Rutte: geloven in complottheorieën is ook gewoon een keuze
DEN HAAG (ANP) - Het is "uiteindelijk ook een keuze" van iemand om in een complottheorie te geloven. Dat zegt premier Mark Rutte in reactie op het nieuws dat ruim een op de vijf Nederlanders bijvoorbeeld gelooft dat een kleine groep mensen in het geheim belangrijke besluiten neemt in de wereldpolitiek. Dat is "veel" zegt Rutte, maar het kabinet speelt volgens hem een bescheiden rol in het tegengaan van de populariteit van complottheorieën. "Ik zou niet weten wat we nog meer moeten doen."
17 procent van de ondervraagde Nederlanders zegt in de European Social Survey het eens te zijn met de stelling dat groepen wetenschappers bewijsmateriaal "verdraaien, verzinnen of verzwijgen" om de bevolking te misleiden. In sommige andere Europese landen ligt het percentage mensen dat gevoelig is voor complottheorieën nog een stuk hoger. Toch zijn er in Nederland ook zorgen over de populariteit van deze theorieën. "De verspreiding en normalisering van dergelijke theorieën kan aanleiding vormen voor het plegen van extremistische en zelfs terroristische handelingen", schrijft de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid in het jongste dreigingsbeeld.
Een complottheorie beschrijft vaak een samenzwering die achter de schermen plaatsvindt. Meestal slaan de theorieën op een geheime elite, die feiten verdraait of verzwijgt om een eigen doel te behalen. Rutte geeft desgevraagd aan dat de coronacrisis mogelijk een aanjager is geweest van complottheorieën. Het is volgens hem relevant om te achterhalen hoe de populariteit is te verklaren.
Samenzwering
Wel vraagt Rutte zich af in hoeverre de cijfers overeenkomen met de realiteit. Hij denkt dat er een verschil zit tussen het antwoord op een vraag over een samenzwering en "wat mensen, zonder dat ze het soms zelf weten, diep van binnen voelen en ervaren". Het is volgens hem "een beetje oppassen" met conclusies naar aanleiding van de cijfers.
Hoewel hij zich zorgen maakt over het geloof van sommigen in deze "onzin", wil Rutte "niet krampachtig gaan smeken van: oh geloof ze niet. Daar voel ik me ook iets te goed voor". Het is ook niet een taak van alleen het kabinet om de theorieën te bestrijden, meent de premier. "Het enige wat je kan doen als overheid is zo duidelijk mogelijk communiceren." Maar in een vrije samenleving is het volgens hem iemands eigen keuze om "daar wel of niet in te geloven", zei Rutte meermaals tijdens zijn persconferentie vrijdag na de ministerraad.
Volgende week reist de premier af naar Davos voor het World Economic Forum, dat centraal staat in een belangrijke complottheorie. Dat maakt het bezoek aan het Zwitserse Davos voor hem niet anders, aldus Rutte.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet buigt zich pas op zijn vroegst maandagavond over de begroting voor volgend jaar. Het is de coalitiepartijen niet gelukt daar in de ochtend een akkoord over te bereiken. Het overleg zit volgens ingewijden nog muurvast. Daarom is de zogeheten begrotingsraad die aan het begin van de middag zou beginnen, verder opgeschoven naar 18.00 uur.
30 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De leiders van D66, VVD en CDA zijn na ruim vijftien uur onderhandelen over de begroting het nog niet eens geworden over de begroting voor volgend jaar. Het overleg wordt volgens een woordvoerder van Financiën maandagochtend om 09.00 uur voortgezet.
10 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De leiders van D66, VVD en CDA praten zondag al bijna veertien uur op het ministerie van Financiën over de begroting van volgend jaar. De begroting moet dinsdag bij de Raad van State liggen zodat die voldoende tijd heeft om het van advies te voorzien voor Prinsjesdag.
13 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Paul Rosenmöller van PRO verlaat volgend jaar mei de politiek. Dan wordt een nieuwe Eerste Kamer gekozen, waar hij op dit moment fractievoorzitter is van de partij die is voortgekomen uit GroenLinks en PvdA.
21 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Op het ministerie van Financiën overleggen de leiders van de drie coalitiepartijen sinds 10.00 uur weer over de begroting van volgend jaar. Rob Jetten (D66), Dilan Yeşilgöz (VVD) en Henri Bontenbal (CDA) moeten het eens zien te worden over de koers.
1 dag geleden
AMSTERDAM (ANP) - ExpEx, het platform van mensen die ervaring hebben met gesloten jeugdzorg, is op zich blij met de excuses van minister Mirjam Sterk (Langdurige Zorg) voor misstanden in de gesloten jeugdzorg. Maar ze zet er ook een kanttekening bij.
1 dag geleden
EDE (ANP) - Minister Mirjam Sterk (Langdurige Zorg) heeft zaterdagmiddag haar excuses aangeboden voor misstanden in de gesloten jeugdzorg en justitiële jeugdinstellingen. "Het spijt ons dat we niet hebben kunnen zorgen voor een veilige plek en goede zorg", sprak ze uit in een zaal met slachtoffers, familieleden, vrienden en nabestaanden in het Akoesticum in Ede. Dat zei ze namens de ministeries van Volksgezondheid en Justitie, Jeugdzorg Nederland en de Vereniging Nederlandse Gemeenten.
1 dag geleden