Rutte: geloven in complottheorieën is ook gewoon een keuze
DEN HAAG (ANP) - Het is "uiteindelijk ook een keuze" van iemand om in een complottheorie te geloven. Dat zegt premier Mark Rutte in reactie op het nieuws dat ruim een op de vijf Nederlanders bijvoorbeeld gelooft dat een kleine groep mensen in het geheim belangrijke besluiten neemt in de wereldpolitiek. Dat is "veel" zegt Rutte, maar het kabinet speelt volgens hem een bescheiden rol in het tegengaan van de populariteit van complottheorieën. "Ik zou niet weten wat we nog meer moeten doen."
17 procent van de ondervraagde Nederlanders zegt in de European Social Survey het eens te zijn met de stelling dat groepen wetenschappers bewijsmateriaal "verdraaien, verzinnen of verzwijgen" om de bevolking te misleiden. In sommige andere Europese landen ligt het percentage mensen dat gevoelig is voor complottheorieën nog een stuk hoger. Toch zijn er in Nederland ook zorgen over de populariteit van deze theorieën. "De verspreiding en normalisering van dergelijke theorieën kan aanleiding vormen voor het plegen van extremistische en zelfs terroristische handelingen", schrijft de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid in het jongste dreigingsbeeld.
Een complottheorie beschrijft vaak een samenzwering die achter de schermen plaatsvindt. Meestal slaan de theorieën op een geheime elite, die feiten verdraait of verzwijgt om een eigen doel te behalen. Rutte geeft desgevraagd aan dat de coronacrisis mogelijk een aanjager is geweest van complottheorieën. Het is volgens hem relevant om te achterhalen hoe de populariteit is te verklaren.
Samenzwering
Wel vraagt Rutte zich af in hoeverre de cijfers overeenkomen met de realiteit. Hij denkt dat er een verschil zit tussen het antwoord op een vraag over een samenzwering en "wat mensen, zonder dat ze het soms zelf weten, diep van binnen voelen en ervaren". Het is volgens hem "een beetje oppassen" met conclusies naar aanleiding van de cijfers.
Hoewel hij zich zorgen maakt over het geloof van sommigen in deze "onzin", wil Rutte "niet krampachtig gaan smeken van: oh geloof ze niet. Daar voel ik me ook iets te goed voor". Het is ook niet een taak van alleen het kabinet om de theorieën te bestrijden, meent de premier. "Het enige wat je kan doen als overheid is zo duidelijk mogelijk communiceren." Maar in een vrije samenleving is het volgens hem iemands eigen keuze om "daar wel of niet in te geloven", zei Rutte meermaals tijdens zijn persconferentie vrijdag na de ministerraad.
Volgende week reist de premier af naar Davos voor het World Economic Forum, dat centraal staat in een belangrijke complottheorie. Dat maakt het bezoek aan het Zwitserse Davos voor hem niet anders, aldus Rutte.
Meer uit Politiek
HILVERSUM (ANP) - Mark Boumans, burgemeester van Doetinchem (VVD) en vicevoorzitter van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG), vindt de uitspraak van Ruben Brekelmans (VVD) over de opvang van asielzoekers "gevaarlijk", zei hij in het tv-programma Buitenhof. Hij vindt dit niet alleen van Brekelmans, maar ook van Kamerleden en fractievoorzitters van rechtsere partijen die "het land intrekken en zeggen dat de wet kennelijk niet geldt". Brekelmans zei eerder dat het aan gemeenten zelf is om te bepalen of ze wel of geen asielopvang willen.
12 uur geleden
RIGA (ANP/RTR/AFP) - De Letse president Edgars Rinkēvičs heeft Andris Kulbergs, lid van de conservatieve oppositie, voorgedragen als de volgende minister-president. De zittende premier Evika Siliņa maakte deze week bekend terug te treden na een politieke crisis rond Oekraïense drones die het Letse luchtruim waren binnengevlogen.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Asielminister Bart van den Brink vindt het 'onbegrijpelijk' dat Kamerlid Gidi Markuszower oproept tot het gebruik van geweld. Dat zei de CDA-vicepremier in televisieprogramma Café Kockelmann. "Het woord geweld is gebruikt, dat onthoudt iedereen. En dat is echt onbegrijpelijk."
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - "Oproepen tot geweld keur ik altijd hard af", reageert justitieminister David van Weel (VVD) op de uitspraken die Kamerlid Gidi Markuszower (Groep Markuszower) voor de camera van Left Laser deed. Hij zei in de video dat Palestijnse vluchtelingen met geweld moeten worden tegengehouden, "misschien met nog meer geweld dan waar ze vandaan zijn gekomen".
2 dagen geleden
HILVERSUM (ANP) - Gidi Markuszower vindt dat hij zich voor de camera van het communistische platform Left Laser "beter, scherper en gepaster" had moeten uitspreken. Dat zei hij in gesprek met Sven Kockelmann, bij Sven op 1.
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet moet actie ondernemen tegen de "extreemrechtse groep" die demonstraties zoals die in Loosdrecht tegen asielzoekerscentra "kaapt", vindt de VVD. Volgens Kamerlid Ulysse Ellian leidt het geweld door die groep, die volgens hem rondreist naar gemeenten met demonstraties om daar te rellen, af van de zorgen van bewoners.
4 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister-president Rob Jetten gaat de zaak van het ontvoerde meisje Insiya aan de orde stellen tijdens het gesprek met zijn Indiase collega Narendra Modi, die dit weekend Nederland bezoekt. Ook stuurt het kabinet een ambtelijke delegatie naar India in de hoop een ontmoeting daar te kunnen regelen tussen de moeder en Insiya.
4 dagen geleden