Nieuwe ruimtetelescoop klapt enorme spiegel uit
KOUROU (ANP) - De nieuwe ruimtetelescoop James Webb heeft in de ruimte zijn belangrijkste onderdeel opengevouwen, een metersgrote spiegel die het licht uit het heelal opvangt, meldde de NASA zaterdag. Het was de laatste stap van het eerste deel van de installatie van het observatorium die vlekkeloos verlopen is.
De operatie begint op zijn vroegst om 15.00 uur Nederlandse tijd. In de loop van de avond wordt waarschijnlijk duidelijk of alles goed is gegaan.
De James Webb is de opvolger van de beroemde ruimtetelescoop Hubble. Hij is ontwikkeld en gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR bij de ruimtetelescoop betrokken.
Op eerste kerstdag werd de telescoop gelanceerd vanuit Frans-Guyana. Hij bevindt zich inmiddels op ruim een miljoen kilometer afstand van de aarde. Met een snelheid van 420 meter per seconde vliegt hij richting zijn bestemming. Die ligt nog ongeveer 400.000 kilometer verderop. Over ongeveer twee weken komt de ruimtetelescoop daar aan.
De James Webb is ongeveer zo groot als een tennisbaan. Bij zijn vertrek was hij opgevouwen, zodat hij paste in de raket die hem naar de ruimte heeft gebracht. De kern van de ruimtetelescoop is een 6,5 meter grote spiegel, zes keer zo groot als die van de Hubble. Die spiegel vangt het licht uit de ruimte op en kaatst dat naar een tweede spiegel, die het licht bundelt en naar de meetinstrumenten aan boord stuurt. Wetenschappers willen met de James Webb onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. De ruimtetelescoop kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble.
De spiegel van de James Webb bestaat uit achttien zeshoeken die aan elkaar zitten, maar los van elkaar kunnen bewegen. De spiegel is gemaakt van beryllium, met daarbovenop een miniem laagje goud van 100 nanometer dik. Dat is duizend keer zo dun als een menselijke haar of een vel papier. Beryllium is licht, sterk en goed bestand tegen extreme kou. Goud zorgt ervoor dat de spiegel beter in staat is infrarood licht te zien.
Als de James Webb over een paar weken op zijn werkplek is, kan hij nog niet meteen aan de slag. Eerst moeten alle apparaten aan boord worden gekoeld tot 266 graden onder nul. Dat duurt ongeveer een maand. Daarna duurt het een paar maanden om te testen of alles goed werkt. In de zomer kan de James Webb de eerste metingen verrichten.
Meer uit Buitenland
JERUZALEM (ANP/AFP/RTR) - De Israëlische premier Benjamin Netanyahu heeft het leger opdracht gegeven de bestaande veiligheidszone in het zuiden van Libanon uit te breiden. "Dit is bedoeld om de dreiging van een invasie door Hezbollah-militanten definitief te neutraliseren en om beschietingen met antitankraketten bij de grens weg te houden", zei hij in een videoverklaring.
17 minuten geleden
JERUZALEM (ANP/AFP) - De Israëlische premier Benjamin Netanyahu heeft kritiek van de hand gewezen op het beletten van een kardinaal in Jeruzalem om een mis op te dragen in de Heilig Grafkerk. De kardinaal die als Latijns patriarch hoofd van de rooms-katholieke kerk in de regio is, mocht niet naar binnen.
1 uur geleden
BEIROET (ANP/AFP) - De in het Midden-Oosten beroemde American University of Beirut (AUB) verzorgt het onderwijs voor op zijn minst twee dagen enkel online. De Iraanse Islamitische Revolutionaire Garde heeft gedreigd Amerikaanse universiteiten in de regio als doelwit te nemen.
2 uur geleden
HELSINKI (ANP/RTR/BLOOMBERG) - Finland heeft melding gemaakt van een schending van het luchtruim door drones. Die vond plaats in het zuidoosten van het land.
4 uur geleden
VATICAANSTAD (ANP/RTR) - Paus Leo XIV heeft op Palmzondag tienduizenden mensen toegesproken op het Sint-Pietersplein in het Vaticaan. Hij haalde fel uit naar "leiders die oorlogen beginnen met hun handen vol bloed". Hij noemde het conflict in het Midden-Oosten "afschuwelijk" en beklemtoonde dat Jezus niet kan worden misbruikt om oorlogen te rechtvaardigen. En God hoort geen gebeden van leiders die oorlog ontketenen.
5 uur geleden
PARIJS (ANP/AFP/BLOOMBERG) - De Franse autoriteiten hebben nog twee arrestaties verricht na een kennelijke poging om een aanslag te plegen bij de Bank of America in Parijs. Ook is de detentie verlengd van de minderjarige verdachte die zaterdag was opgepakt, melden aanklagers.
6 uur geleden
JERUZALEM/ROME/PARIJS (ANP/AFP) - De Israëlische politie heeft in de oude stad van Jeruzalem het hoofd van de rooms-katholieke kerk in het Midden-Oosten, de Latijnse patriarch van Jeruzalem kardinaal Pierbattista Pizzaballa, verhinderd de mis op te dragen. Hij zou dat op Palmzondag in de Heilig Grafkerk doen.
6 uur geleden