Rutte: geloven in complottheorieën is ook gewoon een keuze
DEN HAAG (ANP) - Het is "uiteindelijk ook een keuze" van iemand om in een complottheorie te geloven. Dat zegt premier Mark Rutte in reactie op het nieuws dat ruim een op de vijf Nederlanders bijvoorbeeld gelooft dat een kleine groep mensen in het geheim belangrijke besluiten neemt in de wereldpolitiek. Dat is "veel" zegt Rutte, maar het kabinet speelt volgens hem een bescheiden rol in het tegengaan van de populariteit van complottheorieën. "Ik zou niet weten wat we nog meer moeten doen."
17 procent van de ondervraagde Nederlanders zegt in de European Social Survey het eens te zijn met de stelling dat groepen wetenschappers bewijsmateriaal "verdraaien, verzinnen of verzwijgen" om de bevolking te misleiden. In sommige andere Europese landen ligt het percentage mensen dat gevoelig is voor complottheorieën nog een stuk hoger. Toch zijn er in Nederland ook zorgen over de populariteit van deze theorieën. "De verspreiding en normalisering van dergelijke theorieën kan aanleiding vormen voor het plegen van extremistische en zelfs terroristische handelingen", schrijft de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid in het jongste dreigingsbeeld.
Een complottheorie beschrijft vaak een samenzwering die achter de schermen plaatsvindt. Meestal slaan de theorieën op een geheime elite, die feiten verdraait of verzwijgt om een eigen doel te behalen. Rutte geeft desgevraagd aan dat de coronacrisis mogelijk een aanjager is geweest van complottheorieën. Het is volgens hem relevant om te achterhalen hoe de populariteit is te verklaren.
Samenzwering
Wel vraagt Rutte zich af in hoeverre de cijfers overeenkomen met de realiteit. Hij denkt dat er een verschil zit tussen het antwoord op een vraag over een samenzwering en "wat mensen, zonder dat ze het soms zelf weten, diep van binnen voelen en ervaren". Het is volgens hem "een beetje oppassen" met conclusies naar aanleiding van de cijfers.
Hoewel hij zich zorgen maakt over het geloof van sommigen in deze "onzin", wil Rutte "niet krampachtig gaan smeken van: oh geloof ze niet. Daar voel ik me ook iets te goed voor". Het is ook niet een taak van alleen het kabinet om de theorieën te bestrijden, meent de premier. "Het enige wat je kan doen als overheid is zo duidelijk mogelijk communiceren." Maar in een vrije samenleving is het volgens hem iemands eigen keuze om "daar wel of niet in te geloven", zei Rutte meermaals tijdens zijn persconferentie vrijdag na de ministerraad.
Volgende week reist de premier af naar Davos voor het World Economic Forum, dat centraal staat in een belangrijke complottheorie. Dat maakt het bezoek aan het Zwitserse Davos voor hem niet anders, aldus Rutte.
Meer uit Politiek
BEIJING (ANP) - Het kabinet wil "actief" investeren in de relatie tussen Nederland en China. Dat zei minister Sjoerd Sjoerdsma (Buitenlandse Handel, D66) op de eerste dag van zijn handelsmissie tijdens een ontmoeting met Wang Wentao, de Chinese minister van Handel. Maar de relatie moet ook eerlijker, maakte hij duidelijk.
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederland gaat samen met Duitsland Stinger-luchtdoelraketten produceren, maakte defensieminister Dilan Yeşilgöz dinsdag bekend vanuit de NAVO-top in Ankara. Ze meldde daarbij niet om welke bedragen en aantallen het gaat. De aankondiging is onderdeel van een pakket defensieovereenkomsten die de VVD-bewindsvrouw ondertekende, waarvan een deel al bekend was.
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Reza Pahlavi kijkt terug op een "positief gesprek" met Tweede Kamerleden. Dat de zoon van de laatste sjah van Iran hiervoor was uitgenodigd, leidde binnen en buiten de Tweede Kamer tot veel commotie. Hij werpt zich op als een prominente vertegenwoordiger van de oppositie, terwijl een deel van de oppositie en de Iraanse diaspora het daar niet mee eens is.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Tijdens een gesprek met Tweede Kamerleden waren verschillende vertegenwoordigers van de Iraanse oppositie en diaspora kritisch op Reza Pahlavi. De zoon van de laatste sjah van het land presenteert zich volgens hen ten onrechte als de vertegenwoordiger van de oppositie tegen het huidige regime in Iran. Zij spraken voordat Pahlavi zelf aan het woord kwam tijdens het besloten deel van het gesprek.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Tien gemeenten moeten zich op het ministerie van Asiel en Migratie melden, omdat ze niet voldoen aan hun wettelijke taak om voor voldoende opvangplekken te zorgen. Het gaat om Aalten, Achtkarspelen, Bergen (Limburg), Beverwijk, Gemert-Bakel, Overbetuwe, Sluis, Valkenswaard, Voerendaal en Westland.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister Sjoerd Sjoerdsma (Buitenlandse Handel, D66) begint dinsdag met zeventien Nederlandse bedrijven een drie dagen durende handelsmissie in China. Hij werd als Kamerlid vijf jaar geleden nog door Beijing op een sanctielijst geplaatst vanwege onder meer zijn kritiek op mensenrechtenschendingen in China.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Jaap van Delden voelde een "enorme druk" over hoe het met de vaccinatiegraad ging in Nederland ten opzichte van andere landen. Dat zei de oud-RIVM-vaccinatiedirecteur tegen de parlementaire enquêtecommissie corona.
1 dag geleden