UNHCR: Westen moet praten met Assad om terugkeer vluchtelingen

Freijsen snapt dat het aanhalen van de banden met Assad gevoelig ligt, zegt hij in gesprek met het ANP. "Dat begrijpen we vanuit een politiek oogpunt heel goed, maar je kan vluchtelingen niet terugkrijgen naar een stad of een dorpje waar de basisvoorzieningen niet functioneren: waar geen water is, geen veiligheid en geen werkgelegenheid." De regering in Damascus zou dan in ruil voor investeringen bepaalde garanties moeten doen. Zo weten donorlanden dat hun geld besteed wordt aan projecten waar mensen wat aan hebben en dat er geen geld aan de strijkstok blijft hangen.

UNHCR hoopt ook met westerse landen te praten over een 'terugkeerbeurs', een klein bedrag om vluchtelingen zelf te helpen bij de terugkeer. Daarmee wil Freijsen niet suggereren dat de situatie in Syrië op orde is. "Syrië blijft een heel moeilijke plek, maar laten we er nou voor zorgen dat vluchtelingen die daadwerkelijk goed hebben nagedacht en die willen terugkeren een klein steuntje in de rug krijgen om dat succesvol te kunnen doen." Op korte termijn gaat het waarschijnlijk niet om grote groepen.

Fragiel land

Freijsen is vertegenwoordiger voor de VN-vluchtelingenorganisatie in Libanon, het land dat per hoofd van de bevolking al jaren de meeste vluchtelingen opvangt ter wereld. Maar de Libanezen hebben het zelf ook niet makkelijk. Het fragiele land is politiek instabiel, lijdt onder een diepe economische crisis en een groot deel van de bevolking leeft in armoede. Hij ziet dat de verhoudingen in Libanon tot spanningen leiden en Freijsen is het met de Libanezen eens dat de situatie op den duur onhoudbaar is. Als vluchtelingen meer vertrouwen krijgen in de toekomst in Syrië zou een terugkeer naar dat land een oplossing kunnen zijn om de druk in Libanon wat te verlichten.

Freijsen hoopt op meer geld, of in elk geval niet minder, om de vluchtelingen en Libanezen te kunnen helpen. De uiteindelijke oplossing kan alleen maar zijn dat er meer stabiliteit komt, zowel in Libanon als in Syrië, zodat meer mensen het vertrouwen hebben dat ze terug kunnen. "We willen dat meer Syriërs op de middellange termijn positief gaan denken over een terugkeer naar Syrië."