Nieuwe ruimtetelescoop klapt enorme spiegel uit
KOUROU (ANP) - De nieuwe ruimtetelescoop James Webb heeft in de ruimte zijn belangrijkste onderdeel opengevouwen, een metersgrote spiegel die het licht uit het heelal opvangt, meldde de NASA zaterdag. Het was de laatste stap van het eerste deel van de installatie van het observatorium die vlekkeloos verlopen is.
De operatie begint op zijn vroegst om 15.00 uur Nederlandse tijd. In de loop van de avond wordt waarschijnlijk duidelijk of alles goed is gegaan.
De James Webb is de opvolger van de beroemde ruimtetelescoop Hubble. Hij is ontwikkeld en gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR bij de ruimtetelescoop betrokken.
Op eerste kerstdag werd de telescoop gelanceerd vanuit Frans-Guyana. Hij bevindt zich inmiddels op ruim een miljoen kilometer afstand van de aarde. Met een snelheid van 420 meter per seconde vliegt hij richting zijn bestemming. Die ligt nog ongeveer 400.000 kilometer verderop. Over ongeveer twee weken komt de ruimtetelescoop daar aan.
De James Webb is ongeveer zo groot als een tennisbaan. Bij zijn vertrek was hij opgevouwen, zodat hij paste in de raket die hem naar de ruimte heeft gebracht. De kern van de ruimtetelescoop is een 6,5 meter grote spiegel, zes keer zo groot als die van de Hubble. Die spiegel vangt het licht uit de ruimte op en kaatst dat naar een tweede spiegel, die het licht bundelt en naar de meetinstrumenten aan boord stuurt. Wetenschappers willen met de James Webb onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. De ruimtetelescoop kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble.
De spiegel van de James Webb bestaat uit achttien zeshoeken die aan elkaar zitten, maar los van elkaar kunnen bewegen. De spiegel is gemaakt van beryllium, met daarbovenop een miniem laagje goud van 100 nanometer dik. Dat is duizend keer zo dun als een menselijke haar of een vel papier. Beryllium is licht, sterk en goed bestand tegen extreme kou. Goud zorgt ervoor dat de spiegel beter in staat is infrarood licht te zien.
Als de James Webb over een paar weken op zijn werkplek is, kan hij nog niet meteen aan de slag. Eerst moeten alle apparaten aan boord worden gekoeld tot 266 graden onder nul. Dat duurt ongeveer een maand. Daarna duurt het een paar maanden om te testen of alles goed werkt. In de zomer kan de James Webb de eerste metingen verrichten.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP/RTR) - Het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden heeft ingestemd met een begroting die de gedeeltelijke shutdown in het land moet beëindigen. De begroting die leidde tot de impasse ligt nu voor bij president Trump.
3 minuten geleden
WASHINGTON (ANP/RTR/AFP) - De voorgenomen gesprekken tussen de VS en Iran deze week gaan door. Dat zegt Witte Huis-woordvoerder Karoline Leavitt. De twee landen, waartussen de spanningen de voorbije weken flink zijn opgelopen, treffen elkaar volgens planning vrijdag in Istanbul.
14 minuten geleden
LONDEN (ANP) - De Britse politie begint een onderzoek naar de opgestapte Labour-politicus Peter Mandelson (72) en zijn contact met Jeffrey Epstein, schrijven Britse media als The Guardian en de BBC. In vrijdag vrijgegeven documenten zitten aanwijzingen dat Mandelson gevoelige informatie zou hebben doorgespeeld aan de omstreden Amerikaanse investeerder over de financiële crisis van 2008.
51 minuten geleden
PARIJS (ANP/AFP) - Bij het proces in Frankrijk tegen de uiterst rechtse politicus Marine Le Pen is ook in hoger beroep geëist dat ze vijf jaar geen openbaar ambt mag bekleden. Dat betekent onder meer dat ze zich niet kandidaat kan stellen voor verkiezingen. Le Pen wil meedoen aan de Franse presidentsverkiezingen volgend jaar.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR/AFP) - De VS hebben een Iraanse drone neergeschoten. Dat melden Reuters en AFP op basis van een woordvoerder van het militair commando in de regio, Tim Hawkins. Het onbemande toestel zou volgens CENTCOM een Amerikaans vliegdekschip in de Arabische Zee "op agressieve wijze" zijn genaderd.
2 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De NAVO is begonnen aan de voorbereidingen voor een militaire missie in het Noordpoolgebied, waar ook Groenland ligt. Die gaat Arctic Sentry (Noordpoolschildwacht) heten, laat de hoogste commandant van de alliantie weten.
2 uur geleden
KOPENHAGEN (ANP/RTR) - Twee jonge Zweden zijn in Denemarken veroordeeld voor de aanslag in oktober 2024 op de Israëlische ambassade in de Deense hoofdstad Kopenhagen. Een 18-jarige kreeg twaalf jaar gevangenisstraf en een 21-jarige veertien jaar. Zij waren schuldig bevonden aan terrorisme.
3 uur geleden