Nieuwe ruimtetelescoop klapt enorme spiegel uit
KOUROU (ANP) - De nieuwe ruimtetelescoop James Webb heeft in de ruimte zijn belangrijkste onderdeel opengevouwen, een metersgrote spiegel die het licht uit het heelal opvangt, meldde de NASA zaterdag. Het was de laatste stap van het eerste deel van de installatie van het observatorium die vlekkeloos verlopen is.
De operatie begint op zijn vroegst om 15.00 uur Nederlandse tijd. In de loop van de avond wordt waarschijnlijk duidelijk of alles goed is gegaan.
De James Webb is de opvolger van de beroemde ruimtetelescoop Hubble. Hij is ontwikkeld en gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR bij de ruimtetelescoop betrokken.
Op eerste kerstdag werd de telescoop gelanceerd vanuit Frans-Guyana. Hij bevindt zich inmiddels op ruim een miljoen kilometer afstand van de aarde. Met een snelheid van 420 meter per seconde vliegt hij richting zijn bestemming. Die ligt nog ongeveer 400.000 kilometer verderop. Over ongeveer twee weken komt de ruimtetelescoop daar aan.
De James Webb is ongeveer zo groot als een tennisbaan. Bij zijn vertrek was hij opgevouwen, zodat hij paste in de raket die hem naar de ruimte heeft gebracht. De kern van de ruimtetelescoop is een 6,5 meter grote spiegel, zes keer zo groot als die van de Hubble. Die spiegel vangt het licht uit de ruimte op en kaatst dat naar een tweede spiegel, die het licht bundelt en naar de meetinstrumenten aan boord stuurt. Wetenschappers willen met de James Webb onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. De ruimtetelescoop kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble.
De spiegel van de James Webb bestaat uit achttien zeshoeken die aan elkaar zitten, maar los van elkaar kunnen bewegen. De spiegel is gemaakt van beryllium, met daarbovenop een miniem laagje goud van 100 nanometer dik. Dat is duizend keer zo dun als een menselijke haar of een vel papier. Beryllium is licht, sterk en goed bestand tegen extreme kou. Goud zorgt ervoor dat de spiegel beter in staat is infrarood licht te zien.
Als de James Webb over een paar weken op zijn werkplek is, kan hij nog niet meteen aan de slag. Eerst moeten alle apparaten aan boord worden gekoeld tot 266 graden onder nul. Dat duurt ongeveer een maand. Daarna duurt het een paar maanden om te testen of alles goed werkt. In de zomer kan de James Webb de eerste metingen verrichten.
Meer uit Buitenland
BOEDAPEST (ANP) - De Hongaarse premier Viktor Orbán stelt in een open brief dat de Oekraïense president Volodymyr Zelensky zich bezighoudt met "anti-Hongaars beleid". Hij roept Zelensky op dit te veranderen en eist "meer respect voor Hongarije".
1 uur geleden
ANTWERPEN (ANP) - Er komt een nieuw luchtafweersysteem bij de Antwerpse haven, heeft de Belgische premier Bart De Wever aangekondigd. Het gaat om zogenoemde NASAMS, die gebruikt kunnen worden om bepaalde vliegtuigen, helikopters, drones en raketten op middellange afstand uit de lucht te schieten. De premier zei op een bijeenkomst van de haven dat de systemen al besteld zijn. Dat gebeurt in samenwerking met Nederland.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - Senioradviseurs van de Amerikaanse president Donald Trump hebben liever dat Israël Iran eerst aanvalt, voordat de Amerikanen toeslaan. Dat zeggen twee ingewijden tegen de Amerikaanse nieuwssite Politico.
3 uur geleden
HONG KONG (ANP/RTR) - Het hof van beroep in Hongkong heeft de veroordeling voor fraude van mediamagnaat Jimmy Lai (78) door een lager hof vernietigd.
3 uur geleden
BASSETERRE (ANP/RTR) - De Verenigde Staten gaan zelf verifiëren wat er is gebeurd met de speedboot uit Florida die is beschoten door Cuba. Dat zei minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio op een top in St. Kitts en Nevis in het Caribische gebied.
9 uur geleden
MIAMI (ANP) - Justitie in de Amerikaanse staat Florida doet onderzoek naar de schietpartij tussen de Cubaanse kustwacht en een Amerikaanse speedboot, meldt hoofdaanklager van de staat James Uthmeier op X. Volgens Cuba hadden de opvarenden van de speedboot eerst het vuur geopend, waarna vier van hen werden gedood door de kustwacht, maar Uthmeier wil die uitleg niet zomaar geloven.
11 uur geleden
KYIV (ANP) - De Oekraïense president Volodymyr Zelensky heeft gebeld met zijn Amerikaanse ambtgenoot Donald Trump over de onderhandelingen met Rusland. Zelensky spreekt op X de verwachting uit dat binnenkort de voorbereidingen kunnen worden getroffen voor een gesprek tussen de leiders zelf, inclusief de Russische president Vladimir Poetin.
12 uur geleden