Rutte: geloven in complottheorieën is ook gewoon een keuze
DEN HAAG (ANP) - Het is "uiteindelijk ook een keuze" van iemand om in een complottheorie te geloven. Dat zegt premier Mark Rutte in reactie op het nieuws dat ruim een op de vijf Nederlanders bijvoorbeeld gelooft dat een kleine groep mensen in het geheim belangrijke besluiten neemt in de wereldpolitiek. Dat is "veel" zegt Rutte, maar het kabinet speelt volgens hem een bescheiden rol in het tegengaan van de populariteit van complottheorieën. "Ik zou niet weten wat we nog meer moeten doen."
17 procent van de ondervraagde Nederlanders zegt in de European Social Survey het eens te zijn met de stelling dat groepen wetenschappers bewijsmateriaal "verdraaien, verzinnen of verzwijgen" om de bevolking te misleiden. In sommige andere Europese landen ligt het percentage mensen dat gevoelig is voor complottheorieën nog een stuk hoger. Toch zijn er in Nederland ook zorgen over de populariteit van deze theorieën. "De verspreiding en normalisering van dergelijke theorieën kan aanleiding vormen voor het plegen van extremistische en zelfs terroristische handelingen", schrijft de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid in het jongste dreigingsbeeld.
Een complottheorie beschrijft vaak een samenzwering die achter de schermen plaatsvindt. Meestal slaan de theorieën op een geheime elite, die feiten verdraait of verzwijgt om een eigen doel te behalen. Rutte geeft desgevraagd aan dat de coronacrisis mogelijk een aanjager is geweest van complottheorieën. Het is volgens hem relevant om te achterhalen hoe de populariteit is te verklaren.
Samenzwering
Wel vraagt Rutte zich af in hoeverre de cijfers overeenkomen met de realiteit. Hij denkt dat er een verschil zit tussen het antwoord op een vraag over een samenzwering en "wat mensen, zonder dat ze het soms zelf weten, diep van binnen voelen en ervaren". Het is volgens hem "een beetje oppassen" met conclusies naar aanleiding van de cijfers.
Hoewel hij zich zorgen maakt over het geloof van sommigen in deze "onzin", wil Rutte "niet krampachtig gaan smeken van: oh geloof ze niet. Daar voel ik me ook iets te goed voor". Het is ook niet een taak van alleen het kabinet om de theorieën te bestrijden, meent de premier. "Het enige wat je kan doen als overheid is zo duidelijk mogelijk communiceren." Maar in een vrije samenleving is het volgens hem iemands eigen keuze om "daar wel of niet in te geloven", zei Rutte meermaals tijdens zijn persconferentie vrijdag na de ministerraad.
Volgende week reist de premier af naar Davos voor het World Economic Forum, dat centraal staat in een belangrijke complottheorie. Dat maakt het bezoek aan het Zwitserse Davos voor hem niet anders, aldus Rutte.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Vijfhonderd overbodige regels zouden voor de zomer van dit jaar geschrapt of vereenvoudigd worden. Die belofte deed toenmalig economieminister Vincent Karremans (VVD) in september vorig jaar. Het zijn er uiteindelijk iets meer dan vierhonderd geworden, meldt zijn opvolger Heleen Herbert (CDA) in een brief aan de Tweede Kamer.
16 minuten geleden
EDE (ANP) - JA21-leider Joost Eerdmans stelt het kabinet voor de keuze: verdere samenwerking met zijn eigen partij of met het linkse PRO. "Met beide blijven samenwerken gaat niet", zei Eerdmans op het congres van zijn partij in Ede.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Premier Rob Jetten heeft op Veteranendag in Den Haag het "zo erg" genoemd dat veteranen elkaar zaterdag niet als vanouds kunnen ontmoeten. Het programma van de traditionele dag is in verband met de hitte flink uitgekleed: het defilé en de bijbehorende manifestatie op het Malieveld zijn afgelast.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Volgende week verschijnen onder anderen oud-justitieminister Ferd Grapperhaus, oud-RIVM-directeur Jaap van Dissel en de Amsterdamse burgemeester Femke Halsema voor de parlementaire enquêtecommissie corona. Van Dissel is er voor de tweede keer. Ook Grapperhaus wordt later nog een tweede keer verhoord.
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - De stikstofuitstoot van industrie en vervoer moet in 2035 de helft lager zijn dan in 2019, zo staat in het stikstofplan van het kabinet. De stikstofuitstoot van de twee sectoren is de afgelopen jaren al hard gedaald, maar ze moeten nog een "extra stap zetten". Daarvoor trekt het kabinet eenmalig 250 miljoen euro uit.
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Het meeste geld uit de pot van 20 miljard euro voor de stikstofaanpak gaat naar de aanpak rondom natuurgebieden. Daar legt landbouwminister Jaimi van Essen (D66) 9 miljard euro voor klaar. Er is 2,2 miljard euro voor het herstellen van natuur. Van Essen trekt 2,75 miljard euro uit voor boeren die vrijwillig stoppen.
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Uiterlijk eind volgend jaar moet het weer mogelijk zijn om bij projecten kleine hoeveelheden stikstof uit te stoten, aldus het kabinet. Nu ligt de grens vanaf wanneer een stikstofvergunning nodig is zo laag, dat in de praktijk altijd een vergunning nodig is voor uitstoot. Omdat daar geen ruimte voor is, kunnen ook projecten of evenementen met lage uitstoot nu niet doorgaan.
2 dagen geleden