Rutte: geloven in complottheorieën is ook gewoon een keuze
DEN HAAG (ANP) - Het is "uiteindelijk ook een keuze" van iemand om in een complottheorie te geloven. Dat zegt premier Mark Rutte in reactie op het nieuws dat ruim een op de vijf Nederlanders bijvoorbeeld gelooft dat een kleine groep mensen in het geheim belangrijke besluiten neemt in de wereldpolitiek. Dat is "veel" zegt Rutte, maar het kabinet speelt volgens hem een bescheiden rol in het tegengaan van de populariteit van complottheorieën. "Ik zou niet weten wat we nog meer moeten doen."
17 procent van de ondervraagde Nederlanders zegt in de European Social Survey het eens te zijn met de stelling dat groepen wetenschappers bewijsmateriaal "verdraaien, verzinnen of verzwijgen" om de bevolking te misleiden. In sommige andere Europese landen ligt het percentage mensen dat gevoelig is voor complottheorieën nog een stuk hoger. Toch zijn er in Nederland ook zorgen over de populariteit van deze theorieën. "De verspreiding en normalisering van dergelijke theorieën kan aanleiding vormen voor het plegen van extremistische en zelfs terroristische handelingen", schrijft de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid in het jongste dreigingsbeeld.
Een complottheorie beschrijft vaak een samenzwering die achter de schermen plaatsvindt. Meestal slaan de theorieën op een geheime elite, die feiten verdraait of verzwijgt om een eigen doel te behalen. Rutte geeft desgevraagd aan dat de coronacrisis mogelijk een aanjager is geweest van complottheorieën. Het is volgens hem relevant om te achterhalen hoe de populariteit is te verklaren.
Samenzwering
Wel vraagt Rutte zich af in hoeverre de cijfers overeenkomen met de realiteit. Hij denkt dat er een verschil zit tussen het antwoord op een vraag over een samenzwering en "wat mensen, zonder dat ze het soms zelf weten, diep van binnen voelen en ervaren". Het is volgens hem "een beetje oppassen" met conclusies naar aanleiding van de cijfers.
Hoewel hij zich zorgen maakt over het geloof van sommigen in deze "onzin", wil Rutte "niet krampachtig gaan smeken van: oh geloof ze niet. Daar voel ik me ook iets te goed voor". Het is ook niet een taak van alleen het kabinet om de theorieën te bestrijden, meent de premier. "Het enige wat je kan doen als overheid is zo duidelijk mogelijk communiceren." Maar in een vrije samenleving is het volgens hem iemands eigen keuze om "daar wel of niet in te geloven", zei Rutte meermaals tijdens zijn persconferentie vrijdag na de ministerraad.
Volgende week reist de premier af naar Davos voor het World Economic Forum, dat centraal staat in een belangrijke complottheorie. Dat maakt het bezoek aan het Zwitserse Davos voor hem niet anders, aldus Rutte.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - De formerende partijen D66, VVD en CDA hebben nog geen overeenstemming bereikt over de financiën en onderhandelen maandag verder, meldden ze zondag na een dag onderhandelen. Hoewel de partijleiders meermaals de hoop hebben uitgesproken om er dit weekend uit te komen op financiën, lieten ze geen teleurstelling blijken tegenover de aanwezige pers.
3 uur geleden
AMERSFOORT (ANP) - Na de dramatisch verlopen verkiezingen van NSC verlaat voormalig lijsttrekker Eddy van Hijum de top van de partij. De partij maakt de "bewuste keuze" om nu geen politiek leider te benoemen, meldde voorzitter Reinout van Malenstein zaterdag bij het NSC-congres in Amersfoort. "Een interim-leider zou juist het verkeerde signaal zijn en zou alle dilemma's onnodig blijven oproepen."
1 dag geleden
AMERSFOORT (ANP) - SP-leider Jimmy Dijk heeft geen goed woord over voor de handreiking die partijleider Jesse Klaver van GroenLinks-PvdA vrijdag heeft gedaan naar de beoogde minderheidscoalitie van D66, VVD en CDA. "Er is niets constructiefs aan afbraak, ook niet wanneer die afbraak wordt verpakt als compromis of deelakkoord", sprak hij zaterdag de partijraad van de SP toe.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Milieustaatssecretaris Thierry Aartsen is verbaasd dat burgemeesters zaterdag in de Stentor klagen over het nieuwe plan voor het afsteken van vuurwerk. Daarin staat dat alleen nog in verenigingsverband vuurwerk mag worden afgestoken, na toestemming van de gemeente. De burgemeesters zijn bang dat het moeilijk te handhaven is en pleiten voor een totaalverbod op vuurwerk.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - De formerende partijen VVD en CDA vinden het goed dat GroenLinks-PvdA-leider Jesse Klaver vrijdag op een partijbijeenkomst zei afspraken te willen maken met het aanstaande minderheidskabinet. Dilan Yeşilgöz (VVD) noemde het voor de formatiegesprekken zaterdag moedig en Henri Bontenbal (CDA) begrijpt dat Klaver voor zijn eigen idealen blijft strijden.
1 dag geleden
UTRECHT (ANP) - Bij de afgelopen Tweede Kamerverkiezingen is het "unieke Europese verhaal" van Volt "verwaterd", stelt medeoprichter en Europarlementariër Reinier van Lanschot bij het congres van de partij in Utrecht. De paneuropese partij zakte van twee zetels naar één en dat "dwingt tot zelfreflectie".
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederland gaat geen deel uitmaken van de Raad voor Vrede die de Amerikaanse president Donald Trump wil oprichten. Dat zei demissionair minister David van Weel (Buitenlandse Zaken, VVD) bij het tv-programma Café Kockelmann.
2 dagen geleden