Uiterst rechts aan kop na eerste ronde Franse verkiezingen
PARIJS (ANP/AFP/BLOOMBERG) - Het radicaal-rechtse Rassemblement National (RN) gaat aan kop na de eerste ronde van de Franse parlementsverkiezingen. De partij en haar bondgenoten kregen volgens de officiële uitslagen ongeveer 33 procent van de stemmen, berichten Franse media.
De partij van Marine Le Pen en Jordan Bardella eindigde daarmee boven het blok van linkse partijen, dat zo'n 28 procent van de stemmen kreeg. De Renaissance-partij van president Emmanuel Macron en haar bondgenoten eindigden op de derde plaats, met ongeveer een vijfde van de stemmen.
De uitkomst wordt gezien als een klap voor Macron. Die schreef vervroegd parlementsverkiezingen uit nadat RN de Europese verkiezingen had gewonnen. De toekomstige zetelverdeling in het parlement wordt pas duidelijk nadat op 7 juli ook een tweede verkiezingsronde is gehouden.
Tijdens die tweede ronde moet opnieuw worden gestemd in kiesdistricten waar nog niemand definitief heeft gewonnen. Kandidaten konden in de eerste ronde een zetel bemachtigen door meer dan de helft van de stemmen te krijgen in hun district. Waar dat niet lukte, volgt nog een stemronde met de koplopers.
'Catastrofe'
Als RN dan een meerderheid van de zetels in de Nationale Vergadering in handen krijgt, zou de partij een regering kunnen vormen. President Macron hoeft dan niet af te treden, maar krijgt wel een premier onder zich uit een ander politiek kamp. Die praktijk staat in Frankrijk bekend als 'cohabitation'. Namens het RN zou dan Bardella (28) de minister-president worden.
Tegenstanders van zijn partij maken zich op voor nog een week intens campagnevoeren. De huidige premier Gabriel Attal, die zijn baan dreigt te verliezen, waarschuwde na publicatie van exitpolls dat uiterst-rechts nu voor "de poorten van de macht" staat. Raphaël Glucksmann, uit de linkse alliantie, zei dat "we nog zeven dagen hebben om Frankrijk voor een catastrofe te behoeden".
Linkse partijencoalitie
Partijen hebben nog mogelijkheden om RN dwars te zitten in de tweede ronde. Zo kunnen ze in kiesdistricten eigen kandidaten terugtrekken zodat een andere tegenstander van de partij van Bardella kansrijker is. Macron pleitte in een verklaring voor een "democratische en republikeinse" alliantie.
Toch ligt samenwerking met links voor zijn aanhangers ook gevoelig omdat het uiterst linkse La France Insoumise (LFI) tot de linkse partijencoalitie behoort. Minister van Financiën Bruno Le Maire zei op de radio dat hij kiezers niet gaat oproepen op kandidaten van die partij te stemmen. "La France Insoumise is een gevaar voor het land, RN een gevaar voor de republiek."
Meer uit Buitenland
BRUSSEL (ANP) - De voorzitter van de Europese Commissie, Ursula von der Leyen, is bezorgd dat gesprekken over veiligheid in het Midden-Oosten ontsporen door "de aanhoudende aanvallen op Libanon". Ze hamert erop dat de aanvallen op Libanon moeten stoppen. "Je kunt geen stabiliteit in het Midden-Oosten of de Golfregio hebben zolang Libanon in brand staat."
2 minuten geledenMOSKOU (ANP/RTR) - Rusland wil goede banden met Hongarije aanhouden na de verkiezingsuitslag, meldde Kremlinwoordvoerder Dmitri Peskov. De Hongaarse oppositieleider Péter Magyar heeft zondag de verkiezingen gewonnen van premier Viktor Orbán. "Hongaren hebben hun keuze gemaakt en wij respecteren hun keuze", aldus Peskov.
50 minuten geledenALGIERS (ANP/AFP/RTR) - De paus is ondanks kritiek van de Amerikaanse president Donald Trump van plan zich te blijven uitspreken tegen oorlog. Dat verklaarde Leo tijdens zijn vlucht naar Algerije. Hij is de eerste paus die dat land bezoekt en begint daar aan een rondreis van anderhalve week door Afrikaanse landen.
2 uur geledenDEN HAAG (ANP) - De Nederlandse defensiefabrikant Destinus gaat raketten bouwen met het grote Duitse bedrijf Rheinmetall. De twee gaan samenwerken bij de productie van kruisraketten en ballistische raketten, laten ze weten.
3 uur geledenBERLIJN/WARSCHAU (ANP/RTR/DPA/AFP) - Europese leiders reageren ook maandag verheugd op de uitslag van de parlementsverkiezingen in Hongarije. Daar versloeg de oppositie de partij van de langzittende rechts-nationalistische premier Viktor Orbán.
3 uur geledenSAN FRANCISCO (ANP/BLOOMBERG) - De Democratische gouverneurskandidaat in Californië Eric Swalwell heeft zijn campagne opgeschort vanwege beschuldigingen van seksueel misbruik. Vrijdag berichtten Amerikaanse media over het vermeende misbruik van minstens vier vrouwen. Hij kwam daarop onder druk te staan om een stap terug te doen.
3 uur geledenCANBERRA (ANP/RTR) - In Australië gaat voor het eerst een vrouw de landmacht leiden. Generaal Susan Coyle treedt in juli aan. Haar benoeming moet volgens de minister van Defensie worden gezien als een historisch moment. "Haar prestatie betekent dat zij de eerste vrouw zal zijn die een krijgsmachtonderdeel aanvoert in de Australische geschiedenis", aldus minister Richard Marles.
3 uur geleden