Ruimtetelescoop James Webb, opvolger Hubble, komt aan op werkplek
HOUSTON (ANP) - De bestemming is bijna bereikt voor de nieuwe ruimtetelescoop James Webb. Ongeveer een maand na zijn lancering, met ongeveer 1,5 miljoen kilometer op de teller, komt hij maandag aan op zijn werkplek. Daar moet hij de komende jaren het heelal in beeld brengen. En als de missie over vele jaren voorbij is, blijft hij waarschijnlijk tot het einde der tijden in die omgeving rond de zon draaien.
Terwijl de nieuwe telescoop maandag door de ruimte zoeft, wil de vluchtleiding op aarde rond 20.00 uur Nederlandse tijd de motoren aanzetten. Daarmee moet de koers van de sonde veranderen. Zo kan hij worden 'geparkeerd' op een stabiele plek in de schaduw van de aarde. Hij verbruikt daar zo min mogelijk energie, heeft vrij zicht op het universum en kan eenvoudig beelden en metingen doorsturen.
De James Webb is de opvolger van de beroemde ruimtetelescoop Hubble. Die stamt uit 1990 en draait dus al bijna 32 jaar in een baan rond de aarde. Zijn einde nadert. Daarom hebben Europa, de Verenigde Staten en Canada de handen ineengeslagen voor de nieuwe sonde. Vanuit Nederland zijn onder meer de Universiteit Leiden en onderzoeksinstituut TNO bij het project betrokken.
Verre sterrenstelsels
De nieuwe ruimtetelescoop is ongeveer zo groot als een tennisbaan. De kern is een 6,5 meter grote spiegel, zes keer zo groot als die van de Hubble. Die spiegel werd twee weken geleden opengeklapt. Hij vangt het licht uit de ruimte op en kaatst dat naar een tweede spiegel, die het licht bundelt en naar de meetinstrumenten aan boord stuurt. De hoofdspiegel bestaat uit achttien zeshoeken die aan elkaar zitten, maar los van elkaar kunnen bewegen om scherp te stellen. De spiegel is gemaakt van beryllium, met daarbovenop een miniem laagje goud van 100 nanometer dik. Dat is duizend keer zo dun als een menselijke haar of een vel papier. Beryllium is licht, sterk en goed bestand tegen extreme kou. Goud zorgt ervoor dat de spiegel beter in staat is infrarood licht te zien.
De James Webb moet onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Hij kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble. Doordat de James Webb zo ver weg staat, heeft hij geen last van de warmte van de zon. Op zijn werkplek is de temperatuur 233 graden onder nul. Dat maakt de metingen nauwkeuriger en betrouwbaarder. Het project kost in totaal ongeveer 8 miljard euro.
Aan de slag
Als de James Webb op zijn definitieve bestemming is, kan hij nog niet meteen aan de slag. Een van de meetinstrumenten aan boord moet worden gekoeld tot 266 graden onder nul. Dat duurt ongeveer een maand. Daarna duurt het een paar maanden om te testen of alles goed werkt. In de zomer kan de James Webb waarschijnlijk de eerste metingen verrichten.
Meer uit Buitenland
JAKARTA (ANP/AFP) - Reddingswerkers hebben na wrakstukken ook een lichaam gevonden na een vliegtuigcrash zaterdag op het Indonesische eiland Sulawesi. Er wordt nog gezocht naar de negen andere inzittenden.
37 minuten geleden
MADRID (ANP/RTR) - De Spaanse premier Pedro Sánchez stelt dat een Amerikaanse inval in Groenland de Russische president Vladimir Poetin "de gelukkigste man op aarde" zou maken. Dat heeft hij gezegd tegen het Spaanse dagblad La Vanguardia.
1 uur geleden
MELBOURNE (ANP) - Tennisster Aryna Sabalenka is de jacht op haar derde titel op de Australian Open goed begonnen. De nummer 1 van de wereld uit Belarus won in de eerste ronde in twee sets van de Franse speelster Tiantsoa Rakotomanga Rajaonah: 6-4 6-1.
1 uur geleden
TEHERAN (ANP/RTR) - Een Iraanse functionaris zegt dat zeker 5000 mensen zijn omgekomen tijdens de protesten in Iran. Onder hen zijn ongeveer vijfhonderd leden van de veiligheidsdiensten, aldus de anonieme functionaris tegen persbureau Reuters.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd een rechtszaak te starten tegen de Amerikaanse zender CBS, meldt The New York Times. Hij werd eerder deze week dertien minuten geïnterviewd en wilde dat het gesprek volledig werd uitgezonden, wat dinsdag gebeurde.
2 uur geleden
AMMAN (ANP/RTR/AFP) - Ook de Jordaanse koning Abdullah is uitgenodigd om deel te nemen aan de Raad van Vrede van de Amerikaanse president Donald Trump. De Verenigde Staten willen dat deze raad toezicht houdt op het toekomstige Palestijnse technocratische bestuur in de Gazastrook.
2 uur geleden
ALEPPO (ANP/AFP) - Syrische staatsmedia zeggen dat de door Koerden geleide SDF twee belangrijke bruggen over de rivier de Eufraat heeft vernietigd, in de noordelijke regio Raqqa. Syrische regeringstroepen rukken sinds kort op in het noorden van het land en controleren nu gebieden die meer dan een decennium in Koerdische handen waren.
3 uur geleden