Duitsland in onzekerheid over coalitie na spannende verkiezingen
BERLIJN (ANP/DPA) - De exitpolls van de Duitse verkiezingen van zondag hebben ervoor gezorgd dat het land in politieke onzekerheid verkeert. Zowel de vooralsnog grootste partij SPD (25-26 procent) als de CDU/CSU (24-25 procent) wil een nieuwe regeringscoalitie vormen en daarvoor de bondskanselier leveren.
Wel is duidelijk dat deze verkiezingen het Duitse politieke landschap drastisch veranderd hebben. Na zestien jaar te zijn geleid door bondskanselier Angela Merkel is de conservatieve unie CDU/CSU ingestort. De zusterpartijen verloren zo'n 8 procent ten opzichte van 2017 en boekten het slechtste verkiezingsresultaat sinds de Tweede Wereldoorlog.
De centrumlinkse SPD en De Groenen lijken de grote winnaars van deze verkiezingen te worden, met respectievelijk ongeveer 5 en 6 procent winst ten opzichte van 2017.
Onderhandelingen
Nu ook verschillende andere kleinere partijen het goed doen, zullen de onderhandelingen om een levensvatbare coalitie te vormen waarschijnlijk lang duren. De gedachten gaan dan ook al terug naar 2017, toen het Duitsland vijf en een halve maand kostte om een nieuwe regering te vormen.
Het meest voor de hand ligt een coalitie van de SPD, De Groenen en de liberale FDP, de voorkeur van SPD-leider en beoogd bondskanselier Olaf Scholz, ervan uitgaande dat de sociaaldemocraten hun voorspelde voorsprong vasthouden. De liberalen zouden echter het liefst met de CDU/CSU in de regering stappen.
Terugvaloptie
Mocht de CDU/CSU van leider Armin Laschet alsnog als grootste uit de stembussen rollen, dan zal die partij vermoedelijk eerst proberen de krachten te bundelen met de Groenen en de FDP. FDP-leider Christian Lindner heeft voor de verkiezingen gezegd dat zo'n coalitie er "makkelijker uitziet dan met de SPD en de Groenen". Zondagavond opperde Lindner nog een andere mogelijkheid: De Groenen en FDP samen zouden kunnen beslissen wie van de twee grote partijen ze steunen. De verwachting is dat De Groenen dan voor de SPD opteren.
Dan is er nog de 'terugvaloptie' voor de SPD in het geval dat de liberalen dwarsliggen: een coalitie met De Groenen en Die Linke, de kleinere linkse partij van het land. Dit hangt ervan af of Die Linke de kiesdrempel van 5 procent haalt, wat nog onduidelijk is. Zo'n coalitie zou bovendien omstreden zijn, gezien het verzet van Die Linke tegen het Duitse lidmaatschap van de NAVO en de inzet van Duitse troepen in het buitenland.
In geval van nood is er altijd nog de mogelijkheid van opnieuw een grote coalitie tussen de CDU/CSU en de SPD, net als in 2017. Dat leidde destijds tot een bittere interne strijd binnen de SPD. Met Scholz als kanselier zou het sentiment binnen de SPD anders kunnen zijn, maar het zal zeker niet tot gejuich leiden onder de sociaaldemocraten. Laschet sloot de mogelijkheid daarentegen tijdens de campagne niet uit.
Meer uit Buitenland
NEW YORK (ANP) - Israël moet de gearresteerde opvarenden van de hulpvloot voor Gaza, de Global Sumud Flotilla, "onmiddellijk en onvoorwaardelijk" vrijlaten, vindt het VN-mensenrechtenkantoor. Een woordvoerder noemt het geen misdaad om je solidair te verklaren met het lot van de Palestijnen. Ook moeten signalen dat de twee in gevangenschap zouden zijn mishandeld, worden onderzocht.
45 minuten geleden
LONDEN (ANP) - De Londense politie heeft een speciaal team opgericht voor de bescherming van de Joodse gemeenschap. Het bestaat uit honderd agenten, inclusief antiterrorismespecialisten. In de Britse hoofdstad heeft een reeks antisemitische aanvallen plaatsgevonden.
46 minuten geleden
KYIV (ANP) - Rusland heeft het door Oekraïne afgekondigde staakt-het-vuren geschonden, zegt de Oekraïnse buitenlandminister Andri Sybiha op X. Oekraïne kondigde eerder een bestand met open einde af, dat per woensdag zou ingaan.
2 uur geleden
SEOUL (ANP) - Noord-Korea heeft in een grondwetswijziging referenties naar een verenigd Korea verwijderd. Dat meldt het Zuid-Koreaanse persbureau Yonhap. In een nieuwe grondwetsdefinitie van het Noord-Koreaanse grondgebied wordt niet langer gesproken van bijvoorbeeld "de noordelijke helft" van het eiland. Ook wordt erkend dat het land in het zuiden aan Zuid-Korea grenst.
2 uur geleden
WASHINGTON/MOSKOU (ANP/AFP) - De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio en zijn Russische collega Sergej Lavrov hebben met elkaar gebeld. Het was een "constructief en pragmatisch" gesprek, aldus het Russische ministerie van Buitenlandse Zaken. Ze zouden de internationale politiek en de Russisch-Amerikaanse betrekkingen hebben besproken, evenals toekomstige bilaterale contacten.
4 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - De Braziliaanse president Luiz Inácio Lula da Silva heeft donderdag een ontmoeting met Donald Trump in Washington. "Ze zullen economische en veiligheidskwesties bespreken", zei een Witte Huis-functionaris tegen persbureau AFP.
7 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Verenigde Staten leggen het maandag gestarte Project Freedom tijdelijk stil. Dat meldt president Donald Trump op Truth Social. De VS wilden met Project Freedom bescherming bieden aan gestrande schepen, zodat die door de door Iran gecontroleerde Straat van Hormuz konden varen.
9 uur geleden