Laatste president Zuid-Afrika onder apartheid De Klerk overleden
KAAPSTAD (ANP) - De laatste president van Zuid-Afrika in de tijd van apartheid, Frederik Willem de Klerk, is op 85-jarige leeftijd overleden. Hij was van 1989 tot mei 1994 president en speelde een cruciale rol bij de overgang van een wit minderheidsregime naar democratische verkiezingen en de regering van het Afrikaans Nationaal Congres van Nelson Mandela. De Klerk was onder hem ook vicepresident. De Klerk is volgens zijn stichting overleden aan kanker.
De Zuid-Afrikaanse president Cyril Ramaphosa heeft gezegd bedroefd kennis te hebben genomen van het overlijden van zijn voorganger. De Klerk speelde een sleutelrol in het proces om het land democratie te geven, aldus Ramaphosa.
De Klerk en Mandela kregen in 1993 de Nobelprijs voor de Vrede voor hun werk voor een relatief vreedzame overgang naar een democratie zonder rassenscheiding. De segregatie van bevolkingsgroepen op basis van ras of raciale kenmerken werd in 1948 in gevoerd in Zuid-Afrika en sneuvelde in 1990 als gevolg van de oppositie van de meerderheid van de bevolking en buitenlandse druk. De Klerk was in de laatste minderheidsregering de drijvende kracht achter de ontmanteling van apartheid. De Afrikaner term apartheid werd in de hele wereld berucht en zelden vertaald.
Vrijlating van Mandela
De Klerk was zoon van een politicus in de Nationale Partij en hij werd parlementslid in 1972. Behalve lid van de Nationale Partij was hij lid van de geheimzinnige Broederbond, een genootschap van invloedrijke Afrikaners. De Klerk werd in 1978 voor het eerst minister onder premier John Vorster. Nadien bekleedde hij tal van ministersfuncties. In februari 1989 kreeg toenmalig president Pieter Willem Botha, een fervent aanhanger van rassenscheiding, een beroerte en De Klerk volgde hem na enige tijd op. Precies een jaar later, in februari 1990, ontpopte hij zich als sloper van het apartheidsbewind door oppositiebewegingen niet langer te verbieden. Hij gelastte de vrijlating van Mandela, toen een van de bekendste politieke gevangenen ter wereld.
Het land kreeg na jarenlange onderhandelingen tussen partijen in april 1994 democratische verkiezingen waar alle Zuid-Afrikanen konden stemmen. Mandela werd president en De Klerk een van de vicepresidenten. Hij was nog enige tijd de oppositieleider in het parlement, maar trok zich in 1997 uit de Zuid-Afrikaanse politiek terug. De politicus die een product was van het apartheidsregime, bleek cruciaal bij de ontmanteling ervan, maar hield later vol dat de minderheidsregeringen waar hij deel van uitmaakte ook veel goede dingen hadden bereikt.
Meer uit Buitenland
PALMA (ANP/AFP) - Een Spaanse rechtbank zegt geen onderzoek te kunnen doen naar de deepfakezaak van de Duitse tv-presentatrice Collien Fernandes. Zij had een aanklacht ingediend tegen haar ex, tv-ster Christian Ulmen, voor het jarenlang heimelijk verspreiden van gemanipuleerde naaktfoto's en -video's van haar.
38 minuten geleden
ROME (ANP/RTR/DPA/AFP) - Italië schort een meer dan twintig jaar oude defensiedeal met Israël op. Dat maakte premier Giorgia Meloni bekend tijdens een bezoek aan Verona. Israël zegt in een reactie dat dat besluit weinig gevolgen zal hebben.
48 minuten geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump zegt "geschokt" te zijn door de Italiaanse premier Giorgia Meloni, omdat ze zou weigeren de Amerikanen te helpen bij de oorlog in Iran. De twee hadden de afgelopen jaren een goede relatie, maar nu uit Trump zijn teleurstelling.
49 minuten geleden
MERSIN (ANP/DPA) - De Turkse oud-oppositieleider Kemal Kiliçdaroğlu heeft bijna een jaar gevangenisstraf opgelegd gekregen voor het beledigen van president Recep Tayyip Erdogan, aldus zijn advocaat. Hij leidde dertien jaar de grootste oppositiepartij CHP en deed mee aan de presidentsverkiezingen in 2023.
1 uur geleden
BERLIJN (ANP/DPA/RTR) - Duitsland en Oekraïne gaan nauwer samenwerken bij het produceren en aankopen van wapens. Duitsland gaat betalen voor honderden Amerikaanse Patriot-raketten en Duitse luchtafweer voor Oekraïne. En Oekraïne gaat zijn kennis en kunde over drone-oorlogvoering meer met Duitsland delen, hebben de Oekraïense president en de Duitse bondskanselier afgesproken.
1 uur geleden
TEHERAN (ANP/RTR) - Internationale hulpverleners van het Rode Kruis en de Rode Halve Maan zien zich gedwongen om via land naar Iran te reizen voor leveringen van humanitaire hulp. Normaal gesproken doen ze dat via de zee of de lucht, maar dat is door de oorlog met Israël en de Verenigde Staten nu geen optie.
1 uur geleden
BAGDAD (ANP/AFP) - Het Iraakse ministerie van Olie heeft met zowel Iran als de VS "een begripvolle verstandhouding" en overeenkomsten die het vervoer van Iraakse olie door de Straat van Hormuz minder moeilijk maken. Een woordvoerder zei verder niets over de afspraken. Hij zei wel dat de betrokken partijen garanderen dat de Iraakse export doorgaat.
2 uur geleden