Rutte: geloven in complottheorieën is ook gewoon een keuze
DEN HAAG (ANP) - Het is "uiteindelijk ook een keuze" van iemand om in een complottheorie te geloven. Dat zegt premier Mark Rutte in reactie op het nieuws dat ruim een op de vijf Nederlanders bijvoorbeeld gelooft dat een kleine groep mensen in het geheim belangrijke besluiten neemt in de wereldpolitiek. Dat is "veel" zegt Rutte, maar het kabinet speelt volgens hem een bescheiden rol in het tegengaan van de populariteit van complottheorieën. "Ik zou niet weten wat we nog meer moeten doen."
17 procent van de ondervraagde Nederlanders zegt in de European Social Survey het eens te zijn met de stelling dat groepen wetenschappers bewijsmateriaal "verdraaien, verzinnen of verzwijgen" om de bevolking te misleiden. In sommige andere Europese landen ligt het percentage mensen dat gevoelig is voor complottheorieën nog een stuk hoger. Toch zijn er in Nederland ook zorgen over de populariteit van deze theorieën. "De verspreiding en normalisering van dergelijke theorieën kan aanleiding vormen voor het plegen van extremistische en zelfs terroristische handelingen", schrijft de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid in het jongste dreigingsbeeld.
Een complottheorie beschrijft vaak een samenzwering die achter de schermen plaatsvindt. Meestal slaan de theorieën op een geheime elite, die feiten verdraait of verzwijgt om een eigen doel te behalen. Rutte geeft desgevraagd aan dat de coronacrisis mogelijk een aanjager is geweest van complottheorieën. Het is volgens hem relevant om te achterhalen hoe de populariteit is te verklaren.
Samenzwering
Wel vraagt Rutte zich af in hoeverre de cijfers overeenkomen met de realiteit. Hij denkt dat er een verschil zit tussen het antwoord op een vraag over een samenzwering en "wat mensen, zonder dat ze het soms zelf weten, diep van binnen voelen en ervaren". Het is volgens hem "een beetje oppassen" met conclusies naar aanleiding van de cijfers.
Hoewel hij zich zorgen maakt over het geloof van sommigen in deze "onzin", wil Rutte "niet krampachtig gaan smeken van: oh geloof ze niet. Daar voel ik me ook iets te goed voor". Het is ook niet een taak van alleen het kabinet om de theorieën te bestrijden, meent de premier. "Het enige wat je kan doen als overheid is zo duidelijk mogelijk communiceren." Maar in een vrije samenleving is het volgens hem iemands eigen keuze om "daar wel of niet in te geloven", zei Rutte meermaals tijdens zijn persconferentie vrijdag na de ministerraad.
Volgende week reist de premier af naar Davos voor het World Economic Forum, dat centraal staat in een belangrijke complottheorie. Dat maakt het bezoek aan het Zwitserse Davos voor hem niet anders, aldus Rutte.
Meer uit Politiek
NIEUWEGEIN (ANP) - Politieke partijen die bereid zijn om samen te werken met het minderheidskabinet zijn 'lichtpuntjes' voor Rob Jetten. Dat zegt de nieuwbakken premier en D66-leider zaterdag op een partijcongres in Nieuwegein. Hij schetst dit als contrast met de afgelopen jaren van veel geruzie in de politiek.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De veiligheid van Nederlandse militairen in het Midden-Oosten heeft de "hoogste prioriteit", laat minister Dilan Yeşilgöz van Defensie weten. Het aantal Nederlandse militairen in de regio is beperkt. Ze zijn onder meer voor missies in Irak, Israël en de Golfstaten.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Voor partijen in de Tweede Kamer komt de aanval op Iran niet als een verrassing, blijkt uit de eerste reacties. Wel vragen verschillende politici zich af of de oorlog het einde zal betekenen voor het onderdrukkende regime.
3 uur geleden
KYIV (ANP) - Ministers Tom Berendsen (Buitenlandse Zaken, CDA) en Dilan Yeşilgöz (Defensie, VVD) zijn zaterdag in Oekraïne aangekomen. Het is hun eerste buitenlandse reis na hun aantreden begin deze week. Het bezoek is bedoeld om solidariteit te tonen en duidelijk te maken dat de steun aan Oekraïne onverminderd zal doorgaan.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een grote opgave, zo noemen de commissarissen van de Koning in de twaalf provincies de opdracht die hun gemeenten hebben gekregen voor de opvang van asielzoekers. De nieuwe asielminister Bart van den Brink (CDA) maakte vrijdag bekend hoeveel opvangplaatsen in elke provincie geregeld moeten worden. Wettelijk gezien had dat al voor 1 februari bekend moeten zijn, maar Van den Brinks voorganger Mona Keijzer besloot dat aan de nieuwe minister over te laten.
19 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Rob Jetten wil de komende tijd in contact komen met jongeren en mensen buiten zijn bubbel, vertelde de nieuwe premier vrijdagmiddag tijdens zijn wekelijkse persconferentie. "Organiseer voor mij werkbezoeken op plekken waar ze misschien niet verwachten dat de premier of een D66'er langskomt", heeft de nieuwe premier zijn ambtenaren gevraagd. "Want ik wil juist daar van mensen horen: hoe kijken ze tegen de overheid aan, waar lopen ze tegenaan, waar zijn ze boos over?"
20 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Premier Rob Jetten gaat aanstaande dinsdag voor het eerst in zijn huidige functie naar Brussel. Hij spreekt daar in de avond onder anderen met NAVO-baas en voormalig premier Mark Rutte. Jetten was in het laatste kabinet-Rutte minister voor Klimaat en Energie.
20 uur geleden