Uiterst rechts aan kop na eerste ronde Franse verkiezingen
PARIJS (ANP/AFP/BLOOMBERG) - Het radicaal-rechtse Rassemblement National (RN) gaat aan kop na de eerste ronde van de Franse parlementsverkiezingen. De partij en haar bondgenoten kregen volgens de officiële uitslagen ongeveer 33 procent van de stemmen, berichten Franse media.
De partij van Marine Le Pen en Jordan Bardella eindigde daarmee boven het blok van linkse partijen, dat zo'n 28 procent van de stemmen kreeg. De Renaissance-partij van president Emmanuel Macron en haar bondgenoten eindigden op de derde plaats, met ongeveer een vijfde van de stemmen.
De uitkomst wordt gezien als een klap voor Macron. Die schreef vervroegd parlementsverkiezingen uit nadat RN de Europese verkiezingen had gewonnen. De toekomstige zetelverdeling in het parlement wordt pas duidelijk nadat op 7 juli ook een tweede verkiezingsronde is gehouden.
Tijdens die tweede ronde moet opnieuw worden gestemd in kiesdistricten waar nog niemand definitief heeft gewonnen. Kandidaten konden in de eerste ronde een zetel bemachtigen door meer dan de helft van de stemmen te krijgen in hun district. Waar dat niet lukte, volgt nog een stemronde met de koplopers.
'Catastrofe'
Als RN dan een meerderheid van de zetels in de Nationale Vergadering in handen krijgt, zou de partij een regering kunnen vormen. President Macron hoeft dan niet af te treden, maar krijgt wel een premier onder zich uit een ander politiek kamp. Die praktijk staat in Frankrijk bekend als 'cohabitation'. Namens het RN zou dan Bardella (28) de minister-president worden.
Tegenstanders van zijn partij maken zich op voor nog een week intens campagnevoeren. De huidige premier Gabriel Attal, die zijn baan dreigt te verliezen, waarschuwde na publicatie van exitpolls dat uiterst-rechts nu voor "de poorten van de macht" staat. Raphaël Glucksmann, uit de linkse alliantie, zei dat "we nog zeven dagen hebben om Frankrijk voor een catastrofe te behoeden".
Linkse partijencoalitie
Partijen hebben nog mogelijkheden om RN dwars te zitten in de tweede ronde. Zo kunnen ze in kiesdistricten eigen kandidaten terugtrekken zodat een andere tegenstander van de partij van Bardella kansrijker is. Macron pleitte in een verklaring voor een "democratische en republikeinse" alliantie.
Toch ligt samenwerking met links voor zijn aanhangers ook gevoelig omdat het uiterst linkse La France Insoumise (LFI) tot de linkse partijencoalitie behoort. Minister van Financiën Bruno Le Maire zei op de radio dat hij kiezers niet gaat oproepen op kandidaten van die partij te stemmen. "La France Insoumise is een gevaar voor het land, RN een gevaar voor de republiek."
Meer uit Buitenland
PRAAG (ANP/DPA/BLOOMBERG) - Honderdduizenden mensen zijn zaterdag de straat opgegaan in de Tsjechische hoofdstad Praag om te demonstreren tegen de rechts-populistische regering van premier Andrej Babiš. Volgens de organisatie waren er tot 250.000 deelnemers bijeen.
1 uur geleden
TAMPA (ANP) - Het Amerikaanse leger heeft tijdens drie weken oorlog meer dan 8000 doelen aangevallen, claimt admiraal Brad Cooper in een videoboodschap op X. Ook zei hij dat de Amerikanen een Iraanse bunker hebben aangevallen. Daarin zouden wapens zijn opgeslagen die een bedreiging vormden voor de olie- en gastransporten in de Straat van Hormuz.
1 uur geleden
LONDEN (ANP/AFP) - Het Verenigd Koninkrijk heeft de "roekeloze aanvallen" van Iran veroordeeld, nadat het land twee ballistische raketten afvuurde op de Amerikaans-Britse militaire basis Diego Garcia. Geen daarvan raakte de basis die ongeveer 3800 kilometer van Iran ligt.
6 uur geleden
NEW DELHI (ANP/RTR/AFP) - De Indiase premier Narendra Modi heeft met de Iraanse president Masoud Pezeshkian gesproken. Hij heeft daarbij de aanvallen op infrastructuur in het Midden-Oosten veroordeeld en beklemtoond dat de scheepvaart moet worden gevrijwaard van de oorlogshandelingen. De strategisch gelegen Straat van Hormuz tussen de Perzische Golf en de Indische Oceaan is vrijwel gesloten als gevolg van de Amerikaans-Israëlische aanvallen op Iran.
7 uur geleden
OSLO (ANP) - Het vertrouwen in kroonprinses Mette-Marit van Noorwegen is bij veel Noren nog niet hersteld na het interview dat ze gaf aan de Noorse publieke omroep NRK. Een meerderheid vindt dat ze onvoldoende heeft geantwoord over haar banden met zedendelinquent Jeffrey Epstein, blijkt uit peilingen van Noorse kranten.
7 uur geleden
CANTERBURY (ANP) - Het aantal gevallen van meningitis bij een uitbraak in het Britse graafschap Kent is opgelopen naar 34, meldt de Britse gezondheidsautoriteit. Het ministerie van Volksgezondheid noemde de uitbraak eerder "ongekend". Twee studenten kwamen recent om het leven.
7 uur geleden
TEHERAN (ANP/RTR) - De Iraanse nucleaire installatie Natanz is getroffen door Amerikaanse en Israëlische luchtaanvallen, meldt het Iraanse persbureau Tasnim. Hierbij zouden volgens het land geen radioactieve materialen zijn vrijgekomen. Iran meldde begin maart ook dat de kerncentrale was getroffen.
9 uur geleden