Rutte: excuses voor houding regering ten aanzien van Holocaust
AMSTERDAM (ANP) - Premier Mark Rutte heeft zondag excuses aangeboden voor de Nederlandse houding ten aanzien van de Jodenvervolging in de Tweede Wereldoorlog.
"Nu de laatste overlevenden nog onder ons zijn, bied ik vandaag namens de regering excuses aan voor het overheidshandelen van toen. Dat doe ik in het besef dat geen woord zoiets groots en gruwelijks als de Holocaust kan omvatten", zei Rutte zondag tijdens de jaarlijkse Nationale Holocaust Herdenking in Amsterdam 75 jaar na de bevrijding van naziconcentratiekamp Auschwitz, op 27 januari 1945.
Tot nu toe zag het Nederlandse kabinet geen aanleiding voor excuses voor die houding van de Nederlandse regering ten tijde van de Holocaust. In 2012 was de kwestie al aangezwengeld door PVV-leider Geert Wilders.
Standpunt kabinet-Kok
De PVV zei toen dat de Nederlandse regering in ballingschap in Londen tijdens de Tweede Wereldoorlog wegkeek van de Jodenvervolging. Hij kreeg toen bijval van onder meer het Nederlands Auschwitz Comité.
Maar volgens Rutte was er toen geen "breed gedragen advies" uit de kring van betrokkenen of informatie die zou moeten leiden tot excuses. Hij verwees toen naar het standpunt van het kabinet-Kok uit 2000, dat wel excuses aanbood voor de "kille ontvangst" na de oorlog van Joden die de Holocaust hadden overleefd. Het toenmalige paarse kabinet stelde 680 miljoen gulden beschikbaar voor oorlogsslachtoffers, waarvan 400 miljoen voor de Joodse gemeenschap.
Tekort geschoten
Rutte stelde zondag: "Want 75 jaar na Auschwitz is antisemitisme nog altijd onder ons. Juist daarom moeten we voluit erkennen wat er destijds is gebeurd en dat ook hardop uitspreken", aldus de premier. Rutte zegt dat de regering tekort is geschoten. "Toen een groep landgenoten onder een moorddadig regime apart werd gezet, buitengesloten en ontmenselijkt."
"Toen het gezag een bedreiging werd, zijn onze overheidsinstanties tekortgeschoten, als hoeders van recht en veiligheid. Zeker, ook binnen de overheid was er individueel verzet, maar te veel Nederlandse functionarissen voerden uit wat de bezetter van hen vroeg. Anderen verdroegen het grote kwaad in de hoop nog iets goeds te kunnen doen - wat soms lukte, maar veel vaker niet. En de bittere consequenties van registratie en deportatie werden niet tijdig en niet voldoende onderkend."
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Dat ook deze jaarwisseling hulpverleners zijn belaagd en daarbij gewond zijn geraakt, is "onbegrijpelijk en onacceptabel", vindt justitieminister Foort van Oosten (VVD). "Zij zetten hun eigen viering opzij en verlaten huis en haard om te zorgen voor onze veiligheid. Dat verdient respect", schrijft de demissionaire bewindsman op X.
14 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De explosie in de Zwitserse bar waarbij vermoedelijk tientallen mensen om het leven zijn gekomen, heeft minister David van Weel (Buitenlandse Zaken, VVD) "geschokt en bedroefd". Op X deelt de demissionair bewindsman zijn condoleances "aan iedereen die geraakt is" door de ramp in het skioord Crans-Montana.
14 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De brand in de Vondelkerk in Amsterdam is een "groot verlies voor Nederland", vindt demissionair cultuurminister Gouke Moes (BBB). "Gelukkig zijn er voor zover bekend geen slachtoffers. Ik leef mee met de omwonenden", schrijft hij op X.
15 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Ook deze nieuwjaarsnacht hadden hulpverleners te maken met geweld en dat wordt veroordeeld door verschillende partijleiders. "Dat juist zij te maken krijgen met ongekend geweld, is pijnlijk en onacceptabel", schrijft Jesse Klaver van GroenLinks-PvdA op X. Bij VVD-leider Dilan Yeşilgöz "overheerst helaas vooral verdriet en woede" door zulk geweld.
15 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister David van Weel (Buitenlandse Zaken, VVD) maakt zich zorgen over de dreigende vergunningsstop van hulporganisaties die onder andere actief zijn in Gaza. Daarover heeft de demissionaire bewindsman woensdag contact gehad met zijn Israëlische evenknie Gideon Saar, meldt een ministeriewoordvoerder.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Demissionair minister van Buitenlandse Zaken David van Weel heeft in een bericht op X laten weten dat de "inzet van de Verenigde Staten" bij de onderhandeling over vrede tussen Rusland en Oekraïne wordt gewaardeerd, maar dat de "druk op Rusland" opgevoerd moet blijven worden "zodat zij hun oorlog stoppen".
4 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - D66-leider Rob Jetten is diep geschokt door de dodelijke steekpartij in Suriname, waar volgens Surinaamse media negen mensen bij zijn omgekomen. Een man heeft in Meerzorg zijn eigen kinderen en buren doodgestoken. De politie schoot hem in zijn benen en wist hem te overmeesteren.
4 dagen geleden