TNO krijgt geld voor extreem nauwkeurig richtsysteem satelliet
DEN HAAG (ANP) - Europa gaat over ruim tien jaar, als eerste, vanuit de ruimte op zoek naar zwaartekrachtgolven. Om dat te kunnen doen, wil TNO de extreem gevoelige apparaten bouwen die de metingen moeten helpen uitvoeren. De instantie krijgt 1,39 miljoen euro subsidie om de richtsystemen te ontwikkelen. Het geld komt van de Nederlandse ruimtevaartorganisatie, het Netherlands Space Office.
Albert Einstein stelde meer dan een eeuw geleden dat het heelal bestaat uit ruimte en tijd. Die vormden volgens hem één geheel, dat hij ruimtetijd noemde. Deze is de ruggengraat van het heelal. Bij een grote gebeurtenis, bijvoorbeeld als zwarte gaten botsen, ontstaat een schokgolf die het hele heelal doortrekt, als rimpels in een vijver. Pas sinds een paar jaar is het mogelijk om die trillingen te meten. In de Verenigde Staten en Italië zijn gevoelige detectoren gebouwd. Die hebben inmiddels al tientallen golven waargenomen. Het baanbrekende onderzoek werd in 2017 beloond met een Nobelprijs.
Europa wil een stap verder gaan en vanuit de ruimte zelf meten. Daar worden golven 'zichtbaar' die vanaf de aarde niet ontdekt kunnen worden. Daarvoor ontwikkelt Europa het netwerk LISA. De naam is een afkorting van Laser Interferometer Space Antenna, oftewel een ruimte-antenne die lasers gebruikt om verstoringen te meten. LISA moet uit drie satellieten bestaan. Die moeten op 50 miljoen kilometer afstand van de aarde rond de zon draaien, in een driehoek met een tussenafstand van precies 2,5 miljoen kilometer.
Verschoven
Elke satelliet moet constant een laserstraal naar de andere sondes sturen. TNO wil het richtsysteem bouwen dat ervoor zorgt dat de straal exact op de goede plek aankomt na 2,5 miljoen kilometer. Dat is ruim zes keer de afstand van de aarde tot de maan. "Dat is zo precies dat iemand vanuit Groningen een mug op de Euromast in Rotterdam zou kunnen aanwijzen", legt het instituut uit.
Als de straal onderweg dan toch iets is verschoven, weten wetenschappers dat dit komt door een nieuwe zwaartekrachtgolf. Vervolgens kunnen ze uitrekenen waar de golf vandaan komt. Zo kunnen ze beter begrijpen hoe het universum in elkaar zit.
Het is nog niet bekend wanneer de satellieten daadwerkelijk de ruimte in gaan. De voorlopige lanceerdatum is rond 2037.
Meer uit Binnenland
HOORN (ANP) - Aan de Italiaanse Zeedijk in Hoorn zijn zaterdagavond drie mensen gewond geraakt. Dat meldt de politie Noord-Holland. Om 23.22 uur werd er melding gemaakt van een steekincident, bevestigt een politiewoordvoerder. Het incident gebeurde op straat in het horecagebied.
6 uur geleden
NIEUWERKERK (ANP) - Een van de vier mensen die gewond raakten door een ernstig auto-ongeluk op de N59 bij het Zeeuwse Nieuwerkerk is overleden, meldt de politie. Het gaat om een 19-jarige inwoonster van Aagtekerke. Ze overleed ter plaatse.
10 uur geleden
NIEUWERKERK (ANP) - Door een ernstig ongeluk op de N59 bij het Zeeuwse Nieuwerkerk zijn zaterdagavond vier mensen gewond geraakt, meldt de politie. Hoe ernstig hun verwondingen zijn, kon een woordvoerder nog niet zeggen.
12 uur geleden
DENPASAR (ANP) - De politie op Bali heeft twee buitenlanders aangewezen als verdachten van een fatale steekpartij waarbij begin deze week een Nederlander om het leven kwam. Vermoedelijk gaat het om twee mannen van 34 en 32 jaar uit Brazilië, meldt het Indonesische persbureau Antara. Volgens de politie zijn zij Indonesië ontvlucht.
13 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Op het Malieveld in Den Haag demonstreren op zaterdagmiddag een paar honderd mensen tegen de oorlog in Iran. De demonstranten roepen de Nederlandse regering op om bij te dragen aan de-escalatie, diplomatie en politieke oplossingen in plaats van oorlog.
19 uur geleden
SCHIEDAM (ANP) - In Schiedam is vrijdagavond een persoon gewond geraakt bij explosies en een brand bij een woning in de Van Marumstraat. Dat meldt de politie. De gewonde persoon is met brandwonden naar het ziekenhuis gebracht.
1 dag geleden
ROTTERDAM (ANP) - De politie heeft drie mannen opgepakt die verdacht worden van betrokkenheid bij de explosie bij een synagoge in Rotterdam en het voorbereiden van een explosie bij een synagoge in Heemstede. Dit meldt het Openbaar Ministerie, dat geen mededelingen doet over de vermoedelijke rol van de nu aangehouden mannen.
1 dag geleden