Nieuwe ruimtetelescoop klapt enorme spiegel uit
KOUROU (ANP) - De nieuwe ruimtetelescoop James Webb heeft in de ruimte zijn belangrijkste onderdeel opengevouwen, een metersgrote spiegel die het licht uit het heelal opvangt, meldde de NASA zaterdag. Het was de laatste stap van het eerste deel van de installatie van het observatorium die vlekkeloos verlopen is.
De operatie begint op zijn vroegst om 15.00 uur Nederlandse tijd. In de loop van de avond wordt waarschijnlijk duidelijk of alles goed is gegaan.
De James Webb is de opvolger van de beroemde ruimtetelescoop Hubble. Hij is ontwikkeld en gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR bij de ruimtetelescoop betrokken.
Op eerste kerstdag werd de telescoop gelanceerd vanuit Frans-Guyana. Hij bevindt zich inmiddels op ruim een miljoen kilometer afstand van de aarde. Met een snelheid van 420 meter per seconde vliegt hij richting zijn bestemming. Die ligt nog ongeveer 400.000 kilometer verderop. Over ongeveer twee weken komt de ruimtetelescoop daar aan.
De James Webb is ongeveer zo groot als een tennisbaan. Bij zijn vertrek was hij opgevouwen, zodat hij paste in de raket die hem naar de ruimte heeft gebracht. De kern van de ruimtetelescoop is een 6,5 meter grote spiegel, zes keer zo groot als die van de Hubble. Die spiegel vangt het licht uit de ruimte op en kaatst dat naar een tweede spiegel, die het licht bundelt en naar de meetinstrumenten aan boord stuurt. Wetenschappers willen met de James Webb onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. De ruimtetelescoop kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble.
De spiegel van de James Webb bestaat uit achttien zeshoeken die aan elkaar zitten, maar los van elkaar kunnen bewegen. De spiegel is gemaakt van beryllium, met daarbovenop een miniem laagje goud van 100 nanometer dik. Dat is duizend keer zo dun als een menselijke haar of een vel papier. Beryllium is licht, sterk en goed bestand tegen extreme kou. Goud zorgt ervoor dat de spiegel beter in staat is infrarood licht te zien.
Als de James Webb over een paar weken op zijn werkplek is, kan hij nog niet meteen aan de slag. Eerst moeten alle apparaten aan boord worden gekoeld tot 266 graden onder nul. Dat duurt ongeveer een maand. Daarna duurt het een paar maanden om te testen of alles goed werkt. In de zomer kan de James Webb de eerste metingen verrichten.
Meer uit Buitenland
PARIJS (ANP/AFP) - Céline Dion heeft een concertreeks in Parijs aangekondigd. Het gaat om een serie van tien concerten, meldt zij op Instagram. De eerste is op 12 september, de laatste op 14 oktober. De optredens zijn in de La Défense Arena.
4 uur geleden
JERUZALEM (ANP/RTR/AFP/DPA) - Het Israëlische parlement heeft ingestemd met de omstreden uitbreiding van de doodstraf. Mensen die worden veroordeeld voor moord met een terroristisch motief kunnen door de wet de doodstraf krijgen, die moet worden uitgevoerd door ophanging. Critici denken dat de wet in de praktijk alleen voor Palestijnen zal gelden.
5 uur geleden
PARAMARIBO (ANP) - De Surinaamse oud-president Chan Santokhi (67) is overleden, bevestigt president Jennifer Simons na berichtgeving door Surinaamse media. Haar voorganger zou volgens diverse mediaberichten maandagmiddag onwel zijn geraakt en met spoed naar het ziekenhuis zijn gebracht.
5 uur geleden
ADELANTO (ANP/RTR) - Een Mexicaanse immigrant is overleden in een Amerikaans immigratiedetentiecentrum in Los Angeles, meldde immigratiedienst ICE maandag. De man zou bewusteloos zijn aangetroffen in zijn bed. Het is niet bekend waar hij aan overleed. Volgens een lokale nieuwssite was hij 36 jaar.
7 uur geleden
ANKARA (ANP/AFP) - Opnieuw is een Iraanse raket neergehaald die het Turkse luchtruim was binnengedrongen. De ballistische raket werd onschadelijk gemaakt door de NAVO-luchtverdediging in de oostelijke Middellandse Zee, meldt het Turkse ministerie van Nationale Defensie.
8 uur geleden
BERLIJN (ANP/DPA/RTR) - Duitsland en Syrië gaan samenwerken aan de terugkeer van honderdduizenden Syrische vluchtelingen in de komende jaren. Dat kondigden de Duitse bondskanselier Friedrich Merz en de Syrische president Ahmed al-Sharaa aan op een gezamenlijke persconferentie in Berlijn.
8 uur geleden
BREST (ANP/AFP) - De Chinese kapitein van een olietanker die vermoedelijk behoort tot de Russische schaduwvloot, is in Frankrijk veroordeeld tot een jaar cel en een geldboete van 150.000 euro. Ook is een arrestatiebevel uitgevaardigd tegen kapitein Chen Zhangjie, die bij verstek werd veroordeeld voor het weigeren van het stilleggen van zijn schip toen hij hiertoe werd bevolen.
10 uur geleden