Nieuwe ruimtetelescoop klapt enorme spiegel uit
KOUROU (ANP) - De nieuwe ruimtetelescoop James Webb heeft in de ruimte zijn belangrijkste onderdeel opengevouwen, een metersgrote spiegel die het licht uit het heelal opvangt, meldde de NASA zaterdag. Het was de laatste stap van het eerste deel van de installatie van het observatorium die vlekkeloos verlopen is.
De operatie begint op zijn vroegst om 15.00 uur Nederlandse tijd. In de loop van de avond wordt waarschijnlijk duidelijk of alles goed is gegaan.
De James Webb is de opvolger van de beroemde ruimtetelescoop Hubble. Hij is ontwikkeld en gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR bij de ruimtetelescoop betrokken.
Op eerste kerstdag werd de telescoop gelanceerd vanuit Frans-Guyana. Hij bevindt zich inmiddels op ruim een miljoen kilometer afstand van de aarde. Met een snelheid van 420 meter per seconde vliegt hij richting zijn bestemming. Die ligt nog ongeveer 400.000 kilometer verderop. Over ongeveer twee weken komt de ruimtetelescoop daar aan.
De James Webb is ongeveer zo groot als een tennisbaan. Bij zijn vertrek was hij opgevouwen, zodat hij paste in de raket die hem naar de ruimte heeft gebracht. De kern van de ruimtetelescoop is een 6,5 meter grote spiegel, zes keer zo groot als die van de Hubble. Die spiegel vangt het licht uit de ruimte op en kaatst dat naar een tweede spiegel, die het licht bundelt en naar de meetinstrumenten aan boord stuurt. Wetenschappers willen met de James Webb onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. De ruimtetelescoop kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble.
De spiegel van de James Webb bestaat uit achttien zeshoeken die aan elkaar zitten, maar los van elkaar kunnen bewegen. De spiegel is gemaakt van beryllium, met daarbovenop een miniem laagje goud van 100 nanometer dik. Dat is duizend keer zo dun als een menselijke haar of een vel papier. Beryllium is licht, sterk en goed bestand tegen extreme kou. Goud zorgt ervoor dat de spiegel beter in staat is infrarood licht te zien.
Als de James Webb over een paar weken op zijn werkplek is, kan hij nog niet meteen aan de slag. Eerst moeten alle apparaten aan boord worden gekoeld tot 266 graden onder nul. Dat duurt ongeveer een maand. Daarna duurt het een paar maanden om te testen of alles goed werkt. In de zomer kan de James Webb de eerste metingen verrichten.
Meer uit Buitenland
LONDEN (ANP) - Bijna 80.000 huishoudens in het zuidwesten van het Verenigd Koninkrijk zitten zonder stroom door storm Goretti, meldt de BBC. Op de Scilly-eilanden, een kleine eilandengroep ten westen van Engeland, werd een windsnelheid van 159 kilometer per uur geregistreerd.
54 minuten geleden
WASHINGTON (ANP) - Het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden heeft de subsidies voor zorgverzekeringen, die eind vorig jaar waren verlopen, nieuw leven ingeblazen. Dit biedt hoop aan miljoenen Amerikanen die te maken hebben gekregen met forse premiestijgingen.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De ICE-agent die in Minneapolis een 37-jarige vrouw doodschoot, was maanden eerder door een auto meegesleurd en gewond geraakt, zei de Amerikaanse vicepresident JD Vance donderdag. De agent schoot de vrouw dood terwijl zij met haar auto probeerde weg te rijden van een aantal ICE-agenten.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Astronauten van het Internationale Ruimtestation (ISS) keren eerder terug naar de aarde vanwege een "medische situatie" bij een van de bemanningsleden, heeft de NASA bekendgemaakt. De toestand van het bemanningslid is stabiel, zei directeur Jared Isaacman van de ruimtevaartorganisatie tijdens een persconferentie.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP/RTR) - De Amerikaanse vicepresident JD Vance waarschuwt Europese leiders zijn chef, president Donald Trump, serieus te nemen. Hij zei dit op een vraag over Groenland, dat volgens Trump beter onderdeel van de VS kan zijn dan een autonoom deel van het Deense koninkrijk. In Washington wordt gesproken over mogelijkheden het grootste eiland ter wereld, met 57.000 inwoners, te kopen of gewoon in te nemen.
4 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP/RTR) - In de Iraanse hoofdstad Teheran en grote delen van het land is volgens waarnemers van de groep NetBlocks het internet uitgevallen. In het land zijn massale protesten tegen de hyperinflatie en de jarenlange schaarste aan essentiële goederen.
6 uur geleden
CARACAS (ANP/RTR) - De machtige voorzitter van het Venezolaanse parlement, Jorge Jesús Rodríguez, heeft gezegd dat er veel gevangenen worden vrijgelaten, Venezolaanse en buitenlandse gedetineerden, als een gebaar van goede wil.
7 uur geleden