TNO krijgt geld voor extreem nauwkeurig richtsysteem satelliet
DEN HAAG (ANP) - Europa gaat over ruim tien jaar, als eerste, vanuit de ruimte op zoek naar zwaartekrachtgolven. Om dat te kunnen doen, wil TNO de extreem gevoelige apparaten bouwen die de metingen moeten helpen uitvoeren. De instantie krijgt 1,39 miljoen euro subsidie om de richtsystemen te ontwikkelen. Het geld komt van de Nederlandse ruimtevaartorganisatie, het Netherlands Space Office.
Albert Einstein stelde meer dan een eeuw geleden dat het heelal bestaat uit ruimte en tijd. Die vormden volgens hem één geheel, dat hij ruimtetijd noemde. Deze is de ruggengraat van het heelal. Bij een grote gebeurtenis, bijvoorbeeld als zwarte gaten botsen, ontstaat een schokgolf die het hele heelal doortrekt, als rimpels in een vijver. Pas sinds een paar jaar is het mogelijk om die trillingen te meten. In de Verenigde Staten en Italië zijn gevoelige detectoren gebouwd. Die hebben inmiddels al tientallen golven waargenomen. Het baanbrekende onderzoek werd in 2017 beloond met een Nobelprijs.
Europa wil een stap verder gaan en vanuit de ruimte zelf meten. Daar worden golven 'zichtbaar' die vanaf de aarde niet ontdekt kunnen worden. Daarvoor ontwikkelt Europa het netwerk LISA. De naam is een afkorting van Laser Interferometer Space Antenna, oftewel een ruimte-antenne die lasers gebruikt om verstoringen te meten. LISA moet uit drie satellieten bestaan. Die moeten op 50 miljoen kilometer afstand van de aarde rond de zon draaien, in een driehoek met een tussenafstand van precies 2,5 miljoen kilometer.
Verschoven
Elke satelliet moet constant een laserstraal naar de andere sondes sturen. TNO wil het richtsysteem bouwen dat ervoor zorgt dat de straal exact op de goede plek aankomt na 2,5 miljoen kilometer. Dat is ruim zes keer de afstand van de aarde tot de maan. "Dat is zo precies dat iemand vanuit Groningen een mug op de Euromast in Rotterdam zou kunnen aanwijzen", legt het instituut uit.
Als de straal onderweg dan toch iets is verschoven, weten wetenschappers dat dit komt door een nieuwe zwaartekrachtgolf. Vervolgens kunnen ze uitrekenen waar de golf vandaan komt. Zo kunnen ze beter begrijpen hoe het universum in elkaar zit.
Het is nog niet bekend wanneer de satellieten daadwerkelijk de ruimte in gaan. De voorlopige lanceerdatum is rond 2037.
Meer uit Binnenland
PRAIA (ANP) - Een van de twee zieke bemanningsleden aan boord van het Nederlandse cruiseschip Hondius is een Nederlander, meldt Oceanwide Expeditions via een communicatiebureau. Of de zieke het hantavirus heeft, is niet bekend.
2 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Op meerdere plekken in Nederland heeft maandag om 12.00 uur 4 mei het luchtalarm geklonken. Onder andere in de regio Rijnmond was dat het geval, hoorde een ANP-verslaggever. Volgens de Rijksoverheid mag het alarm op 4 mei nooit getest worden.
51 minuten geleden
PRAIA (ANP/RTR) - De gezondheidsautoriteiten van Kaapverdië treffen voorbereidingen voor een eventuele medische evacuatie van passagiers van het cruiseschip MV Hondius. Dat schip ligt voor de kust van Kaapverdië, maar mag niet aanmeren in de haven van Praia vanwege mogelijke hantavirusbesmettingen, bevestigt de overheidsinstantie die verantwoordelijk is voor de volksgezondheid.
54 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De 33-jarige man die wordt verdacht van het voorbereiden van een aanslag op prinses Amalia en prinses Alexia ontkent volgens zijn advocaat "met klem" dat hij de prinsessen zou willen doden. Dat zei zijn advocaat maandag in de rechtbank in Den Haag tijdens de eerste inleidende zitting in de zaak tegen Anne Romke van der H. uit het Groningse Uithuizen.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een hernieuwde poging om advocaten te vinden voor Ridouan Taghi (48) is niet geslaagd, meldt het dekenberaad maandag. De hoofdverdachte in het grote liquidatieproces zit daarom nog altijd zonder verdediging. Dat is al zo sinds de aanhouding van zijn voormalige raadsman Vito Shukrula meer dan een jaar geleden.
1 uur geleden
PRAIA (ANP) - Opvarenden van het Nederlandse cruiseschip MV Hondius mogen niet aan land in Kaapverdië. Dat meldt de BBC op gezag van lokale media en autoriteiten. Drie passagiers van dat schip zijn onlangs overleden nadat ze ziek waren geworden aan boord, onder wie twee Nederlanders. Een 69-jarige Brit ligt nog op de intensive care. Sinds het incident ligt het schip nabij de Kaapverdische hoofdstad Praia, waar passagiers dus niet van boord mogen, volgens de BBC om de lokale bevolking te beschermen.
2 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De politie verdenkt drie mensen ervan betrokken te zijn bij de bekladding van het Nationaal Monument op de Dam in Amsterdam. Rond 04.30 uur is het monument besmeurd met een rode substantie. Schoonmaakploegen zijn al uren bezig de bekladding te verwijderen. Later op de dag wordt op de Dam de Nationale Herdenking gehouden.
2 uur geleden