Ruimtetelescoop James Webb, opvolger Hubble, komt aan op werkplek
HOUSTON (ANP) - De bestemming is bijna bereikt voor de nieuwe ruimtetelescoop James Webb. Ongeveer een maand na zijn lancering, met ongeveer 1,5 miljoen kilometer op de teller, komt hij maandag aan op zijn werkplek. Daar moet hij de komende jaren het heelal in beeld brengen. En als de missie over vele jaren voorbij is, blijft hij waarschijnlijk tot het einde der tijden in die omgeving rond de zon draaien.
Terwijl de nieuwe telescoop maandag door de ruimte zoeft, wil de vluchtleiding op aarde rond 20.00 uur Nederlandse tijd de motoren aanzetten. Daarmee moet de koers van de sonde veranderen. Zo kan hij worden 'geparkeerd' op een stabiele plek in de schaduw van de aarde. Hij verbruikt daar zo min mogelijk energie, heeft vrij zicht op het universum en kan eenvoudig beelden en metingen doorsturen.
De James Webb is de opvolger van de beroemde ruimtetelescoop Hubble. Die stamt uit 1990 en draait dus al bijna 32 jaar in een baan rond de aarde. Zijn einde nadert. Daarom hebben Europa, de Verenigde Staten en Canada de handen ineengeslagen voor de nieuwe sonde. Vanuit Nederland zijn onder meer de Universiteit Leiden en onderzoeksinstituut TNO bij het project betrokken.
Verre sterrenstelsels
De nieuwe ruimtetelescoop is ongeveer zo groot als een tennisbaan. De kern is een 6,5 meter grote spiegel, zes keer zo groot als die van de Hubble. Die spiegel werd twee weken geleden opengeklapt. Hij vangt het licht uit de ruimte op en kaatst dat naar een tweede spiegel, die het licht bundelt en naar de meetinstrumenten aan boord stuurt. De hoofdspiegel bestaat uit achttien zeshoeken die aan elkaar zitten, maar los van elkaar kunnen bewegen om scherp te stellen. De spiegel is gemaakt van beryllium, met daarbovenop een miniem laagje goud van 100 nanometer dik. Dat is duizend keer zo dun als een menselijke haar of een vel papier. Beryllium is licht, sterk en goed bestand tegen extreme kou. Goud zorgt ervoor dat de spiegel beter in staat is infrarood licht te zien.
De James Webb moet onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Hij kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble. Doordat de James Webb zo ver weg staat, heeft hij geen last van de warmte van de zon. Op zijn werkplek is de temperatuur 233 graden onder nul. Dat maakt de metingen nauwkeuriger en betrouwbaarder. Het project kost in totaal ongeveer 8 miljard euro.
Aan de slag
Als de James Webb op zijn definitieve bestemming is, kan hij nog niet meteen aan de slag. Een van de meetinstrumenten aan boord moet worden gekoeld tot 266 graden onder nul. Dat duurt ongeveer een maand. Daarna duurt het een paar maanden om te testen of alles goed werkt. In de zomer kan de James Webb waarschijnlijk de eerste metingen verrichten.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP/AFP) - De knallen die zaterdag in het oosten van de Amerikaanse staat Massachusetts zijn gehoord, werden veroorzaakt door een meteoor die op weg naar de aarde uit elkaar barstte. Dat meldt de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA.
2 uur geledenPARIJS (ANP/AFP) - Op de Champs-Élysées in Parijs is het onrustig nadat Paris-Saint-Germain (PSG) in Boedapest de Champions League won. Op meerdere plekken in Parijs gingen menigtes de straat op, wat leidde tot rellen. Tot nu toe zijn er in de Franse hoofdstad zeker 235 mensen aangehouden. Het is niet duidelijk hoeveel van hen zijn gearresteerd. Eerder op de avond lag het aantal arrestaties op zeker 45.
4 uur geleden
PARIJS (ANP) - De regio Parijs is zaterdagavond gestopt met het openbaar vervoer per bus. De menigtes, onder wie relschoppers, maken het voor personeel en reizigers onmogelijk veilig te rijden. De Parijse voetbalclub Paris-Saint-Germain (PSG) heeft in Boedapest na strafschoppen de Champions League gewonnen en in heel de Parijse regio zijn feestvierders de straat op gegaan.
7 uur geleden
BOSTON (ANP) - In het oosten van de Amerikaanse staat Massachusetts is een enorme knal gehoord en hebben mensen de politie om opheldering gevraagd. Politiebureaus in de regio melden dat ze overstelpt zijn met telefoontjes maar geen antwoord weten.
8 uur geleden
BOULOGNE-BILLANCOURT (ANP/AFP) - Rondom de finale van de Champions League tussen Paris-Saint-Germain (PSG) en Arsenal is het op meerdere plaatsen in Parijs tot schermutselingen gekomen tussen voetbalsupporters en oproerpolitie. Vooral rond het stadion van de Parijse club PSG in het Parc des Princes in Boulogne-Billancourt werd het onrustig en hebben agenten een tiental aanhoudingen verricht. Supporters die het stadion binnen wilden, hebben er enige tijd barricades opgericht, onder meer met opgestapelde fietsen. In het stadion was de wedstrijd op een scherm te zien voor de 48.000 mensen met toegangskaartjes.
8 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - President Donald Trump is klaar met alle ophef rond de concertreeks ter ere van het 250-jarig bestaan van de VS. In een bericht op Truth Social laat hij weten in plaats van dat evenement mogelijk woensdag op The National Mall in Washington een "Amerika is terug-bijeenkomst" te willen houden.
10 uur geleden
BEIROET (ANP/AFP) - De Libanese premier Nawaf Salam heeft "de gevaarlijke en ongekende escalatie" door Israël veroordeeld in een televisietoespraak. Het "beleid van de verschroeide aarde" gaat Israël geen veiligheid brengen, aldus de premier.
11 uur geleden