Ruimtetelescoop James Webb, opvolger Hubble, komt aan op werkplek
HOUSTON (ANP) - De bestemming is bijna bereikt voor de nieuwe ruimtetelescoop James Webb. Ongeveer een maand na zijn lancering, met ongeveer 1,5 miljoen kilometer op de teller, komt hij maandag aan op zijn werkplek. Daar moet hij de komende jaren het heelal in beeld brengen. En als de missie over vele jaren voorbij is, blijft hij waarschijnlijk tot het einde der tijden in die omgeving rond de zon draaien.
Terwijl de nieuwe telescoop maandag door de ruimte zoeft, wil de vluchtleiding op aarde rond 20.00 uur Nederlandse tijd de motoren aanzetten. Daarmee moet de koers van de sonde veranderen. Zo kan hij worden 'geparkeerd' op een stabiele plek in de schaduw van de aarde. Hij verbruikt daar zo min mogelijk energie, heeft vrij zicht op het universum en kan eenvoudig beelden en metingen doorsturen.
De James Webb is de opvolger van de beroemde ruimtetelescoop Hubble. Die stamt uit 1990 en draait dus al bijna 32 jaar in een baan rond de aarde. Zijn einde nadert. Daarom hebben Europa, de Verenigde Staten en Canada de handen ineengeslagen voor de nieuwe sonde. Vanuit Nederland zijn onder meer de Universiteit Leiden en onderzoeksinstituut TNO bij het project betrokken.
Verre sterrenstelsels
De nieuwe ruimtetelescoop is ongeveer zo groot als een tennisbaan. De kern is een 6,5 meter grote spiegel, zes keer zo groot als die van de Hubble. Die spiegel werd twee weken geleden opengeklapt. Hij vangt het licht uit de ruimte op en kaatst dat naar een tweede spiegel, die het licht bundelt en naar de meetinstrumenten aan boord stuurt. De hoofdspiegel bestaat uit achttien zeshoeken die aan elkaar zitten, maar los van elkaar kunnen bewegen om scherp te stellen. De spiegel is gemaakt van beryllium, met daarbovenop een miniem laagje goud van 100 nanometer dik. Dat is duizend keer zo dun als een menselijke haar of een vel papier. Beryllium is licht, sterk en goed bestand tegen extreme kou. Goud zorgt ervoor dat de spiegel beter in staat is infrarood licht te zien.
De James Webb moet onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Hij kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble. Doordat de James Webb zo ver weg staat, heeft hij geen last van de warmte van de zon. Op zijn werkplek is de temperatuur 233 graden onder nul. Dat maakt de metingen nauwkeuriger en betrouwbaarder. Het project kost in totaal ongeveer 8 miljard euro.
Aan de slag
Als de James Webb op zijn definitieve bestemming is, kan hij nog niet meteen aan de slag. Een van de meetinstrumenten aan boord moet worden gekoeld tot 266 graden onder nul. Dat duurt ongeveer een maand. Daarna duurt het een paar maanden om te testen of alles goed werkt. In de zomer kan de James Webb waarschijnlijk de eerste metingen verrichten.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP/RTR/AFP) - De Verenigde Staten raden hun burgers die in Iran zijn aan om dat land onmiddellijk te verlaten. De afdeling consulaire zaken van het ministerie van Buitenlandse Zaken meldde dat op X.
3 uur geleden
WASHINGTON (ANP/BLOOMBERG) - SpaceX van Elon Musk biedt zijn internetdienst Starlink gratis aan in Iran, zeggen bronnen tegen persbureau Bloomberg. De Iraanse autoriteiten hebben vorige week een internetblokkade ingevoerd wegens de aanhoudende demonstraties in het land.
5 uur geleden
MINNEAPOLIS (ANP) - Drie federale aanklagers in Minnesota hebben dinsdag ontslag genomen vanwege de schietpartij in Minneapolis waarbij Nicole Renee Good werd neergeschoten door de immigratiedienst (ICE), schrijft The New York Times. Volgens de krant stapten ze op vanwege een onderzoek naar de weduwe van Good en de terughoudendheid van het ministerie om de schutter te onderzoeken.
6 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse gezant Steve Witkoff heeft het afgelopen weekend in het geheim de voormalige kroonprins van Iran, Reza Pahlavi, ontmoet. Dat meldt een hoge Amerikaanse functionaris aan nieuwssite Axios. Ze zouden het hebben gehad over de aanhoudende protesten in Iran.
7 uur geleden
WASHINGTON (AFP) - De Verenigde Staten hebben de Moslimbroederschap in Egypte, Libanon en Jordanië aangemerkt als een buitenlandse terroristische organisatie. Afgelopen november gaf de Amerikaanse president Donald Trump al aan hiervoor de eerste stappen te hebben gezet.
8 uur geleden
WASHINGTON (ANP/BLOOMBERG/AFP) - De Amerikaanse oud-president Bill Clinton is dinsdag niet verschenen bij een verhoor voor een commissie van het Huis van Afgevaardigden, die onderzoek doet naar de invloedrijke contacten van zedendelinquent Jeffrey Epstein. De commissie wil daarom volgende week een procedure beginnen voor minachting van het Congres.
9 uur geleden
TEHERAN (ANP/RTR) - HRANA, een in de Verenigde Staten gevestigde organisatie die zich bezighoudt met de mensenrechten in Iran, meldt meer dan 2000 geverifieerde doden bij de protesten in Iran. Door een internetblokkade is het moeilijk om informatie te krijgen over slachtoffers. Getallen hierover lopen tot nu toe erg uiteen.
9 uur geleden