Rutte: geloven in complottheorieën is ook gewoon een keuze
DEN HAAG (ANP) - Het is "uiteindelijk ook een keuze" van iemand om in een complottheorie te geloven. Dat zegt premier Mark Rutte in reactie op het nieuws dat ruim een op de vijf Nederlanders bijvoorbeeld gelooft dat een kleine groep mensen in het geheim belangrijke besluiten neemt in de wereldpolitiek. Dat is "veel" zegt Rutte, maar het kabinet speelt volgens hem een bescheiden rol in het tegengaan van de populariteit van complottheorieën. "Ik zou niet weten wat we nog meer moeten doen."
17 procent van de ondervraagde Nederlanders zegt in de European Social Survey het eens te zijn met de stelling dat groepen wetenschappers bewijsmateriaal "verdraaien, verzinnen of verzwijgen" om de bevolking te misleiden. In sommige andere Europese landen ligt het percentage mensen dat gevoelig is voor complottheorieën nog een stuk hoger. Toch zijn er in Nederland ook zorgen over de populariteit van deze theorieën. "De verspreiding en normalisering van dergelijke theorieën kan aanleiding vormen voor het plegen van extremistische en zelfs terroristische handelingen", schrijft de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid in het jongste dreigingsbeeld.
Een complottheorie beschrijft vaak een samenzwering die achter de schermen plaatsvindt. Meestal slaan de theorieën op een geheime elite, die feiten verdraait of verzwijgt om een eigen doel te behalen. Rutte geeft desgevraagd aan dat de coronacrisis mogelijk een aanjager is geweest van complottheorieën. Het is volgens hem relevant om te achterhalen hoe de populariteit is te verklaren.
Samenzwering
Wel vraagt Rutte zich af in hoeverre de cijfers overeenkomen met de realiteit. Hij denkt dat er een verschil zit tussen het antwoord op een vraag over een samenzwering en "wat mensen, zonder dat ze het soms zelf weten, diep van binnen voelen en ervaren". Het is volgens hem "een beetje oppassen" met conclusies naar aanleiding van de cijfers.
Hoewel hij zich zorgen maakt over het geloof van sommigen in deze "onzin", wil Rutte "niet krampachtig gaan smeken van: oh geloof ze niet. Daar voel ik me ook iets te goed voor". Het is ook niet een taak van alleen het kabinet om de theorieën te bestrijden, meent de premier. "Het enige wat je kan doen als overheid is zo duidelijk mogelijk communiceren." Maar in een vrije samenleving is het volgens hem iemands eigen keuze om "daar wel of niet in te geloven", zei Rutte meermaals tijdens zijn persconferentie vrijdag na de ministerraad.
Volgende week reist de premier af naar Davos voor het World Economic Forum, dat centraal staat in een belangrijke complottheorie. Dat maakt het bezoek aan het Zwitserse Davos voor hem niet anders, aldus Rutte.
Meer uit Politiek
GORINCHEM (ANP) - De stempassen voor de herverkiezingen in Gorinchem zijn eerder dan verwacht verstuurd. De gemeente dacht de passen voor de herstemming op 20 april bij alle kiesgerechtigden te bezorgen, maar dat wordt 15 april nadat "samen met de drukker alles op alles is gezet", aldus een gemeentewoordvoerder.
1 dag geleden
DEN HAAG/ISLAMABAD (ANP) - Buitenlandminister Tom Berendsen heeft met de bemiddelaar van het staakt-het-vuren in het Midden-Oosten zijn zorgen gedeeld over de schending daarvan in Libanon. Berendsen belde vrijdag met zijn ambtgenoot in Pakistan, dat hielp het bestand tussen Iran en de Verenigde Staten tot stand te brengen.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet trekt eenmalig 350.000 euro uit voor Joodse studenteninitiatieven. "Zodat zij hun eigen culturele tradities en gewoontes op die campussen verder kunnen vormgeven", zei onderwijsminister Rianne Letschert tegen het ANP. Ook komen er gesprekken tussen onderwijsinstellingen en lokale autoriteiten.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Vicepremier Dilan Yeşilgöz erkent desgevraagd dat de timing van het bezoek van premier Rob Jetten aan de Amerikaanse president "ongemakkelijk" is. Trump dreigde eerder deze week nog met het vernietigen van de Iraanse beschaving, als dat land niet akkoord ging met het heropenen van de Straat van Hormuz.
1 dag geleden
HILVERSUM (ANP) - PvdA-prominent en oud-Kamerlid Rob Oudkerk wil een nieuwe politieke partij oprichten. Hij gaat daarvoor zijn lidmaatschap opzeggen van Progressief Nederland, het nieuwe samenwerkingsverband van PvdA en GroenLinks, zei hij vrijdagochtend bij Goedemorgen Nederland (WNL). Oudkerk mist bij die partij "sociaaldemocratische normen en waarden".
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Premier Rob Jetten (D66) spreekt maandag tijdens zijn bezoek aan de Amerikaanse hoofdstad Washington onder meer met oud-buitenlandminister Mike Pompeo, meldt de Rijksvoorlichtingsdienst in een persbericht. Pompeo was van 2018 tot en met 2021 minister van Buitenlandse Zaken onder president Donald Trump.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - De Kamer is ongeduldig als het gaat om de aanpak van het kabinet om de energierekening te verlagen. Oppositiepartijen dringen in een debat aan op onder meer verlaging van de energiebelasting. Coalitiepartijen snappen de urgentie, maar wachten de kabinetsplannen af.
2 dagen geleden