Uiterst rechts aan kop na eerste ronde Franse verkiezingen
PARIJS (ANP/AFP/BLOOMBERG) - Het radicaal-rechtse Rassemblement National (RN) gaat aan kop na de eerste ronde van de Franse parlementsverkiezingen. De partij en haar bondgenoten kregen volgens de officiële uitslagen ongeveer 33 procent van de stemmen, berichten Franse media.
De partij van Marine Le Pen en Jordan Bardella eindigde daarmee boven het blok van linkse partijen, dat zo'n 28 procent van de stemmen kreeg. De Renaissance-partij van president Emmanuel Macron en haar bondgenoten eindigden op de derde plaats, met ongeveer een vijfde van de stemmen.
De uitkomst wordt gezien als een klap voor Macron. Die schreef vervroegd parlementsverkiezingen uit nadat RN de Europese verkiezingen had gewonnen. De toekomstige zetelverdeling in het parlement wordt pas duidelijk nadat op 7 juli ook een tweede verkiezingsronde is gehouden.
Tijdens die tweede ronde moet opnieuw worden gestemd in kiesdistricten waar nog niemand definitief heeft gewonnen. Kandidaten konden in de eerste ronde een zetel bemachtigen door meer dan de helft van de stemmen te krijgen in hun district. Waar dat niet lukte, volgt nog een stemronde met de koplopers.
'Catastrofe'
Als RN dan een meerderheid van de zetels in de Nationale Vergadering in handen krijgt, zou de partij een regering kunnen vormen. President Macron hoeft dan niet af te treden, maar krijgt wel een premier onder zich uit een ander politiek kamp. Die praktijk staat in Frankrijk bekend als 'cohabitation'. Namens het RN zou dan Bardella (28) de minister-president worden.
Tegenstanders van zijn partij maken zich op voor nog een week intens campagnevoeren. De huidige premier Gabriel Attal, die zijn baan dreigt te verliezen, waarschuwde na publicatie van exitpolls dat uiterst-rechts nu voor "de poorten van de macht" staat. Raphaël Glucksmann, uit de linkse alliantie, zei dat "we nog zeven dagen hebben om Frankrijk voor een catastrofe te behoeden".
Linkse partijencoalitie
Partijen hebben nog mogelijkheden om RN dwars te zitten in de tweede ronde. Zo kunnen ze in kiesdistricten eigen kandidaten terugtrekken zodat een andere tegenstander van de partij van Bardella kansrijker is. Macron pleitte in een verklaring voor een "democratische en republikeinse" alliantie.
Toch ligt samenwerking met links voor zijn aanhangers ook gevoelig omdat het uiterst linkse La France Insoumise (LFI) tot de linkse partijencoalitie behoort. Minister van Financiën Bruno Le Maire zei op de radio dat hij kiezers niet gaat oproepen op kandidaten van die partij te stemmen. "La France Insoumise is een gevaar voor het land, RN een gevaar voor de republiek."
Meer uit Buitenland
KYIV (ANP) - De Oekraïense hoofdstad Kyiv is in de nacht van zaterdag op zondag bestookt met ballistische raketten. Volgens de autoriteiten raakten zeker vijf mensen gewond, van wie er één naar het ziekenhuis is gebracht.
42 minuten geleden
WASHINGTON (ANP) - Prominente Republikeinen uiten kritiek op de voorwaarden van het mogelijke akkoord dat de Amerikaanse president Donald Trump met Iran onderhandelt om de oorlog te beëindigen. Ze vrezen dat Teheran daardoor zijn machtspositie in de regio behoudt of zelfs versterkt.
45 minuten geleden
TEHERAN (ANP) - Iraanse media spreken tegen dat de Straat van Hormuz volledig wordt heropend als onderdeel van het aangekondigde vredesakkoord met de Verenigde Staten. Volgens Al Jazeera noemt staatspersbureau Fars die bewering van de Amerikaanse president Donald Trump "ver van de realiteit".
2 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Rond het Witte Huis in Washington is een grote politiemacht op de been na meldingen van schoten. Journalisten op het terrein kregen opdracht dekking te zoeken en werden naar de persruimte gebracht. Het Witte Huis is volgens hen op slot gegaan.
2 uur geleden
KINSHASA (ANP) - Het dodental door de ebola-uitbraak in de Democratische Republiek Congo (DRC) is opgelopen tot 204. Dat heeft het Congolese ministerie van Volksgezondheid bekendgemaakt. In drie provincies zijn 867 vermoedelijke besmettingen geregistreerd.
2 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump zegt dat er grotendeels overeenstemming is bereikt over een akkoord met Iran. "De laatste aspecten en details van de deal worden momenteel besproken en zullen binnenkort bekendgemaakt worden", schreef hij in een bericht op zijn platform Truth Social. Hij stelt dat het voorstel onder meer voorziet in de opening van de Straat van Hormuz.
5 uur geleden
BELGRADO (ANP/AFP/DPA) - Tienduizenden mensen zijn in de Servische hoofdstad Belgrado de straat opgegaan om nieuwe verkiezingen te eisen. Deelnemers scandeerden "de studenten winnen", de strijdkreet van hun protestbeweging. Die was ook te zien op spandoeken, kleding en stickers.
6 uur geleden