Rutte: geloven in complottheorieën is ook gewoon een keuze
DEN HAAG (ANP) - Het is "uiteindelijk ook een keuze" van iemand om in een complottheorie te geloven. Dat zegt premier Mark Rutte in reactie op het nieuws dat ruim een op de vijf Nederlanders bijvoorbeeld gelooft dat een kleine groep mensen in het geheim belangrijke besluiten neemt in de wereldpolitiek. Dat is "veel" zegt Rutte, maar het kabinet speelt volgens hem een bescheiden rol in het tegengaan van de populariteit van complottheorieën. "Ik zou niet weten wat we nog meer moeten doen."
17 procent van de ondervraagde Nederlanders zegt in de European Social Survey het eens te zijn met de stelling dat groepen wetenschappers bewijsmateriaal "verdraaien, verzinnen of verzwijgen" om de bevolking te misleiden. In sommige andere Europese landen ligt het percentage mensen dat gevoelig is voor complottheorieën nog een stuk hoger. Toch zijn er in Nederland ook zorgen over de populariteit van deze theorieën. "De verspreiding en normalisering van dergelijke theorieën kan aanleiding vormen voor het plegen van extremistische en zelfs terroristische handelingen", schrijft de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid in het jongste dreigingsbeeld.
Een complottheorie beschrijft vaak een samenzwering die achter de schermen plaatsvindt. Meestal slaan de theorieën op een geheime elite, die feiten verdraait of verzwijgt om een eigen doel te behalen. Rutte geeft desgevraagd aan dat de coronacrisis mogelijk een aanjager is geweest van complottheorieën. Het is volgens hem relevant om te achterhalen hoe de populariteit is te verklaren.
Samenzwering
Wel vraagt Rutte zich af in hoeverre de cijfers overeenkomen met de realiteit. Hij denkt dat er een verschil zit tussen het antwoord op een vraag over een samenzwering en "wat mensen, zonder dat ze het soms zelf weten, diep van binnen voelen en ervaren". Het is volgens hem "een beetje oppassen" met conclusies naar aanleiding van de cijfers.
Hoewel hij zich zorgen maakt over het geloof van sommigen in deze "onzin", wil Rutte "niet krampachtig gaan smeken van: oh geloof ze niet. Daar voel ik me ook iets te goed voor". Het is ook niet een taak van alleen het kabinet om de theorieën te bestrijden, meent de premier. "Het enige wat je kan doen als overheid is zo duidelijk mogelijk communiceren." Maar in een vrije samenleving is het volgens hem iemands eigen keuze om "daar wel of niet in te geloven", zei Rutte meermaals tijdens zijn persconferentie vrijdag na de ministerraad.
Volgende week reist de premier af naar Davos voor het World Economic Forum, dat centraal staat in een belangrijke complottheorie. Dat maakt het bezoek aan het Zwitserse Davos voor hem niet anders, aldus Rutte.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Kinderen op de basis- en middelbare school zouden hun telefoon ook niet mee mogen nemen naar het schoolplein of de aula in de pauze. Dat is een van de maatregelen die het kabinet voorstelt op het gebied van kinderen in de onlinewereld.
11 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Tweede Kamervoorzitter Thom van Campen wil woensdagochtend ministers naar het parlement roepen, omdat er nog een stapel onbeantwoorde schriftelijke vragen ligt. Er komt een extra vragenuur, om bewindspersonen te motiveren om in het vervolg "slechts in uitzonderlijke en uitlegbare situaties" de deadline te overschrijden.
12 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - SGP en JA21 hebben hun wetsvoorstel om versterkte gebedsoproepen te verbieden ingediend bij de Tweede Kamer. De partijen zijn al langer bezig met zo'n verbod.
12 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister Hans Vijlbrief van Sociale Zaken wil dat er grondig onderzoek komt naar het oneerlijk behandelen van mensen met een biculturele achternaam door het UWV bij fraudeonderzoek. "Ik wil dat dit tot de bodem wordt uitgezocht."
12 uur geleden
N i e u w bericht, met reactie Flávio Bolsonaro in laatste alinea
17 uur geleden
RIGA (ANP/DPA) - De alliantie Verenigde Lijst van premier Andris Kulbergs heeft volgens voorlopige uitslagen een historische overwinning behaald bij de parlementsverkiezingen in Letland. De groepering uit het politieke midden veroverde 41 van de honderd zetels in het parlement van de EU- en NAVO-lidstaat.
23 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister Hans Vijlbrief (Sociale Zaken en Werkgelegenheid, D66) krijgt "in toenemende mate twijfel" bij zijn wetsvoorstel over het tijdelijk afschaffen van dwangsommen rond WIA-aanvragen. Dat zei de bewindsman zondag in Buitenhof. Mensen hebben recht op geld als het UWV te lang doet over hun aanvraag, maar vanwege grote achterstanden wilde Vijlbrief tijdelijk van de bestuurlijke boetes af.
1 dag geleden