Uiterst rechts aan kop na eerste ronde Franse verkiezingen
PARIJS (ANP/AFP/BLOOMBERG) - Het radicaal-rechtse Rassemblement National (RN) gaat aan kop na de eerste ronde van de Franse parlementsverkiezingen. De partij en haar bondgenoten kregen volgens de officiële uitslagen ongeveer 33 procent van de stemmen, berichten Franse media.
De partij van Marine Le Pen en Jordan Bardella eindigde daarmee boven het blok van linkse partijen, dat zo'n 28 procent van de stemmen kreeg. De Renaissance-partij van president Emmanuel Macron en haar bondgenoten eindigden op de derde plaats, met ongeveer een vijfde van de stemmen.
De uitkomst wordt gezien als een klap voor Macron. Die schreef vervroegd parlementsverkiezingen uit nadat RN de Europese verkiezingen had gewonnen. De toekomstige zetelverdeling in het parlement wordt pas duidelijk nadat op 7 juli ook een tweede verkiezingsronde is gehouden.
Tijdens die tweede ronde moet opnieuw worden gestemd in kiesdistricten waar nog niemand definitief heeft gewonnen. Kandidaten konden in de eerste ronde een zetel bemachtigen door meer dan de helft van de stemmen te krijgen in hun district. Waar dat niet lukte, volgt nog een stemronde met de koplopers.
'Catastrofe'
Als RN dan een meerderheid van de zetels in de Nationale Vergadering in handen krijgt, zou de partij een regering kunnen vormen. President Macron hoeft dan niet af te treden, maar krijgt wel een premier onder zich uit een ander politiek kamp. Die praktijk staat in Frankrijk bekend als 'cohabitation'. Namens het RN zou dan Bardella (28) de minister-president worden.
Tegenstanders van zijn partij maken zich op voor nog een week intens campagnevoeren. De huidige premier Gabriel Attal, die zijn baan dreigt te verliezen, waarschuwde na publicatie van exitpolls dat uiterst-rechts nu voor "de poorten van de macht" staat. Raphaël Glucksmann, uit de linkse alliantie, zei dat "we nog zeven dagen hebben om Frankrijk voor een catastrofe te behoeden".
Linkse partijencoalitie
Partijen hebben nog mogelijkheden om RN dwars te zitten in de tweede ronde. Zo kunnen ze in kiesdistricten eigen kandidaten terugtrekken zodat een andere tegenstander van de partij van Bardella kansrijker is. Macron pleitte in een verklaring voor een "democratische en republikeinse" alliantie.
Toch ligt samenwerking met links voor zijn aanhangers ook gevoelig omdat het uiterst linkse La France Insoumise (LFI) tot de linkse partijencoalitie behoort. Minister van Financiën Bruno Le Maire zei op de radio dat hij kiezers niet gaat oproepen op kandidaten van die partij te stemmen. "La France Insoumise is een gevaar voor het land, RN een gevaar voor de republiek."
Meer uit Buitenland
LONDEN (ANP) - Russell Brand is maandag veroordeeld tot een gevangenisstraf van 10,5 jaar. De Britse acteur en komiek werd vorige week schuldig bevonden aan een verkrachting en drie gevallen van aanranding. Sindsdien zat hij al vast. De rechter had Brand al gewaarschuwd dat hij rekening moest houden met een aanzienlijke gevangenisstraf.
1 uur geleden
KRAKAU (ANP/DPA) - Bij een inzamelingsactie voor politieagenten die gewond raakten bij de schietpartij in Krakau en hun familie is meer dan 6 miljoen zloty (1,36 miljoen euro) opgehaald. Meer dan 11.000 mensen deden een donatie bij de actie waarover Poolse media berichten.
2 uur geleden
IZMIR (ANP/AFP) - Door een explosie bij een ijzer- en staalfabriek nabij Izmir in Turkije zijn zeker zes werknemers omgekomen. Ruim tien mensen raakten volgens het kantoor van de gouverneur gewond.
2 uur geleden
BRUSSEL (ANP/BELGA) - De Belgische premier Bart De Wever slaat vanwege de crisis rondom de begroting van zijn land twee Europese toppen over die eind deze week plaatsvinden in de Ierse hoofdstad Dublin. Op donderdag is in Dublin een bijeenkomst van de Europese Politieke Gemeenschap. De dag erna komen EU-leiders bijeen in de Ierse hoofdstad voor een informele EU-top, onder meer over AI.
2 uur geleden
BRUSSEL (ANP/AFP) - Europese vertegenwoordigers zijn dinsdag en woensdag aanwezig bij de gesprekken over vrede tussen Oekraïne, Rusland en de VS in Abu Dhabi, bevestigde een woordvoerder van de Europese Commissie maandag. De Europeanen schuiven niet aan bij de onderhandelingen met Rusland, maar praten afzonderlijk met de Oekraïners en mogelijk de Amerikanen. De Commissie sluit een gesprek met de Russen niet uit.
3 uur geleden
ANTALYA (ANP) - Voor de klimaattop in Antalya hebben zich 68.544 mensen geregistreerd, laat het secretariaat van VN-klimaatorganisatie UNFCCC desgevraagd weten. Dat zijn er meer dan vorig jaar in het Braziliaanse Belém, maar de top van drie jaar geleden in Dubai blijft onbetwist de grootste, met bijna 84.000 deelnemers.
3 uur geleden
BONN (ANP) - De wereldwijde temperatuur lag in de afgelopen dagen bijzonder hoog. De gemiddelde mondiale temperatuur was bijna 15 graden, terwijl het in deze tijd van het jaar normaal gesproken zo'n 13,7 graden is. De temperaturen sinds eind oktober behoren, vergeleken met het normale niveau rond deze tijd, tot de hoogste die de Europese klimaatdienst Copernicus ooit heeft gemeten.
4 uur geleden