Rutte: geloven in complottheorieën is ook gewoon een keuze
DEN HAAG (ANP) - Het is "uiteindelijk ook een keuze" van iemand om in een complottheorie te geloven. Dat zegt premier Mark Rutte in reactie op het nieuws dat ruim een op de vijf Nederlanders bijvoorbeeld gelooft dat een kleine groep mensen in het geheim belangrijke besluiten neemt in de wereldpolitiek. Dat is "veel" zegt Rutte, maar het kabinet speelt volgens hem een bescheiden rol in het tegengaan van de populariteit van complottheorieën. "Ik zou niet weten wat we nog meer moeten doen."
17 procent van de ondervraagde Nederlanders zegt in de European Social Survey het eens te zijn met de stelling dat groepen wetenschappers bewijsmateriaal "verdraaien, verzinnen of verzwijgen" om de bevolking te misleiden. In sommige andere Europese landen ligt het percentage mensen dat gevoelig is voor complottheorieën nog een stuk hoger. Toch zijn er in Nederland ook zorgen over de populariteit van deze theorieën. "De verspreiding en normalisering van dergelijke theorieën kan aanleiding vormen voor het plegen van extremistische en zelfs terroristische handelingen", schrijft de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid in het jongste dreigingsbeeld.
Een complottheorie beschrijft vaak een samenzwering die achter de schermen plaatsvindt. Meestal slaan de theorieën op een geheime elite, die feiten verdraait of verzwijgt om een eigen doel te behalen. Rutte geeft desgevraagd aan dat de coronacrisis mogelijk een aanjager is geweest van complottheorieën. Het is volgens hem relevant om te achterhalen hoe de populariteit is te verklaren.
Samenzwering
Wel vraagt Rutte zich af in hoeverre de cijfers overeenkomen met de realiteit. Hij denkt dat er een verschil zit tussen het antwoord op een vraag over een samenzwering en "wat mensen, zonder dat ze het soms zelf weten, diep van binnen voelen en ervaren". Het is volgens hem "een beetje oppassen" met conclusies naar aanleiding van de cijfers.
Hoewel hij zich zorgen maakt over het geloof van sommigen in deze "onzin", wil Rutte "niet krampachtig gaan smeken van: oh geloof ze niet. Daar voel ik me ook iets te goed voor". Het is ook niet een taak van alleen het kabinet om de theorieën te bestrijden, meent de premier. "Het enige wat je kan doen als overheid is zo duidelijk mogelijk communiceren." Maar in een vrije samenleving is het volgens hem iemands eigen keuze om "daar wel of niet in te geloven", zei Rutte meermaals tijdens zijn persconferentie vrijdag na de ministerraad.
Volgende week reist de premier af naar Davos voor het World Economic Forum, dat centraal staat in een belangrijke complottheorie. Dat maakt het bezoek aan het Zwitserse Davos voor hem niet anders, aldus Rutte.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet wil nog altijd niet uitsluiten dat gemeenten op grond van de spreidingswet verplicht worden om asielzoekers op te vangen, een eis die JA21 stelt aan steun voor het belastingplan voor volgend jaar. "Daar zijn we niet uitgekomen", zei partijleider Joost Eerdmans na afloop van een gesprek met premier Rob Jetten en CDA-asielminister Bart van den Brink.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister-president Rob Jetten roept oppositiepartijen op de onderhandelingen over het belastingplan ook echt over de inhoud van dat plan te laten gaan. Meerdere partijen grijpen de gesprekken met het minderheidskabinet over parlementaire steun aan om andere politieke wensen op tafel te leggen.
4 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De Europese Commissie moet gaan kijken hoe ze AI beter kan toepassen in haar eigen werkprocessen en ambtenarenapparaat. Dat zei voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen maandag bij de presentatie van een rapport over hoe het dagelijks bestuur van de EU beter kan werken.
8 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Stichting Islamitisch Onderwijs moet van staatssecretaris Judith Tielen (Voortgezet Onderwijs) direct verbeteringen doorvoeren op het Cornelius Haga Lyceum in Amsterdam. Het schoolbestuur heeft een zogenoemde aanwijzing gekregen van Tielen, omdat de onderwijskwaliteit niet voldoende is en omdat de Onderwijsinspectie wanbeheer van de directie vaststelde.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - BBB-fractieleider Henk Vermeer en BBB-Kamerlid Femke Wiersma zeggen zondag aan het eind van de middag een "goed gesprek" te hebben gehad met het minderheidskabinet over het belastingplan en het stikstofbeleid. Ze spreken dinsdagavond op het ministerie van Algemene Zaken verder.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Het minderheidskabinet gaat opnieuw praten met de oppositie om een "brede meerderheid" te vinden voor het belastingplan. Dat meldt Financiën. Zaterdag overlegden de premier, vicepremiers en bewindslieden van Financiën op het Catshuis over een nieuw voorstel.
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Oud-studenten gaan op de lange termijn toch meer dan 2,5 procent rente betalen over hun studielening. D66, VVD en CDA hadden een maximum opgeschreven in het coalitieakkoord, maar onderwijsminister Rianne Letschert constateert in een Kamerbrief dat de gereserveerde 40 miljoen euro per jaar niet genoeg is om de rente voldoende te drukken.
4 dagen geleden