Laatste president Zuid-Afrika onder apartheid De Klerk overleden
KAAPSTAD (ANP) - De laatste president van Zuid-Afrika in de tijd van apartheid, Frederik Willem de Klerk, is op 85-jarige leeftijd overleden. Hij was van 1989 tot mei 1994 president en speelde een cruciale rol bij de overgang van een wit minderheidsregime naar democratische verkiezingen en de regering van het Afrikaans Nationaal Congres van Nelson Mandela. De Klerk was onder hem ook vicepresident. De Klerk is volgens zijn stichting overleden aan kanker.
De Zuid-Afrikaanse president Cyril Ramaphosa heeft gezegd bedroefd kennis te hebben genomen van het overlijden van zijn voorganger. De Klerk speelde een sleutelrol in het proces om het land democratie te geven, aldus Ramaphosa.
De Klerk en Mandela kregen in 1993 de Nobelprijs voor de Vrede voor hun werk voor een relatief vreedzame overgang naar een democratie zonder rassenscheiding. De segregatie van bevolkingsgroepen op basis van ras of raciale kenmerken werd in 1948 in gevoerd in Zuid-Afrika en sneuvelde in 1990 als gevolg van de oppositie van de meerderheid van de bevolking en buitenlandse druk. De Klerk was in de laatste minderheidsregering de drijvende kracht achter de ontmanteling van apartheid. De Afrikaner term apartheid werd in de hele wereld berucht en zelden vertaald.
Vrijlating van Mandela
De Klerk was zoon van een politicus in de Nationale Partij en hij werd parlementslid in 1972. Behalve lid van de Nationale Partij was hij lid van de geheimzinnige Broederbond, een genootschap van invloedrijke Afrikaners. De Klerk werd in 1978 voor het eerst minister onder premier John Vorster. Nadien bekleedde hij tal van ministersfuncties. In februari 1989 kreeg toenmalig president Pieter Willem Botha, een fervent aanhanger van rassenscheiding, een beroerte en De Klerk volgde hem na enige tijd op. Precies een jaar later, in februari 1990, ontpopte hij zich als sloper van het apartheidsbewind door oppositiebewegingen niet langer te verbieden. Hij gelastte de vrijlating van Mandela, toen een van de bekendste politieke gevangenen ter wereld.
Het land kreeg na jarenlange onderhandelingen tussen partijen in april 1994 democratische verkiezingen waar alle Zuid-Afrikanen konden stemmen. Mandela werd president en De Klerk een van de vicepresidenten. Hij was nog enige tijd de oppositieleider in het parlement, maar trok zich in 1997 uit de Zuid-Afrikaanse politiek terug. De politicus die een product was van het apartheidsregime, bleek cruciaal bij de ontmanteling ervan, maar hield later vol dat de minderheidsregeringen waar hij deel van uitmaakte ook veel goede dingen hadden bereikt.
Meer uit Buitenland
GAZA (ANP) - De wederopbouw van Gaza zal de komende tien jaar 71,4 miljard dollar (circa 60,6 miljard euro) kosten. Dat is de conclusie van een definitieve "schade- en behoeftenanalyse" die de Verenigde Naties maandag publiceerden in samenwerking met de Europese Unie. Voor de eerste achttien maanden is al 26,3 miljard dollar nodig om essentiële diensten te herstellen, kritieke infrastructuur te heropbouwen en de economie op gang te brengen.
10 minuten geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - De Amerikaanse minister van Arbeid Lori Chavez-DeRemer treedt af. Het Witte Huis heeft dat maandag bekendgemaakt. Aan haar vertrek gingen weken van speculatie over haar positie vooraf, nadat beschuldigingen over haar gedrag waren opgedoken.
2 uur geleden
TEHERAN (ANP/RTR) - Iran weigert te onderhandelen met de Verenigde Staten zolang Washington dreigingen uit. Dat zegt de Iraanse hoofdonderhandelaar en parlementsvoorzitter Mohammad Baqer Qalibaf in een bericht op X.
3 uur geleden
ANKARA (ANP/AFP) - Turkije gaat de vuurwapenwetgeving aanscherpen na de schietpartijen op twee scholen in het land. Het gaat volgens president Recep Tayyip Erdogan onder meer om het beperken van vuurwapenbezit en hogere straffen voor mensen die hun wapens niet goed opbergen.
5 uur geleden
LONDEN (ANP/AFP) - De Britse premier Keir Starmer heeft ontkend dat hij het parlement heeft misleid over de aanstelling van de omstreden Peter Mandelson. Eerder zei zijn woordvoerder dat de premier het Lagerhuis "per ongeluk" had misleid, omdat hij zelf ook niet alle informatie tot zijn beschikking had.
7 uur geleden
BOEDAPEST (ANP/AFP) - De Hongaarse verkiezingswinnaar Péter Magyar zegt dat zijn land alle arrestatiebevelen van het Internationaal Strafhof (ICC) zal uitvoeren en dat dus ook de Israëlische premier Benjamin Netanyahu zou worden aangehouden als hij Hongarije betreedt. Dat is opmerkelijk, omdat Magyar net Netanyahu heeft uitgenodigd om later dit jaar in Boedapest op bezoek te komen.
9 uur geleden
LONDEN (ANP) - De Britse premier Keir Starmer heeft het parlement "per ongeluk" misleid rond de aanstelling van Peter Mandelson als ambassadeur in de Verenigde Staten, zegt Downing Street tegen Britse media. Starmer zei eerder tegen het Lagerhuis dat de normale procedure was gevolgd rond die benoeming, maar de premier zou toen zelf niet op de hoogte zijn geweest dat dat niet waar was.
9 uur geleden