Uiterst rechts aan kop na eerste ronde Franse verkiezingen
PARIJS (ANP/AFP/BLOOMBERG) - Het radicaal-rechtse Rassemblement National (RN) gaat aan kop na de eerste ronde van de Franse parlementsverkiezingen. De partij en haar bondgenoten kregen volgens de officiële uitslagen ongeveer 33 procent van de stemmen, berichten Franse media.
De partij van Marine Le Pen en Jordan Bardella eindigde daarmee boven het blok van linkse partijen, dat zo'n 28 procent van de stemmen kreeg. De Renaissance-partij van president Emmanuel Macron en haar bondgenoten eindigden op de derde plaats, met ongeveer een vijfde van de stemmen.
De uitkomst wordt gezien als een klap voor Macron. Die schreef vervroegd parlementsverkiezingen uit nadat RN de Europese verkiezingen had gewonnen. De toekomstige zetelverdeling in het parlement wordt pas duidelijk nadat op 7 juli ook een tweede verkiezingsronde is gehouden.
Tijdens die tweede ronde moet opnieuw worden gestemd in kiesdistricten waar nog niemand definitief heeft gewonnen. Kandidaten konden in de eerste ronde een zetel bemachtigen door meer dan de helft van de stemmen te krijgen in hun district. Waar dat niet lukte, volgt nog een stemronde met de koplopers.
'Catastrofe'
Als RN dan een meerderheid van de zetels in de Nationale Vergadering in handen krijgt, zou de partij een regering kunnen vormen. President Macron hoeft dan niet af te treden, maar krijgt wel een premier onder zich uit een ander politiek kamp. Die praktijk staat in Frankrijk bekend als 'cohabitation'. Namens het RN zou dan Bardella (28) de minister-president worden.
Tegenstanders van zijn partij maken zich op voor nog een week intens campagnevoeren. De huidige premier Gabriel Attal, die zijn baan dreigt te verliezen, waarschuwde na publicatie van exitpolls dat uiterst-rechts nu voor "de poorten van de macht" staat. Raphaël Glucksmann, uit de linkse alliantie, zei dat "we nog zeven dagen hebben om Frankrijk voor een catastrofe te behoeden".
Linkse partijencoalitie
Partijen hebben nog mogelijkheden om RN dwars te zitten in de tweede ronde. Zo kunnen ze in kiesdistricten eigen kandidaten terugtrekken zodat een andere tegenstander van de partij van Bardella kansrijker is. Macron pleitte in een verklaring voor een "democratische en republikeinse" alliantie.
Toch ligt samenwerking met links voor zijn aanhangers ook gevoelig omdat het uiterst linkse La France Insoumise (LFI) tot de linkse partijencoalitie behoort. Minister van Financiën Bruno Le Maire zei op de radio dat hij kiezers niet gaat oproepen op kandidaten van die partij te stemmen. "La France Insoumise is een gevaar voor het land, RN een gevaar voor de republiek."
Meer uit Buitenland
PRAAG (ANP/RTR) - De Tsjechische premier Andrej Babiš heeft zijn steun uitgesproken voor zijn Hongaarse ambtgenoot Viktor Orbán. In een bericht op X schrijft de rechtse regeringsleider dat "in turbulente tijden kiezen voor stabiliteit en bewezen leiderschap er meer dan ooit toe doet".
1 uur geleden
GAZA-STAD (ANP/AFP) - In de nacht van vrijdag op zaterdag zijn door Israëlische aanvallen zeker zeven mensen omgekomen in de Gazastrook. Ook raakten enkelen gewond, van wie er vier in kritieke toestand verkeren. Dat melden hulpdiensten in de regio. Volgens de woordvoerder werd een politiepost nabij het vluchtelingenkamp Bureij bestookt.
1 uur geleden
ISLAMABAD (ANP/RTR/AFP) - Een Amerikaanse delegatie is geland in Islamabad voor onderhandelingen met Iran over een duurzaam bestand. Persbureau Reuters meldt op gezag van twee Pakistaanse bronnen dat het toestel is geland. De Amerikanen zijn daar op verzoek van Pakistan, dat optreedt als bemiddelaar.
4 uur geleden
ATLANTA (ANP/RTR) - Volgens Amerikaanse inlichtingen zijn er aanwijzingen dat China zich opmaakt om binnen enkele weken nieuwe luchtverdedigingssystemen aan Iran te leveren. Dat meldt CNN op basis van drie bronnen die op de hoogte zouden zijn van recente inlichtingenanalyses.
5 uur geleden
SAN DIEGO (ANP) - De vier astronauten van de Artemis II-ruimtemissie zijn overgebracht naar een Amerikaans marineschip, waar ze medisch onderzocht worden. Op beelden van NASA was te zien dat de vier zelf te voet het dek van het schip overstaken.
5 uur geleden
CHARLOTTESVILLE (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft de astronauten van de Artemis II-ruimtemissie gefeliciteerd in een bericht op Truth Social. Daarin zegt hij dat hij als president niet trotser had kunnen zijn.
8 uur geleden
SAN DIEGO (ANP) - De vier astronauten van de Artemis II-missie zijn na tien dagen teruggekeerd van hun ruimtereis. Het Orion-ruimtevaartuig waarmee zij achter de maan vlogen, landde om 02.07 uur Nederlandse tijd voor de kust van de Californische stad San Diego in de Stille Oceaan.
9 uur geleden