Na 175 dagen zijn rechtse partijen het eens over nieuw kabinet
DEN HAAG (ANP) - Precies 175 dagen na de Tweede Kamerverkiezingen hebben PVV, VVD, NSC en BBB een akkoord bereikt over een nieuw kabinet. Tot op het laatste moment is het spannend of de partijen er uitkomen. Het akkoord is pas definitief als de vier fracties het eens zijn met het onderhandelaarsakkoord. Twee verkenners en vier informateurs in drie informatierondes waren nodig om dit resultaat te bereiken.
De eerste verkenner, PVV-senator Gom van Strien, geeft zijn opdracht op 27 november al terug voordat hij aan zijn opdracht is begonnen. Dat doet hij daags na beschuldigingen van fraude. PvdA'er Ronald Plasterk neemt het van hem over. Op 11 december concludeert hij dat een rechts kabinet van PVV, VVD, NSC en BBB mogelijk is. Na het Kamerdebat over dit eindverslag wordt Plasterk aangewezen als informateur om de mogelijkheden van zo'n kabinet te onderzoeken.
Het nieuwe jaar begint voor de vier partijleiders en hun secondanten op het landgoed De Zwaluwenberg in Hilversum. Onder leiding van Plasterk zouden goede gesprekken zijn gevoerd, maar inhoudelijk houden de partijen hun kaken op elkaar.
Een groot probleem
Niet lang daarna gaat het rommelen. Dat begint zo'n beetje na de aankondiging van de VVD-fractie in de Eerste Kamer voor de omstreden spreidingswet te gaan stemmen, terwijl de Tweede Kamerfractie eerder tegen was. Daarop zegt PVV-leider Geert Wilders dat "we een groot probleem hebben". Het lijkt met een sisser af te lopen. Er volgen vinnige tweets van vooral Wilders, waarop VVD-leider Dilan Yesilgöz op een VVD-congres naar hem uithaalt. De onderhandelingen gaan echter door.
Begin februari klapt de boel. Volkomen onverwacht wil Omtzigt niet verder praten. Het zet bij de onderhandelende partijen kwaad bloed, vooral omdat het nieuws via de media naar buiten komt, terwijl de onderhandelende partijen en de informateur van niets weten. Na een fel Kamerdebat, waar vooral Omtzigt het zwaar te verduren krijgt, wordt Kim Putters als nieuwe informateur aangewezen. Hij moet bedenken wat voor soort kabinet kan worden gevormd.
Programkabinet
Putters stelt in zijn eindverslag medio maart een 'programkabinet' voor op basis van een akkoord op hoofdlijnen. De nieuwe informateurs Elbert Dijkgraaf en Richard van Zwol krijgen tot 15 mei de tijd om de mogelijkheden te onderzoeken van zo'n kabinet met PVV, VVD, NSC en BBB.
De twee informateurs spreken lang met de afzonderlijke partijleiders. De echte onderhandelingen beginnen eigenlijk pas op maandag 6 mei. Dan spreken Dijkgraaf en Van Zwol over een "cruciale week" waarin knopen moeten worden doorgehakt. Die cruciale week wordt bijna twee weken. Er wordt steeds langer onderhandeld en de partijen komen voor het eerst ook op zaterdag bij elkaar. De deadline komt snel naderbij.
Marathonoverleg
Als de partijleiders dinsdagnacht rond 01.00 uur na een marathonoverleg naar buiten komen, tonen zij zich optimistisch. Woensdag zouden alleen nog de puntjes op de i worden gezet. Dat blijkt iets te optimistisch. Langer dan gepland zitten de partijen bij elkaar. De precieze reden is onbekend, maar VVD en NSC wijzen daarbij naar elkaar.
Een zogeheten 'programkabinet' moet het akkoord later gaan invullen en uitvoeren. Het zal nog een aantal weken duren voordat een nieuwe ministersploeg op het bordes staat.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Nieuwe wetten moeten het mogelijk maken om harder op te treden tegen schepen in de Russische schaduwvloot, die onder een valse vlag varen om oliesancties te ontwijken. Demissionair ministers Robert Tieman (Waterstaat, BBB) en David van Weel (Buitenlandse Zaken, VVD) melden dat hun ministeries met spoed aan de benodigde wetswijzigingen werken, om deze nog voor de zomer naar de Tweede Kamer te kunnen sturen.
25 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De formerende partijen D66, VVD en CDA zijn klaar om hun concept-coalitieakkoord voor te leggen aan hun fracties, meldt D66-leider Rob Jetten. De partijleiders meldden dinsdagavond dat ze er op hoofdlijnen uit waren, maar nog een aantal details hadden uit te werken.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Rob Jetten noemt het een "heel mooi symbool" dat hij de eerste premier van Nederland kan worden die openlijk homo is. De D66-leider zegt "heel veel zin" te hebben om aan de slag te gaan. "En dat ik toevallig met een man samen ben, dat betekent ook iets voor de lhbti-gemeenschap, in Nederland en wereldwijd." Jetten wordt ook de eerste premier namens zijn partij.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Techbedrijf Kyndryl heeft de zorgen die leven bij Tweede Kamerleden over de overname van het bedrijf achter DigiD niet kunnen wegnemen. In een gesprek in de Tweede Kamer legden leidinggevenden van de Nederlandse tak van Kyndryl uit dat er veel maatregelen zijn genomen om te voorkomen dat de Amerikaanse regering DigiD kan platleggen na de overname.
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een huisverbod voor plegers van huiselijk geweld moet maximaal een jaar kunnen duren in plaats van de vier weken die nu in de wet staan. Dat vraagt de Tweede Kamer aan het kabinet. Een motie die GroenLinks-PvdA-Kamerlid Songül Mutluer woensdag aankondigt, kan rekenen op steun van VVD, D66 en JA21.
10 uur geleden
RHEDEN (ANP) - Natuurmonumenten roept de formerende partijen D66, CDA en VVD op te investeren in natuur. De natuurorganisatie wil dat het Rijk 500 miljoen euro extra uittrekt om het Natuurnetwerk Nederland voor eind 2027 af te maken. Daarna moeten er afspraken worden gemaakt waardoor er tot 2050 elk jaar 5000 hectare nieuwe natuur bijkomt.
13 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - D66-leider Rob Jetten is blij met het akkoord dat hij heeft gesloten met Dilan Yeşilgöz (VVD) en Henri Bontenbal (CDA). Kort nadat bekend was geworden dat de drie partijleiders een akkoord hebben bereikt op hoofdlijnen, zei Jetten dat de partijen vrijdag pas bekendmaken wat hun plannen zijn en hoe die worden betaald.
20 uur geleden