Rutte: geloven in complottheorieën is ook gewoon een keuze
DEN HAAG (ANP) - Het is "uiteindelijk ook een keuze" van iemand om in een complottheorie te geloven. Dat zegt premier Mark Rutte in reactie op het nieuws dat ruim een op de vijf Nederlanders bijvoorbeeld gelooft dat een kleine groep mensen in het geheim belangrijke besluiten neemt in de wereldpolitiek. Dat is "veel" zegt Rutte, maar het kabinet speelt volgens hem een bescheiden rol in het tegengaan van de populariteit van complottheorieën. "Ik zou niet weten wat we nog meer moeten doen."
17 procent van de ondervraagde Nederlanders zegt in de European Social Survey het eens te zijn met de stelling dat groepen wetenschappers bewijsmateriaal "verdraaien, verzinnen of verzwijgen" om de bevolking te misleiden. In sommige andere Europese landen ligt het percentage mensen dat gevoelig is voor complottheorieën nog een stuk hoger. Toch zijn er in Nederland ook zorgen over de populariteit van deze theorieën. "De verspreiding en normalisering van dergelijke theorieën kan aanleiding vormen voor het plegen van extremistische en zelfs terroristische handelingen", schrijft de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid in het jongste dreigingsbeeld.
Een complottheorie beschrijft vaak een samenzwering die achter de schermen plaatsvindt. Meestal slaan de theorieën op een geheime elite, die feiten verdraait of verzwijgt om een eigen doel te behalen. Rutte geeft desgevraagd aan dat de coronacrisis mogelijk een aanjager is geweest van complottheorieën. Het is volgens hem relevant om te achterhalen hoe de populariteit is te verklaren.
Samenzwering
Wel vraagt Rutte zich af in hoeverre de cijfers overeenkomen met de realiteit. Hij denkt dat er een verschil zit tussen het antwoord op een vraag over een samenzwering en "wat mensen, zonder dat ze het soms zelf weten, diep van binnen voelen en ervaren". Het is volgens hem "een beetje oppassen" met conclusies naar aanleiding van de cijfers.
Hoewel hij zich zorgen maakt over het geloof van sommigen in deze "onzin", wil Rutte "niet krampachtig gaan smeken van: oh geloof ze niet. Daar voel ik me ook iets te goed voor". Het is ook niet een taak van alleen het kabinet om de theorieën te bestrijden, meent de premier. "Het enige wat je kan doen als overheid is zo duidelijk mogelijk communiceren." Maar in een vrije samenleving is het volgens hem iemands eigen keuze om "daar wel of niet in te geloven", zei Rutte meermaals tijdens zijn persconferentie vrijdag na de ministerraad.
Volgende week reist de premier af naar Davos voor het World Economic Forum, dat centraal staat in een belangrijke complottheorie. Dat maakt het bezoek aan het Zwitserse Davos voor hem niet anders, aldus Rutte.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - PROTEST wordt de naam van de jongerenvereniging van Progressief Nederland. Dat hebben DWARS en de Jonge Socialisten, de jongerenclubs van respectievelijk GroenLinks en PvdA, bekendgemaakt.
5 uur geleden
BARNEVELD (ANP) - BBB-senator Robert van Gasteren zegt zijn lidmaatschap van de partij op, zo kondigde hij aan op een partijbijeenkomst in Barneveld. Hij blijft wel actief bij de BBB-fractie in de Eerste Kamer, zei hij desgevraagd. "Met hetzelfde programma en hetzelfde BBB-gevoel." De partij heeft twaalf zetels in de senaat.
1 dag geleden
BARNEVELD (ANP) - Mona Keijzer neemt definitief afscheid van de BBB, nadat ze door de fractie is gepasseerd als potentieel partijleider. "Voor mij stopt het hier vandaag als lid van BBB," zei ze op een ledenavond. Ze scheidde zich al eerder af van de Tweede Kamerfractie en ging op persoonlijke titel verder als Kamerlid.
1 dag geleden
BARNEVELD (ANP) - Leden van BBB zijn boos, teleurgesteld en verdrietig om de "reuring" in de partij. Die ontstond nadat Henk Vermeer het partijleiderschap had overgenomen van Caroline van der Plas, hoewel Mona Keijzer die functie ook ambieerde.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Verschillende lokale partijen met namen die lijken op PRO, de nieuwe roepnaam van GroenLinks-PvdA, zijn niet blij met hun nieuwe naamgenoot. Donderdag kondigde de partij aan verder te gaan als Progressief Nederland, kortweg PRO. ProHengelo schrijft op Facebook dat het gebruik van dezelfde naam voor een landelijke partij kan leiden tot "verwarring over rollen, posities en verantwoordelijkheden".
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister Sophie Hermans van Volksgezondheid, Welzijn en Sport maakt structureel tot 177 miljoen euro vrij om klaar te zijn voor een volgende pandemie. Het geld komt van meerdere posten binnen haar eigen begroting. Begin maart adviseerde de minister nog tegen extra geld hiervoor.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - De voorlopige winst van lokale partijen tijdens de gemeenteraadsverkiezingen ten opzichte van de vorige is kleiner dan eerder gemeld door de ANP Verkiezingsdienst. Ze zijn dus niet de grote winnaars van de recente verkiezingen.
1 dag geleden