Minister wil planetarium van Eise Eisinga op werelderfgoedlijst
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet wil dat het beroemde planetarium van Eise Eisinga in Franeker op de Werelderfgoedlijst van UNESCO komt. Dat zou volgens demissionair minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap Ingrid van Engelshoven "een wereldwijde erkenning van de bijzondere waarde van dit planetarium" zijn.
Het planetarium werd tussen 1774 en 1781 gebouwd als een betrouwbaar model van het zonnestelsel, voor zover dat bij de Friese zakenman op dat moment bekend was. Hij bouwde het in zijn woonkamer om geruchten te weerleggen dat een bijzondere samenstand van vier planeten en de zon betekende dat de aarde door de zon opgeslokt zou kunnen worden.
Het planetarium is het oudste nog werkende planetarium ter wereld. Er wordt al jaren over gesproken dat het misschien op de Werelderfgoedlijst geplaatst zou moeten worden. In 2015 stelde een onderzoekscommissie nog vast dat er meer onderzoek nodig was voor een succesvolle aanvraag. Op dit moment staan twaalf gebieden, gebouwen en andere stukken erfgoed uit Nederland op de lijst. Het gaat onder meer om de Van Nellefabriek in Rotterdam, de Koloniën van Weldadigheid in Drenthe en de historische binnenstad van Willemstad op Curaçao.
Dinsdag bleek nog dat de Waddenzee deze status dreigt te verliezen vanwege voornemens van de NAM om in de Waddenzee naar gas te boren en plannen om een windpark te bouwen. Het UNESCO Werelderfgoed Centrum wil van het kabinet weten wat er gedaan wordt om het unieke gebied te beschermen. De eerstvolgende internationale vergadering van UNESCO is in juni.
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - Smartwatches kunnen helpen bij het opsporen van hartritmestoornissen. Dit wijst onderzoek van het Amsterdam UMC onder 437 patiënten uit, in samenwerking met Cardiologie Centra Nederland. Bij degenen die een smartwatch droegen, werden vier keer vaker hartritmestoornissen ontdekt dan bij mensen die het slimme horloge niet droegen.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het aantal lekkages van gevaarlijke stoffen uit goederentreinen is fors toegenomen. In 2023 trof de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) 26 lekkages aan, in 2024 waren dat er 52 en in 2025 zag de ILT meer dan 400 lekkages.
3 uur geleden
ARNHEM (ANP) - Het Openbaar Ministerie verdenkt een 29-jarige medewerkster van een woonzorginstelling in Wierden van poging tot moord. Ze zou drie bewoners met opzet insuline hebben gegeven terwijl daar geen medische noodzaak voor was. Volgens het OM zijn de bloedsuikerwaarden bij de bewoners daardoor mogelijk gedaald naar (levens)gevaarlijke waarden.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Overheden, bedrijven en burgers in Nederland zijn onvoldoende voorbereid op onveilige situaties die kunnen ontstaan door extreme regenval. Dat concludeert de Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV) na onderzoek. Volgens de raad kan hevige regen onder meer de veiligheid van de woon- en leefomgeving aantasten. In sommige gevallen kan de regenval leiden tot maatschappelijke ontwrichting, als bijvoorbeeld de stroom uitvalt en ziekenhuizen onbereikbaar worden.
5 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Advocaten wereldwijd maken zich ernstige zorgen over de ondermijning van de advocatuur en de rechtspraak in de Verenigde Staten. Daarom vragen meer dan veertig advocatenorganisaties op de zestiende Dag van de bedreigde advocaat aandacht voor de situatie van mensenrechtenadvocaten in de VS.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - In de komende decennia moeten steeds meer mensen leven met de gevolgen van een beroerte, dementie of parkinson. Ook hebben veel mensen dan een depressie, een angststoornis of een dwangstoornis. Dat verwacht de Hersenstichting.
5 uur geleden
NIEUWEGEIN (ANP) - Agressie tegen zorgprofessionals blijft een 'hardnekkig en ernstig' probleem, meldt beroepsorganisatie en vakbond voor zorgverleners NU'91. Zorgverleners krijgen nog steeds te maken met schreeuwende of scheldende patiënten of familieleden, maar ook met fysiek geweld.
6 uur geleden