Ruimtetelescoop James Webb, opvolger Hubble, komt aan op werkplek
HOUSTON (ANP) - De bestemming is bijna bereikt voor de nieuwe ruimtetelescoop James Webb. Ongeveer een maand na zijn lancering, met ongeveer 1,5 miljoen kilometer op de teller, komt hij maandag aan op zijn werkplek. Daar moet hij de komende jaren het heelal in beeld brengen. En als de missie over vele jaren voorbij is, blijft hij waarschijnlijk tot het einde der tijden in die omgeving rond de zon draaien.
Terwijl de nieuwe telescoop maandag door de ruimte zoeft, wil de vluchtleiding op aarde rond 20.00 uur Nederlandse tijd de motoren aanzetten. Daarmee moet de koers van de sonde veranderen. Zo kan hij worden 'geparkeerd' op een stabiele plek in de schaduw van de aarde. Hij verbruikt daar zo min mogelijk energie, heeft vrij zicht op het universum en kan eenvoudig beelden en metingen doorsturen.
De James Webb is de opvolger van de beroemde ruimtetelescoop Hubble. Die stamt uit 1990 en draait dus al bijna 32 jaar in een baan rond de aarde. Zijn einde nadert. Daarom hebben Europa, de Verenigde Staten en Canada de handen ineengeslagen voor de nieuwe sonde. Vanuit Nederland zijn onder meer de Universiteit Leiden en onderzoeksinstituut TNO bij het project betrokken.
Verre sterrenstelsels
De nieuwe ruimtetelescoop is ongeveer zo groot als een tennisbaan. De kern is een 6,5 meter grote spiegel, zes keer zo groot als die van de Hubble. Die spiegel werd twee weken geleden opengeklapt. Hij vangt het licht uit de ruimte op en kaatst dat naar een tweede spiegel, die het licht bundelt en naar de meetinstrumenten aan boord stuurt. De hoofdspiegel bestaat uit achttien zeshoeken die aan elkaar zitten, maar los van elkaar kunnen bewegen om scherp te stellen. De spiegel is gemaakt van beryllium, met daarbovenop een miniem laagje goud van 100 nanometer dik. Dat is duizend keer zo dun als een menselijke haar of een vel papier. Beryllium is licht, sterk en goed bestand tegen extreme kou. Goud zorgt ervoor dat de spiegel beter in staat is infrarood licht te zien.
De James Webb moet onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Hij kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble. Doordat de James Webb zo ver weg staat, heeft hij geen last van de warmte van de zon. Op zijn werkplek is de temperatuur 233 graden onder nul. Dat maakt de metingen nauwkeuriger en betrouwbaarder. Het project kost in totaal ongeveer 8 miljard euro.
Aan de slag
Als de James Webb op zijn definitieve bestemming is, kan hij nog niet meteen aan de slag. Een van de meetinstrumenten aan boord moet worden gekoeld tot 266 graden onder nul. Dat duurt ongeveer een maand. Daarna duurt het een paar maanden om te testen of alles goed werkt. In de zomer kan de James Webb waarschijnlijk de eerste metingen verrichten.
Meer uit Buitenland
BAGDAD (ANP/AFP/RTR) - Een luchtaanval in het noorden van Irak heeft aan vier strijders van de groep Kata'ib al-Imam Ali het leven gekost, heeft de groep zelf bekendgemaakt. De aanval zou het werk zijn geweest van de Verenigde Staten.
2 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP) - Iran gaat door met aanvallen zolang dat nodig is. Dat zei de Iraanse minister van Buitenlandse Zaken Abbas Araghchi tegen het Amerikaanse PBS News. Ook gaf hij aan dat onderhandelingen met de Verenigde Staten over de oorlog niet langer op de agenda staan.
3 uur geleden
BEIROET (ANP/AFP) - Israël heeft in de nacht van maandag op dinsdag opnieuw Libanon aangevallen, melden Libanese staatsmedia. Het gaat om luchtaanvallen in het zuiden en oosten van Libanon.
3 uur geleden
TEHERAN (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump herhaalde tijdens een persconferentie op zijn golfclub in Doral wat hij eerder die dag tegen CBS News zei: dat de oorlog met Iran "snel voorbij" zal zijn. De Iraanse Revolutionaire Garde reageerde daarop dat zij het einde van de oorlog zullen bepalen.
4 uur geleden
TEHERAN (ANP) - Even na middernacht werd een luide explosie in de Iraanse hoofdstad Teheran gehoord. Zeven journalisten van persbureau AFP maakten verspreid over de stad melding van dezelfde explosie, die kilometers verderop gevoeld werd. Op hetzelfde moment was een overvliegend vliegtuig te horen.
8 uur geleden
DORAL (ANP) - De Verenigde Staten zullen bepaalde oliesancties opschorten vanwege de onrust op de markten. Dat maakte de Amerikaanse president Donald Trump maandag bekend bij een persconferentie op zijn golfclub in Doral in de staat Florida.
9 uur geleden
ANKARA (ANP/AFP/RTR) - De Turkse president Recep Tayyip Erdogan heeft met zijn Iraanse ambtgenoot Masoud Pezeshkian gebeld over de raket die maandag werd neergehaald bij Turkije. Erdogan zei hem dat schendingen van het Turkse luchtruim "ongerechtvaardigd" zijn en dat de Iraanse aanvallen op landen in de regio niemand ten goede komen.
11 uur geleden