Na 175 dagen zijn rechtse partijen het eens over nieuw kabinet
DEN HAAG (ANP) - Precies 175 dagen na de Tweede Kamerverkiezingen hebben PVV, VVD, NSC en BBB een akkoord bereikt over een nieuw kabinet. Tot op het laatste moment is het spannend of de partijen er uitkomen. Het akkoord is pas definitief als de vier fracties het eens zijn met het onderhandelaarsakkoord. Twee verkenners en vier informateurs in drie informatierondes waren nodig om dit resultaat te bereiken.
De eerste verkenner, PVV-senator Gom van Strien, geeft zijn opdracht op 27 november al terug voordat hij aan zijn opdracht is begonnen. Dat doet hij daags na beschuldigingen van fraude. PvdA'er Ronald Plasterk neemt het van hem over. Op 11 december concludeert hij dat een rechts kabinet van PVV, VVD, NSC en BBB mogelijk is. Na het Kamerdebat over dit eindverslag wordt Plasterk aangewezen als informateur om de mogelijkheden van zo'n kabinet te onderzoeken.
Het nieuwe jaar begint voor de vier partijleiders en hun secondanten op het landgoed De Zwaluwenberg in Hilversum. Onder leiding van Plasterk zouden goede gesprekken zijn gevoerd, maar inhoudelijk houden de partijen hun kaken op elkaar.
Een groot probleem
Niet lang daarna gaat het rommelen. Dat begint zo'n beetje na de aankondiging van de VVD-fractie in de Eerste Kamer voor de omstreden spreidingswet te gaan stemmen, terwijl de Tweede Kamerfractie eerder tegen was. Daarop zegt PVV-leider Geert Wilders dat "we een groot probleem hebben". Het lijkt met een sisser af te lopen. Er volgen vinnige tweets van vooral Wilders, waarop VVD-leider Dilan Yesilgöz op een VVD-congres naar hem uithaalt. De onderhandelingen gaan echter door.
Begin februari klapt de boel. Volkomen onverwacht wil Omtzigt niet verder praten. Het zet bij de onderhandelende partijen kwaad bloed, vooral omdat het nieuws via de media naar buiten komt, terwijl de onderhandelende partijen en de informateur van niets weten. Na een fel Kamerdebat, waar vooral Omtzigt het zwaar te verduren krijgt, wordt Kim Putters als nieuwe informateur aangewezen. Hij moet bedenken wat voor soort kabinet kan worden gevormd.
Programkabinet
Putters stelt in zijn eindverslag medio maart een 'programkabinet' voor op basis van een akkoord op hoofdlijnen. De nieuwe informateurs Elbert Dijkgraaf en Richard van Zwol krijgen tot 15 mei de tijd om de mogelijkheden te onderzoeken van zo'n kabinet met PVV, VVD, NSC en BBB.
De twee informateurs spreken lang met de afzonderlijke partijleiders. De echte onderhandelingen beginnen eigenlijk pas op maandag 6 mei. Dan spreken Dijkgraaf en Van Zwol over een "cruciale week" waarin knopen moeten worden doorgehakt. Die cruciale week wordt bijna twee weken. Er wordt steeds langer onderhandeld en de partijen komen voor het eerst ook op zaterdag bij elkaar. De deadline komt snel naderbij.
Marathonoverleg
Als de partijleiders dinsdagnacht rond 01.00 uur na een marathonoverleg naar buiten komen, tonen zij zich optimistisch. Woensdag zouden alleen nog de puntjes op de i worden gezet. Dat blijkt iets te optimistisch. Langer dan gepland zitten de partijen bij elkaar. De precieze reden is onbekend, maar VVD en NSC wijzen daarbij naar elkaar.
Een zogeheten 'programkabinet' moet het akkoord later gaan invullen en uitvoeren. Het zal nog een aantal weken duren voordat een nieuwe ministersploeg op het bordes staat.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - De excuses voor misstanden in de zwaarste vorm van gesloten jeugdzorg laten te lang op zich wachten, erkent minister Mirjam Sterk (Langdurige Zorg, CDA). Ervaringsdeskundige Jason Bhugwandass vroeg in 2024 aandacht voor deze misstanden in een rapport en stelt nu dat de meeste aanbevelingen daaruit niet zijn opgevolgd. Gedupeerde jongeren wachten nog steeds op "erkenning, nazorg of financiële hulp", stelt hij in een nieuw rapport.
20 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Om zorgfraude tegen te gaan, scherpt het kabinet een aantal regels aan. Zorgminister Mirjam Sterk werkt aan een wet die moet helpen voorkomen dat malafide zorgaanbieders beginnen of opnieuw aan de slag gaan. Ze verwacht dat de wet in 2028 naar de Tweede Kamer gaat.
12 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister Pieter Heerma van Binnenlandse Zaken wil dat overheden kijken naar mogelijke discriminatie bij hun eigen werk. Hij roept hen op om zich te melden voor de zogeheten discriminatietoets, een middel voor overheidsorganisaties om risico's op discriminatie op te sporen.
14 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet wil dat jonge kinderen niet meer voor commerciële klussen mogen worden ingezet op sociale media. Minister Thierry Aartsen (Werk en Participatie, VVD) wil dat kinderen van 15 jaar en jonger hier niet meer aan mogen meedoen, laat hij aan de Tweede Kamer weten.
15 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Ook voor het stikstofbeleid wil het kabinet steun zoeken bij zowel linkse als rechtse partijen. Premier Rob Jetten zei tijdens een werkbezoek aan de Veluwe dat hij hoopt op steun van ongeveer honderd zetels in de Tweede Kamer. De minderheidscoalitie (66 zetels) heeft dan niet alleen PRO nodig (20 zetels) maar bijvoorbeeld ook JA21 (9 zetels).
16 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Pogingen om tot meer maatschappelijk perspectief te komen in de strijd tegen het coronavirus, werden telkens achterhaald door oplopende besmettingscijfers, die toch leidden tot acute maatregelen. Dat zei topambtenaar Mark Roscam Abbing, destijds verantwoordelijk voor de langetermijnstrategie tegen corona, tegen de parlementaire enquêtecommissie die onderzoek doet naar de besluitvorming in die tijd.
18 uur geleden
BREUKELEN (ANP) - Theatermaakster en politica Agaath Witteman is vrijdag op 84-jarige leeftijd overleden. Ze stierf na een kort ziekbed aan de gevolgen van een hersentumor, in het bijzijn van haar familie. Theaterproducent Matthijs Bongertman heeft dat zaterdag namens de familie aan het ANP bevestigd na berichtgeving door de Volkskrant.
2 dagen geleden