JIT: Poetin actieve rol in conflict rondom neerhalen MH17
DEN HAAG (ANP) - De Russische president Vladimir Poetin had een grote rol in het leveren van wapentuig naar Oost-Oekraïne, wat leidde tot het neerhalen van vlucht MH17 met een Buk-raket in 2014. Het burgervliegtuig vloog boven het conflictgebied waarin pro-Russische separatisten streden met het Oekraïense leger. MH17 werd neergehaald op 17 juli 2014.
"Er zijn sterke aanwijzingen dat in Rusland door de president is beslist over de verstrekking van de Buk-TELAR aan de separatisten", aldus het Joint Investigation Team (JIT) woensdag tijdens een persconferentie over de huidige stand van het onderzoek.
Er is concrete informatie dat het verzoek van de separatisten aan de president is voorgelegd, en dat hier positief op is beslist. "In opgenomen telefoongesprekken vertellen Russische overheidsmedewerkers dat de beslissing tot militaire ondersteuning bij de president ligt. Het besluit wordt zelfs een week uitgesteld "omdat er maar één is die een beslissing neemt (…), de persoon die op dat moment op een top in Frankrijk is". President Poetin is op dat moment, op 5 en 6 juni 2014, bij de herdenking van D-Day in Frankrijk", aldus het JIT na onderzoek. Er zijn ook onderschepte telefoongesprekken waarin volgens het JIT Poetin te horen is, die wijzen op zijn actieve bemoeienis.
Sterke aanwijzingen
"Korte tijd later worden de zware luchtverdedigingssystemen geleverd, waaronder de Buk die later MH17 neerschiet." Het is het JIT echter onbekend of in het verzoek uitdrukkelijk over een Buk-systeem wordt gesproken, "daarom spreken we van sterke aanwijzingen. De hoge lat van volledig en sluitend bewijs wordt niet gehaald."
De president kan niet vervolgd worden, meldt het JIT. Voor de president geldt immuniteit als staatshoofd. Ook kan niet worden bewezen wie de bemanningsleden waren van de raketinstallatie. "Het vergaarde bewijs is niet concreet genoeg om in de rechtszaal tot veroordelingen te leiden, meent het Openbaar Ministerie. "Daarom worden op dit moment geen nieuwe rechtszaken gestart."
Levenslange celstraffen
November vorig jaar veroordeelde de rechtbank Den Haag rebellenleider Igor Girkin, zijn rechterhand Sergej Doebinski en garnizoenscommandant Leonid Chartsjenko tot levenslange celstraffen voor hun rol in het neerhalen van MH17. Ze werden als verdachten aangemerkt na jarenlang onderzoek door het JIT. De vierde verdachte, Oleg Poelatov is vrijgesproken. De rechtbank overwoog dat het neerhalen van de vlucht een vergissing was van de pro-Russische separatisten - de daders hadden vermoedelijk niet de bedoeling een passagiersvliegtuig neer te halen, maar een militair vliegtuig.
Onlangs werd al bekend dat het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) zich gaat buigen over de rol van Rusland bij het neerhalen van de vlucht. Dit na klachten van Nederland en individuele nabestaanden.
Nabestaanden
Op 17 juli 2014 stortte het toestel van Malaysia Airlines, vertrokken van Schiphol en onderweg naar de Maleisische hoofdstad Kuala Lumpur, neer in Oost-Oekraïne. Het vliegtuig was uit de lucht geschoten. Alle 298 inzittenden kwamen om het leven, onder hen bijna tweehonderd Nederlanders.
Voorafgaand aan de persconferentie woensdagochtend, zijn de nabestaanden van de vliegramp ingelicht over de bevindingen.
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - De grote brand die sinds vrijdagmiddag woedt aan de Nieuwe Hemweg in Amsterdam, is onder controle. "De situatie is stabiel", meldt de veiligheidsregio. De brandweer is nog bezig met nablussen.
2 uur geleden
NIEUWEGEIN (ANP) - Meerdere in opspraak geraakte kandidaten van Forum voor Democratie (FVD) komen in verschillende gemeenteraden. NRC en de Volkskrant onderzochten hoe FVD'ers actief waren bij extreemrechtse organisaties als de Geuzenbond en de nationaalsocialistische Nederlandse Volks-Unie (NVU). De landelijke partij bleef achter hen staan en door verschillende zetelwinsten voor de FVD komt een aantal onderzochte kandidaten in de raden.
3 uur geleden
UTRECHT (ANP) - De gedetineerde die vrijdag in Utrecht met een vuurwapen op de vlucht sloeg, is uren later door de politie in de buurt van het Diakonessenhuis aangehouden. De politie laat weten dat bij de aanhouding waarschuwingsschoten zijn gelost. Niemand raakte gewond. Bij de man is een vuurwapen aangetroffen.
5 uur geleden
UTRECHT (ANP) - De politie in Utrecht heeft meldingen binnengekregen van een schietincident in de omgeving van het Diakonessenhuis, waar eerder op de dag een gevangene met een vuurwapen is ontsnapt. Een woordvoerder van de politie weet niet of er daadwerkelijk is geschoten en of er een verband is met de voortvluchtige man.
5 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - De politie heeft twee minderjarige verdachten aangehouden voor een explosie bij een portiekwoning in Rotterdam-Delfshaven begin deze maand. Het gaat om twee 15-jarige jongens uit Rozenburg en Spijkenisse. De politie heeft de aanhoudingen vrijdag bekendgemaakt.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Staatssecretaris Willemijn Aerdts (Digitale Economie en Soevereiniteit, D66) vindt het een risico dat de overheid afhankelijk is van buitenlandse berichtenapps als WhatsApp en Signal (beiden uit de Verenigde Staten). Daarom is ze op haar ministerie een kleinschalig experiment gestart met een Europees alternatief. Dat ziet ze als een tussenstap. Uiteindelijk wil ze dat de rijksoverheid gebruikmaakt van een berichtendienst die in eigen beheer is.
6 uur geleden
ARNHEM (ANP) - De provincie Gelderland wil rond 2035 een kleine, modulaire kernreactor openen. De provincie heeft eerder al laten uitzoeken wat de meest geschikte locaties in Gelderland zijn voor een zogeheten Small Modular Reactor (SMR). Na twee aanvullende onderzoeken dit voorjaar wil Gelderland eind dit jaar twee potentiële locaties aanwijzen.
7 uur geleden