Nieuwe ruimtetelescoop klapt enorme spiegel uit
KOUROU (ANP) - De nieuwe ruimtetelescoop James Webb heeft in de ruimte zijn belangrijkste onderdeel opengevouwen, een metersgrote spiegel die het licht uit het heelal opvangt, meldde de NASA zaterdag. Het was de laatste stap van het eerste deel van de installatie van het observatorium die vlekkeloos verlopen is.
De operatie begint op zijn vroegst om 15.00 uur Nederlandse tijd. In de loop van de avond wordt waarschijnlijk duidelijk of alles goed is gegaan.
De James Webb is de opvolger van de beroemde ruimtetelescoop Hubble. Hij is ontwikkeld en gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR bij de ruimtetelescoop betrokken.
Op eerste kerstdag werd de telescoop gelanceerd vanuit Frans-Guyana. Hij bevindt zich inmiddels op ruim een miljoen kilometer afstand van de aarde. Met een snelheid van 420 meter per seconde vliegt hij richting zijn bestemming. Die ligt nog ongeveer 400.000 kilometer verderop. Over ongeveer twee weken komt de ruimtetelescoop daar aan.
De James Webb is ongeveer zo groot als een tennisbaan. Bij zijn vertrek was hij opgevouwen, zodat hij paste in de raket die hem naar de ruimte heeft gebracht. De kern van de ruimtetelescoop is een 6,5 meter grote spiegel, zes keer zo groot als die van de Hubble. Die spiegel vangt het licht uit de ruimte op en kaatst dat naar een tweede spiegel, die het licht bundelt en naar de meetinstrumenten aan boord stuurt. Wetenschappers willen met de James Webb onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. De ruimtetelescoop kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble.
De spiegel van de James Webb bestaat uit achttien zeshoeken die aan elkaar zitten, maar los van elkaar kunnen bewegen. De spiegel is gemaakt van beryllium, met daarbovenop een miniem laagje goud van 100 nanometer dik. Dat is duizend keer zo dun als een menselijke haar of een vel papier. Beryllium is licht, sterk en goed bestand tegen extreme kou. Goud zorgt ervoor dat de spiegel beter in staat is infrarood licht te zien.
Als de James Webb over een paar weken op zijn werkplek is, kan hij nog niet meteen aan de slag. Eerst moeten alle apparaten aan boord worden gekoeld tot 266 graden onder nul. Dat duurt ongeveer een maand. Daarna duurt het een paar maanden om te testen of alles goed werkt. In de zomer kan de James Webb de eerste metingen verrichten.
Meer uit Buitenland
NEW YORK (ANP/RTR) - Een groep van acht Arabisch-islamitische staten heeft de acties veroordeeld van de extreemrechtse Israëlische minister van Nationale Veiligheid, Itamar Ben-Gvir, tegen buitenlandse flotilla-activisten die werden vastgehouden op een Israëlisch schip. Ben-Gvir bespotte activisten die tegen de grond waren gedrukt, zo is in een door hemzelf geplaatste video te zien. Enkele van de gedetineerden, die van plan waren humanitaire hulp naar Gaza te brengen, beweerden later dat zij tijdens hun detentie fysiek zijn mishandeld.
1 uur geleden
NICOSIA (ANP/RTR) - Op Cyprus lijkt uiterst rechts bij de parlementsverkiezingen van zondag winst te boeken. Dit blijkt uit exitpolls die tevens wijzen op verlies voor de centrumpartijen die de onafhankelijke president Nikos Christodoulides steunen.
1 uur geleden
JIUQUAN (ANP/RTR/AFP) - Drie Chinese ruimtevaarders zijn zondag met een raket vertrokken naar het Chinese Tiangong-ruimtestation. Het is de bedoeling dat een van de bemanningsleden daar een jaar blijft en dat is een primeur voor het land.
5 uur geleden
JERUZALEM (ANP/RTR) - De Israëlische premier Benjamin Netanyahu heeft zondag gezegd dat hij en de Amerikaanse president Donald Trump het erover eens zijn dat elk definitief akkoord met Iran de nucleaire dreiging die uitgaat van Teheran, moet wegnemen.
5 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft gezegd dat hij zijn diplomatieke vertegenwoordigers heeft opgedragen zich niet te haasten bij het sluiten van een deal met Iran, omdat "de tijd aan onze kant staat". Een dag eerder had hij aangekondigd dat er al grotendeels overeenstemming was bereikt over een akkoord met Teheran.
7 uur geleden
ISLAMABAD (ANP) - De Pakistaanse premier Shehbaz Sharif heeft zondag zijn hoop uitgesproken dat in Pakistan heel snel direct overleg gaat plaatsvinden tussen onderhandelaars uit Iran en de VS. Pakistan is de voornaamste bemiddelaar tussen Teheran en Washington en vindt dat dit de goede kant opgaat.
10 uur geleden
JERUZALEM (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft de Israëlische premier Benjamin Netanyahu verzekerd dat een uiteindelijke deal met Iran zal voorzien in de ontmanteling van het Iraanse nucleaire programma. Dat gebeurde dit weekend tijdens een telefoongesprek tussen de leiders, berichten Israëlische media als de krant Haaretz en nieuwssite Times of Israel.
10 uur geleden