Uiterst rechts aan kop na eerste ronde Franse verkiezingen
PARIJS (ANP/AFP/BLOOMBERG) - Het radicaal-rechtse Rassemblement National (RN) gaat aan kop na de eerste ronde van de Franse parlementsverkiezingen. De partij en haar bondgenoten kregen volgens de officiële uitslagen ongeveer 33 procent van de stemmen, berichten Franse media.
De partij van Marine Le Pen en Jordan Bardella eindigde daarmee boven het blok van linkse partijen, dat zo'n 28 procent van de stemmen kreeg. De Renaissance-partij van president Emmanuel Macron en haar bondgenoten eindigden op de derde plaats, met ongeveer een vijfde van de stemmen.
De uitkomst wordt gezien als een klap voor Macron. Die schreef vervroegd parlementsverkiezingen uit nadat RN de Europese verkiezingen had gewonnen. De toekomstige zetelverdeling in het parlement wordt pas duidelijk nadat op 7 juli ook een tweede verkiezingsronde is gehouden.
Tijdens die tweede ronde moet opnieuw worden gestemd in kiesdistricten waar nog niemand definitief heeft gewonnen. Kandidaten konden in de eerste ronde een zetel bemachtigen door meer dan de helft van de stemmen te krijgen in hun district. Waar dat niet lukte, volgt nog een stemronde met de koplopers.
'Catastrofe'
Als RN dan een meerderheid van de zetels in de Nationale Vergadering in handen krijgt, zou de partij een regering kunnen vormen. President Macron hoeft dan niet af te treden, maar krijgt wel een premier onder zich uit een ander politiek kamp. Die praktijk staat in Frankrijk bekend als 'cohabitation'. Namens het RN zou dan Bardella (28) de minister-president worden.
Tegenstanders van zijn partij maken zich op voor nog een week intens campagnevoeren. De huidige premier Gabriel Attal, die zijn baan dreigt te verliezen, waarschuwde na publicatie van exitpolls dat uiterst-rechts nu voor "de poorten van de macht" staat. Raphaël Glucksmann, uit de linkse alliantie, zei dat "we nog zeven dagen hebben om Frankrijk voor een catastrofe te behoeden".
Linkse partijencoalitie
Partijen hebben nog mogelijkheden om RN dwars te zitten in de tweede ronde. Zo kunnen ze in kiesdistricten eigen kandidaten terugtrekken zodat een andere tegenstander van de partij van Bardella kansrijker is. Macron pleitte in een verklaring voor een "democratische en republikeinse" alliantie.
Toch ligt samenwerking met links voor zijn aanhangers ook gevoelig omdat het uiterst linkse La France Insoumise (LFI) tot de linkse partijencoalitie behoort. Minister van Financiën Bruno Le Maire zei op de radio dat hij kiezers niet gaat oproepen op kandidaten van die partij te stemmen. "La France Insoumise is een gevaar voor het land, RN een gevaar voor de republiek."
Meer uit Buitenland
DOHA (ANP/AFP) - Qatar heeft 313 mensen gearresteerd voor het delen van beelden en "misleidende informatie" tijdens de dagenlange aanvallen van Iran, meldt het ministerie van Binnenlandse Zaken. Iran voert vergeldingsaanvallen uit op landen in het Midden-Oosten na de Amerikaans-Israëlische aanvallen van vorige week.
9 minuten geleden
WENEN (ANP) - De directeur van de Oostenrijkse omroep ORF is per direct afgetreden, twee maanden voor het Eurovisie Songfestival dat de omroep organiseert. Dat heeft de ORF maandag bekendgemaakt. Roland Weissmanns vertrek volgt op een beschuldiging van seksuele intimidatie aan zijn adres, laat de omroep weten.
10 minuten geleden
LUIK (ANP/BELGA) - De burgemeester van het Belgische Luik, Willy Demeyer, noemde de aanval bij een synagoge in de nacht van zondag op maandag een "extreem gewelddadige daad van antisemitisme, die in strijd is met de Luikse traditie van wederzijds respect." Bij de explosie vielen geen gewonden. Wel zijn de ramen aan de voorgevel van het gebouw weggeblazen, evenals de ramen van gebouwen ertegenover.
12 minuten geleden
BRUSSEL (ANP) - De EU is van plan de komende dagen een zogeheten partnerschap voor defensie te ondertekenen met Australië, IJsland en Ghana. Dat zei EU-buitenlandchef Kaja Kallas maandag in een toespraak op een conferentie van EU-ambassadeurs. De EU sloot eerder al soortgelijke partnerschappen met Canada en het Verenigd Koninkrijk.
14 minuten geleden
CRANS-MONTANA (ANP/AFP) - De burgemeester van het Zwitserse Crans-Montana, Nicolas Féraud, wordt onderzocht vanwege de dodelijke brand tijdens de jaarwisseling in een bar in de stad, melden Zwitserse media. Bij de brand kwamen 41 mensen om het leven. Naast de burgemeester worden volgens Zwitserse aanklagers ook vier andere voormalige en huidige lokale functionarissen onderzocht.
1 uur geleden
ISTANBUL (ANP/AFP/DPA) - In Istanbul is het proces begonnen tegen de oud-burgemeester van die stad, Ekrem İmamoğlu. Het Turkse OM heeft 142 aanklachten tegen de voornaamste rivaal van president Erdogan ingediend, onder meer voor het leiden van een criminele organisatie, omkoping en witwassen. Hem hangt 2000 jaar cel boven het hoofd. Naast İmamoğlu staan meer dan vierhonderd mensen terecht, van wie er meer dan honderd net als İmamoğlu in voorarrest zitten. Onder anderen İmamoğlu's advocaat, woordvoerder en enkele journalisten staan terecht.
1 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De Europese Unie moet kritisch kijken of haar besluitvorming over het buitenlandbeleid nog wel houdbaar is in het licht van alle geopolitieke spanningen, stelt voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen.
1 uur geleden