Nieuwe ruimtetelescoop klapt enorme spiegel uit
KOUROU (ANP) - De nieuwe ruimtetelescoop James Webb heeft in de ruimte zijn belangrijkste onderdeel opengevouwen, een metersgrote spiegel die het licht uit het heelal opvangt, meldde de NASA zaterdag. Het was de laatste stap van het eerste deel van de installatie van het observatorium die vlekkeloos verlopen is.
De operatie begint op zijn vroegst om 15.00 uur Nederlandse tijd. In de loop van de avond wordt waarschijnlijk duidelijk of alles goed is gegaan.
De James Webb is de opvolger van de beroemde ruimtetelescoop Hubble. Hij is ontwikkeld en gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR bij de ruimtetelescoop betrokken.
Op eerste kerstdag werd de telescoop gelanceerd vanuit Frans-Guyana. Hij bevindt zich inmiddels op ruim een miljoen kilometer afstand van de aarde. Met een snelheid van 420 meter per seconde vliegt hij richting zijn bestemming. Die ligt nog ongeveer 400.000 kilometer verderop. Over ongeveer twee weken komt de ruimtetelescoop daar aan.
De James Webb is ongeveer zo groot als een tennisbaan. Bij zijn vertrek was hij opgevouwen, zodat hij paste in de raket die hem naar de ruimte heeft gebracht. De kern van de ruimtetelescoop is een 6,5 meter grote spiegel, zes keer zo groot als die van de Hubble. Die spiegel vangt het licht uit de ruimte op en kaatst dat naar een tweede spiegel, die het licht bundelt en naar de meetinstrumenten aan boord stuurt. Wetenschappers willen met de James Webb onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. De ruimtetelescoop kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble.
De spiegel van de James Webb bestaat uit achttien zeshoeken die aan elkaar zitten, maar los van elkaar kunnen bewegen. De spiegel is gemaakt van beryllium, met daarbovenop een miniem laagje goud van 100 nanometer dik. Dat is duizend keer zo dun als een menselijke haar of een vel papier. Beryllium is licht, sterk en goed bestand tegen extreme kou. Goud zorgt ervoor dat de spiegel beter in staat is infrarood licht te zien.
Als de James Webb over een paar weken op zijn werkplek is, kan hij nog niet meteen aan de slag. Eerst moeten alle apparaten aan boord worden gekoeld tot 266 graden onder nul. Dat duurt ongeveer een maand. Daarna duurt het een paar maanden om te testen of alles goed werkt. In de zomer kan de James Webb de eerste metingen verrichten.
Meer uit Buitenland
KOPENHAGEN (ANP/DPA) - De Deense premier Mette Frederiksen heeft scherpe kritiek geuit op de dreiging van de Amerikaanse president Donald Trump om invoerheffingen op te leggen in het geschil over Groenland, dat deel is van het Deense koninkrijk. Ze zei dat Europa niet zal toegeven aan druk.
47 minuten geleden
BRUSSEL (ANP) - De VS moeten ophouden met het intimideren van bondgenoten, stelt de centrumrechtse EVP, de grootste partij in het Europees Parlement. De relatie tussen de VS en EU moet gebaseerd zijn op wederzijds respect, zegt Europarlementariër Andrzej Halicki, vicevoorzitter van de EVP-fractie voor Buitenlandse Zaken. "Chantage is een onaanvaardbaar politiek instrument."
1 uur geleden
BERLIJN (ANP/DPA) - Een groep van vijftien Duitse militairen op Groenland vertrekt alweer na minder dan 48 uur op het eiland, dat deel uitmaakt van het Deense koninkrijk. Een woordvoerder van de strijdkrachten bevestigde het bericht van de Duitse krant Bild, die spreekt over een "stille en heimelijke" bliksemsnelle aftocht. De Duitsers maakten deel uit van een verkenningsmissie van Europese landen om te kijken hoe Groenland beter kan worden verdedigd.
1 uur geleden
TEHERAN (ANP) - Bij de demonstraties in Iran zijn zeker 16.500 tot 18.000 mensen gedood en 330.000 tot 360.000 anderen gewond geraakt, meldt The Sunday Times. De Britse krant baseert zich op acht grote oogklinieken en zestien spoedeisende hulpafdelingen in Iran. Onder de slachtoffers zouden ook kinderen en zwangere vrouwen zijn.
1 uur geleden
BERLIJN (ANP) - Een groep van vijftien Duitse militairen op Groenland vertrekt alweer na minder dan 48 uur op het eiland, dat deel uitmaakt van het Deense koninkrijk. Dat meldt de Duitse krant Bild, die spreekt over een "stille en heimelijke" bliksemsnelle aftocht. De Duitsers zouden deel uitmaken van een verkenningsmissie van Europese landen om te kijken hoe Groenland beter kan worden verdedigd.
2 uur geleden
LJUBLJANA (ANP/DPA/BELGA) - Ook Slovenië gaat meedoen aan de missie van Europese landen op Groenland, deel van het Deense koninkrijk. De mededeling komt na dreigementen van de Amerikaanse president Donald Trump tegen deelnemers zoals Nederland.
3 uur geleden
JAKARTA (ANP/AFP) - Reddingswerkers hebben na wrakstukken ook een lichaam gevonden na een vliegtuigcrash zaterdag op het Indonesische eiland Sulawesi. Er wordt nog gezocht naar de negen andere inzittenden.
4 uur geleden