Nieuwe ruimtetelescoop klapt enorme spiegel uit
KOUROU (ANP) - De nieuwe ruimtetelescoop James Webb heeft in de ruimte zijn belangrijkste onderdeel opengevouwen, een metersgrote spiegel die het licht uit het heelal opvangt, meldde de NASA zaterdag. Het was de laatste stap van het eerste deel van de installatie van het observatorium die vlekkeloos verlopen is.
De operatie begint op zijn vroegst om 15.00 uur Nederlandse tijd. In de loop van de avond wordt waarschijnlijk duidelijk of alles goed is gegaan.
De James Webb is de opvolger van de beroemde ruimtetelescoop Hubble. Hij is ontwikkeld en gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR bij de ruimtetelescoop betrokken.
Op eerste kerstdag werd de telescoop gelanceerd vanuit Frans-Guyana. Hij bevindt zich inmiddels op ruim een miljoen kilometer afstand van de aarde. Met een snelheid van 420 meter per seconde vliegt hij richting zijn bestemming. Die ligt nog ongeveer 400.000 kilometer verderop. Over ongeveer twee weken komt de ruimtetelescoop daar aan.
De James Webb is ongeveer zo groot als een tennisbaan. Bij zijn vertrek was hij opgevouwen, zodat hij paste in de raket die hem naar de ruimte heeft gebracht. De kern van de ruimtetelescoop is een 6,5 meter grote spiegel, zes keer zo groot als die van de Hubble. Die spiegel vangt het licht uit de ruimte op en kaatst dat naar een tweede spiegel, die het licht bundelt en naar de meetinstrumenten aan boord stuurt. Wetenschappers willen met de James Webb onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. De ruimtetelescoop kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble.
De spiegel van de James Webb bestaat uit achttien zeshoeken die aan elkaar zitten, maar los van elkaar kunnen bewegen. De spiegel is gemaakt van beryllium, met daarbovenop een miniem laagje goud van 100 nanometer dik. Dat is duizend keer zo dun als een menselijke haar of een vel papier. Beryllium is licht, sterk en goed bestand tegen extreme kou. Goud zorgt ervoor dat de spiegel beter in staat is infrarood licht te zien.
Als de James Webb over een paar weken op zijn werkplek is, kan hij nog niet meteen aan de slag. Eerst moeten alle apparaten aan boord worden gekoeld tot 266 graden onder nul. Dat duurt ongeveer een maand. Daarna duurt het een paar maanden om te testen of alles goed werkt. In de zomer kan de James Webb de eerste metingen verrichten.
Meer uit Buitenland
KYIV (ANP/AFP) - De Oekraïense president Volodymyr Zelensky betoogt dat zijn land een volwaardig EU-lidmaatschap verdient. Hij deed dat in zijn dagelijkse toespraak, nadat de Duitse bondskanselier Friedrich Merz voor een tijdelijke tussenvorm had gepleit waarin het Oost-Europese land nog geen stemrecht zou krijgen.
44 minuten geleden
DHAKA (ANP/AFP) - Een mazelenepidemie in Bangladesh heeft tot dusver aan meer dan vijfhonderd kinderen het leven gekost, waarmee het een van de dodelijkste uitbraken in decennia is in het land.
48 minuten geleden
PARIJS (ANP/AFP) - De internationale druk op de ultranationalistische Israëlische minister Itamar Ben-Gvir neemt toe. Na Italië roept ook Frankrijk de EU op om sancties tegen hem uit te vaardigen.
2 uur geleden
TEHERAN/DOHA (ANP/AFP/RTR) - De Iraanse toponderhandelaar Mohammad Bagher Ghalibaf heeft beklemtoond dat Iran als natie rechten heeft en dat die niet worden opgegeven. Hij zei dit in Teheran tegen de Pakistaanse bemiddelaar, legerchef veldmaarschalk Asim Munir. Bagher Ghalibaf zei ook dat Iran veel harder terugslaat dan in maart indien de VS weer aanvallen beginnen. Pakistan bemiddelt tussen de VS en Iran over een vredesakkoord of wapenstilstand.
3 uur geleden
NAPELS (ANP/AFP) - Paus Leo heeft een bezoek gebracht aan het gebied rond Napels waar jarenlang (illegale) lozingen van giftig afval hebben plaatsgevonden. De kerkleider veroordeelde deze "dodelijke mix van duistere belangen en onverschilligheid, die het natuurlijke en sociale milieu heeft vergiftigd".
3 uur geleden
KAMPALA (ANP/RTR) - Oeganda heeft drie nieuwe ebolabesmettingen bevestigd, waarmee het totaal in dat land voorlopig op vijf gevallen komt.
3 uur geleden
BERLIJN (ANP/DPA) - Afgelopen jaar hebben minstens 309.000 mensen in de Bondsrepubliek de Duitse nationaliteit verkregen. Volgens tellingen van de krant Die Welt is het weer een record. Tot nu toe was het recordjaar 2024, toen waren er 17.000 minder. Die Welt kon de benodigde gegevens van twee van de zestien deelstaten (Saksen-Anhalt en Mecklenburg-Vorpommern) niet vinden, dus het cijfer is voorlopig.
5 uur geleden