TNO krijgt geld voor extreem nauwkeurig richtsysteem satelliet
DEN HAAG (ANP) - Europa gaat over ruim tien jaar, als eerste, vanuit de ruimte op zoek naar zwaartekrachtgolven. Om dat te kunnen doen, wil TNO de extreem gevoelige apparaten bouwen die de metingen moeten helpen uitvoeren. De instantie krijgt 1,39 miljoen euro subsidie om de richtsystemen te ontwikkelen. Het geld komt van de Nederlandse ruimtevaartorganisatie, het Netherlands Space Office.
Albert Einstein stelde meer dan een eeuw geleden dat het heelal bestaat uit ruimte en tijd. Die vormden volgens hem één geheel, dat hij ruimtetijd noemde. Deze is de ruggengraat van het heelal. Bij een grote gebeurtenis, bijvoorbeeld als zwarte gaten botsen, ontstaat een schokgolf die het hele heelal doortrekt, als rimpels in een vijver. Pas sinds een paar jaar is het mogelijk om die trillingen te meten. In de Verenigde Staten en Italië zijn gevoelige detectoren gebouwd. Die hebben inmiddels al tientallen golven waargenomen. Het baanbrekende onderzoek werd in 2017 beloond met een Nobelprijs.
Europa wil een stap verder gaan en vanuit de ruimte zelf meten. Daar worden golven 'zichtbaar' die vanaf de aarde niet ontdekt kunnen worden. Daarvoor ontwikkelt Europa het netwerk LISA. De naam is een afkorting van Laser Interferometer Space Antenna, oftewel een ruimte-antenne die lasers gebruikt om verstoringen te meten. LISA moet uit drie satellieten bestaan. Die moeten op 50 miljoen kilometer afstand van de aarde rond de zon draaien, in een driehoek met een tussenafstand van precies 2,5 miljoen kilometer.
Verschoven
Elke satelliet moet constant een laserstraal naar de andere sondes sturen. TNO wil het richtsysteem bouwen dat ervoor zorgt dat de straal exact op de goede plek aankomt na 2,5 miljoen kilometer. Dat is ruim zes keer de afstand van de aarde tot de maan. "Dat is zo precies dat iemand vanuit Groningen een mug op de Euromast in Rotterdam zou kunnen aanwijzen", legt het instituut uit.
Als de straal onderweg dan toch iets is verschoven, weten wetenschappers dat dit komt door een nieuwe zwaartekrachtgolf. Vervolgens kunnen ze uitrekenen waar de golf vandaan komt. Zo kunnen ze beter begrijpen hoe het universum in elkaar zit.
Het is nog niet bekend wanneer de satellieten daadwerkelijk de ruimte in gaan. De voorlopige lanceerdatum is rond 2037.
Meer uit Binnenland
GENÈVE (ANP) - Op het cruiseschip Hondius zijn voorzorgsmaatregelen getroffen om de kans op verspreiding van het hantavirus zo klein mogelijk te houden. Zo worden de kamers aan boord gedesinfecteerd, blijven opvarenden zoveel mogelijk in hun hut waar ze eten en water krijgen en is gevraagd een mondmasker te dragen. Dat zei de Amerikaanse epidemioloog Maria Van Kerkhove tijdens een persconferentie van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO).
36 minuten geleden
NIJMEGEN (ANP) - De opvarende van het cruiseschip de m/v Hondius die donderdag is opgenomen in het Radboudumc, is positief getest op het hantavirus. Dat bevestigt het ziekenhuis in Nijmegen op basis van informatie van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM). De patiënt ligt in isolatie.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De natuurbrand die op 29 april uitbrak op het Artillerie Schietkamp (ASK) in 't Harde is veroorzaakt door een oefening met springstoffen. Dat meldt de Koninklijke Marechaussee (KMAR) op basis van feitenonderzoek naar de brand. Er zijn geen aanwijzingen gevonden voor strafbare feiten.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - In de zaak rond de doodgestoken 16-jarige Giannini uit Delft zal een reconstructie worden gehouden, om zo nauwkeurig mogelijk te onderzoeken wat er zich op 22 januari op de plaats van het misdrijf in Den Hoorn heeft afgespeeld. Dat bleek donderdag op een voorbereidende zitting in de zaak tegen de 18-jarige jongen die wordt verdacht van de dodelijke steekpartij.
2 uur geleden
DEN BOSCH (ANP) - De rechtbank in Den Bosch heeft Peter Gillis, bekend van de tv-serie Massa is Kassa, een gevangenisstraf opgelegd van anderhalf jaar, waarvan zes maanden voorwaardelijk. Ook moeten ondernemingen van Gillis boetes van in totaal ruim 1,3 miljoen euro betalen. De vastgoedondernemer en realityster heeft volgens de rechters over de jaren 2020 en 2021 te laat aangifte van vennootschapsbelasting ingediend voor onder meer de Oostappen Groep.
2 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Aan boord van de KLM-vlucht waar de Nederlandse vrouw die aan het hantavirus is overleden kort aan boord is geweest, zaten 388 mensen. Dat meldt een woordvoerster van de luchtvaartmaatschappij. De vlucht vertrok op 25 april uit de Zuid-Afrikaanse stad Johannesburg naar Amsterdam.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De situatie aan boord van het Nederlandse cruiseschip Hondius is "vrij goed", meldt een woordvoerder van rederij Oceanwide Expeditions. "De mensen zijn heel saamhorig." Volgens de woordvoerder helpt het daarbij dat er op dit moment geen mensen met symptomen van het hantavirus aan boord zijn van het schip. "Natuurlijk gaat de ene persoon beter met deze situatie om dan de andere, maar het is rustig aan boord."
3 uur geleden