TNO krijgt geld voor extreem nauwkeurig richtsysteem satelliet
DEN HAAG (ANP) - Europa gaat over ruim tien jaar, als eerste, vanuit de ruimte op zoek naar zwaartekrachtgolven. Om dat te kunnen doen, wil TNO de extreem gevoelige apparaten bouwen die de metingen moeten helpen uitvoeren. De instantie krijgt 1,39 miljoen euro subsidie om de richtsystemen te ontwikkelen. Het geld komt van de Nederlandse ruimtevaartorganisatie, het Netherlands Space Office.
Albert Einstein stelde meer dan een eeuw geleden dat het heelal bestaat uit ruimte en tijd. Die vormden volgens hem één geheel, dat hij ruimtetijd noemde. Deze is de ruggengraat van het heelal. Bij een grote gebeurtenis, bijvoorbeeld als zwarte gaten botsen, ontstaat een schokgolf die het hele heelal doortrekt, als rimpels in een vijver. Pas sinds een paar jaar is het mogelijk om die trillingen te meten. In de Verenigde Staten en Italië zijn gevoelige detectoren gebouwd. Die hebben inmiddels al tientallen golven waargenomen. Het baanbrekende onderzoek werd in 2017 beloond met een Nobelprijs.
Europa wil een stap verder gaan en vanuit de ruimte zelf meten. Daar worden golven 'zichtbaar' die vanaf de aarde niet ontdekt kunnen worden. Daarvoor ontwikkelt Europa het netwerk LISA. De naam is een afkorting van Laser Interferometer Space Antenna, oftewel een ruimte-antenne die lasers gebruikt om verstoringen te meten. LISA moet uit drie satellieten bestaan. Die moeten op 50 miljoen kilometer afstand van de aarde rond de zon draaien, in een driehoek met een tussenafstand van precies 2,5 miljoen kilometer.
Verschoven
Elke satelliet moet constant een laserstraal naar de andere sondes sturen. TNO wil het richtsysteem bouwen dat ervoor zorgt dat de straal exact op de goede plek aankomt na 2,5 miljoen kilometer. Dat is ruim zes keer de afstand van de aarde tot de maan. "Dat is zo precies dat iemand vanuit Groningen een mug op de Euromast in Rotterdam zou kunnen aanwijzen", legt het instituut uit.
Als de straal onderweg dan toch iets is verschoven, weten wetenschappers dat dit komt door een nieuwe zwaartekrachtgolf. Vervolgens kunnen ze uitrekenen waar de golf vandaan komt. Zo kunnen ze beter begrijpen hoe het universum in elkaar zit.
Het is nog niet bekend wanneer de satellieten daadwerkelijk de ruimte in gaan. De voorlopige lanceerdatum is rond 2037.
Meer uit Binnenland
EINDHOVEN (ANP) - Op het Stratumseind in de binnenstad van Eindhoven is een man met meerdere steekwonden aangetroffen. Dat meldt de politie op X. De politie vond de man na een melding van een vechtpartij aan de Kanaaldijk-Zuid.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Net als reisorganisaties eerder dit jaar, merkt ook de ANWB op dat Nederlanders hun vakantieplannen aanpassen door "onrust in de wereld". ANWB baseert zich op de resultaten van de vakantiemonitor, waarin Nederlanders is gevraagd naar hun plannen voor de april- en meivakantie. Vooral Europese bestemmingen zijn populair: 94 procent van de vakantiegangers blijven op het eigen continent. Verre reizen, met name naar Amerika, verliezen hun aantrekkingskracht.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Cannabis en amfetamine zijn de meest aangetroffen drugs in het verkeer, blijkt uit onderzoek van het Nederlands Forensisch Instituut (NFI). Een chemicus en een toxicoloog van het NFI onderzochten ruim 64.000 door de politie ingestuurde bloedmonsters. Uit de analyse van de monsters die positief testten op verdovende middelen blijkt dat THC (cannabis) de meest voorkomende drug is (71 procent), gevolgd door amfetamines zoals speed en xtc (30 procent), cocaïne (15 procent) en GHB (6,8 procent).
4 uur geleden
RUCPHEN (ANP) - De PVV gaat mogelijk ook in de Brabantse gemeente Rucphen meebesturen. De partij zegt in gesprek te zijn over deelname aan een nieuw college van burgemeester en wethouders en dat "als een belangrijke stap én als waardering voor onze inspanningen" te beschouwen.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Meerdere revalidatiecentra laten donderdag weten getroffen te zijn door de hack bij softwareleverancier ChipSoft. Ook de Van der Hoeven Kliniek, een centrum voor klinische forensische psychiatrie, geeft aan dat er patiëntgegevens zijn gestolen. "We staan continu in contact met ChipSoft. Zodra er meer informatie is, horen we dit direct van hen", aldus de tbs-kliniek.
6 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Zo'n honderd mensen lopen donderdagavond een mars van Utrecht Centraal naar het Domplein voor de slachtoffers van de Israëlische aanvallen op Libanon. Op het Domplein wordt een wake gehouden.
12 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Hackers hebben bij de aanval op ChipSoft, een belangrijk softwarebedrijf voor de zorg, patiëntgegevens gestolen, waaronder medische gegevens. Dat laat het bedrijf donderdag weten.
13 uur geleden