Laatste president Zuid-Afrika onder apartheid De Klerk overleden
KAAPSTAD (ANP) - De laatste president van Zuid-Afrika in de tijd van apartheid, Frederik Willem de Klerk, is op 85-jarige leeftijd overleden. Hij was van 1989 tot mei 1994 president en speelde een cruciale rol bij de overgang van een wit minderheidsregime naar democratische verkiezingen en de regering van het Afrikaans Nationaal Congres van Nelson Mandela. De Klerk was onder hem ook vicepresident. De Klerk is volgens zijn stichting overleden aan kanker.
De Zuid-Afrikaanse president Cyril Ramaphosa heeft gezegd bedroefd kennis te hebben genomen van het overlijden van zijn voorganger. De Klerk speelde een sleutelrol in het proces om het land democratie te geven, aldus Ramaphosa.
De Klerk en Mandela kregen in 1993 de Nobelprijs voor de Vrede voor hun werk voor een relatief vreedzame overgang naar een democratie zonder rassenscheiding. De segregatie van bevolkingsgroepen op basis van ras of raciale kenmerken werd in 1948 in gevoerd in Zuid-Afrika en sneuvelde in 1990 als gevolg van de oppositie van de meerderheid van de bevolking en buitenlandse druk. De Klerk was in de laatste minderheidsregering de drijvende kracht achter de ontmanteling van apartheid. De Afrikaner term apartheid werd in de hele wereld berucht en zelden vertaald.
Vrijlating van Mandela
De Klerk was zoon van een politicus in de Nationale Partij en hij werd parlementslid in 1972. Behalve lid van de Nationale Partij was hij lid van de geheimzinnige Broederbond, een genootschap van invloedrijke Afrikaners. De Klerk werd in 1978 voor het eerst minister onder premier John Vorster. Nadien bekleedde hij tal van ministersfuncties. In februari 1989 kreeg toenmalig president Pieter Willem Botha, een fervent aanhanger van rassenscheiding, een beroerte en De Klerk volgde hem na enige tijd op. Precies een jaar later, in februari 1990, ontpopte hij zich als sloper van het apartheidsbewind door oppositiebewegingen niet langer te verbieden. Hij gelastte de vrijlating van Mandela, toen een van de bekendste politieke gevangenen ter wereld.
Het land kreeg na jarenlange onderhandelingen tussen partijen in april 1994 democratische verkiezingen waar alle Zuid-Afrikanen konden stemmen. Mandela werd president en De Klerk een van de vicepresidenten. Hij was nog enige tijd de oppositieleider in het parlement, maar trok zich in 1997 uit de Zuid-Afrikaanse politiek terug. De politicus die een product was van het apartheidsregime, bleek cruciaal bij de ontmanteling ervan, maar hield later vol dat de minderheidsregeringen waar hij deel van uitmaakte ook veel goede dingen hadden bereikt.
Meer uit Buitenland
ISTANBUL (ANP/RTR) - Een vrachtschip dat eigendom is van een Turkse onderneming is met toestemming van Iran de Straat van Hormuz gepasseerd. De Turkse minister van Transport Abdulkadir Uraloglu heeft dit bekendgemaakt. Volgens hem zijn nu nog veertien schepen die Turks eigendom zijn ingesloten in de Perzische Golf, ten noorden van de zeestraat.
14 minuten geleden
BEIROET (ANP) - De secretaris-generaal van de Verenigde Naties, António Guterres, is op bezoek in Libanon. "Ik ben zojuist geland in Beiroet, voor een solidariteitsbezoek aan de bevolking van Libanon", schrijft hij op X. "Zij hebben niet gekozen voor deze oorlog", benadrukt hij. "Ze zijn erin meegesleurd."
24 minuten geleden
ANDØYA (ANP/RTR) - De Duitse bondskanselier Friedrich Merz heeft zich kritisch uitgelaten over het Amerikaanse besluit om de sancties tegen Rusland te verlichten. Volgens Merz is dat een "verkeerde" beslissing, om welke reden die dan ook genomen is.
53 minuten geleden
ANKARA (ANP/AFP/BLOOMBERG) - De NAVO-luchtverdediging heeft voor de derde keer een raket onderschept die vanuit Iran onderweg was naar Turkije, meldt het Turkse ministerie van Defensie op X. De ballistische raket is neergehaald in het oostelijke Middellandse Zeegebied.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Zeker vier van de zes bemanningsleden van een Amerikaans tankvliegtuig zijn overleden nadat het donderdag neerstortte in het westen van Irak, meldt het Amerikaanse Central Command (CENTCOM) op X. Het Islamitisch Verzet in Irak eiste het incident op als aanslag, maar de Amerikaanse krijgsmacht ontkent dat het toestel werd neergehaald door eigen of vijandig vuur.
1 uur geleden
COLOMBO (ANP/AFP) - De lichamen van 84 Iraniërs van het gezonken oorlogsschip IRIS Dena worden vrijdag vanuit Sri Lanka teruggebracht naar Iran. Dat land stuurt een vliegtuig om de overledenen op te halen, meldt het Sri Lankaanse ministerie van Buitenlandse Zaken. De opvarenden kwamen vorige week om het leven nadat het marineschip voor de kust van Sri Lanka door een Amerikaanse aanval tot zinken werd gebracht.
1 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP/DPA/RTR) - In Iraanse steden zijn, ondanks de luchtaanvallen, vele duizenden mensen de straat opgegaan voor anti-Israëlische betogingen ter gelegenheid van de jaarlijkse al-Quds-dag. Die staat ook bekend als de Dag van Jeruzalem. Het Iraanse persbureau Tasnim spreekt van betogingen in zeker negenhonderd grotere plaatsen met in totaal miljoenen deelnemers. Foto's tonen menigtes in meerdere plaatsen.
2 uur geleden