Nieuwe ruimtetelescoop klapt enorme spiegel uit
KOUROU (ANP) - De nieuwe ruimtetelescoop James Webb heeft in de ruimte zijn belangrijkste onderdeel opengevouwen, een metersgrote spiegel die het licht uit het heelal opvangt, meldde de NASA zaterdag. Het was de laatste stap van het eerste deel van de installatie van het observatorium die vlekkeloos verlopen is.
De operatie begint op zijn vroegst om 15.00 uur Nederlandse tijd. In de loop van de avond wordt waarschijnlijk duidelijk of alles goed is gegaan.
De James Webb is de opvolger van de beroemde ruimtetelescoop Hubble. Hij is ontwikkeld en gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR bij de ruimtetelescoop betrokken.
Op eerste kerstdag werd de telescoop gelanceerd vanuit Frans-Guyana. Hij bevindt zich inmiddels op ruim een miljoen kilometer afstand van de aarde. Met een snelheid van 420 meter per seconde vliegt hij richting zijn bestemming. Die ligt nog ongeveer 400.000 kilometer verderop. Over ongeveer twee weken komt de ruimtetelescoop daar aan.
De James Webb is ongeveer zo groot als een tennisbaan. Bij zijn vertrek was hij opgevouwen, zodat hij paste in de raket die hem naar de ruimte heeft gebracht. De kern van de ruimtetelescoop is een 6,5 meter grote spiegel, zes keer zo groot als die van de Hubble. Die spiegel vangt het licht uit de ruimte op en kaatst dat naar een tweede spiegel, die het licht bundelt en naar de meetinstrumenten aan boord stuurt. Wetenschappers willen met de James Webb onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. De ruimtetelescoop kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble.
De spiegel van de James Webb bestaat uit achttien zeshoeken die aan elkaar zitten, maar los van elkaar kunnen bewegen. De spiegel is gemaakt van beryllium, met daarbovenop een miniem laagje goud van 100 nanometer dik. Dat is duizend keer zo dun als een menselijke haar of een vel papier. Beryllium is licht, sterk en goed bestand tegen extreme kou. Goud zorgt ervoor dat de spiegel beter in staat is infrarood licht te zien.
Als de James Webb over een paar weken op zijn werkplek is, kan hij nog niet meteen aan de slag. Eerst moeten alle apparaten aan boord worden gekoeld tot 266 graden onder nul. Dat duurt ongeveer een maand. Daarna duurt het een paar maanden om te testen of alles goed werkt. In de zomer kan de James Webb de eerste metingen verrichten.
Meer uit Buitenland
JERUZALEM (ANP/AFP) - De Israëlische premier Benjamin Netanyahu heeft Donald Trump verteld dat Israël Beiroet alsnog zal aanvallen als Hezbollah zijn aanvallen tegen Israël niet staakt. Hij reageert daarmee op de aankondiging van Trump dat Israël geen troepen stuurt naar de Libanese hoofdstad en dat Hezbollah de aanvallen op Israël staakt.
40 minuten geleden
BRUSSEL (ANP) - Het Europees Parlement, de EU-lidstaten en de Europese Commissie zijn het eens geworden over de terugkeerregeling voor afgewezen asielzoekers. Eerder werden de drie EU-instituten het niet eens over wanneer de regeling precies van kracht zou zijn. Ze hebben nu een voorlopig akkoord voor een compromis hierover.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Donald Trump heeft gebeld met de Israëlische premier Benjamin Netanyahu en met afgevaardigden van Hezbollah, schrijft hij op Truth Social. Hij zegt dat er geen Israëlische troepen naar Beiroet gaan en dat Hezbollah heeft ingestemd om geen aanvallen op Israël uit te voeren.
3 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP) - De Iraanse Revolutionaire Garde dreigt "nieuwe fronten" te openen vanwege het Israëlische offensief in Libanon. "Iran beschouwt het overschrijden van de rode lijnen in Libanon en Gaza als een directe oorlogsverklaring", citeert de Iraanse staatstelevisie uit een verklaring.
4 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Amerikaanse president Donald Trump zegt dat Iran niet had laten weten dat het diplomatieke overleg wordt opgeschort. "Het betekent niet dat we daar overal bommen gaan gooien", zei hij tegen het Amerikaanse NBC News. "We houden de blokkade in stand."
4 uur geleden
BERLIJN (ANP/BLOOMBERG) - De Duitse bondskanselier Friedrich Merz wil met andere Europese leiders werken aan een betere relatie met Donald Trump, in aanloop naar de NAVO-top in juli. Ingewijden melden aan persbureau Bloomberg dat hij later deze maand een overleg heeft gepland in Berlijn.
5 uur geleden
NAIROBI (ANP/RTR/BLOOMBERG) - Inwoners van de Keniaanse plaats Nanyuki zijn de straat opgegaan om te protesteren tegen de geplande komst van een quarantainecentrum voor Amerikanen die zijn blootgesteld aan het dodelijke ebolavirus. Op beelden is te zien dat zich een honderdtal demonstranten heeft verzameld, maar omwonenden zeggen dat veel meer mensen hebben meegedaan aan het protest.
5 uur geleden