Laatste president Zuid-Afrika onder apartheid De Klerk overleden
KAAPSTAD (ANP) - De laatste president van Zuid-Afrika in de tijd van apartheid, Frederik Willem de Klerk, is op 85-jarige leeftijd overleden. Hij was van 1989 tot mei 1994 president en speelde een cruciale rol bij de overgang van een wit minderheidsregime naar democratische verkiezingen en de regering van het Afrikaans Nationaal Congres van Nelson Mandela. De Klerk was onder hem ook vicepresident. De Klerk is volgens zijn stichting overleden aan kanker.
De Zuid-Afrikaanse president Cyril Ramaphosa heeft gezegd bedroefd kennis te hebben genomen van het overlijden van zijn voorganger. De Klerk speelde een sleutelrol in het proces om het land democratie te geven, aldus Ramaphosa.
De Klerk en Mandela kregen in 1993 de Nobelprijs voor de Vrede voor hun werk voor een relatief vreedzame overgang naar een democratie zonder rassenscheiding. De segregatie van bevolkingsgroepen op basis van ras of raciale kenmerken werd in 1948 in gevoerd in Zuid-Afrika en sneuvelde in 1990 als gevolg van de oppositie van de meerderheid van de bevolking en buitenlandse druk. De Klerk was in de laatste minderheidsregering de drijvende kracht achter de ontmanteling van apartheid. De Afrikaner term apartheid werd in de hele wereld berucht en zelden vertaald.
Vrijlating van Mandela
De Klerk was zoon van een politicus in de Nationale Partij en hij werd parlementslid in 1972. Behalve lid van de Nationale Partij was hij lid van de geheimzinnige Broederbond, een genootschap van invloedrijke Afrikaners. De Klerk werd in 1978 voor het eerst minister onder premier John Vorster. Nadien bekleedde hij tal van ministersfuncties. In februari 1989 kreeg toenmalig president Pieter Willem Botha, een fervent aanhanger van rassenscheiding, een beroerte en De Klerk volgde hem na enige tijd op. Precies een jaar later, in februari 1990, ontpopte hij zich als sloper van het apartheidsbewind door oppositiebewegingen niet langer te verbieden. Hij gelastte de vrijlating van Mandela, toen een van de bekendste politieke gevangenen ter wereld.
Het land kreeg na jarenlange onderhandelingen tussen partijen in april 1994 democratische verkiezingen waar alle Zuid-Afrikanen konden stemmen. Mandela werd president en De Klerk een van de vicepresidenten. Hij was nog enige tijd de oppositieleider in het parlement, maar trok zich in 1997 uit de Zuid-Afrikaanse politiek terug. De politicus die een product was van het apartheidsregime, bleek cruciaal bij de ontmanteling ervan, maar hield later vol dat de minderheidsregeringen waar hij deel van uitmaakte ook veel goede dingen hadden bereikt.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP) - De Verenigde Staten zijn begonnen met het schoonvegen van de Straat van Hormuz, schrijft de Amerikaanse president Donald Trump op zijn Truth Social. Iran zou hier tijdens de Amerikaanse en Israëlische aanvallen op het land mogelijk zeemijnen in hebben gelegd. Hierdoor is de belangrijke zeestraat tot nu toe vrijwel dicht.
14 minuten geleden
KYIV/MOSKOU (ANP) - De wapenstilstand tussen Oekraïne en Rusland is van start gegaan om 15.00 uur Nederlandse tijd. De Russische president Vladimir Poetin ging hier afgelopen donderdag mee akkoord, meer dan een week nadat de Oekraïense president Volodymyr Zelensky het aanbod had gedaan. Het staakt-het-vuren vanwege Orthodox Pasen duurt tot en met zondag.
53 minuten geleden
ISLAMABAD (ANP/RTR) - De vredesonderhandelingen tussen de VS en Iran zijn begonnen. Dat bevestigt president Donald Trump tegen de Amerikaanse nieuwszender NewsNation. Ook de Iraanse staatstelevisie bevestigt dat de gesprekken zijn begonnen. De strijdende partijen zijn in Islamabad om onder bemiddeling van gastland Pakistan te spreken over een mogelijk duurzaam staakt-het-vuren.
1 uur geleden
BEIROET (ANP/AFP/RTR) - Bij Israëlische aanvallen op Zuid-Libanon zijn tien mensen omgekomen, onder wie hulpverleners. Dat melden Libanese media op gezag van het Libanese ministerie van Volksgezondheid. Het zou gaan om drie aanvallen in de regio Nabatieh. Het ministerie beticht Israël ervan "systematisch" aanvallen uit te voeren op hulpverleners.
2 uur geleden
KYIV/MOSKOU (ANP) - Rusland en Oekraïne hebben onder bemiddeling van de Verenigde Arabische Emiraten een gevangenenruil uitgevoerd. Beide landen hebben zaterdag 175 krijgsgevangenen uitgewisseld, bevestigen ze.
2 uur geleden
ISLAMABAD (ANP/RTR) - De Verenigde Staten zouden hebben ingestemd met het vrijgeven van bevroren Iraanse tegoeden in Qatar en bij andere buitenlandse banken. De stap zou "in direct verband staan" met een veilige doorvaart van de door Iran geblokkeerde Straat van Hormuz, zei een anonieme, hooggeplaatste Iraanse functionaris tegen persbureau Reuters. Tegenover datzelfde persbureau ontkende een Amerikaanse functionaris later op zaterdag dat zou zijn ingestemd met vrijgave.
3 uur geleden
KYIV (ANP) - Oekraïne zal "op dezelfde manier" reageren als Rusland het staakt-het-vuren schendt. Dat heeft de Oekraïense president Volodymyr Zelensky gemeld op X. Zijn land zal zich volgens hem houden aan de tijdelijke wapenstilstand, maar schrijft hij: "We weten allemaal met wie we te maken hebben."
3 uur geleden