Nieuwe ruimtetelescoop klapt enorme spiegel uit
KOUROU (ANP) - De nieuwe ruimtetelescoop James Webb heeft in de ruimte zijn belangrijkste onderdeel opengevouwen, een metersgrote spiegel die het licht uit het heelal opvangt, meldde de NASA zaterdag. Het was de laatste stap van het eerste deel van de installatie van het observatorium die vlekkeloos verlopen is.
De operatie begint op zijn vroegst om 15.00 uur Nederlandse tijd. In de loop van de avond wordt waarschijnlijk duidelijk of alles goed is gegaan.
De James Webb is de opvolger van de beroemde ruimtetelescoop Hubble. Hij is ontwikkeld en gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR bij de ruimtetelescoop betrokken.
Op eerste kerstdag werd de telescoop gelanceerd vanuit Frans-Guyana. Hij bevindt zich inmiddels op ruim een miljoen kilometer afstand van de aarde. Met een snelheid van 420 meter per seconde vliegt hij richting zijn bestemming. Die ligt nog ongeveer 400.000 kilometer verderop. Over ongeveer twee weken komt de ruimtetelescoop daar aan.
De James Webb is ongeveer zo groot als een tennisbaan. Bij zijn vertrek was hij opgevouwen, zodat hij paste in de raket die hem naar de ruimte heeft gebracht. De kern van de ruimtetelescoop is een 6,5 meter grote spiegel, zes keer zo groot als die van de Hubble. Die spiegel vangt het licht uit de ruimte op en kaatst dat naar een tweede spiegel, die het licht bundelt en naar de meetinstrumenten aan boord stuurt. Wetenschappers willen met de James Webb onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. De ruimtetelescoop kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble.
De spiegel van de James Webb bestaat uit achttien zeshoeken die aan elkaar zitten, maar los van elkaar kunnen bewegen. De spiegel is gemaakt van beryllium, met daarbovenop een miniem laagje goud van 100 nanometer dik. Dat is duizend keer zo dun als een menselijke haar of een vel papier. Beryllium is licht, sterk en goed bestand tegen extreme kou. Goud zorgt ervoor dat de spiegel beter in staat is infrarood licht te zien.
Als de James Webb over een paar weken op zijn werkplek is, kan hij nog niet meteen aan de slag. Eerst moeten alle apparaten aan boord worden gekoeld tot 266 graden onder nul. Dat duurt ongeveer een maand. Daarna duurt het een paar maanden om te testen of alles goed werkt. In de zomer kan de James Webb de eerste metingen verrichten.
Meer uit Buitenland
DAVOS (ANP) - Niet alleen de Verenigde Staten, maar de NAVO-landen "gezamenlijk" gaan Groenland en het Noordpoolgebied verdedigen. Daarop zijn de besprekingen die de Verenigde Staten en Denemarken nu aanknopen gericht, zegt NAVO-topman Mark Rutte. De Amerikaanse president Donald Trump hield tot dusver vol dat hij Groenland, dat bij het koninkrijk Denemarken hoort, wilde annexeren.
10 minuten geleden
DAVOS (ANP) - De overeenkomst tussen de Verenigde Staten en Denemarken die volgens de Amerikaanse president Donald Trump op tafel ligt, is voor altijd. "Het is het soort deal dat ik wilde", zei Trump na een gesprek met NAVO-chef Mark Rutte.
24 minuten geleden
BRUSSEL (ANP) - De ingelaste EU-top over de Groenlandcrisis gaat door, laat een woordvoerder van de voorzitter van de EU-leiders António Costa weten. De EU-leiders komen donderdagavond alsnog bij elkaar, ook nu de Amerikaanse president Donald Trump afziet van importheffingen voor Europese landen die meededen aan een verkenningsmissie in Groenland.
52 minuten geleden
HASAKAH (ANP/AFP) - Het Syrische leger is naar eigen zeggen het grote gevangenenkamp Al-Hol, niet ver van de Iraakse grens, binnengetrokken. Dat kamp werd jarenlang gecontroleerd door de Syrische Democratische Strijdkrachten (SDF).
2 uur geleden
CARACAS (ANP) - De Venezolaanse waarnemend president Delcy Rodríguez heeft bijna dertig topfiguren in de strijdkrachten en verwante veiligheidsorganen vervangen. Zo zijn de bevelhebbers van de voornaamste luchtmachtbases vervangen, meldden lokale media. Rodríguez is de plaatsvervanger van de door de VS begin dit jaar in een nachtelijke militaire operatie gevangengenomen president Nicolás Maduro. De luchtmachtbases waren doelwit bij de Amerikaanse operatie.
2 uur geleden
LÜNEBURG (ANP) - Twee Duitse ambulancebroeders zijn veroordeeld tot lange celstraffen, omdat ze ongelukken veroorzaakten om de slachtoffers daarna te kunnen helpen. Het duo gooide vanaf bruggen onder meer betonplaten en een boomstam op Duitse snelwegen. Ze krijgen elf en twaalf jaar gevangenisstraf voor poging tot moord en gevaarlijk gedrag in het verkeer.
3 uur geleden
RIYAD (ANP) - Een achttal overwegend islamitische landen zegt in een gezamenlijke verklaring te zullen deelnemen aan de Amerikaanse vredesraad. Die moet toezien op Gaza na een mogelijk bestand. Het gaat om Pakistan, Egypte, Jordanië, Qatar, Indonesië, Turkije, Saudi-Arabië en de Verenigde Arabische Emiraten. In de verklaring spreken de landen hun steun uit voor de Amerikaanse inzet voor vrede in het gebied.
3 uur geleden