Uiterst rechts aan kop na eerste ronde Franse verkiezingen
PARIJS (ANP/AFP/BLOOMBERG) - Het radicaal-rechtse Rassemblement National (RN) gaat aan kop na de eerste ronde van de Franse parlementsverkiezingen. De partij en haar bondgenoten kregen volgens de officiële uitslagen ongeveer 33 procent van de stemmen, berichten Franse media.
De partij van Marine Le Pen en Jordan Bardella eindigde daarmee boven het blok van linkse partijen, dat zo'n 28 procent van de stemmen kreeg. De Renaissance-partij van president Emmanuel Macron en haar bondgenoten eindigden op de derde plaats, met ongeveer een vijfde van de stemmen.
De uitkomst wordt gezien als een klap voor Macron. Die schreef vervroegd parlementsverkiezingen uit nadat RN de Europese verkiezingen had gewonnen. De toekomstige zetelverdeling in het parlement wordt pas duidelijk nadat op 7 juli ook een tweede verkiezingsronde is gehouden.
Tijdens die tweede ronde moet opnieuw worden gestemd in kiesdistricten waar nog niemand definitief heeft gewonnen. Kandidaten konden in de eerste ronde een zetel bemachtigen door meer dan de helft van de stemmen te krijgen in hun district. Waar dat niet lukte, volgt nog een stemronde met de koplopers.
'Catastrofe'
Als RN dan een meerderheid van de zetels in de Nationale Vergadering in handen krijgt, zou de partij een regering kunnen vormen. President Macron hoeft dan niet af te treden, maar krijgt wel een premier onder zich uit een ander politiek kamp. Die praktijk staat in Frankrijk bekend als 'cohabitation'. Namens het RN zou dan Bardella (28) de minister-president worden.
Tegenstanders van zijn partij maken zich op voor nog een week intens campagnevoeren. De huidige premier Gabriel Attal, die zijn baan dreigt te verliezen, waarschuwde na publicatie van exitpolls dat uiterst-rechts nu voor "de poorten van de macht" staat. Raphaël Glucksmann, uit de linkse alliantie, zei dat "we nog zeven dagen hebben om Frankrijk voor een catastrofe te behoeden".
Linkse partijencoalitie
Partijen hebben nog mogelijkheden om RN dwars te zitten in de tweede ronde. Zo kunnen ze in kiesdistricten eigen kandidaten terugtrekken zodat een andere tegenstander van de partij van Bardella kansrijker is. Macron pleitte in een verklaring voor een "democratische en republikeinse" alliantie.
Toch ligt samenwerking met links voor zijn aanhangers ook gevoelig omdat het uiterst linkse La France Insoumise (LFI) tot de linkse partijencoalitie behoort. Minister van Financiën Bruno Le Maire zei op de radio dat hij kiezers niet gaat oproepen op kandidaten van die partij te stemmen. "La France Insoumise is een gevaar voor het land, RN een gevaar voor de republiek."
Meer uit Buitenland
NIAMEY (ANP/AFP) - De gezamenlijke strijdmacht van Niger, Burkina Faso en Mali heeft luchtaanvallen uitgevoerd op rebellenposities in het noorden van Mali. Dat meldt de Nigerese regering na aanvallen van anti-jihadisten en Toeareg-rebellen op Malinese militairen.
1 uur geleden
HUNTSVILLE (ANP) - In de Amerikaanse staat Texas is James Broadnax geëxecuteerd voor de dood van twee mannen bij een roofoverval in 2008. De 37-jarige man kreeg een dodelijke injectie in de gevangenis van Huntsville.
5 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - De Verenigde Staten steunen Israël na het onderscheppen van een vloot met hulpgoederen voor Gaza. Washington waarschuwt bondgenoten geen steun te geven aan wat het een "betekenisloze politieke stunt" noemt.
6 uur geleden
NEW YORK (ANP) - Een mogelijk zelfmoordbriefje van zedendelinquent Jeffrey Epstein ligt al bijna zeven jaar in een rechtbank in New York, buiten het zicht van onderzoekers. Dat schrijft de krant The New York Times, die de rechter heeft gevraagd het document vrij te geven.
9 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse minister van Defensie Pete Hegseth heeft in de Senaat afstand genomen van een naderende deadline voor de oorlog in het Midden-Oosten. In de wet staat dat de president vijandelijkheden na zestig dagen alleen mag voortzetten met toestemming van het Congres, maar volgens Hegseth moet de periode waarin een bestand geldt daarin niet worden meegenomen.
10 uur geleden
BEIROET (ANP/AFP) - Bij Israëlische aanvallen op het Libanese dorp Zebdine zijn zes mensen om het leven gekomen. Dat meldt het Libanese ministerie van Volksgezondheid. Volgens het ministerie komt het totaal aantal doden dat donderdag viel door Israëlisch vuur daarmee op vijftien.
10 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP/BLOOMBERG) - De Amerikaanse president Donald Trump is blij dat een nieuwe persoon is gekozen om premier te worden in Irak. Hij feliciteerde de beoogde regeringschef Ali al-Zaidi en stelde een "fantastisch nieuw hoofdstuk" in het vooruitzicht in de relatie tussen de landen.
10 uur geleden