BBB in senaat: 'in principe' voor invoering correctief referendum
DEN HAAG (ANP) - In de Eerste Kamer lijkt zich een meerderheid af te tekenen voor de invoering van een bindend correctief referendum, zo bleek dinsdag tijdens een debat erover. De BBB, met zestien zetels de grootste partij in de senaat, zei "in principe" voorstander te zijn, aldus fractievoorzitter Ilona Lagas.
Het wetsvoorstel van de SP kreeg eerder dit jaar al een meerderheid in de Tweede Kamer. Ook in de senaat is er veel steun van partijen, zowel van links als rechts. Zo willen GroenLinks-PvdA (veertien zetels) en Partij voor de Dieren (drie zetels) dat het referendum er komt. Maar ook de PVV (vier zetels), JA21 (drie zetels) en FVD (twee zetels) zijn ervoor. Ook van D66 (vijf zetels) is er steun.
Indien de Eerste Kamer ermee instemt, betekent dit nog niet dat het referendum er komt. Omdat het een grondwetswijziging betreft, is er nog een tweede stemmingsronde nodig en die behoeft dan een twee derde meerderheid in zowel de Tweede als Eerste Kamer. Tussentijds moet er wel eerst een nieuwe Tweede Kamer zijn aangetreden. Dat gebeurt al snel, door de vervroegde verkiezingen op 22 november. Voor de Eerste Kamer is er niet eerst wisseling nodig.
Oordeel vellen
In een bindend correctief referendum kunnen Nederlanders een oordeel vellen over een wet die de Tweede en Eerst Kamer hebben aangenomen, maar nog niet is ingevoerd. Vier keer eerder sneuvelden wetsvoorstellen tot een bindend correctief referendum, de laatste in juli vorig jaar. Tussen 1996 en 2017 sneuvelden er al drie.
Voorstanders van zo'n referendum geloven dat het burgers meer zeggenschap geeft en het vertrouwen in de politiek vergroot. Tegenstanders vinden dat de representatieve democratie nu goed genoeg geregeld is via reguliere verkiezingen en volksvertegenwoordigers.
Drempels
Áls er dan al een bindend referendum zou komen, zijn partijen het ook niet eens over zogenoemde 'opkomst- of uitkomstdrempels'. Ofwel de vraag: bij welke opkomst of uitslag kan een beslissing herroepen worden? In de Tweede Kamer stelden VVD en ChristenUnie eerder voor: een meerderheid (de helft plus een) op basis van de opkomst bij de laatste Tweede Kamerverkiezingen. De uitkomstdrempel zou daarmee uitkomen op 39,36 procent. Maar dat voorstel werd verworpen in de Tweede Kamer.
Nu wil de SP het zo regelen dat het referendum eerst wordt aangenomen en dat de drempelkwestie later via een zogeheten uitvoeringswet wordt geregeld. De BBB-fractievoorzitter zei dat haar uiteindelijke keuze "mede is ingegeven op alles wat we hier horen", maar kon zich wel vinden in de SP-gedachtegang. In een beeldspraak zei Lagas dat de invoering dan een kavel is en de drempelkwestie "het huis dat we daarop kunnen bouwen".
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Geert Wilders is boos op de plannen van het aankomende kabinet waarbij het eigen risico in 2030 stijgt naar 520 euro. De PVV-voorman deelt op het sociale medium X een passage uit de doorrekening van de kabinetsplannen, met daarbij een booskijkende emoji.
10 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De gewone man en vrouw betalen de rekening bij het kabinet-Jetten, vindt ChristenUnie-leider Mirjam Bikker. "Bouwen aan een beter Nederland? Niet voor de gewone man en vrouw," schrijft ze op X.
25 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Groep Markuszower is kritisch op de plannen van de minderheidscoalitie na de doorrekening van het Centraal Planbureau en het Planbureau voor de Leefomgeving. "Dit akkoord staat garant voor meer armoede, de afbraak van onze sociale zekerheid en raakt de Nederlander ongekend hard."
37 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Partijleider Jesse Klaver (GroenLinks-PvdA) noemt de plannen van het aanstaande minderheidskabinet "niet eerlijk" en volgens hem gaat Nederland er niet mee vooruit. Hij reageert op de doorrekening van het Centraal Planbureau en het Planbureau voor de Leefomgeving van de plannen van D66, VVD en CDA.
46 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Door het beleid van het aanstaande kabinet-Jetten stijgt het aantal mensen in armoede, berekende het Centraal Planbureau. Bij ongewijzigd beleid zou 2,5 procent van de Nederlanders in 2030 in armoede leven, maar door de plannen van de coalitie van D66, de VVD en het CDA stijgt dat licht naar 2,7 procent. Volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek was in 2024 3,1 procent van de bevolking arm.
57 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De coalitieplannen leiden op de langere termijn tot een hogere staatsschuld, meldt het Centraal Planbureau. Bij ongewijzigd beleid was die in 2060 uitgekomen op 118 procent van de totale economie. Maar door hogere uitgaven op onder meer defensie, klimaat en stikstof komt dat percentage op 137 procent te liggen.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De coalitie van D66, VVD en CDA haalt haar eigen doelen om stikstofuitstoot terug te dringen niet. Dat schrijven het Centraal Planbureau en het Planbureau voor de Leefomgeving in een doorrekening van de plannen. Wel zet het aankomende kabinet op het gebied van stikstof een "grotere stap" dan voorheen.
1 uur geleden