Uiterst rechts aan kop na eerste ronde Franse verkiezingen
PARIJS (ANP/AFP/BLOOMBERG) - Het radicaal-rechtse Rassemblement National (RN) gaat aan kop na de eerste ronde van de Franse parlementsverkiezingen. De partij en haar bondgenoten kregen volgens de officiële uitslagen ongeveer 33 procent van de stemmen, berichten Franse media.
De partij van Marine Le Pen en Jordan Bardella eindigde daarmee boven het blok van linkse partijen, dat zo'n 28 procent van de stemmen kreeg. De Renaissance-partij van president Emmanuel Macron en haar bondgenoten eindigden op de derde plaats, met ongeveer een vijfde van de stemmen.
De uitkomst wordt gezien als een klap voor Macron. Die schreef vervroegd parlementsverkiezingen uit nadat RN de Europese verkiezingen had gewonnen. De toekomstige zetelverdeling in het parlement wordt pas duidelijk nadat op 7 juli ook een tweede verkiezingsronde is gehouden.
Tijdens die tweede ronde moet opnieuw worden gestemd in kiesdistricten waar nog niemand definitief heeft gewonnen. Kandidaten konden in de eerste ronde een zetel bemachtigen door meer dan de helft van de stemmen te krijgen in hun district. Waar dat niet lukte, volgt nog een stemronde met de koplopers.
'Catastrofe'
Als RN dan een meerderheid van de zetels in de Nationale Vergadering in handen krijgt, zou de partij een regering kunnen vormen. President Macron hoeft dan niet af te treden, maar krijgt wel een premier onder zich uit een ander politiek kamp. Die praktijk staat in Frankrijk bekend als 'cohabitation'. Namens het RN zou dan Bardella (28) de minister-president worden.
Tegenstanders van zijn partij maken zich op voor nog een week intens campagnevoeren. De huidige premier Gabriel Attal, die zijn baan dreigt te verliezen, waarschuwde na publicatie van exitpolls dat uiterst-rechts nu voor "de poorten van de macht" staat. Raphaël Glucksmann, uit de linkse alliantie, zei dat "we nog zeven dagen hebben om Frankrijk voor een catastrofe te behoeden".
Linkse partijencoalitie
Partijen hebben nog mogelijkheden om RN dwars te zitten in de tweede ronde. Zo kunnen ze in kiesdistricten eigen kandidaten terugtrekken zodat een andere tegenstander van de partij van Bardella kansrijker is. Macron pleitte in een verklaring voor een "democratische en republikeinse" alliantie.
Toch ligt samenwerking met links voor zijn aanhangers ook gevoelig omdat het uiterst linkse La France Insoumise (LFI) tot de linkse partijencoalitie behoort. Minister van Financiën Bruno Le Maire zei op de radio dat hij kiezers niet gaat oproepen op kandidaten van die partij te stemmen. "La France Insoumise is een gevaar voor het land, RN een gevaar voor de republiek."
Meer uit Buitenland
HILVERSUM (ANP) - Volgens de Oekraïense president Volodymyr Zelensky kunnen de belangrijke Patriot-raketten elke week opraken. Dat zei de president in het televisieprogramma Buitenhof. "Het ligt eraan of de aanvallen zwaar zijn of niet. En of we elke dag worden aangevallen, of dag en nacht."
35 minuten geleden
LONDEN (ANP/RTR) - Een synagoge in Londen is het doelwit geweest van een poging tot brandstichting. Dit wordt gemeld door Community Security Trust (CST), een Britse organisatie die zich inzet voor de veiligheid van de Joodse gemeenschap.
1 uur geleden
WISMAR (ANP/DPA) - De poging om de voor de Duitse kust gestrande bultrugwalvis Timmy te redden, is zondag de vierde dag ingegaan. De bultrug is gewond en wordt verzorgd, aldus Duitse media.
3 uur geleden
LONDEN (ANP) - Een reddingsvest van de gezonken Titanic is geveild voor 670.000 pond (bijna 770.000 euro), melden Britse media. Eersteklaspassagier Laura Mabel Francatelli droeg dit voordat ze een reddingsboot betrad, als een van de zevenhonderd overlevenden van de wereldberoemde scheepsramp in april 1912.
4 uur geleden
KYIV (ANP/RTR) - De Oekraïense krijgsmacht claimt een nachtelijke aanval te hebben uitgevoerd op een dronefabriek in het Russische Taganrog, een stad aan de Zee van Azov. Daarbij zou het Russische vermogen om drones te produceren zijn aangetast.
4 uur geleden
BOEDAPEST (ANP/RTR) - De Hongaarse verkiezingswinnaar Péter Magyar heeft met zijn partij Tisza zijn parlementaire meerderheid uitgebreid tot 141 van de in totaal 199 zetels. Dat blijkt na het meetellen van onder meer alle poststemmen en in het buitenland uitgebrachte stemmen, meldde het Hongaarse verkiezingsbureau zaterdag.
6 uur geleden
TEHERAN (ANP) - Iran en de Verenigde Staten boeken vooruitgang in de onderhandelingen om hun oorlog te beëindigen, heeft de Iraanse parlementsvoorzitter zaterdagavond gezegd. Maar Mohammad Bagher Ghalibaf voegde eraan toe dat de partijen nog ver van een akkoord verwijderd zijn.
10 uur geleden