CPB vindt dat overheid niet te uitbundig moet zijn met uitgaven
DEN HAAG (ANP) - Het nieuwe kabinet hoeft straks zeker niet te gaan bezuinigen, maar volgens het Centraal Planbureau (CPB) is het ook belangrijk ons niet al te rijk te rekenen. CPB-directeur Pieter Hasekamp maant tot enige voorzichtigheid en waarschuwt voor al te veel uitbundigheid met betrekking tot de overheidsuitgaven in de komende jaren. Het aanpakken van grote dossiers als het hervormen van de arbeidsmarkt hoeft ook niet per se veel geld te kosten, benadrukt hij.
In een toelichting op de nieuwe ramingen van het CPB verwijst Hasekamp onder meer naar het 'polderadvies' waarmee vakbonden en werkgevers onlangs kwamen. Daarin komen zij al met voorstellen om flexwerk aan banden te leggen. Op het terrein van klimaat noemt hij het beprijzen van CO2-uitstoot als een maatregel die geen grote investeringen vergt. Ook zou kunnen worden gekeken naar andere manieren om bepaalde uitgaven te financieren, bijvoorbeeld door Europese subsidies te gebruiken. Daarnaast kan er geld vrijgemaakt worden voor structureel belangrijke zaken door elders juist wat geld minder uit te geven.
De behoudende toon lijkt enigszins in tegenspraak met de economische vooruitzichten. Die zien er inmiddels weer goed uit. Als het meezit zou de groei zelfs nog sterker kunnen uitvallen dan het CPB nu heeft voorspeld. Net als bijvoorbeeld De Nederlandsche Bank (DNB) denkt het CPB ook dat er geen dure maatregelen meer nodig zijn om de economie nog extra te stimuleren.
Onzeker
Maar volgens Hasekamp is er ook nog veel onzeker. Zo zou het zomaar kunnen dat de Europese Centrale Bank (ECB) met minder ruim monetair beleid komt als blijkt dat de inflatie toch meer aantrekt dan verwacht. Dan zouden de rentes weer omhoog gaan en wordt geld lenen weer duurder. Een nieuwe opleving van de pandemie kan ook nog niet helemaal worden uitgesloten. In dat geval zouden nieuwe contactbeperkingen het economisch herstel kunnen afremmen.
Volgens de ramingen van het CPB piekt het overheidstekort dit jaar op bijna 6 procent van het bruto binnenlands product (bbp), om volgend jaar door het aflopen van steunmaatregelen en de groei van belastinginkomsten af te nemen tot 1,5 procent. Dat laatste percentage vindt Hasekamp "zeer overzichtelijk" na een crisis, maar het betekent wel dat er nog altijd sprake is van een tekort.
Soort investering
De CPB-directeur kijkt tevreden terug op het steunbeleid van de overheid tijdens de crisis. Dat was snel en heeft goed gewerkt om grote permanente schade te voorkomen. Maar Hasekamp heeft ook de indruk dat elke overheidsuitgave de laatste tijd als een soort investering wordt gepresenteerd. Dat kan volgens hem nooit helemaal waar zijn.
Later dit jaar zal de steun weer afgebouwd moeten worden, geeft hij aan. Dan zullen er nog wel levensvatbare bedrijven zijn die steun nodig hebben. Maar die zouden waarschijnlijk het beste individueel kunnen worden geholpen, zo herhaalde hij. Dan zouden private schuldeisers en de Belastingdienst samen kunnen kijken wat het beste is voor een onderneming.
Meer uit Financieel
NEW YORK (ANP) - De Amerikaanse aandelenmarkten wisten maandag in het laatste handelsuur een belangrijk deel van de eerdere verliezen goed te maken. Dat gebeurde nadat de Amerikaanse president Donald Trump had gezegd dat een op dinsdag voorziene aanval op Iran niet doorgaat. Er zijn momenteel diplomatieke inspanningen om Iran en de VS tot een overeenkomst te brengen. De aanval is volgens hem tot nader order uitgesteld.
5 uur geleden
SCHIPHOL (ANP) - Schiphol kan niet uitsluiten dat er dinsdag opnieuw lange wachtrijen bij de beveiliging ontstaan, zoals maandag het geval was. "Op basis van de ontwikkeling die we vanochtend hebben meegemaakt, durven we nog niet te zeggen wat het beeld dinsdag definitief zal zijn", zegt een woordvoerder van de luchthaven.
5 uur geleden
OAKLAND (ANP/RTR) - Een Amerikaanse jury heeft Elon Musk maandag in het ongelijk gesteld in zijn rechtszaak tegen OpenAI, het moederbedrijf van ChatGPT. De jury vond dat het bedrijf niet verantwoordelijk kan worden gehouden voor het feit dat het volgens Musk zou zijn afgeweken van zijn oorspronkelijke doel: de mensheid helpen. Daarbij was de wettelijke termijn om de zaak aan te spannen volgens de jury al verstreken.
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het olie- en gasbedrijf Petrogas uit Oman heeft een internationale arbitrageprocedure tegen Nederland aangespannen. Dat laat minister Sjoerd Sjoerdsma (Buitenlandse Handel, D66) weten. Volgens de onderneming heeft Nederland een investeringsverdrag met Oman geschonden.
8 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Amerikaanse regering staat met een vrijstelling toe dat Russische olie die al op tankers is geladen alsnog verkocht mag worden. Dat gebeurt slechts enkele dagen nadat de vorige vrijstelling was verlopen. De beslissing om opnieuw een vrijstelling toe te staan onderstreept de druk waarmee de regering van president Donald Trump te maken heeft om stijgende brandstofkosten te beperken. Tegelijkertijd heeft de regering te maken met een wereldwijd tekort aan olieaanbod dat door de oorlog in het Midden-Oosten is ontstaan.
8 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De beurshandel op het Damrak liet maandag gaandeweg herstel zien, na de verliezen van vrijdag. Daarbij kreeg de markt steun van olieprijzen die weliswaar nog stegen, maar minder hard dan tijdens de ochtendhandel. Dat kwam door een Iraans mediabericht dat meldde dat Amerikaanse functionarissen zouden hebben ingestemd met het opschorten van sancties op Iraanse ruwe olie. Dit zou gelden zolang de onderhandelingen over het beëindigen van de oorlog doorgaan.
10 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Het vasthouden aan de handelsdeal tussen de EU en de VS is voor Nederland cruciaal, zei minister Sjoerd Sjoerdsma (Handel) maandag in Brussel. De EU-lidstaten en het Europees Parlement onderhandelen dinsdag opnieuw over die deal die de Europese Commissie vorig jaar zomer met de Amerikanen sloot. Het Parlement en de lidstaten moeten nog definitief instemmen.
10 uur geleden