Rutte: geloven in complottheorieën is ook gewoon een keuze
DEN HAAG (ANP) - Het is "uiteindelijk ook een keuze" van iemand om in een complottheorie te geloven. Dat zegt premier Mark Rutte in reactie op het nieuws dat ruim een op de vijf Nederlanders bijvoorbeeld gelooft dat een kleine groep mensen in het geheim belangrijke besluiten neemt in de wereldpolitiek. Dat is "veel" zegt Rutte, maar het kabinet speelt volgens hem een bescheiden rol in het tegengaan van de populariteit van complottheorieën. "Ik zou niet weten wat we nog meer moeten doen."
17 procent van de ondervraagde Nederlanders zegt in de European Social Survey het eens te zijn met de stelling dat groepen wetenschappers bewijsmateriaal "verdraaien, verzinnen of verzwijgen" om de bevolking te misleiden. In sommige andere Europese landen ligt het percentage mensen dat gevoelig is voor complottheorieën nog een stuk hoger. Toch zijn er in Nederland ook zorgen over de populariteit van deze theorieën. "De verspreiding en normalisering van dergelijke theorieën kan aanleiding vormen voor het plegen van extremistische en zelfs terroristische handelingen", schrijft de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid in het jongste dreigingsbeeld.
Een complottheorie beschrijft vaak een samenzwering die achter de schermen plaatsvindt. Meestal slaan de theorieën op een geheime elite, die feiten verdraait of verzwijgt om een eigen doel te behalen. Rutte geeft desgevraagd aan dat de coronacrisis mogelijk een aanjager is geweest van complottheorieën. Het is volgens hem relevant om te achterhalen hoe de populariteit is te verklaren.
Samenzwering
Wel vraagt Rutte zich af in hoeverre de cijfers overeenkomen met de realiteit. Hij denkt dat er een verschil zit tussen het antwoord op een vraag over een samenzwering en "wat mensen, zonder dat ze het soms zelf weten, diep van binnen voelen en ervaren". Het is volgens hem "een beetje oppassen" met conclusies naar aanleiding van de cijfers.
Hoewel hij zich zorgen maakt over het geloof van sommigen in deze "onzin", wil Rutte "niet krampachtig gaan smeken van: oh geloof ze niet. Daar voel ik me ook iets te goed voor". Het is ook niet een taak van alleen het kabinet om de theorieën te bestrijden, meent de premier. "Het enige wat je kan doen als overheid is zo duidelijk mogelijk communiceren." Maar in een vrije samenleving is het volgens hem iemands eigen keuze om "daar wel of niet in te geloven", zei Rutte meermaals tijdens zijn persconferentie vrijdag na de ministerraad.
Volgende week reist de premier af naar Davos voor het World Economic Forum, dat centraal staat in een belangrijke complottheorie. Dat maakt het bezoek aan het Zwitserse Davos voor hem niet anders, aldus Rutte.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - PVV, SP en 50PLUS vinden het een slecht idee om een eigen bijdrage te vragen voor wijkverpleging vanwege de nadelige gevolgen. Dat bleek woensdag tijdens een zorgdebat. Coalitiepartij CDA gaf aan niet doof te zijn voor de zorgen, maar desondanks voor het plan te zijn.
17 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De zorgvilla's van het bedrijf ExpertCare kunnen voorlopig openblijven, schrijft minister Mirjam Sterk van Langdurige Zorg in een brief aan de Tweede Kamer. De woningen zouden eigenlijk na 31 maart sluiten, maar omdat er nog geen oplossing is gevonden, blijven ze nog even open.
21 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het openbaar vervoer moet ook onderdeel zijn van mogelijke maatregelen tegen de gestegen prijzen door de Iran-oorlog waar het kabinet aan werkt. Dat vindt staatssecretaris Annet Bertram (Infrastructuur en Waterstaat, CDA), zei ze in een debat. In de Tweede Kamer klonk een brede wens om iets aan de kosten van het openbaar vervoer te doen.
22 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet gaat meer ruimte zoeken om op zee windenergie op te wekken, staat in een dinsdag gepubliceerd document. De plekken die tot nu toe zijn aangewezen, zijn mogelijk nog niet genoeg om het doel van 40 gigawatt te halen.
1 dag geleden
BREDA (ANP) - Oekraïne zit op een duidelijke koers naar een EU-lidmaatschap, schrijft buitenlandminister Tom Berendsen op X. Dinsdag werd de jaarlijkse "Lviv-conferentie" gehouden in Breda, waarbij Nederland en Oekraïne samenwerken om dichter bij een toetreding tot de Europese Unie te komen. "We staan klaar om elke stap te ondersteunen", aldus Berendsen.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Wie onder het aankomende vuurwerkverbod toch vuurwerk legaal wil afsteken, moet minimaal 18 jaar zijn, vindt de Tweede Kamer. Een motie van CDA en Partij voor de Dieren waar dat voorstel in staat, kreeg dinsdag steun van een Kamermeerderheid.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederland maakt 6 miljoen euro extra vrij voor humanitaire hulp aan slachtoffers van de oorlog in het Midden-Oosten. "De humanitaire situatie in het #MiddenOosten verslechtert snel. Juist nu hulp onder druk staat, moeten we meer doen", laat minister Sjoerd Sjoerdsma (Ontwikkelingssamenwerking, D66) dinsdag op X weten.
1 dag geleden