Nieuwe ruimtetelescoop klapt enorme spiegel uit
KOUROU (ANP) - De nieuwe ruimtetelescoop James Webb heeft in de ruimte zijn belangrijkste onderdeel opengevouwen, een metersgrote spiegel die het licht uit het heelal opvangt, meldde de NASA zaterdag. Het was de laatste stap van het eerste deel van de installatie van het observatorium die vlekkeloos verlopen is.
De operatie begint op zijn vroegst om 15.00 uur Nederlandse tijd. In de loop van de avond wordt waarschijnlijk duidelijk of alles goed is gegaan.
De James Webb is de opvolger van de beroemde ruimtetelescoop Hubble. Hij is ontwikkeld en gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR bij de ruimtetelescoop betrokken.
Op eerste kerstdag werd de telescoop gelanceerd vanuit Frans-Guyana. Hij bevindt zich inmiddels op ruim een miljoen kilometer afstand van de aarde. Met een snelheid van 420 meter per seconde vliegt hij richting zijn bestemming. Die ligt nog ongeveer 400.000 kilometer verderop. Over ongeveer twee weken komt de ruimtetelescoop daar aan.
De James Webb is ongeveer zo groot als een tennisbaan. Bij zijn vertrek was hij opgevouwen, zodat hij paste in de raket die hem naar de ruimte heeft gebracht. De kern van de ruimtetelescoop is een 6,5 meter grote spiegel, zes keer zo groot als die van de Hubble. Die spiegel vangt het licht uit de ruimte op en kaatst dat naar een tweede spiegel, die het licht bundelt en naar de meetinstrumenten aan boord stuurt. Wetenschappers willen met de James Webb onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. De ruimtetelescoop kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble.
De spiegel van de James Webb bestaat uit achttien zeshoeken die aan elkaar zitten, maar los van elkaar kunnen bewegen. De spiegel is gemaakt van beryllium, met daarbovenop een miniem laagje goud van 100 nanometer dik. Dat is duizend keer zo dun als een menselijke haar of een vel papier. Beryllium is licht, sterk en goed bestand tegen extreme kou. Goud zorgt ervoor dat de spiegel beter in staat is infrarood licht te zien.
Als de James Webb over een paar weken op zijn werkplek is, kan hij nog niet meteen aan de slag. Eerst moeten alle apparaten aan boord worden gekoeld tot 266 graden onder nul. Dat duurt ongeveer een maand. Daarna duurt het een paar maanden om te testen of alles goed werkt. In de zomer kan de James Webb de eerste metingen verrichten.
Meer uit Buitenland
NICOSIA (ANP) - Als er echt noodzaak is voor mensen om te vluchten door de oorlog in het Midden-Oosten, "dan is er natuurlijk opvang" mogelijk in Nederland, zei premier Rob Jetten na afloop van een EU-top op Cyprus. Maar volgens hem is de hele EU het ermee eens dat zij niet meer de "ongecontroleerde migratie van de afgelopen jaren" aankan.
3 uur geleden
MOSKOU (ANP/RTR) - De Russische president Vladimir Poetin komt in december mogelijk naar de G20-top in het Amerikaanse Miami. De Verenigde Staten hebben Poetin uitgenodigd, zegt een Russische onderminister.
3 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse minister van Defensie heeft Iran gewaarschuwd dat de blokkade van Iraanse havens steeds verder wordt versterkt. De VS hebben al 34 schepen tegengehouden, verklaarde minister Pete Hegseth op een persconferentie. "Niemand vaart van de Straat van Hormuz naar waar dan ook in de wereld zonder toestemming van de Amerikaanse marine."
3 uur geleden
KYIV (ANP) - De Oekraïense president Volodymyr Zelensky is weer afgereisd naar Saudi-Arabië. Hij meldt op X dat hij daar gaat overleggen met de feitelijke leider van de rijke Golfstaat, Mohammed bin Salman. "Vandaag werken we verder aan onze afspraken met Saudi-Arabië over veiligheid, energie en infrastructuur."
5 uur geleden
ATLANTA (ANP/BLOOMBERG) - China zet opnieuw de befaamde 'panda-diplomatie' in voor zijn geopolitieke belangen. De dierentuin in Atlanta maakte vlak voor een bezoek van de Amerikaanse president Donald Trump aan Beijing bekend dat het twee reuzenpanda's uit China zal ontvangen.
5 uur geleden
BERLIJN/LONDEN (ANP/RTR) - Europese NAVO-landen zeggen zich niets aan te trekken van vermeende Amerikaanse plannen om onvoldoende volgzame bondgenoten te straffen. Het Verenigd Koninkrijk laat zich niet onder druk zetten, aldus de Britse regering. En Spanje, een tweede mikpunt van de VS, hoeft volgens Duitsland niet te vrezen voor zijn NAVO-lidmaatschap.
5 uur geleden
ISLAMABAD (ANP/RTR) - De Iraanse minister van Buitenlandse Zaken Abbas Araghchi wordt volgens Pakistaanse bronnen vrijdagavond in de Pakistaanse hoofdstad Islamabad verwacht. Hij komt met een delegatie om eventueel met de VS te onderhandelen. Een Amerikaans team is volgens de bronnen al in Islamabad om een nieuwe ronde onderhandelingen tussen Iran en de VS voor te bereiden.
5 uur geleden