Nieuwe ruimtetelescoop klapt enorme spiegel uit
KOUROU (ANP) - De nieuwe ruimtetelescoop James Webb heeft in de ruimte zijn belangrijkste onderdeel opengevouwen, een metersgrote spiegel die het licht uit het heelal opvangt, meldde de NASA zaterdag. Het was de laatste stap van het eerste deel van de installatie van het observatorium die vlekkeloos verlopen is.
De operatie begint op zijn vroegst om 15.00 uur Nederlandse tijd. In de loop van de avond wordt waarschijnlijk duidelijk of alles goed is gegaan.
De James Webb is de opvolger van de beroemde ruimtetelescoop Hubble. Hij is ontwikkeld en gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR bij de ruimtetelescoop betrokken.
Op eerste kerstdag werd de telescoop gelanceerd vanuit Frans-Guyana. Hij bevindt zich inmiddels op ruim een miljoen kilometer afstand van de aarde. Met een snelheid van 420 meter per seconde vliegt hij richting zijn bestemming. Die ligt nog ongeveer 400.000 kilometer verderop. Over ongeveer twee weken komt de ruimtetelescoop daar aan.
De James Webb is ongeveer zo groot als een tennisbaan. Bij zijn vertrek was hij opgevouwen, zodat hij paste in de raket die hem naar de ruimte heeft gebracht. De kern van de ruimtetelescoop is een 6,5 meter grote spiegel, zes keer zo groot als die van de Hubble. Die spiegel vangt het licht uit de ruimte op en kaatst dat naar een tweede spiegel, die het licht bundelt en naar de meetinstrumenten aan boord stuurt. Wetenschappers willen met de James Webb onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. De ruimtetelescoop kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble.
De spiegel van de James Webb bestaat uit achttien zeshoeken die aan elkaar zitten, maar los van elkaar kunnen bewegen. De spiegel is gemaakt van beryllium, met daarbovenop een miniem laagje goud van 100 nanometer dik. Dat is duizend keer zo dun als een menselijke haar of een vel papier. Beryllium is licht, sterk en goed bestand tegen extreme kou. Goud zorgt ervoor dat de spiegel beter in staat is infrarood licht te zien.
Als de James Webb over een paar weken op zijn werkplek is, kan hij nog niet meteen aan de slag. Eerst moeten alle apparaten aan boord worden gekoeld tot 266 graden onder nul. Dat duurt ongeveer een maand. Daarna duurt het een paar maanden om te testen of alles goed werkt. In de zomer kan de James Webb de eerste metingen verrichten.
Meer uit Buitenland
LONDEN (ANP) - Iran heeft ook twee raketten afgevuurd richting EU-lidstaat Cyprus. Dat zei de Britse minister van Defensie John Healey tijdens een interview met Sky News. "Wij denken niet dat ze waren gericht op Cyprus", zei hij.
6 minuten geleden
JERUZALEM (ANP/AFP) - Israël heeft naar eigen zeggen grofweg de helft van de Iraanse raketvoorraad vernietigd. Dat meldt het Israëlische leger.
13 minuten geleden
BEIROET (ANP/AFP) - Hezbollah zegt de Amerikaans-Israëlische aanvallen tegen Iran te beantwoorden. Dat meldt de leider van die militante groepering, Naim Qassem. "We zullen onze plicht vervullen door deze agressie te beantwoorden. Wat de offers ook mogen zijn, we zullen niet afwijken van het pad van verzet", aldus Qassem.
19 minuten geleden
TEHERAN (ANP/RTR) - Ayatollah Alireza Arafi is toegetreden tot de zogenoemde Leiderschapsraad van Iran. Dat meldt het Iraanse persbureau ISNA. Die raad moet het landsbestuur waarnemen in aanloop naar de benoeming van een nieuwe Iraanse leider. De raad bestaat naast een juristenlid uit de president en de voorzitter van de Iraanse rechtspraak. Uiteindelijk moet de zogenoemde Assemblee van Experts, een 88-koppige raad van theologen, een nieuwe opperste leider aanwijzen.
26 minuten geleden
TEHERAN (ANP/AFP) - De Amerikaans-Israëlische aanvallen op Iran en het regime zijn een "oorlogsverklaring aan het adres van moslims". Dat zegt president Masoud Pezeshkian op de Iraanse staatstelevisie. Bij die aanvallen werd onder meer de hoogste leider in het land, Ali Khamenei, gedood. Israël claimde zondag voor die precisieaanval verantwoordelijk te zijn.
1 uur geleden
PARIJS (ANP) - De Franse president Emmanuel Macron heeft online beelden gedeeld van het enteren van een olietanker op de Noordzee. "Een zware klap voor de schaduwvloot", oordeelde hij op X, doelend op de schepen die worden gebruikt om sancties te ontduiken.
1 uur geleden
MUSCAT (ANP) - Een olietanker is op enkele zeemijlen van de haven van de Omaanse stad Khasab in het Midden-Oosten het doelwit geworden van een aanval. Volgens de eerste berichten liepen vier bemanningsleden verwondingen op, meldt het Oman News Agency.
1 uur geleden