Ruimtetelescoop James Webb, opvolger Hubble, komt aan op werkplek
HOUSTON (ANP) - De bestemming is bijna bereikt voor de nieuwe ruimtetelescoop James Webb. Ongeveer een maand na zijn lancering, met ongeveer 1,5 miljoen kilometer op de teller, komt hij maandag aan op zijn werkplek. Daar moet hij de komende jaren het heelal in beeld brengen. En als de missie over vele jaren voorbij is, blijft hij waarschijnlijk tot het einde der tijden in die omgeving rond de zon draaien.
Terwijl de nieuwe telescoop maandag door de ruimte zoeft, wil de vluchtleiding op aarde rond 20.00 uur Nederlandse tijd de motoren aanzetten. Daarmee moet de koers van de sonde veranderen. Zo kan hij worden 'geparkeerd' op een stabiele plek in de schaduw van de aarde. Hij verbruikt daar zo min mogelijk energie, heeft vrij zicht op het universum en kan eenvoudig beelden en metingen doorsturen.
De James Webb is de opvolger van de beroemde ruimtetelescoop Hubble. Die stamt uit 1990 en draait dus al bijna 32 jaar in een baan rond de aarde. Zijn einde nadert. Daarom hebben Europa, de Verenigde Staten en Canada de handen ineengeslagen voor de nieuwe sonde. Vanuit Nederland zijn onder meer de Universiteit Leiden en onderzoeksinstituut TNO bij het project betrokken.
Verre sterrenstelsels
De nieuwe ruimtetelescoop is ongeveer zo groot als een tennisbaan. De kern is een 6,5 meter grote spiegel, zes keer zo groot als die van de Hubble. Die spiegel werd twee weken geleden opengeklapt. Hij vangt het licht uit de ruimte op en kaatst dat naar een tweede spiegel, die het licht bundelt en naar de meetinstrumenten aan boord stuurt. De hoofdspiegel bestaat uit achttien zeshoeken die aan elkaar zitten, maar los van elkaar kunnen bewegen om scherp te stellen. De spiegel is gemaakt van beryllium, met daarbovenop een miniem laagje goud van 100 nanometer dik. Dat is duizend keer zo dun als een menselijke haar of een vel papier. Beryllium is licht, sterk en goed bestand tegen extreme kou. Goud zorgt ervoor dat de spiegel beter in staat is infrarood licht te zien.
De James Webb moet onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Hij kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble. Doordat de James Webb zo ver weg staat, heeft hij geen last van de warmte van de zon. Op zijn werkplek is de temperatuur 233 graden onder nul. Dat maakt de metingen nauwkeuriger en betrouwbaarder. Het project kost in totaal ongeveer 8 miljard euro.
Aan de slag
Als de James Webb op zijn definitieve bestemming is, kan hij nog niet meteen aan de slag. Een van de meetinstrumenten aan boord moet worden gekoeld tot 266 graden onder nul. Dat duurt ongeveer een maand. Daarna duurt het een paar maanden om te testen of alles goed werkt. In de zomer kan de James Webb waarschijnlijk de eerste metingen verrichten.
Meer uit Buitenland
TUCSON (ANP) - Bij een huiszoeking in een woning vlakbij het huis van de verdwenen moeder van de Amerikaanse tv-presentatrice Savannah Guthrie in Tucson zijn volgens plaatselijke media drie mensen aangehouden. De 84-jarige Nancy Guthrie verdween twee weken geleden nadat ze 31 januari in de avond was thuisgebracht door een schoonzoon.
19 minuten geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - Drie personen zijn om het leven gekomen bij een Amerikaanse aanval op een vermeende drugsboot in het Caribisch gebied, zo maakte het Southern Command van de Amerikaanse strijdkrachten op X bekend.
5 uur geleden
SAN JOSÉ (ANP/AFP) - Onderzoekers hebben in Costa Rica fossielen van een mastodont en een reuzenluiaard opgegraven die tien- tot veertigduizend jaar geleden leefden. Volgens het Nationaal Museum, dat de vondst bekendmaakte, is het de grootste en een van de relevantste in decennia. De mastodont is verwant aan de mammoet.
5 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Verenigde Staten beginnen volgende week dinsdag in Genève twee onderhandelingsrondes. De ene met Iran en de andere met Rusland en Oekraïne. Dat hebben anonieme zegslieden aan het persbureau Reuters verteld.
6 uur geleden
MÜNCHEN (ANP/AFP/BLOOMBERG) - De Britse premier Keir Starmer zal op de grote veiligheidsconferentie in München zaterdag bepleiten dat de Europese Unie voor zijn defensie minder afhankelijk wordt van de Verenigde Staten. Dat blijkt uit vooraf vrijgegeven delen van zijn toespraak.
6 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP/RTR) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft vrijdag op Truth Social gedreigd strengere eisen te stellen aan de identificatie van kiezers bij de Congresverkiezingen in november, in de Verenigde Staten de midterms genoemd. Trump kondigde een decreet over de kwestie aan en dreigde daarbij het Congres te passeren.
8 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - Waarnemend directeur Todd Lyons van de Amerikaanse immigratiedienst ICE heeft gezegd dat twee ICE-agenten onder ede "onwaarheden" lijken te hebben verkondigd over het neerschieten van een migrant in de staat Minnesota. De agenten wachten mogelijk federale aanklachten voor hun daden, aldus Lyons.
9 uur geleden