Nieuwe ruimtetelescoop klapt enorme spiegel uit
KOUROU (ANP) - De nieuwe ruimtetelescoop James Webb heeft in de ruimte zijn belangrijkste onderdeel opengevouwen, een metersgrote spiegel die het licht uit het heelal opvangt, meldde de NASA zaterdag. Het was de laatste stap van het eerste deel van de installatie van het observatorium die vlekkeloos verlopen is.
De operatie begint op zijn vroegst om 15.00 uur Nederlandse tijd. In de loop van de avond wordt waarschijnlijk duidelijk of alles goed is gegaan.
De James Webb is de opvolger van de beroemde ruimtetelescoop Hubble. Hij is ontwikkeld en gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR bij de ruimtetelescoop betrokken.
Op eerste kerstdag werd de telescoop gelanceerd vanuit Frans-Guyana. Hij bevindt zich inmiddels op ruim een miljoen kilometer afstand van de aarde. Met een snelheid van 420 meter per seconde vliegt hij richting zijn bestemming. Die ligt nog ongeveer 400.000 kilometer verderop. Over ongeveer twee weken komt de ruimtetelescoop daar aan.
De James Webb is ongeveer zo groot als een tennisbaan. Bij zijn vertrek was hij opgevouwen, zodat hij paste in de raket die hem naar de ruimte heeft gebracht. De kern van de ruimtetelescoop is een 6,5 meter grote spiegel, zes keer zo groot als die van de Hubble. Die spiegel vangt het licht uit de ruimte op en kaatst dat naar een tweede spiegel, die het licht bundelt en naar de meetinstrumenten aan boord stuurt. Wetenschappers willen met de James Webb onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. De ruimtetelescoop kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble.
De spiegel van de James Webb bestaat uit achttien zeshoeken die aan elkaar zitten, maar los van elkaar kunnen bewegen. De spiegel is gemaakt van beryllium, met daarbovenop een miniem laagje goud van 100 nanometer dik. Dat is duizend keer zo dun als een menselijke haar of een vel papier. Beryllium is licht, sterk en goed bestand tegen extreme kou. Goud zorgt ervoor dat de spiegel beter in staat is infrarood licht te zien.
Als de James Webb over een paar weken op zijn werkplek is, kan hij nog niet meteen aan de slag. Eerst moeten alle apparaten aan boord worden gekoeld tot 266 graden onder nul. Dat duurt ongeveer een maand. Daarna duurt het een paar maanden om te testen of alles goed werkt. In de zomer kan de James Webb de eerste metingen verrichten.
Meer uit Buitenland
WISMAR (ANP/DPA/AFP) - Een nieuwe poging om de aan de Duitse kust gestrande bultrugwalvis Timmy te redden, is volgens Duitse media begonnen. Het dier zit sinds begin deze maand vast bij het eilandje Poel in de Baai van Wismar en was eerder door de Duitse autoriteiten opgegeven.
40 minuten geleden
MIDDELBURG (ANP) - Het Franse verkrachtingsslachtoffer Gisèle Pelicot heeft in Middelburg de Four Freedoms Award (Freedom from Fear) uitgereikt gekregen. Die ontving de Française, die internationaal bekendheid verwierf door het openbare proces tegen haar verkrachters, van modeontwerper en vrouwenrechtenambassadeur Olcay Gulsen.
45 minuten geleden
BEIROET (ANP/AFP) - De Libanese president Joseph Aoun heeft benadrukt dat er een staakt-het-vuren moet komen tussen Israël en Hezbollah, voordat de Libanese regering directe onderhandelingen kan houden met Israël. De Amerikaanse president Donald Trump meldde dat de leiders van Libanon en Israël elkaar donderdag zouden spreken, maar Aoun heeft dat niet bevestigd.
55 minuten geleden
QASMIYEH/TYRUS (ANP/AFP/RTR) - Bij Israëlische luchtaanvallen op een cruciale brug over de rivier de Litani ten noorden van Tyrus is de laatste verbinding tussen de Zuid-Libanese stad en de rest van het land verwoest, meldt staatspersbureau NNA. De brug was eerder doelwit, maar zou nu niet meer kunnen worden gerepareerd.
1 uur geleden
MIDDELBURG (ANP) - De Oekraïense president Volodymyr Zelensky heeft bij de inontvangstname van zijn Four Freedoms Award in Middelburg Nederland bedankt voor de steun in de oorlog tegen Rusland. Naast premier Rob Jetten, die Zelensky de prijs uitreikte, zijn ook onder anderen koning Willem-Alexander en prinses Beatrix aanwezig.
1 uur geleden
EAST-LONDON (ANP/RTR) - De extreemlinkse Zuid-Afrikaanse oppositieleider Julius Malema is veroordeeld tot vijf jaar gevangenisstraf wegens wapenbezit en het publiekelijk afvuren van een vuurwapen. De leider van de Economic Freedom Fighters (EFF) gaat volgens zijn advocaten in hoger beroep. Hij hoeft niet de cel in zolang de beroepsprocedure loopt, aldus de rechter.
1 uur geleden
MIDDELBURG (ANP) - De Oekraïense president Volodymyr Zelensky heeft in Middelburg de International Four Freedoms Award in ontvangst genomen van premier Rob Jetten. Hij krijgt de prijs voor zijn niet-aflatende strijd voor vrijheid en onafhankelijkheid. Naast Zelensky wordt de prijs ook uitgereikt aan het Oekraïense volk.
2 uur geleden