Nieuwe ruimtetelescoop klapt enorme spiegel uit
KOUROU (ANP) - De nieuwe ruimtetelescoop James Webb heeft in de ruimte zijn belangrijkste onderdeel opengevouwen, een metersgrote spiegel die het licht uit het heelal opvangt, meldde de NASA zaterdag. Het was de laatste stap van het eerste deel van de installatie van het observatorium die vlekkeloos verlopen is.
De operatie begint op zijn vroegst om 15.00 uur Nederlandse tijd. In de loop van de avond wordt waarschijnlijk duidelijk of alles goed is gegaan.
De James Webb is de opvolger van de beroemde ruimtetelescoop Hubble. Hij is ontwikkeld en gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR bij de ruimtetelescoop betrokken.
Op eerste kerstdag werd de telescoop gelanceerd vanuit Frans-Guyana. Hij bevindt zich inmiddels op ruim een miljoen kilometer afstand van de aarde. Met een snelheid van 420 meter per seconde vliegt hij richting zijn bestemming. Die ligt nog ongeveer 400.000 kilometer verderop. Over ongeveer twee weken komt de ruimtetelescoop daar aan.
De James Webb is ongeveer zo groot als een tennisbaan. Bij zijn vertrek was hij opgevouwen, zodat hij paste in de raket die hem naar de ruimte heeft gebracht. De kern van de ruimtetelescoop is een 6,5 meter grote spiegel, zes keer zo groot als die van de Hubble. Die spiegel vangt het licht uit de ruimte op en kaatst dat naar een tweede spiegel, die het licht bundelt en naar de meetinstrumenten aan boord stuurt. Wetenschappers willen met de James Webb onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. De ruimtetelescoop kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble.
De spiegel van de James Webb bestaat uit achttien zeshoeken die aan elkaar zitten, maar los van elkaar kunnen bewegen. De spiegel is gemaakt van beryllium, met daarbovenop een miniem laagje goud van 100 nanometer dik. Dat is duizend keer zo dun als een menselijke haar of een vel papier. Beryllium is licht, sterk en goed bestand tegen extreme kou. Goud zorgt ervoor dat de spiegel beter in staat is infrarood licht te zien.
Als de James Webb over een paar weken op zijn werkplek is, kan hij nog niet meteen aan de slag. Eerst moeten alle apparaten aan boord worden gekoeld tot 266 graden onder nul. Dat duurt ongeveer een maand. Daarna duurt het een paar maanden om te testen of alles goed werkt. In de zomer kan de James Webb de eerste metingen verrichten.
Meer uit Buitenland
BEIROET (ANP/AFP/RTR) - Hezbollah is klaar voor een lang conflict met Israël. Dat verklaarde leider Naim Qassem in een toespraak.
23 minuten geleden
WASHINGTON (ANP) - De VS loven tot 10 miljoen dollar (8,7 miljoen euro) uit voor tips rond de Iraanse opperste leider Mojtaba Khamenei en enkele belangrijke figuren in zijn kring. Dat meldt Rewards for Justice, een Amerikaanse overheidswebsite met signaleringen. Op X voegt het beloningsprogramma eraan toe dat tipgevers ook een veilig onderkomen kan worden geboden.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Verenigde Staten zenden nog eens 2200 militairen en enkele oorlogsbodems richting het Midden-Oosten. Dat melden onder meer The Wall Street Journal en ABC News op basis van ingewijden. Het zou onder meer gaan om de USS Tripoli, een amfibisch aanvalsschip dat onder meer plek heeft voor meer dan twintig F-35's.
2 uur geleden
JERUZALEM (ANP) - Israël heeft sinds het begin van de oorlog in het Midden-Oosten ruim 7600 aanvallen uitgevoerd op Iran en 1100 in Libanon. Dat melden de Israëlische strijdkrachten via sociale media.
3 uur geleden
NUUK (ANP/RTR) - De sociaaldemocratische Siumut-partij trekt zich terug uit de Groenlandse coalitie. Dat zegt premier Jens-Frederik Nielsen. Het vertrek betekent dat buitenlandminister Vivian Motzfeldt, die bekendheid verwierf om haar rol in het Amerikaanse dispuut over het semiautonome eiland, van het toneel verdwijnt.
4 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Verenigde Staten staan achter bondgenoot Israël in de genocidezaak van het Internationaal Gerechtshof, schrijft het land in een zogenoemde "verklaring van intentie". Zuid-Afrika diende de zaak in 2023 in, omdat de oorlog in Gaza volgens het land in strijd was met het VN-Genocideverdrag. Een beschuldiging die Israël en ook de VS stellig ontkennen.
5 uur geleden
SANTA CRUZ (ANP/AFP/RTR) - De Uruguayaanse kartelbaas Sebastián Marset is gearresteerd in Bolivia. Dat meldde de baas van de Paraguayaanse drugsbestrijdingsdienst op de radio in dat land. Hij zou zijn opgepakt bij een grote politieoperatie in Santa Cruz en inmiddels zijn overgedragen aan de VS.
5 uur geleden