TNO krijgt geld voor extreem nauwkeurig richtsysteem satelliet
DEN HAAG (ANP) - Europa gaat over ruim tien jaar, als eerste, vanuit de ruimte op zoek naar zwaartekrachtgolven. Om dat te kunnen doen, wil TNO de extreem gevoelige apparaten bouwen die de metingen moeten helpen uitvoeren. De instantie krijgt 1,39 miljoen euro subsidie om de richtsystemen te ontwikkelen. Het geld komt van de Nederlandse ruimtevaartorganisatie, het Netherlands Space Office.
Albert Einstein stelde meer dan een eeuw geleden dat het heelal bestaat uit ruimte en tijd. Die vormden volgens hem één geheel, dat hij ruimtetijd noemde. Deze is de ruggengraat van het heelal. Bij een grote gebeurtenis, bijvoorbeeld als zwarte gaten botsen, ontstaat een schokgolf die het hele heelal doortrekt, als rimpels in een vijver. Pas sinds een paar jaar is het mogelijk om die trillingen te meten. In de Verenigde Staten en Italië zijn gevoelige detectoren gebouwd. Die hebben inmiddels al tientallen golven waargenomen. Het baanbrekende onderzoek werd in 2017 beloond met een Nobelprijs.
Europa wil een stap verder gaan en vanuit de ruimte zelf meten. Daar worden golven 'zichtbaar' die vanaf de aarde niet ontdekt kunnen worden. Daarvoor ontwikkelt Europa het netwerk LISA. De naam is een afkorting van Laser Interferometer Space Antenna, oftewel een ruimte-antenne die lasers gebruikt om verstoringen te meten. LISA moet uit drie satellieten bestaan. Die moeten op 50 miljoen kilometer afstand van de aarde rond de zon draaien, in een driehoek met een tussenafstand van precies 2,5 miljoen kilometer.
Verschoven
Elke satelliet moet constant een laserstraal naar de andere sondes sturen. TNO wil het richtsysteem bouwen dat ervoor zorgt dat de straal exact op de goede plek aankomt na 2,5 miljoen kilometer. Dat is ruim zes keer de afstand van de aarde tot de maan. "Dat is zo precies dat iemand vanuit Groningen een mug op de Euromast in Rotterdam zou kunnen aanwijzen", legt het instituut uit.
Als de straal onderweg dan toch iets is verschoven, weten wetenschappers dat dit komt door een nieuwe zwaartekrachtgolf. Vervolgens kunnen ze uitrekenen waar de golf vandaan komt. Zo kunnen ze beter begrijpen hoe het universum in elkaar zit.
Het is nog niet bekend wanneer de satellieten daadwerkelijk de ruimte in gaan. De voorlopige lanceerdatum is rond 2037.
Meer uit Binnenland
UTRECHT (ANP) - Twee vrouwen die maandag betrokken waren bij een geweldsincident met een politieman op het stationsplein in Utrecht, gaan aangifte doen tegen de agent in kwestie. Dat laat hun advocaat Anis Boumanjal woensdagavond weten in Nieuwsuur.
1 uur geleden
DE BILT (ANP) - De stijging van de gemiddelde temperaturen in Nederland gaat nog iets sneller dan in de hoge scenario's die het KNMI eerder opstelde. In het eerste kwart van deze eeuw werd het in ons land 1 graad warmer. Dat komt neer op 0,4 graad per tien jaar, becijfert het instituut in een donderdag verschenen rapport.
1 uur geleden
DEN HOORN (ANP) - In Den Hoorn is woensdagavond een stille tocht gehouden voor de 16-jarige jongen die vorige week werd doodgestoken in de Zuid-Hollandse plaats. De opkomst bij de tocht was "erg indrukwekkend", laat een woordvoerder van Namens de Familie na afloop weten.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De fracties van D66, VVD en CDA zijn in conclaaf over het concept-coalitieakkoord dat hun partijleiders hebben uitonderhandeld. Kamerleden krijgen de kans om het document te lezen en kunnen daarna feedback geven.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Zo'n 64.000 kinderen die in armoede leven in Nederland hebben geen of niet de goede bril, omdat hun ouders deze niet kunnen betalen. Dat blijkt uit onderzoek van het Amsterdam UMC in opdracht van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS).
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De drinkwaterbedrijven en branchevereniging Vewin waarschuwen jongeren online voor desinformatie over de veiligheid van drinkwater. Uit onderzoek van bureau Motivaction, waaraan bijna 3500 mensen meededen, is naar voren gekomen dat het vertrouwen in de kwaliteit van kraanwater onder jongeren lager is dan onder andere inwoners van Nederland.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Nieuwe wetten moeten het mogelijk maken om harder op te treden tegen schepen in de Russische schaduwvloot, die onder een valse vlag varen om oliesancties te ontwijken. Demissionair ministers Robert Tieman (Waterstaat, BBB) en David van Weel (Buitenlandse Zaken, VVD) melden dat hun ministeries met spoed aan de benodigde wetswijzigingen werken, om deze nog voor de zomer naar de Tweede Kamer te kunnen sturen.
4 uur geleden