Rutte: geloven in complottheorieën is ook gewoon een keuze
DEN HAAG (ANP) - Het is "uiteindelijk ook een keuze" van iemand om in een complottheorie te geloven. Dat zegt premier Mark Rutte in reactie op het nieuws dat ruim een op de vijf Nederlanders bijvoorbeeld gelooft dat een kleine groep mensen in het geheim belangrijke besluiten neemt in de wereldpolitiek. Dat is "veel" zegt Rutte, maar het kabinet speelt volgens hem een bescheiden rol in het tegengaan van de populariteit van complottheorieën. "Ik zou niet weten wat we nog meer moeten doen."
17 procent van de ondervraagde Nederlanders zegt in de European Social Survey het eens te zijn met de stelling dat groepen wetenschappers bewijsmateriaal "verdraaien, verzinnen of verzwijgen" om de bevolking te misleiden. In sommige andere Europese landen ligt het percentage mensen dat gevoelig is voor complottheorieën nog een stuk hoger. Toch zijn er in Nederland ook zorgen over de populariteit van deze theorieën. "De verspreiding en normalisering van dergelijke theorieën kan aanleiding vormen voor het plegen van extremistische en zelfs terroristische handelingen", schrijft de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid in het jongste dreigingsbeeld.
Een complottheorie beschrijft vaak een samenzwering die achter de schermen plaatsvindt. Meestal slaan de theorieën op een geheime elite, die feiten verdraait of verzwijgt om een eigen doel te behalen. Rutte geeft desgevraagd aan dat de coronacrisis mogelijk een aanjager is geweest van complottheorieën. Het is volgens hem relevant om te achterhalen hoe de populariteit is te verklaren.
Samenzwering
Wel vraagt Rutte zich af in hoeverre de cijfers overeenkomen met de realiteit. Hij denkt dat er een verschil zit tussen het antwoord op een vraag over een samenzwering en "wat mensen, zonder dat ze het soms zelf weten, diep van binnen voelen en ervaren". Het is volgens hem "een beetje oppassen" met conclusies naar aanleiding van de cijfers.
Hoewel hij zich zorgen maakt over het geloof van sommigen in deze "onzin", wil Rutte "niet krampachtig gaan smeken van: oh geloof ze niet. Daar voel ik me ook iets te goed voor". Het is ook niet een taak van alleen het kabinet om de theorieën te bestrijden, meent de premier. "Het enige wat je kan doen als overheid is zo duidelijk mogelijk communiceren." Maar in een vrije samenleving is het volgens hem iemands eigen keuze om "daar wel of niet in te geloven", zei Rutte meermaals tijdens zijn persconferentie vrijdag na de ministerraad.
Volgende week reist de premier af naar Davos voor het World Economic Forum, dat centraal staat in een belangrijke complottheorie. Dat maakt het bezoek aan het Zwitserse Davos voor hem niet anders, aldus Rutte.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - De PVV doet aan "politieke spelletjes" en creëert "politieke chaos" door de steun voor een asielwet van de eigen oud-minister Marjolein Faber aan het wankelen te brengen, zei VVD-fractieleider Ruben Brekelmans bij de talkshow Café Kockelmann. "Nu hebben we eindelijk de kans om dat strenge asielbeleid te krijgen waar heel veel Nederlanders naar snakken. En dan probeert Geert Wilders op het laatste moment weer een stok in de wielen te steken."
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet wil een subsidie in het leven roepen om mensen met een laag inkomen of middeninkomen te helpen bij de aanschaf van een elektrische auto, bevestigen bronnen na berichtgeving door RTL Nieuws. Daarvoor zouden zij dan hun brandstofauto moeten inruilen. Er zou 50 miljoen euro voor worden uitgetrokken.
10 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister Vincent Karremans (Infrastructuur en Waterstaat) wil dat Lelystad Airport in oktober 2027 opengaat voor burgerluchtvaart. Het vliegveld heeft nog geen natuurvergunning, maar de VVD-minister werkt "parallel" aan de andere zaken die nog moeten worden geregeld voordat vakantievluchten vanuit Flevoland kunnen beginnen.
13 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het tempo van de voorbereidingen voor de missie in de Straat van Hormuz moet omhoog. Dan kunnen de landen direct aan de slag zodra er een permanent staakt-het-vuren is, zei premier Rob Jetten vrijdag op zijn wekelijkse persconferentie. Eerder op de middag was hij bij een videoconferentie van de bijna vijftig landen die zich hebben aangesloten bij de internationale coalitie.
14 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het zou een "gemiste kans" zijn als de twee strenge asielwetten komende dinsdag worden weggestemd in de Eerste Kamer, vindt Rob Jetten. Tijdens zijn wekelijkse persconferentie zei de minister-president dat de wetten "de snelste weg zijn" om het aantal asielzoekers omlaag te krijgen, zoals zijn kabinet beoogt. Dat terwijl zijn eigen partij D66 neigt naar een tegenstem.
15 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister Sophie Hermans van Volksgezondheid, Welzijn en Sport vindt dat de oppositie naar de zorgplannen als een geheel moet kijken. Het kabinet is vrijdag akkoord gegaan met de verhoging van het eigen risico, maar een meerderheid vinden in de Tweede en Eerste Kamer wordt nog lastig voor de VVD-minister.
16 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - CDA-prominent Sybrand Buma wordt de nieuwe vicepresident van de Raad van State. Hij volgt per 1 juli dit jaar Thom de Graaf (D66) op. Buma, nu nog burgemeester van Leeuwarden, was eerder partijleider van het CDA en informateur tijdens de afgelopen kabinetsformatie.
16 uur geleden