Nieuwe ruimtetelescoop klapt enorme spiegel uit
KOUROU (ANP) - De nieuwe ruimtetelescoop James Webb heeft in de ruimte zijn belangrijkste onderdeel opengevouwen, een metersgrote spiegel die het licht uit het heelal opvangt, meldde de NASA zaterdag. Het was de laatste stap van het eerste deel van de installatie van het observatorium die vlekkeloos verlopen is.
De operatie begint op zijn vroegst om 15.00 uur Nederlandse tijd. In de loop van de avond wordt waarschijnlijk duidelijk of alles goed is gegaan.
De James Webb is de opvolger van de beroemde ruimtetelescoop Hubble. Hij is ontwikkeld en gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR bij de ruimtetelescoop betrokken.
Op eerste kerstdag werd de telescoop gelanceerd vanuit Frans-Guyana. Hij bevindt zich inmiddels op ruim een miljoen kilometer afstand van de aarde. Met een snelheid van 420 meter per seconde vliegt hij richting zijn bestemming. Die ligt nog ongeveer 400.000 kilometer verderop. Over ongeveer twee weken komt de ruimtetelescoop daar aan.
De James Webb is ongeveer zo groot als een tennisbaan. Bij zijn vertrek was hij opgevouwen, zodat hij paste in de raket die hem naar de ruimte heeft gebracht. De kern van de ruimtetelescoop is een 6,5 meter grote spiegel, zes keer zo groot als die van de Hubble. Die spiegel vangt het licht uit de ruimte op en kaatst dat naar een tweede spiegel, die het licht bundelt en naar de meetinstrumenten aan boord stuurt. Wetenschappers willen met de James Webb onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. De ruimtetelescoop kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble.
De spiegel van de James Webb bestaat uit achttien zeshoeken die aan elkaar zitten, maar los van elkaar kunnen bewegen. De spiegel is gemaakt van beryllium, met daarbovenop een miniem laagje goud van 100 nanometer dik. Dat is duizend keer zo dun als een menselijke haar of een vel papier. Beryllium is licht, sterk en goed bestand tegen extreme kou. Goud zorgt ervoor dat de spiegel beter in staat is infrarood licht te zien.
Als de James Webb over een paar weken op zijn werkplek is, kan hij nog niet meteen aan de slag. Eerst moeten alle apparaten aan boord worden gekoeld tot 266 graden onder nul. Dat duurt ongeveer een maand. Daarna duurt het een paar maanden om te testen of alles goed werkt. In de zomer kan de James Webb de eerste metingen verrichten.
Meer uit Buitenland
DEN HAAG (ANP) - Het ministerie van Buitenlandse Zaken waarschuwt Nederlanders in Mexico voor bendegeweld. Zondag heeft de Mexicaanse politie de beruchte drugsbaas El Mencho gedood, waarna het op diverse plekken onrustig is geworden.
1 uur geleden
MEXICO-STAD (ANP/BLOOMBERG/RTR/DPA) - Een topfiguur van een drugskartel is omgekomen tijdens een inval van de Mexicaanse autoriteiten in de westelijke staat Jalisco. De Mexicaanse autoriteiten hebben dat bevestigd na berichtgeving van Mexicaanse media.
1 uur geleden
LONDEN (ANP) - De misdaadkomedie One Battle After Another is zondagavond de grote winnaar geworden bij de uitreiking van de BAFTA's, de belangrijkste Britse filmprijzen. Het drama over een linkse revolutionair (Leonardo DiCaprio) die wordt opgejaagd door een gefrustreerde militair (Sean Penn), verzilverde zes van zijn dertien nominaties.
2 uur geleden
PARIJS (ANP) - Activisten hebben in het Louvre in Parijs een foto van de Britse oud-prins Andrew opgehangen. Het gaat om een inmiddels bekende foto van afgelopen donderdag, waarop Andrew onderuitgezakt op de achterbank van zijn auto zit na een urenlang politieverhoor.
3 uur geleden
CARACAS (ANP/AFP) - Meer dan tweehonderd politieke gevangenen in Venezuela zijn in hongerstaking gegaan om hun vrijlating te eisen. Dat zeggen familieleden van de gevangenen, enkele dagen nadat een nieuwe amnestiewet is ingegaan.
4 uur geleden
NEW YORK (ANP) - In de Amerikaanse stad New York geldt vanaf vanavond (lokale tijd) een tijdelijk reisverbod vanwege een naderende winterstorm. Dat heeft burgemeester Zohran Mamdani aangekondigd in een persconferentie.
5 uur geleden
DAMASCUS (ANP/AFP) - De Syrische autoriteiten hebben het kamp Al-Hol gesloten. In het kamp verbleven lange tijd familieleden van vermoedelijke IS-strijders. Eerder deze week haalde Syrië de laatste gevangenen weg uit het kamp.
6 uur geleden