Rutte: excuses voor houding regering ten aanzien van Holocaust
AMSTERDAM (ANP) - Premier Mark Rutte heeft zondag excuses aangeboden voor de Nederlandse houding ten aanzien van de Jodenvervolging in de Tweede Wereldoorlog.
"Nu de laatste overlevenden nog onder ons zijn, bied ik vandaag namens de regering excuses aan voor het overheidshandelen van toen. Dat doe ik in het besef dat geen woord zoiets groots en gruwelijks als de Holocaust kan omvatten", zei Rutte zondag tijdens de jaarlijkse Nationale Holocaust Herdenking in Amsterdam 75 jaar na de bevrijding van naziconcentratiekamp Auschwitz, op 27 januari 1945.
Tot nu toe zag het Nederlandse kabinet geen aanleiding voor excuses voor die houding van de Nederlandse regering ten tijde van de Holocaust. In 2012 was de kwestie al aangezwengeld door PVV-leider Geert Wilders.
Standpunt kabinet-Kok
De PVV zei toen dat de Nederlandse regering in ballingschap in Londen tijdens de Tweede Wereldoorlog wegkeek van de Jodenvervolging. Hij kreeg toen bijval van onder meer het Nederlands Auschwitz Comité.
Maar volgens Rutte was er toen geen "breed gedragen advies" uit de kring van betrokkenen of informatie die zou moeten leiden tot excuses. Hij verwees toen naar het standpunt van het kabinet-Kok uit 2000, dat wel excuses aanbood voor de "kille ontvangst" na de oorlog van Joden die de Holocaust hadden overleefd. Het toenmalige paarse kabinet stelde 680 miljoen gulden beschikbaar voor oorlogsslachtoffers, waarvan 400 miljoen voor de Joodse gemeenschap.
Tekort geschoten
Rutte stelde zondag: "Want 75 jaar na Auschwitz is antisemitisme nog altijd onder ons. Juist daarom moeten we voluit erkennen wat er destijds is gebeurd en dat ook hardop uitspreken", aldus de premier. Rutte zegt dat de regering tekort is geschoten. "Toen een groep landgenoten onder een moorddadig regime apart werd gezet, buitengesloten en ontmenselijkt."
"Toen het gezag een bedreiging werd, zijn onze overheidsinstanties tekortgeschoten, als hoeders van recht en veiligheid. Zeker, ook binnen de overheid was er individueel verzet, maar te veel Nederlandse functionarissen voerden uit wat de bezetter van hen vroeg. Anderen verdroegen het grote kwaad in de hoop nog iets goeds te kunnen doen - wat soms lukte, maar veel vaker niet. En de bittere consequenties van registratie en deportatie werden niet tijdig en niet voldoende onderkend."
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - De politie gaat een deel van de ruim 10.000 onbehandelde aangiften en meldingen uit 2024 opnieuw beoordelen. Justitieminister David van Weel (VVD) schrijft in een brief aan de Tweede Kamer dat het in eerste instantie gaat om de aangiften voor moord en doodslag, pogingen daartoe en ernstige zedenzaken.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Onder oppositiepartijen klinkt begrip voor de keuzes die het kabinet heeft gemaakt om geld vrij te maken voor onderhoud van infrastructuur. Een reeks projecten om wegen, spoor en vaarwegen uit te breiden, is daardoor voorlopig stopgezet. Veel partijen willen dat er meer geld voor infrastructuur komt, zodat nieuwe projecten weer een toekomst krijgen.
5 uur geleden
APELDOORN (ANP) - De eerste kerkgebouwen zijn ingericht voor de tijdelijke opvang van statushouders. Met Actie Onderdak kunnen de erkende vluchtelingen daar wachten tot er een huis voor hen is in diezelfde gemeente. Hun plek in het asielzoekerscentrum kan dan vrijkomen voor asielzoekers.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - VVD-Kamerlid Bart Bikkers is teruggekomen op zijn opmerkingen waarin hij steun voor rekeningrijden niet uitsloot. "Betalen naar gebruik", de ambtelijke term voor rekeningrijden, kan volgens hem ook slaan op "het betalen naar gebruik dat we al doen aan de pomp" of op tolheffing.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederland geeft Oekraïne nog eens een half miljard euro aan militaire steun om het de komende winter door te helpen. In het nieuwe 'winterpakket' zitten onder meer luchtverdedigingswapens en drones, zei premier Rob Jetten. Jetten kondigde het nieuwe steunpakket aan tijdens een persconferentie naast de Oekraïense president Volodymyr Zelensky, die op bezoek is in Den Haag.
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De VVD sluit steun voor een kilometerheffing niet uit. "Ik denk dat we geen heilige huisjes moeten hebben", zei Tweede Kamerlid Bart Bikkers met het oog op extra geld voor investeringen in infrastructuur. "Maar ik wil wel een brede afweging kunnen maken van alle opties die er zijn." Daarvoor wacht hij plannen van het kabinet af.
8 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister-president Rob Jetten is "geschokt" door het dodelijke treinongeluk in Spanje van woensdagochtend. De premier heeft zijn Spaanse ambtgenoot Pedro Sánchez laten weten "dat Nederland meeleeft met Spanje op deze trieste dag", schrijft hij op X.
11 uur geleden