Eerste Kamer heeft moeite met noodbevoegdheid pandemie-aanpak
DEN HAAG (ANP) - In de Eerste Kamer tekent zich een meerderheid af voor de pandemiewet van zorgminister Ernst Kuipers. Maar zowel voor- als tegenstanders van de wet hebben grote moeite met vooral de noodbevoegdheid die de minister in de aangepaste Wet publieke gezondheid (Wpg) krijgt, zoals de pandemiewet officieel heet.
Als bij een pandemie de volksgezondheid ernstig en acuut gevaar loopt, wil Kuipers direct maatregelen kunnen nemen. Bij de wetsbehandeling in de Tweede Kamer zei hij dat die bevoegdheid "cruciaal" is voor de "effectieve bestrijding" van toekomstige pandemieën. Die bevoegdheid lag in de Tweede Kamer moeilijk, maar ook in de Eerste Kamer, zo bleek maandag in het eerste deel van het debat over de wet.
De wet moet zorgen voor een wettelijke grondslag om bij een pandemie maatregelen te kunnen nemen. Die was er niet toen corona uitbrak, waardoor het kabinet het lang met tijdelijke wetgeving moest doen. Die tijdelijke coronawet maakte het bijvoorbeeld mogelijk om de mondkapjesplicht en de avondklok in te voeren, en om tot het sluiten van scholen en horeca over te gaan. Bij de vijfde verlenging van die tijdelijke wet, was het welletjes voor de Eerste Kamer. De senaat stemde een jaar geleden tegen de 'zoveelste' verlenging. Sindsdien heeft het kabinet geen juridische grondslag meer om maatregelen af te dwingen.
Gereedschapskist
De aanpassing van de Wpg moet dat juridische gat dichten. Bij een (dreigende) pandemie krijgt het kabinet een gereedschapskist met maatregelen die het kan nemen, maar daar is altijd vooraf instemming van de Tweede Kamer voor nodig. De Tweede Kamer heeft daarnaast een blokkeringsmogelijkheid afgedwongen voor maatregelen die via de noodbevoegdheid worden ingesteld. De minister moet die vooraf melden. Zonder tegengeluid van de Kamer worden die 24 uur later van kracht.
Coalitiepartijen VVD, D66, CDA en ChristenUnie zullen ondanks de grote zorgen over de noodbevoegdheid instemmen met het wetsvoorstel. Ook GroenLinks, PvdA en SP lijken dat te gaan doen. Als zij dat inderdaad gaan doen, is er een meerderheid.
Debat
Het debat wordt dinsdag voortgezet. Minister Kuipers komt dan als eerste aan het woord.
Een aantal partijen, waaronder de PVV, wilde het debat uitstellen. De partijen wilden het verzoek van de BoerBurgerBeweging (BBB) inwilligen om het debat pas te voeren als de nieuwe Eerste Kamer is geïnstalleerd. BBB zit nog niet in de senaat, maar wordt naar alle waarschijnlijkheid vanuit het niets de grootste fractie. Een meerderheid verwierp dit voorstel.
Meer uit Gezond
DEN HAAG (ANP) - Vorige week gingen meer kinderen met krentenbaard naar de huisarts dan gebruikelijk voor deze tijd van het jaar. Dat meldt kenniscentrum Nivel op basis van het aantal meldingen van impetigo, ook wel krentenbaard genoemd, bij Nederlandse huisartsen. Per 100.000 kinderen van 0 tot 14 jaar gingen er 74 met klachten naar de huisarts. Een jaar eerder waren dat in dezelfde week nog 60 kinderen, in 2024 waren dat er 45.
22 uur geleden
BILTHOVEN (ANP) - In de week van 29 juni tot 5 juli, vlak nadat er een hittegolf was geweest in Nederland, overleden naar schatting 325 meer mensen dan verwacht. Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) spreekt van een "na-ijleffect" dat kan optreden na een periode van hitte. "Ook in de week na de recente hittegolf zien we dus een sterke verhoging van de sterfte", aldus het instituut woensdag.
23 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Het RIVM heeft tijdens de extreem warme dagen van eind juni een recordaantal tekenbeten geregistreerd op het monitorsysteem Tekenradar. Wekelijks vraagt het RIVM aan meer dan 700 mensen of zij in die week door een teek zijn gebeten. Voor het eerst sinds de oprichting van de Tekenradar in 2022 had meer dan 30 procent van de 673 mensen die antwoordden, daadwerkelijk een tekenbeet. Dat is nog niet eerder voorgekomen, zegt onderzoeker Kees van den Wijngaard.
1 dag geleden
UTRECHT (ANP) - Steeds meer jongeren hebben gezondheidsklachten door vapen. Artsen deden dit jaar al 24 meldingen bij de Nederlandse Vereniging voor Kindergeneeskunde. Kinderlongarts Marije van den Beukel (HaaglandenMC) bevestigde maandag berichtgeving hierover door RTL. In 2024 en 2025 maakten artsen in totaal 34 meldingen.
3 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Oud-zorgminister Hugo de Jonge ontkent dat het coronatoegangsbewijs (ctb) bedoeld was om mensen ertoe aan te zetten zich alsnog te laten vaccineren. Het doel was de samenleving zo veilig mogelijk weer te openen voor activiteiten, toen het aantal coronabesmettingen in 2021 was teruggelopen, zei hij tegen de parlementaire enquêtecommissie corona.
5 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Hugo de Jonge heeft naar eigen zeggen zijn poot stijf gehouden toen er vanuit verschillende hoeken gepleit werd voor voorrang bij het verdelen van vaccins. Dat zei de oud-zorgminister tegen de parlementaire enquêtecommissie corona.
5 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Oud-zorgminister Hugo de Jonge heeft op meerdere momenten de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) gewezen op artsen die volgens hem het coronabeleid van het kabinet met misleidende informatie ondermijnden. Hij wilde er zeker van zijn dat dit voldoende werd aangepakt, vertelde hij tijdens zijn verhoor door de parlementaire enquêtecommissie corona.
5 dagen geleden