Ruimtetelescoop James Webb, opvolger Hubble, komt aan op werkplek
HOUSTON (ANP) - De bestemming is bijna bereikt voor de nieuwe ruimtetelescoop James Webb. Ongeveer een maand na zijn lancering, met ongeveer 1,5 miljoen kilometer op de teller, komt hij maandag aan op zijn werkplek. Daar moet hij de komende jaren het heelal in beeld brengen. En als de missie over vele jaren voorbij is, blijft hij waarschijnlijk tot het einde der tijden in die omgeving rond de zon draaien.
Terwijl de nieuwe telescoop maandag door de ruimte zoeft, wil de vluchtleiding op aarde rond 20.00 uur Nederlandse tijd de motoren aanzetten. Daarmee moet de koers van de sonde veranderen. Zo kan hij worden 'geparkeerd' op een stabiele plek in de schaduw van de aarde. Hij verbruikt daar zo min mogelijk energie, heeft vrij zicht op het universum en kan eenvoudig beelden en metingen doorsturen.
De James Webb is de opvolger van de beroemde ruimtetelescoop Hubble. Die stamt uit 1990 en draait dus al bijna 32 jaar in een baan rond de aarde. Zijn einde nadert. Daarom hebben Europa, de Verenigde Staten en Canada de handen ineengeslagen voor de nieuwe sonde. Vanuit Nederland zijn onder meer de Universiteit Leiden en onderzoeksinstituut TNO bij het project betrokken.
Verre sterrenstelsels
De nieuwe ruimtetelescoop is ongeveer zo groot als een tennisbaan. De kern is een 6,5 meter grote spiegel, zes keer zo groot als die van de Hubble. Die spiegel werd twee weken geleden opengeklapt. Hij vangt het licht uit de ruimte op en kaatst dat naar een tweede spiegel, die het licht bundelt en naar de meetinstrumenten aan boord stuurt. De hoofdspiegel bestaat uit achttien zeshoeken die aan elkaar zitten, maar los van elkaar kunnen bewegen om scherp te stellen. De spiegel is gemaakt van beryllium, met daarbovenop een miniem laagje goud van 100 nanometer dik. Dat is duizend keer zo dun als een menselijke haar of een vel papier. Beryllium is licht, sterk en goed bestand tegen extreme kou. Goud zorgt ervoor dat de spiegel beter in staat is infrarood licht te zien.
De James Webb moet onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Hij kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble. Doordat de James Webb zo ver weg staat, heeft hij geen last van de warmte van de zon. Op zijn werkplek is de temperatuur 233 graden onder nul. Dat maakt de metingen nauwkeuriger en betrouwbaarder. Het project kost in totaal ongeveer 8 miljard euro.
Aan de slag
Als de James Webb op zijn definitieve bestemming is, kan hij nog niet meteen aan de slag. Een van de meetinstrumenten aan boord moet worden gekoeld tot 266 graden onder nul. Dat duurt ongeveer een maand. Daarna duurt het een paar maanden om te testen of alles goed werkt. In de zomer kan de James Webb waarschijnlijk de eerste metingen verrichten.
Meer uit Buitenland
BEIROET (ANP) - Israël heeft in de nacht van woensdag op donderdag luchtaanvallen uitgevoerd op het zuiden van de Libanese hoofdstad Beiroet. Het Israëlische leger had eerder in de nacht inwoners in het gebied gewaarschuwd voor aanvallen op wat het doelen noemde die gelinkt zijn aan Hezbollah.
3 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De commissie van het Huis van Afgevaardigden die zich buigt over de afhandeling van de zaak rond Jeffrey Epstein, heeft gestemd voor het dagvaarden van de Amerikaanse minister van Justitie Pam Bondi. De commissie wil de minister spreken over haar rol bij de publicatie van de dossiers.
3 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Een resolutie die de macht van president Donald Trump om aanvallen uit te voeren in Iran zou hebben ingeperkt, is gestrand in de Senaat. Zoals verwacht stemde een meerderheid tegen het voorstel, dat was ingediend door Democraat Tim Kaine en Republikein Rand Paul.
5 uur geleden
TEL AVIV (ANP/AFP) - Israël versoepelt donderdag de beperkingen voor Israëlische burgers, meldt de krijgsmacht van het land. Zo zijn grotere openbare bijeenkomsten tot maximaal vijftig personen weer toegestaan en kunnen mensen weer naar hun werk, mits dat in de buurt is van een schuilkelder.
7 uur geleden
BEIROET (ANP/AFP) - Hezbollah-leider Naim Qassem heeft in een toespraak gezworen zich niet over te geven na de recente aanvallen van Israël. "Wat Israël deed was geen reactie op een raketbeschieting, maar een agressie die van tevoren was voorbereid." Hij benadrukte dat verzet hun enige optie is.
8 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP) - De Israëlische krijgsmacht zei woensdag een nieuwe aanvalsgolf op Iran te hebben uitgevoerd. Journalisten van persbureau AFP maakten melding van een krachtige explosie in Teheran en ook Iraanse staatsmedia meldden meerdere explosies in de hoofdstad.
8 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Witte Huis-woordvoerster Karoline Leavitt heeft woensdag gezegd dat Spanje heeft ingestemd om met de VS samen te werken op militair gebied. De Spaanse minister van Buitenlandse Zaken José Manuel Albares ontkent dat.
9 uur geleden