Groenland kiest parlement, onafhankelijkheid belangrijk thema
NUUK (ANP/AFP/RTR) - In Groenland zijn de parlementsverkiezingen begonnen. Het belangrijkste thema is onafhankelijkheid. De vraag is daarbij niet of, maar wanneer Groenland zich van Denemarken moet afscheiden. De stembusgang komt te midden van Amerikaanse pogingen om het eiland bij de Verenigde Staten te voegen.
Veel van de 57.000 inwoners willen volgens peilingen geen Denen of Amerikanen zijn, maar simpelweg Groenlanders. Denemarken koloniseerde Groenland driehonderd jaar geleden en voegde het in 1953 toe aan het Koninkrijk Denemarken. Het eiland kreeg in 1979 een eigen parlement. De 31 zetels van de zogenoemde Inatsisartut worden nu opnieuw verdeeld. Er kan tot 23.00 uur worden gestemd, de uitslag wordt in de nacht verwacht.
Bijna alle partijen zijn voor onafhankelijkheid. Sommige partijen pleiten voor een "versnelde procedure", terwijl anderen de tijd willen nemen. Ook zijn er verschillende meningen over de mogelijke gevolgen voor de levensstandaard. De Groenlandse economie is sterk afhankelijk van de visindustrie en Deense subsidies. Denemarken steekt elk jaar honderden miljoenen in het semi-autonome gebied.
Onafhankelijkheidsprocedure
Groenland kan sinds 2009, toen het meer autonomie kreeg, een onafhankelijkheidsprocedure beginnen. Denemarken en Groenland moeten dan tot een overeenkomst komen, die goedgekeurd moet worden door de parlementen in zowel Nuuk als Kopenhagen en in een Groenlands referendum. De grootste oppositiepartij Naleraq wil dat het proces meteen begint. De twee huidige coalitiepartijen, waaronder de linkse Inuit Ataqatigiit van premier Múte Egede, vinden dat Groenland eerst economisch onafhankelijk moet worden.
Mocht de Deense hulp wegvallen, dan kan Groenland een samenwerking met de Verenigde Staten overwegen. Dat land zou financiële steun en bescherming kunnen bieden in ruil voor een grotere militaire aanwezigheid op Groenland, aldus Naleraq. De Amerikanen hebben er nu al een militaire basis. De Amerikaanse president Donald Trump wil het strategisch gelegen en grondstofrijke eiland om veiligheidsredenen "op de een of andere manier" innemen, maar erkende onlangs ook het zelfbeschikkingsrecht van de Groenlanders.
Meer uit Buitenland
ORLÉANS (ANP/AFP) - Marine Le Pen is haar campagne voor de presidentsverkiezingen van volgend jaar begonnen met een grote toespraak over veiligheid. De rechts-radicale kandidate beloofde criminelen hard aan te pakken, zoals de relschoppers die vorige week in heel Frankrijk winkels plunderden en vernielden.
29 minuten geleden
TIRANA (ANP/RTR) - In de Albanese hoofdstad Tirana zijn demonstranten opnieuw de straat opgegaan, onder meer om het aftreden van premier Edi Rama te eisen. Enkele uren eerder had Rama nog nieuwe maatregelen aangekondigd om de aanhoudende anti-regeringsdemonstraties in te dammen. Zo krijgen deelnemers aan een protest dat uitmondt in geweld een boete van 500.000 lek (ruim 5500 euro), ook als zij zelf geen gewelddadige daden hebben begaan.
1 uur geleden
CARACAS (ANP) - De Venezolaanse oppositieleider María Corina Machado is aangekomen in Venezuela. "Ik ben hier, bij jullie", schrijft de Nobelprijswinnares op X. Ze probeerde de afgelopen maanden vaker om terug te keren, maar volgens internationale media blokkeerden de Verenigde Staten dat.
1 uur geleden
BRASILIA (ANP/AFP) - De Braziliaanse presidentskandidaten Luiz Inácio 'Lula' da Silva en Flávio Bolsonaro hebben bij het uitbrengen van hun stem nog een keer een oproep gedaan aan de kiezers om op hen te stemmen. Beiden waarschuwden voor de gevolgen als de ander zondag de verkiezingen zou winnen.
2 uur geleden
BELGRADO (ANP/AFP) - Bij de vervroegde parlementsverkiezingen in Servië had om 13.00 uur al zo'n 35 procent van de kiezers gestemd. Dat was bij de verkiezingen in 2023 op hetzelfde tijdstip circa 21 procent. Er wordt deze zondag een hoge opkomst verwacht.
3 uur geleden
MANILLA (ANP) - Alles wijst er op dit moment op dat Thomas Markle, de vader van Meghan, mogelijk "een zedendelinquent van de ergste soort" is. Dat zegt Jonvic Remulla, de Filipijnse minister van Binnenlandse Zaken, tegen de Britse krant The Guardian. Volgens hem zal een volledig forensisch onderzoek "uitsluitsel geven".
4 uur geleden
VADUZ (ANP) - In Liechtenstein is gedemonstreerd tegen het besluit van erfprins Alois om de versoepeling van de abortuswetgeving tegen te houden. Zo'n 250 mensen marcheerden naar het kasteel van Vaduz, de residentie van het Liechtensteinse vorstenhuis.
4 uur geleden