Ruimtetelescoop James Webb, opvolger Hubble, komt aan op werkplek
HOUSTON (ANP) - De bestemming is bijna bereikt voor de nieuwe ruimtetelescoop James Webb. Ongeveer een maand na zijn lancering, met ongeveer 1,5 miljoen kilometer op de teller, komt hij maandag aan op zijn werkplek. Daar moet hij de komende jaren het heelal in beeld brengen. En als de missie over vele jaren voorbij is, blijft hij waarschijnlijk tot het einde der tijden in die omgeving rond de zon draaien.
Terwijl de nieuwe telescoop maandag door de ruimte zoeft, wil de vluchtleiding op aarde rond 20.00 uur Nederlandse tijd de motoren aanzetten. Daarmee moet de koers van de sonde veranderen. Zo kan hij worden 'geparkeerd' op een stabiele plek in de schaduw van de aarde. Hij verbruikt daar zo min mogelijk energie, heeft vrij zicht op het universum en kan eenvoudig beelden en metingen doorsturen.
De James Webb is de opvolger van de beroemde ruimtetelescoop Hubble. Die stamt uit 1990 en draait dus al bijna 32 jaar in een baan rond de aarde. Zijn einde nadert. Daarom hebben Europa, de Verenigde Staten en Canada de handen ineengeslagen voor de nieuwe sonde. Vanuit Nederland zijn onder meer de Universiteit Leiden en onderzoeksinstituut TNO bij het project betrokken.
Verre sterrenstelsels
De nieuwe ruimtetelescoop is ongeveer zo groot als een tennisbaan. De kern is een 6,5 meter grote spiegel, zes keer zo groot als die van de Hubble. Die spiegel werd twee weken geleden opengeklapt. Hij vangt het licht uit de ruimte op en kaatst dat naar een tweede spiegel, die het licht bundelt en naar de meetinstrumenten aan boord stuurt. De hoofdspiegel bestaat uit achttien zeshoeken die aan elkaar zitten, maar los van elkaar kunnen bewegen om scherp te stellen. De spiegel is gemaakt van beryllium, met daarbovenop een miniem laagje goud van 100 nanometer dik. Dat is duizend keer zo dun als een menselijke haar of een vel papier. Beryllium is licht, sterk en goed bestand tegen extreme kou. Goud zorgt ervoor dat de spiegel beter in staat is infrarood licht te zien.
De James Webb moet onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Hij kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble. Doordat de James Webb zo ver weg staat, heeft hij geen last van de warmte van de zon. Op zijn werkplek is de temperatuur 233 graden onder nul. Dat maakt de metingen nauwkeuriger en betrouwbaarder. Het project kost in totaal ongeveer 8 miljard euro.
Aan de slag
Als de James Webb op zijn definitieve bestemming is, kan hij nog niet meteen aan de slag. Een van de meetinstrumenten aan boord moet worden gekoeld tot 266 graden onder nul. Dat duurt ongeveer een maand. Daarna duurt het een paar maanden om te testen of alles goed werkt. In de zomer kan de James Webb waarschijnlijk de eerste metingen verrichten.
Meer uit Buitenland
LA PAZ (ANP/AFP) - Het aanbod van de Boliviaanse president Rodrigo Paz om zijn salaris te halveren heeft demonstranten tegen zijn regering er niet van overtuigd dat ze moeten ophouden met protesteren.
15 minuten geleden
BEIROET (ANP) - Colombiaanse huurlingen zijn door een bedrijf uit de Verenigde Arabische Emiraten ingehuurd en reisden via militaire bases van de VAE voordat ze naar Soedan werden gestuurd om daar de gewelddadige Rapid Support Forces (RSF) te ondersteunen. Dat meldt Human Rights Watch in een rapport.
1 uur geleden
JAIPUR (ANP) - Ondanks de Amerikaanse aanvallen op doelen in Iran is een akkoord om de oorlog te beëindigen nog steeds mogelijk. Dat zei de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio tijdens een bezoek aan India tegen verslaggevers.
1 uur geleden
WASHINGTON/TEHERAN/DOHA (ANP) - De Amerikaanse strijdkrachten hebben maandag doelen aangevallen in het zuiden van Iran. Het betrof onder andere boten die mijnen wilden leggen en raketlanceerinstallaties. Het Amerikaanse Centrale Commando (CENTCOM) omschrijft de aanvallen als defensieve handelingen, bedoeld om "onze troepen te beschermen tegen bedreigingen van de Iraanse strijdkrachten".
3 uur geleden
OTTAWA (ANP) - De Canadese premier Mark Carney heeft de Israëlische president Isaac Herzog gezegd dat de behandeling van activisten van de Global Sumud Flotilla onacceptabel is. Carney wil een onafhankelijk onderzoek naar de gebeurtenissen.
5 uur geleden
MADRID (ANP/RTR) - Een Spaanse opvarende van het Nederlandse cruiseschip m/v Hondius is positief getest op het hantavirus. Dat meldt het Spaanse ministerie van Volksgezondheid maandag.
10 uur geleden
SÃO PAULO (ANP/AFP) - De Braziliaanse president Luiz Inácio Lula da Silva is maandag begonnen met een preventieve bestralingstherapie, nadat vorige maand een kwaadaardig plekje op zijn hoofdhuid werd verwijderd. Dat meldt het ziekenhuis in een verklaring.
10 uur geleden