TNO krijgt geld voor extreem nauwkeurig richtsysteem satelliet
DEN HAAG (ANP) - Europa gaat over ruim tien jaar, als eerste, vanuit de ruimte op zoek naar zwaartekrachtgolven. Om dat te kunnen doen, wil TNO de extreem gevoelige apparaten bouwen die de metingen moeten helpen uitvoeren. De instantie krijgt 1,39 miljoen euro subsidie om de richtsystemen te ontwikkelen. Het geld komt van de Nederlandse ruimtevaartorganisatie, het Netherlands Space Office.
Albert Einstein stelde meer dan een eeuw geleden dat het heelal bestaat uit ruimte en tijd. Die vormden volgens hem één geheel, dat hij ruimtetijd noemde. Deze is de ruggengraat van het heelal. Bij een grote gebeurtenis, bijvoorbeeld als zwarte gaten botsen, ontstaat een schokgolf die het hele heelal doortrekt, als rimpels in een vijver. Pas sinds een paar jaar is het mogelijk om die trillingen te meten. In de Verenigde Staten en Italië zijn gevoelige detectoren gebouwd. Die hebben inmiddels al tientallen golven waargenomen. Het baanbrekende onderzoek werd in 2017 beloond met een Nobelprijs.
Europa wil een stap verder gaan en vanuit de ruimte zelf meten. Daar worden golven 'zichtbaar' die vanaf de aarde niet ontdekt kunnen worden. Daarvoor ontwikkelt Europa het netwerk LISA. De naam is een afkorting van Laser Interferometer Space Antenna, oftewel een ruimte-antenne die lasers gebruikt om verstoringen te meten. LISA moet uit drie satellieten bestaan. Die moeten op 50 miljoen kilometer afstand van de aarde rond de zon draaien, in een driehoek met een tussenafstand van precies 2,5 miljoen kilometer.
Verschoven
Elke satelliet moet constant een laserstraal naar de andere sondes sturen. TNO wil het richtsysteem bouwen dat ervoor zorgt dat de straal exact op de goede plek aankomt na 2,5 miljoen kilometer. Dat is ruim zes keer de afstand van de aarde tot de maan. "Dat is zo precies dat iemand vanuit Groningen een mug op de Euromast in Rotterdam zou kunnen aanwijzen", legt het instituut uit.
Als de straal onderweg dan toch iets is verschoven, weten wetenschappers dat dit komt door een nieuwe zwaartekrachtgolf. Vervolgens kunnen ze uitrekenen waar de golf vandaan komt. Zo kunnen ze beter begrijpen hoe het universum in elkaar zit.
Het is nog niet bekend wanneer de satellieten daadwerkelijk de ruimte in gaan. De voorlopige lanceerdatum is rond 2037.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Uit vrees voor ongeregeldheden worden zaterdagochtend meer winkels in het centrum van Den Haag gebarricadeerd. Een verslaggever van het ANP ziet op verschillende plekken in de winkelstraat werklui bezig zijn winkels dicht te timmeren. Het gaat onder meer om de MediaMarkt aan de Grote Marktstraat. Ook de Primark en Decathlon zijn uit voorzorg gebarricadeerd.
35 minuten geleden
CADZAND (ANP) - Twee opvarenden van de rubberboot die zaterdagochtend naar de kust van Zeeland werd gesleept, zijn aangehouden voor mensensmokkel. In totaal zaten in de rubberboot 38 mensen, meldt de marechaussee.
36 minuten geleden
ROTTERDAM (ANP) - In het centrum van Rotterdam is zaterdagochtend vroeg een man neergeschoten. Hij is met spoed naar het ziekenhuis gebracht, meldt de politie.
3 uur geleden
HELMOND (ANP) - Twee bewoners zijn in de nacht van vrijdag op zaterdag gewond geraakt bij een steekincident in een woning aan het Soesterbergplein in Helmond. Dat meldt de politie op X.
10 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De harde kern van Eredivisieclub ADO Den Haag heeft op Instagram aangekondigd zaterdag de stad te zullen "beschermen" tegen eventueel geweld door de aangekondigde jongerendemonstratie op het Malieveld. Het is onduidelijk wie de initiatiefnemers van het protest zijn.
13 uur geleden
LAUWERSOOG (ANP) - Het Werelderfgoedcentrum Waddenzee (WEC) stelt zijn faillissementsaanvraag voorlopig uit. Dat heeft het bestuur van het WEC vrijdagavond bekendgemaakt. Door "overweldigende steun vanuit de samenleving" kan het zeehondencentrum voorlopig doordraaien en rustig zoeken naar "nieuwe mogelijkheden voor de toekomst". De afgelopen drie weken werd 1,3 miljoen euro ingezameld.
14 uur geleden
SINT-MICHIELSGESTEL (ANP) - De politie heeft een 57-jarige man uit Helmond aangehouden die ervan wordt verdacht op de vroege avond van 30 mei 1994 een tienermeisje in de Brabantse gemeente Sint-Michielsgestel te hebben verkracht. Daarmee is er een doorbraak in een coldcaseonderzoek.
16 uur geleden