RvS door het stof: 'strenge lijn' toeslagen te laat losgelaten
DEN HAAG (ANP) - De afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State had de strenge lijn in kinderopvangtoeslagzaken eerder moeten en kunnen wijzigingen. De hoogste algemene bestuursrechter heeft wel met die lijn geworsteld, maar is te laat van koers gewijzigd, heeft niet doorgepakt en halve maatregelen genomen. Dat schrijft de afdeling zelf in een uiterst kritisch 'reflectierapport'.
In het interne debat bij de bestuursrechter werd rechtseenheid (dat de wet steeds op dezelfde manier wordt uitgelegd) als belangrijker gezien dan de schrijnende gevallen. In minderheid hebben rechters hierover wel aan de bel getrokken, maar naar hen is te weinig geluisterd, concludeert Bart Jan van Ettekoven, voorzitter van de afdeling bestuursrechtspraak.
"Dat verwijten wij onszelf", aldus Van Ettekoven. "Ouders die in de problemen zijn gekomen omdat wij te lang de strenge lijn hebben toegepast, bieden wij onze excuses aan. We hadden betere rechtsbescherming moeten bieden."
1800 hogerberoepszaken
De hoogste bestuursrechter gaf de Belastingdienst steeds gelijk bij de strenge toepassing van de alles-of-nietsregeling bij de kinderopvangtoeslag (als een aanvrager niet kon aantonen recht te hebben op het volledige bedrag aan toeslagen, moest de ouder het hele voorschot terugbetalen). Tot het najaar van 2019 hield de Raad van State deze werkwijze in stand, ondanks signalen dat de wet minder streng kon worden toegepast. Dit principe was een belangrijk onderdeel van de toeslagenaffaire.
De Raad van State behandelde ruim 1800 hogerberoepszaken die met de kinderopvangtoeslag te maken hadden. Daarvan ging ruim de helft (1000) over de alles-of-nietsbenadering.
Leren van fouten
Van Ettekoven zegt dat de afdeling wil leren van de fouten. Bestuursrechters zullen zich kritischer opstellen tegenover overheidsorganisaties. In sommige gevallen hield de Belastingdienst namelijk bewust stukken achter in zaken, waardoor de rechters niet een compleet beeld kregen. "We zijn wel echt wakkergeschud", zegt Van Ettekoven.
In het onderzoek zijn ook tal van onderwerpen opgenomen waarbij de hoogste bestuursrechter ook mogelijk last heeft (gehad) van tunnelvisie of te weinig oog voor de menselijke aspecten van uitspraken. Bestuursrechters zullen bij dit soort zaken "extra alert zijn", aldus Van Ettekoven.
De afdeling besloot eerder dit jaar tot de 'zelfreflectie', nadat een Kamercommissie harde conclusies had getrokken, ook over de rol van de bestuursrechter. "De bestuursrechtspraak heeft zijn belangrijke functie van (rechts)bescherming van individuele burgers veronachtzaamd", oordeelde de commissie in het rapport 'Ongekend onrecht'.
Meer uit Binnenland
PUTTEN (ANP) - Een fietser is om het leven gekomen bij een aanrijding met een auto aan de Beulekampersteeg in het Gelderse Putten. Het ongeluk gebeurde rond middernacht in de nacht van vrijdag op zaterdag, meldt de politie. Hulpdiensten arriveerden snel na het ongeluk, maar konden het leven van het slachtoffer niet meer redden.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De lijsttrekker en fractievoorzitter van D66 in Den Haag, Yousef Assad, was niet de grote stemmentrekker bij de gemeenteraadsverkiezingen van woensdag. Hij heeft minder stemmen gekregen dan de nummer twee op de lijst van zijn partij, Marije Mostert. Uit de voorlopige uitslag, die vrijdag is vastgesteld, blijkt dat Assad 8082 stemmen heeft gekregen en Mostert 9904.
2 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De grote brand die sinds vrijdagmiddag woedt aan de Nieuwe Hemweg in Amsterdam, is onder controle. "De situatie is stabiel", meldt de veiligheidsregio. De brandweer is nog bezig met nablussen.
6 uur geleden
NIEUWEGEIN (ANP) - Meerdere in opspraak geraakte kandidaten van Forum voor Democratie (FVD) komen in verschillende gemeenteraden. NRC en de Volkskrant onderzochten hoe FVD'ers actief waren bij extreemrechtse organisaties als de Geuzenbond en de nationaalsocialistische Nederlandse Volks-Unie (NVU). De landelijke partij bleef achter hen staan en door verschillende zetelwinsten voor de FVD komt een aantal onderzochte kandidaten in de raden.
8 uur geleden
UTRECHT (ANP) - De gedetineerde die vrijdag in Utrecht met een vuurwapen op de vlucht sloeg, is uren later door de politie in de buurt van het Diakonessenhuis aangehouden. De politie laat weten dat bij de aanhouding waarschuwingsschoten zijn gelost. Niemand raakte gewond. Bij de man is een vuurwapen aangetroffen.
9 uur geleden
UTRECHT (ANP) - De politie in Utrecht heeft meldingen binnengekregen van een schietincident in de omgeving van het Diakonessenhuis, waar eerder op de dag een gevangene met een vuurwapen is ontsnapt. Een woordvoerder van de politie weet niet of er daadwerkelijk is geschoten en of er een verband is met de voortvluchtige man.
10 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - De politie heeft twee minderjarige verdachten aangehouden voor een explosie bij een portiekwoning in Rotterdam-Delfshaven begin deze maand. Het gaat om twee 15-jarige jongens uit Rozenburg en Spijkenisse. De politie heeft de aanhoudingen vrijdag bekendgemaakt.
10 uur geleden