BBB in senaat: 'in principe' voor invoering correctief referendum
DEN HAAG (ANP) - In de Eerste Kamer lijkt zich een meerderheid af te tekenen voor de invoering van een bindend correctief referendum, zo bleek dinsdag tijdens een debat erover. De BBB, met zestien zetels de grootste partij in de senaat, zei "in principe" voorstander te zijn, aldus fractievoorzitter Ilona Lagas.
Het wetsvoorstel van de SP kreeg eerder dit jaar al een meerderheid in de Tweede Kamer. Ook in de senaat is er veel steun van partijen, zowel van links als rechts. Zo willen GroenLinks-PvdA (veertien zetels) en Partij voor de Dieren (drie zetels) dat het referendum er komt. Maar ook de PVV (vier zetels), JA21 (drie zetels) en FVD (twee zetels) zijn ervoor. Ook van D66 (vijf zetels) is er steun.
Indien de Eerste Kamer ermee instemt, betekent dit nog niet dat het referendum er komt. Omdat het een grondwetswijziging betreft, is er nog een tweede stemmingsronde nodig en die behoeft dan een twee derde meerderheid in zowel de Tweede als Eerste Kamer. Tussentijds moet er wel eerst een nieuwe Tweede Kamer zijn aangetreden. Dat gebeurt al snel, door de vervroegde verkiezingen op 22 november. Voor de Eerste Kamer is er niet eerst wisseling nodig.
Oordeel vellen
In een bindend correctief referendum kunnen Nederlanders een oordeel vellen over een wet die de Tweede en Eerst Kamer hebben aangenomen, maar nog niet is ingevoerd. Vier keer eerder sneuvelden wetsvoorstellen tot een bindend correctief referendum, de laatste in juli vorig jaar. Tussen 1996 en 2017 sneuvelden er al drie.
Voorstanders van zo'n referendum geloven dat het burgers meer zeggenschap geeft en het vertrouwen in de politiek vergroot. Tegenstanders vinden dat de representatieve democratie nu goed genoeg geregeld is via reguliere verkiezingen en volksvertegenwoordigers.
Drempels
Áls er dan al een bindend referendum zou komen, zijn partijen het ook niet eens over zogenoemde 'opkomst- of uitkomstdrempels'. Ofwel de vraag: bij welke opkomst of uitslag kan een beslissing herroepen worden? In de Tweede Kamer stelden VVD en ChristenUnie eerder voor: een meerderheid (de helft plus een) op basis van de opkomst bij de laatste Tweede Kamerverkiezingen. De uitkomstdrempel zou daarmee uitkomen op 39,36 procent. Maar dat voorstel werd verworpen in de Tweede Kamer.
Nu wil de SP het zo regelen dat het referendum eerst wordt aangenomen en dat de drempelkwestie later via een zogeheten uitvoeringswet wordt geregeld. De BBB-fractievoorzitter zei dat haar uiteindelijke keuze "mede is ingegeven op alles wat we hier horen", maar kon zich wel vinden in de SP-gedachtegang. In een beeldspraak zei Lagas dat de invoering dan een kavel is en de drempelkwestie "het huis dat we daarop kunnen bouwen".
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Premier Rob Jetten weet nog niet wat het nieuwe plan voor de verhoging van de AOW-leeftijd wordt. "Daar heb ik een goede minister en staatssecretaris van Sociale Zaken voor", zei de D66-premier na de eerste termijn van het debat over zijn regeringsverklaring.
8 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - DENK en Partij voor de Dieren zijn teleurgesteld, omdat in het coalitieakkoord wat hen betreft onvoldoende steun wordt uitgesproken voor de Palestijnen. Dat hadden de oppositiepartijen wel gehoopt van premier Rob Jetten. Want, zo brengen zij in herinnering, de D66'er liep vorig jaar mee met de demonstratie waarin het toenmalige kabinet werd opgeroepen om een rode lijn te trekken richting Israël.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het nieuwe kabinet doet te weinig om discriminatie te bestrijden, zei DENK-leider Stephan van Baarle. Volgens hem staan in het coalitieakkoord alleen al bestaande plannen en wordt er geen extra geld vrijgemaakt. "Wat gaat het kabinet doen?"
10 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - CDA-fractievoorzitter Henri Bontenbal denkt dat de vakbonden met het kabinet in gesprek zullen gaan over de voorgestelde verhoging van de AOW-leeftijd. SP-leider Jimmy Dijk vroeg Bontenbal hoe hij denkt de relatie met de vakbonden weer te verbeteren, maar volgens Bontenbal is dat niet nodig.
12 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Coalitiepartijen D66, VVD en CDA reageren tijdens het debat over de regeringsverklaring afwachtend op plannen uit de oppositie. Ze vinden het eerst aan het kabinet om de maatregelen uit het coalitieakkoord uit te werken. Daarna pas willen zij praten over eventuele aanpassingen. Oppositiepartijen willen het liefst nu al zaken doen. Omdat de coalitiepartijen een minderheid hebben van 66 zetels, is de steun van andere partijen nodig.
12 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Oppositiepartijen GroenLinks-PvdA, ChristenUnie, DENK en Volt verwijten VVD-fractievoorzitter Ruben Brekelmans dat de middenklasse gaat betalen voor de defensieplannen van het nieuwe kabinet. Jesse Klaver (GL-PvdA) vraagt Brekelmans waarom bedrijven en mensen met hogere inkomens niet meer bijdragen.
14 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Ook oppositiepartijen JA21, ChristenUnie en BBB zijn verbolgen dat het kabinet alsnog het wetsvoorstel over vermogensrendementsbelasting (box 3) wil aanpassen. De fractievoorzitters van die partijen deden hun beklag bij VVD-fractievoorzitter Ruben Brekelmans die de keuze van het kabinet verdedigde. Minister Eelco Heinen (Financiën, VVD) kondigde in de marge van het debat aan dat hij na kritiek van vooral beleggers de wet wil wijzigen.
14 uur geleden