Uiterst rechts aan kop na eerste ronde Franse verkiezingen
PARIJS (ANP/AFP/BLOOMBERG) - Het radicaal-rechtse Rassemblement National (RN) gaat aan kop na de eerste ronde van de Franse parlementsverkiezingen. De partij en haar bondgenoten kregen volgens de officiële uitslagen ongeveer 33 procent van de stemmen, berichten Franse media.
De partij van Marine Le Pen en Jordan Bardella eindigde daarmee boven het blok van linkse partijen, dat zo'n 28 procent van de stemmen kreeg. De Renaissance-partij van president Emmanuel Macron en haar bondgenoten eindigden op de derde plaats, met ongeveer een vijfde van de stemmen.
De uitkomst wordt gezien als een klap voor Macron. Die schreef vervroegd parlementsverkiezingen uit nadat RN de Europese verkiezingen had gewonnen. De toekomstige zetelverdeling in het parlement wordt pas duidelijk nadat op 7 juli ook een tweede verkiezingsronde is gehouden.
Tijdens die tweede ronde moet opnieuw worden gestemd in kiesdistricten waar nog niemand definitief heeft gewonnen. Kandidaten konden in de eerste ronde een zetel bemachtigen door meer dan de helft van de stemmen te krijgen in hun district. Waar dat niet lukte, volgt nog een stemronde met de koplopers.
'Catastrofe'
Als RN dan een meerderheid van de zetels in de Nationale Vergadering in handen krijgt, zou de partij een regering kunnen vormen. President Macron hoeft dan niet af te treden, maar krijgt wel een premier onder zich uit een ander politiek kamp. Die praktijk staat in Frankrijk bekend als 'cohabitation'. Namens het RN zou dan Bardella (28) de minister-president worden.
Tegenstanders van zijn partij maken zich op voor nog een week intens campagnevoeren. De huidige premier Gabriel Attal, die zijn baan dreigt te verliezen, waarschuwde na publicatie van exitpolls dat uiterst-rechts nu voor "de poorten van de macht" staat. Raphaël Glucksmann, uit de linkse alliantie, zei dat "we nog zeven dagen hebben om Frankrijk voor een catastrofe te behoeden".
Linkse partijencoalitie
Partijen hebben nog mogelijkheden om RN dwars te zitten in de tweede ronde. Zo kunnen ze in kiesdistricten eigen kandidaten terugtrekken zodat een andere tegenstander van de partij van Bardella kansrijker is. Macron pleitte in een verklaring voor een "democratische en republikeinse" alliantie.
Toch ligt samenwerking met links voor zijn aanhangers ook gevoelig omdat het uiterst linkse La France Insoumise (LFI) tot de linkse partijencoalitie behoort. Minister van Financiën Bruno Le Maire zei op de radio dat hij kiezers niet gaat oproepen op kandidaten van die partij te stemmen. "La France Insoumise is een gevaar voor het land, RN een gevaar voor de republiek."
Meer uit Buitenland
LONDEN (ANP) - Kemi Badenoch, de partijleider van de Britse Conservatieven, heeft de prominente politicus Robert Jenrick uit haar partij gezet. Volgens Badenoch was Jenrick van plan om over te stappen naar de radicaal-rechtse partij Reform, een rivaal van de Conservatieven.
42 minuten geleden
GAZA-STAD (ANP/RTR) - Hamas is bereid de macht in de Gazastrook over te dragen aan het Palestijnse comité dat tijdelijk de Gazastrook moet besturen, zegt een functionaris van de Palestijnse groepering. Egypte maakte woensdag bekend dat er overeenstemming is bereikt over de vijftien leden van het technocratische comité.
1 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Een deel van het Europees Parlement wil een stemming over de handelsdeal met de Verenigde Staten uitstellen in het licht van de huidige geopolitieke ontwikkelingen, waaronder die rondom Groenland. Deze maand stond een stemming op de planning over een deel van de handelsafspraak die de EU en de VS afgelopen zomer sloten. Maar de sociaaldemocraten, het liberale Renew en de Groenen willen uitstel.
2 uur geleden
KOPENHAGEN (ANP/AFP) - De Deense premier Mette Frederiksen heeft in een verklaring op Facebook haar Europese bondgenoten bedankt voor het sturen van militairen naar Groenland. Ze is inmiddels door haar buitenlandminister Lars Løkke Rasmussen bijgepraat over het overleg met de Amerikanen en zegt dat het "geen makkelijk gesprek" was.
2 uur geleden
KAMPALA (ANP/AFP) - In Oeganda worden donderdag presidentsverkiezingen gehouden, maar in veel gebieden zijn de stembureaus uren na de geplande opening nog steeds gesloten. President Yoweri Museveni spreekt over "technische problemen" met stemcomputers, maar volgens de oppositie veroorzaakt de regering de vertraging expres.
2 uur geleden
BRUSSEL (ANP/AFP) - Rusland maakt zich "ernstige zorgen" over de komst van militairen uit NAVO-landen naar Groenland. Dat ze in het noordpoolgebied Rusland en China het hoofd moeten bieden is onzin, stelt de Russische ambassade in Brussel.
2 uur geleden
TEHERAN (ANP) - De internetblokkade in Iran is donderdag de zevende dag ingegaan, meldt internetwaakhond NetBlocks. De maatregel werd door Teheran ingevoerd wegens de aanhoudende demonstraties tegen het regime. De blokkade behoort volgens NetBlocks tot de langste ooit in Iran.
3 uur geleden