Uiterst rechts aan kop na eerste ronde Franse verkiezingen
PARIJS (ANP/AFP/BLOOMBERG) - Het radicaal-rechtse Rassemblement National (RN) gaat aan kop na de eerste ronde van de Franse parlementsverkiezingen. De partij en haar bondgenoten kregen volgens de officiële uitslagen ongeveer 33 procent van de stemmen, berichten Franse media.
De partij van Marine Le Pen en Jordan Bardella eindigde daarmee boven het blok van linkse partijen, dat zo'n 28 procent van de stemmen kreeg. De Renaissance-partij van president Emmanuel Macron en haar bondgenoten eindigden op de derde plaats, met ongeveer een vijfde van de stemmen.
De uitkomst wordt gezien als een klap voor Macron. Die schreef vervroegd parlementsverkiezingen uit nadat RN de Europese verkiezingen had gewonnen. De toekomstige zetelverdeling in het parlement wordt pas duidelijk nadat op 7 juli ook een tweede verkiezingsronde is gehouden.
Tijdens die tweede ronde moet opnieuw worden gestemd in kiesdistricten waar nog niemand definitief heeft gewonnen. Kandidaten konden in de eerste ronde een zetel bemachtigen door meer dan de helft van de stemmen te krijgen in hun district. Waar dat niet lukte, volgt nog een stemronde met de koplopers.
'Catastrofe'
Als RN dan een meerderheid van de zetels in de Nationale Vergadering in handen krijgt, zou de partij een regering kunnen vormen. President Macron hoeft dan niet af te treden, maar krijgt wel een premier onder zich uit een ander politiek kamp. Die praktijk staat in Frankrijk bekend als 'cohabitation'. Namens het RN zou dan Bardella (28) de minister-president worden.
Tegenstanders van zijn partij maken zich op voor nog een week intens campagnevoeren. De huidige premier Gabriel Attal, die zijn baan dreigt te verliezen, waarschuwde na publicatie van exitpolls dat uiterst-rechts nu voor "de poorten van de macht" staat. Raphaël Glucksmann, uit de linkse alliantie, zei dat "we nog zeven dagen hebben om Frankrijk voor een catastrofe te behoeden".
Linkse partijencoalitie
Partijen hebben nog mogelijkheden om RN dwars te zitten in de tweede ronde. Zo kunnen ze in kiesdistricten eigen kandidaten terugtrekken zodat een andere tegenstander van de partij van Bardella kansrijker is. Macron pleitte in een verklaring voor een "democratische en republikeinse" alliantie.
Toch ligt samenwerking met links voor zijn aanhangers ook gevoelig omdat het uiterst linkse La France Insoumise (LFI) tot de linkse partijencoalitie behoort. Minister van Financiën Bruno Le Maire zei op de radio dat hij kiezers niet gaat oproepen op kandidaten van die partij te stemmen. "La France Insoumise is een gevaar voor het land, RN een gevaar voor de republiek."
Meer uit Buitenland
NEW YORK (WASHINGTON) - De directeur van het National Symphony Orchestra, het orkest dat voornamelijk optreedt in het John F. Kennedy Center in Washington, heeft haar ontslag ingediend. Dat meldt The New York Times.
2 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Een experiment waarbij doelbewust een sonde crashte op een ruimterots heeft een groter effect gehad dan tot nu toe bekend was. Niet alleen de rots zelf werd uit zijn baan geslagen, maar de koers van een rots waar hij omheen draait blijkt nu ook te zijn veranderd.
3 uur geleden
BAGDAD (ANP/AFP/DPA) - De Amerikaanse ambassade in Irak waarschuwt dat door Iran gesteunde milities mogelijk hotels in de noordelijke regio Koerdistan kunnen aanvallen. De VS dringen er bij hun burgers op aan het land zo snel mogelijk te verlaten.
4 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - Het Witte Huis zegt nog "vier tot zes weken nodig te hebben" om de Verenigde Staten hun doelen in Iran te laten bereiken. Daarvoor is ook genoeg munitie voorhanden, verzekerde Witte Huis-woordvoerder Karoline Leavitt vrijdag op een persconferentie.
6 uur geleden
PARIJS (ANP) - Iran heeft Europese landen gewaarschuwd dat ze "legitieme doelen" worden als ze zich mengen in de oorlog tegen Iran. Dat zei de Iraanse onderminister van Buitenlandse Zaken Majid Takht-Ravanchi tegen de Franse zender France 24. Teheran zou Europese landen al hebben gewaarschuwd dat zij ook doelwit kunnen worden van Iraanse vergeldingsacties als ze zich aansluiten bij de VS en Israël.
6 uur geleden
PRISTINA (ANP/DPA) - Kosovo dreigt in een constitutionele crisis te verzanden nu de zittende president Vjosa Osmani het parlement wil ontbinden en om nieuwe verkiezingen vraagt - de derde in krap een jaar.
7 uur geleden
BEIROET (ANP) - In Libanon zijn in minder dan vier dagen tijd zeker 300.000 mensen ontheemd geraakt door de Israëlische bombardementen en evacuatieoproepen, schat de Norwegian Refugee Council (NRC). Israël riep deze week op het zuiden van Libanon en de zuidelijke buitenwijken van hoofdstad Beiroet te verlaten. De hulporganisatie waarschuwt voor een humanitaire ramp als Israël deze bevelen niet intrekt.
8 uur geleden