Ruimtetelescoop James Webb, opvolger Hubble, komt aan op werkplek
HOUSTON (ANP) - De bestemming is bijna bereikt voor de nieuwe ruimtetelescoop James Webb. Ongeveer een maand na zijn lancering, met ongeveer 1,5 miljoen kilometer op de teller, komt hij maandag aan op zijn werkplek. Daar moet hij de komende jaren het heelal in beeld brengen. En als de missie over vele jaren voorbij is, blijft hij waarschijnlijk tot het einde der tijden in die omgeving rond de zon draaien.
Terwijl de nieuwe telescoop maandag door de ruimte zoeft, wil de vluchtleiding op aarde rond 20.00 uur Nederlandse tijd de motoren aanzetten. Daarmee moet de koers van de sonde veranderen. Zo kan hij worden 'geparkeerd' op een stabiele plek in de schaduw van de aarde. Hij verbruikt daar zo min mogelijk energie, heeft vrij zicht op het universum en kan eenvoudig beelden en metingen doorsturen.
De James Webb is de opvolger van de beroemde ruimtetelescoop Hubble. Die stamt uit 1990 en draait dus al bijna 32 jaar in een baan rond de aarde. Zijn einde nadert. Daarom hebben Europa, de Verenigde Staten en Canada de handen ineengeslagen voor de nieuwe sonde. Vanuit Nederland zijn onder meer de Universiteit Leiden en onderzoeksinstituut TNO bij het project betrokken.
Verre sterrenstelsels
De nieuwe ruimtetelescoop is ongeveer zo groot als een tennisbaan. De kern is een 6,5 meter grote spiegel, zes keer zo groot als die van de Hubble. Die spiegel werd twee weken geleden opengeklapt. Hij vangt het licht uit de ruimte op en kaatst dat naar een tweede spiegel, die het licht bundelt en naar de meetinstrumenten aan boord stuurt. De hoofdspiegel bestaat uit achttien zeshoeken die aan elkaar zitten, maar los van elkaar kunnen bewegen om scherp te stellen. De spiegel is gemaakt van beryllium, met daarbovenop een miniem laagje goud van 100 nanometer dik. Dat is duizend keer zo dun als een menselijke haar of een vel papier. Beryllium is licht, sterk en goed bestand tegen extreme kou. Goud zorgt ervoor dat de spiegel beter in staat is infrarood licht te zien.
De James Webb moet onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Hij kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble. Doordat de James Webb zo ver weg staat, heeft hij geen last van de warmte van de zon. Op zijn werkplek is de temperatuur 233 graden onder nul. Dat maakt de metingen nauwkeuriger en betrouwbaarder. Het project kost in totaal ongeveer 8 miljard euro.
Aan de slag
Als de James Webb op zijn definitieve bestemming is, kan hij nog niet meteen aan de slag. Een van de meetinstrumenten aan boord moet worden gekoeld tot 266 graden onder nul. Dat duurt ongeveer een maand. Daarna duurt het een paar maanden om te testen of alles goed werkt. In de zomer kan de James Webb waarschijnlijk de eerste metingen verrichten.
Meer uit Buitenland
WEST PALM BEACH (ANP) - De Verenigde Staten gaan "fors meer" dan 5000 militairen terugtrekken uit Duitsland, zei de Amerikaanse president Donald Trump zaterdag tegen verslaggevers in Florida. "We gaan het fors terugbrengen, en we gaan veel verder dan 5000," zei Trump over het besluit van Washington om troepen terug te trekken uit Duitsland, dat vrijdag werd aangekondigd.
6 uur geleden
WEST PALM BEACH (ANP/RTR/AFP) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft zaterdag gezegd dat er een mogelijkheid is dat de Verenigde Staten de luchtaanvallen op Iran zullen hervatten. Trumps uitspraak was een reactie op een vraag van een verslaggever in West Palm Beach.
7 uur geleden
DAMASCUS (ANP) - De Syrische staatstelevisie meldt dat Jordanië luchtaanvallen heeft uitgevoerd op een opslagplaats voor wapens en drugs in de zuidelijke provincie Sweida. Lokale bronnen melden aan de staatstelevisie dat het Jordaanse leger "waarschijnlijk" een hoofdkwartier heeft getroffen dat onder controle stond van rebellengroepen in het dorp Shahba. Het Jordaanse leger meldt een "afschrikkingsoperatie" gericht op verschillende plekken langs de noordgrens van Jordanië, die door wapen- en drugshandelaren gebruikt zouden worden.
7 uur geleden
BOURGES (ANP/AFP) - Een illegale rave op een militair terrein in Zuid-Frankrijk heeft tot zo'n 40.000 feestgangers bijeengebracht. De autoriteiten waarschuwden voorafgaand aan de rave voor gevaren in de vorm van onontplofte munitie uit de Tweede Wereldoorlog.
9 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP) - Het is nu aan de Verenigde Staten om te kiezen tussen diplomatie of een hervatting van de oorlog, zegt de Iraanse onderminister van Buitenlandse Zaken. Het land stuurde vrijdag een nieuw vredesvoorstel naar de VS, nadat de Amerikanen niet akkoord gingen met een eerder voorstel.
12 uur geleden
KYIV (ANP) - De Oekraïense president Volodymyr Zelensky heeft de Slowaakse premier Robert Fico uitgenodigd voor een bezoek aan Kyiv. De twee belden over de betrekkingen tussen hun landen, nu de energieruzie van de afgelopen maanden is opgelost.
18 uur geleden
JERUZALEM (ANP/DPA) - Het Israëlische ministerie van Buitenlandse Zaken zegt dat twee opvarenden van de vloot die richting Gaza voer met hulpgoederen, naar Israël zijn gebracht voor verhoor. Eerder werd via de sociale media van de Global Sumud Flotilla bekendgemaakt dat alle activisten waren vrijgelaten op het Griekse eiland Kreta, behalve twee van de organisatoren.
19 uur geleden