Uiterst rechts aan kop na eerste ronde Franse verkiezingen
PARIJS (ANP/AFP/BLOOMBERG) - Het radicaal-rechtse Rassemblement National (RN) gaat aan kop na de eerste ronde van de Franse parlementsverkiezingen. De partij en haar bondgenoten kregen volgens de officiële uitslagen ongeveer 33 procent van de stemmen, berichten Franse media.
De partij van Marine Le Pen en Jordan Bardella eindigde daarmee boven het blok van linkse partijen, dat zo'n 28 procent van de stemmen kreeg. De Renaissance-partij van president Emmanuel Macron en haar bondgenoten eindigden op de derde plaats, met ongeveer een vijfde van de stemmen.
De uitkomst wordt gezien als een klap voor Macron. Die schreef vervroegd parlementsverkiezingen uit nadat RN de Europese verkiezingen had gewonnen. De toekomstige zetelverdeling in het parlement wordt pas duidelijk nadat op 7 juli ook een tweede verkiezingsronde is gehouden.
Tijdens die tweede ronde moet opnieuw worden gestemd in kiesdistricten waar nog niemand definitief heeft gewonnen. Kandidaten konden in de eerste ronde een zetel bemachtigen door meer dan de helft van de stemmen te krijgen in hun district. Waar dat niet lukte, volgt nog een stemronde met de koplopers.
'Catastrofe'
Als RN dan een meerderheid van de zetels in de Nationale Vergadering in handen krijgt, zou de partij een regering kunnen vormen. President Macron hoeft dan niet af te treden, maar krijgt wel een premier onder zich uit een ander politiek kamp. Die praktijk staat in Frankrijk bekend als 'cohabitation'. Namens het RN zou dan Bardella (28) de minister-president worden.
Tegenstanders van zijn partij maken zich op voor nog een week intens campagnevoeren. De huidige premier Gabriel Attal, die zijn baan dreigt te verliezen, waarschuwde na publicatie van exitpolls dat uiterst-rechts nu voor "de poorten van de macht" staat. Raphaël Glucksmann, uit de linkse alliantie, zei dat "we nog zeven dagen hebben om Frankrijk voor een catastrofe te behoeden".
Linkse partijencoalitie
Partijen hebben nog mogelijkheden om RN dwars te zitten in de tweede ronde. Zo kunnen ze in kiesdistricten eigen kandidaten terugtrekken zodat een andere tegenstander van de partij van Bardella kansrijker is. Macron pleitte in een verklaring voor een "democratische en republikeinse" alliantie.
Toch ligt samenwerking met links voor zijn aanhangers ook gevoelig omdat het uiterst linkse La France Insoumise (LFI) tot de linkse partijencoalitie behoort. Minister van Financiën Bruno Le Maire zei op de radio dat hij kiezers niet gaat oproepen op kandidaten van die partij te stemmen. "La France Insoumise is een gevaar voor het land, RN een gevaar voor de republiek."
Meer uit Buitenland
LONDEN (ANP/RTR) - De rechterhand van de Britse premier Keir Starmer is opgestapt in de nasleep van het schandaal rond de Amerikaanse zedendelinquent en zakenman Jeffrey Epstein. Ex-stafchef Morgan McSweeney zegt dat hij de verantwoordelijkheid neemt voor het advies om Peter Mandelson te benoemen tot ambassadeur in de Verenigde Staten, meldt hij zelf op X.
28 minuten geleden
TEHERAN (ANP/AFP/BLOOMBERG) - Iran twijfelt of de Verenigde Staten werkelijk serieuze intenties hebben bij de onderhandelingen over het Iraanse nucleaire programma. De Amerikaanse sancties en recente militaire acties "doen twijfels rijzen over de ernst en bereidheid" om daadwerkelijk tot een oplossing te komen, stelt de Iraanse minister van Buitenlandse Zaken, Abbas Araghchi.
3 uur geleden
TOKYO (ANP/AFP/RTR/BLOOMBERG) - De coalitie van de Japanse premier Sanae Takaichi stevent af op forse winst bij de vervroegde verkiezingen die ze zelf had uitgeroepen. Volgens de jongste prognose van de Japanse publieke omroep NHK behaalt de conservatieve coalitie zeker 310 van de 465 zetels in het Lagerhuis van het parlement. Daarmee is er een machtige tweederdemeerderheid voor de Liberaal-Democratische Partij (LDP) van Takaichi en de veel kleinere Japanse Innovatiepartij.
3 uur geleden
MILAAN (ANP/RTR) - De Italiaanse premier Giorgia Meloni heeft de demonstranten die protesteren tegen de Winterspelen "vijanden van Italië" genoemd. Dat deed de bewindsvrouw op Instagram, waar ze ook haar lof uitsprak voor de vele Italianen die zich inzetten voor een soepel verloop van het sporttoernooi.
4 uur geleden
MOSKOU (ANP/RTR) - De dader van de moordaanslag op de Russische luitenant-generaal Vladimir Aleksejev is opgepakt in Dubai. Dat meldt de Russische geheime dienst FSB. De Russische topmilitair werd vrijdag neergeschoten in een appartementencomplex in Moskou en ligt sindsdien in het ziekenhuis. Een Russische handlanger, Viktor Vasin (1959), werd opgepakt in Moskou.
8 uur geleden
PYONGYANG (ANP/AFP) - Het Noord-Koreaanse regime houdt later deze maand een partijcongres, het eerste grote partijberaad sinds 2021. Dat meldt het staatsnieuwsagentschap KCNA.
9 uur geleden
PALM BEACH (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft zaterdag de Hondurese president Nasry Asfura ontvangen op zijn residentie Mar-a-Lago in Palm Beach. Trump zei dat de Verenigde Staten en Honduras nauw samenwerken rond veiligheid, onder meer bij de bestrijding van drugskartels en mensensmokkel, en bij het uitzetten van illegale migranten en bendeleden uit de VS.
11 uur geleden