Uiterst rechts aan kop na eerste ronde Franse verkiezingen
PARIJS (ANP/AFP/BLOOMBERG) - Het radicaal-rechtse Rassemblement National (RN) gaat aan kop na de eerste ronde van de Franse parlementsverkiezingen. De partij en haar bondgenoten kregen volgens de officiële uitslagen ongeveer 33 procent van de stemmen, berichten Franse media.
De partij van Marine Le Pen en Jordan Bardella eindigde daarmee boven het blok van linkse partijen, dat zo'n 28 procent van de stemmen kreeg. De Renaissance-partij van president Emmanuel Macron en haar bondgenoten eindigden op de derde plaats, met ongeveer een vijfde van de stemmen.
De uitkomst wordt gezien als een klap voor Macron. Die schreef vervroegd parlementsverkiezingen uit nadat RN de Europese verkiezingen had gewonnen. De toekomstige zetelverdeling in het parlement wordt pas duidelijk nadat op 7 juli ook een tweede verkiezingsronde is gehouden.
Tijdens die tweede ronde moet opnieuw worden gestemd in kiesdistricten waar nog niemand definitief heeft gewonnen. Kandidaten konden in de eerste ronde een zetel bemachtigen door meer dan de helft van de stemmen te krijgen in hun district. Waar dat niet lukte, volgt nog een stemronde met de koplopers.
'Catastrofe'
Als RN dan een meerderheid van de zetels in de Nationale Vergadering in handen krijgt, zou de partij een regering kunnen vormen. President Macron hoeft dan niet af te treden, maar krijgt wel een premier onder zich uit een ander politiek kamp. Die praktijk staat in Frankrijk bekend als 'cohabitation'. Namens het RN zou dan Bardella (28) de minister-president worden.
Tegenstanders van zijn partij maken zich op voor nog een week intens campagnevoeren. De huidige premier Gabriel Attal, die zijn baan dreigt te verliezen, waarschuwde na publicatie van exitpolls dat uiterst-rechts nu voor "de poorten van de macht" staat. Raphaël Glucksmann, uit de linkse alliantie, zei dat "we nog zeven dagen hebben om Frankrijk voor een catastrofe te behoeden".
Linkse partijencoalitie
Partijen hebben nog mogelijkheden om RN dwars te zitten in de tweede ronde. Zo kunnen ze in kiesdistricten eigen kandidaten terugtrekken zodat een andere tegenstander van de partij van Bardella kansrijker is. Macron pleitte in een verklaring voor een "democratische en republikeinse" alliantie.
Toch ligt samenwerking met links voor zijn aanhangers ook gevoelig omdat het uiterst linkse La France Insoumise (LFI) tot de linkse partijencoalitie behoort. Minister van Financiën Bruno Le Maire zei op de radio dat hij kiezers niet gaat oproepen op kandidaten van die partij te stemmen. "La France Insoumise is een gevaar voor het land, RN een gevaar voor de republiek."
Meer uit Buitenland
POLTAVA (ANP/RTR) - Russische drone- en raketaanvallen hebben in de Oekraïense regio Poltava aan zeker vier mensen het leven gekost en tientallen mensen verwond, melden de autoriteiten. Ook in Charkiv viel een dode en raakten vier mensen gewond. De Oekraïense president Volodymyr Zelensky zegt dat de aanvallen voornamelijk gericht waren op energievoorzieningen.
1 uur geleden
SUTATAUSA (ANP/AFP) - Bij de mijnexplosie in Colombia zijn negen doden gevallen. Zes mijnwerkers konden worden gered, meldt het nationale mijnagentschap van het land.
2 uur geleden
TEHERAN (ANP) - Volgens Iran hebben de Verenigde Staten tijdens acties in de Straat van Hormuz twee kleine boten aangevallen waarop zich burgers bevonden. Daarbij zijn vijf mensen omgekomen, meldt de Iraanse staatstelevisie.
4 uur geleden
CHANGSHA (ANP/RTR/AFP) - Bij een explosie in een vuurwerkfabriek in de Chinese provincie Hunan zijn zeker 21 mensen omgekomen. Ruim zestig anderen raakten gewond.
5 uur geleden
ZAPORIZJA (ANP) - Deskundigen van het Internationaal Atoomenergieagentschap IAEA hebben geconstateerd dat er meetapparatuur in de kerncentrale van Zaporizja is beschadigd bij een droneaanval.
6 uur geleden
SUTATAUSA (ANP) - Na een mijnexplosie in Colombia zijn twaalf mijnwerkers opgesloten geraakt. Volgens de gouverneur van de regio in Centraal-Colombia werd de explosie waarschijnlijk veroorzaakt door een ophoping van gassen. In het land vinden geregeld mijnongelukken plaats, meestal als gevolg van slechte ventilatie.
6 uur geleden
KINSHASA (ANP) - Rebellen van de Allied Democratic Forces (ADF) in de Democratische Republiek Congo plegen massale mensenrechtenschendingen in het oosten van het land, meldt Amnesty International. Volgens de hulporganisatie kunnen de schendingen neerkomen op oorlogsmisdrijven en misdaden tegen de menselijkheid.
6 uur geleden