Nieuwe ruimtetelescoop klapt enorme spiegel uit
KOUROU (ANP) - De nieuwe ruimtetelescoop James Webb heeft in de ruimte zijn belangrijkste onderdeel opengevouwen, een metersgrote spiegel die het licht uit het heelal opvangt, meldde de NASA zaterdag. Het was de laatste stap van het eerste deel van de installatie van het observatorium die vlekkeloos verlopen is.
De operatie begint op zijn vroegst om 15.00 uur Nederlandse tijd. In de loop van de avond wordt waarschijnlijk duidelijk of alles goed is gegaan.
De James Webb is de opvolger van de beroemde ruimtetelescoop Hubble. Hij is ontwikkeld en gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR bij de ruimtetelescoop betrokken.
Op eerste kerstdag werd de telescoop gelanceerd vanuit Frans-Guyana. Hij bevindt zich inmiddels op ruim een miljoen kilometer afstand van de aarde. Met een snelheid van 420 meter per seconde vliegt hij richting zijn bestemming. Die ligt nog ongeveer 400.000 kilometer verderop. Over ongeveer twee weken komt de ruimtetelescoop daar aan.
De James Webb is ongeveer zo groot als een tennisbaan. Bij zijn vertrek was hij opgevouwen, zodat hij paste in de raket die hem naar de ruimte heeft gebracht. De kern van de ruimtetelescoop is een 6,5 meter grote spiegel, zes keer zo groot als die van de Hubble. Die spiegel vangt het licht uit de ruimte op en kaatst dat naar een tweede spiegel, die het licht bundelt en naar de meetinstrumenten aan boord stuurt. Wetenschappers willen met de James Webb onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. De ruimtetelescoop kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble.
De spiegel van de James Webb bestaat uit achttien zeshoeken die aan elkaar zitten, maar los van elkaar kunnen bewegen. De spiegel is gemaakt van beryllium, met daarbovenop een miniem laagje goud van 100 nanometer dik. Dat is duizend keer zo dun als een menselijke haar of een vel papier. Beryllium is licht, sterk en goed bestand tegen extreme kou. Goud zorgt ervoor dat de spiegel beter in staat is infrarood licht te zien.
Als de James Webb over een paar weken op zijn werkplek is, kan hij nog niet meteen aan de slag. Eerst moeten alle apparaten aan boord worden gekoeld tot 266 graden onder nul. Dat duurt ongeveer een maand. Daarna duurt het een paar maanden om te testen of alles goed werkt. In de zomer kan de James Webb de eerste metingen verrichten.
Meer uit Buitenland
GAZA-STAD/BEIROET (ANP/AFP/RTR) - Door Israëlische aanvallen zijn zondag in de Gazastrook ten minste acht Palestijnen gedood, aldus gezondheidsfunctionarissen. Dat aantal is inclusief de vier doden die Palestijnse autoriteiten eerder op zondag al meldden.
7 uur geleden
SEVILLA (ANP/AFP) - De socialisten van de Spaanse premier Pedro Sánchez lijken af te stevenen op een nederlaag bij de regionale verkiezingen in Andalusië, zo voorspelt een exitpoll. De stemming wordt gezien als een graadmeter voor de landelijke verkiezingen van volgend jaar.
8 uur geleden
MEXICO-STAD (ANP/RTR) - Door een gewapende aanval in de Mexicaanse deelstaat Puebla zijn tien mensen om het leven gekomen. Dat heeft het ministerie van Openbare Veiligheid van de deelstaat bekendgemaakt. Onder de slachtoffers waren zes mannen, drie vrouwen en een kind. Zij werden in de gemeente Tehuitzingo onder vuur genomen.
10 uur geleden
LIENZ (ANP/DPA) - In Oostenrijk is een wandelaarster om het leven gekomen door een dodelijke aanval van koeien. De 67-jarige vrouw werd door een kudde koeien aangevallen in een weiland en raakte daarbij dodelijk gewond, aldus de politie.
10 uur geleden
SOFIA (ANP/AFP) - Een beer heeft een man gedood in Vitosha, een bergachtig gebied net buiten de Bulgaarse hoofdstad Sofia. "De bevindingen van de forensisch patholoog en een expert op het gebied van wilde dieren tonen aan dat de sporen op het lichaam afkomstig zijn van een vrouwtjesbeer en haar jong," aldus een politiewoordvoerder.
10 uur geleden
MODENA (ANP) - De man die zaterdag meerdere mensen verwondde door met hoge snelheid in het stadscentrum van de Italiaanse stad Modena op voetgangers in te rijden, is aangeklaagd voor doodslag en zware mishandeling, maar niet voor terrorisme. Dat melden lokale media waaronder Sky TG24.
13 uur geleden
SCHKEUDITZ (ANP/DPA) - De Duitse politie heeft een tijger doodgeschoten die ontsnapt was uit een particulier beheerd verblijf. Bij het incident zou een 73-jarige man zware verwondingen hebben opgelopen.
13 uur geleden