebben zich sinds de millenniumwisseling steeds meer omgevormd tot investeringsmaatschappijen. Dit heeft als gevolg dat overnames en beloningen voor aandeelhouders ten koste gaan van de ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Dat stelt de Nederlandse onderzoeksorganisatie SOMO na bestudering van de jaarrekeningen van de grootste 27 farmaconcerns ter wereld.
De "financialisering" van farmareuzen, zoals SOMO de verschuiving noemt, zou onder andere blijken uit de flink toegenomen kasreserves van de concerns. Waar de onderzochte bedrijven in 2000 nog 83 miljard dollar aan financiële reserves hadden, was dit in 2018 circa 219 miljard dollar. Tegelijkertijd staken de bedrijven zich dieper in de schulden. Ging het aan het begin van deze eeuw nog nog om 20 procent van de omzet, achttien jaar later stond het totaal aan geleend geld gelijk aan 72 procent van de omzet.
Dat extra kapitaal vloeide volgens SOMO slechts in beperkte mate naar onderzoek, ontwikkeling en productie van nieuwe geneesmiddelen. Zo daalden verhoudingsgewijs investeringen in kapitaalgoederen, zoals productielocaties en apparatuur. Veel vaker werd het beschikbare geld gebruikt voor het opkopen van andere bedrijven, met als doel hun patenten in de wacht te slepen. Door vooral winst te willen maken met het uitventen van die eigendomsrechten, gedragen farmareuzen zich volgens SOMO steeds meer als rentenier dan ontwikkelaar van medicijnen.
Zwakheden
Ook het bedrag dat naar aandeelhouders gaat, is explosief gestegen. In de onderzochte periode verviervoudigde het bedrag dat farmareuzen per jaar aan dividend en de inkoop van aandelen besteedden tot 146 miljard dollar in 2018. Deze beloningen bedroegen kort na de millenniumwisseling 88 procent van alle onderzoeks- en ontwikkelingskosten. In 2018 was die verhouding 123 procent.
Volgens SOMO, dat vaker kritisch rapporteert over de farmaceutische industrie, legt de huidige coronacrisis de zwakheden van de sector bloot. Doordat verhoudingsgewijs weinig werd geïnvesteerd in medicijnen, is de wereld nu minder goed voorbereid op de pandemie. Bovendien is de schuldenberg een financieel risico nu de crisis het minder gemakkelijk maakt goedkoop geld te lenen.
Meer uit Financieel
NEW YORK (ANP) - De aandelenbeurzen in New York zijn woensdag opnieuw hoger geëindigd. De hoop van beleggers dat de oorlog in het Midden-Oosten mogelijk zijn einde nadert, nam toe. De Amerikaanse president Donald Trump zei tegen verslaggevers in het Witte Huis te verwachten binnen twee of drie weken klaar te zijn met de oorlog.
29 minuten geleden
PARIJS (ANP/BLOOMBERG) - De Wereldbank, het Internationaal Energieagentschap (IEA) en het Internationaal Monetair Fonds (IMF) gaan een coördinatiegroep oprichten vanwege de oorlog in het Midden-Oosten. De organisaties melden in een gezamenlijke verklaring dat ze daarmee hun reacties op de economische gevolgen van de Iranoorlog zo goed mogelijk op elkaar willen afstemmen.
1 uur geleden
BUENOS AIRES (ANP/RTR) - Argentinië heeft geplande belastingverhogingen uitgesteld vanwege de flink gestegen energieprijzen door de oorlog in het Midden-Oosten. De Argentijnse regering stelt hogere belastingen op vloeibare brandstoffen en CO2 met een maand uit tot eind april.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederland beschikt over een goede digitale infrastructuur, "maar wat we nu hebben is niet voldoende over vijf jaar". Dat zei voormalig ASML-topman Peter Wennink op een evenement over digitale weerbaarheid. Volgens hem is digitale veiligheid een van de hoekstenen van de samenleving.
2 uur geleden
FRANKFURT (ANP) - De Duitse luchtvaartmaatschappij Lufthansa houdt er rekening mee dat er buiten Europa mogelijk een tekort aan vliegtuigbrandstof ontstaat. Het bedrijf ziet nu al in Azië dat kerosine schaars begint te worden door de oorlog met Iran, die de aanvoer verstoort.
4 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De AEX-index op de aandelenbeurs in Amsterdam is de eerste dag van april met flinke winst gesloten. De wereldwijde beurzen stonden afgelopen maand onder druk door de oorlog in het Midden-Oosten en de gevolgen daarvan.
4 uur geleden
NEW YORK (ANP/BLOOMBERG) - SpaceX, het commerciële ruimtevaartbedrijf van Elon Musk, heeft een aanvraag ingediend voor een beursgang. Dat zeggen bronnen die bekend zijn met de zaak. Daarmee komt het raket-, satelliet- en AI-bedrijf van miljardair Musk dichter bij wat de grootste beursgang ooit zou kunnen worden.
4 uur geleden