'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
BRUSSEL (ANP) - De leiders van de Europese Unie hebben het definitief toekennen van een krediet van 90 miljard euro aan Oekraïne toegejuicht, nadat het lang door Hongarije was geblokkeerd. Het geld wordt officieel omschreven als een lening en moet Oekraïne in 2026 en 2027 financieel ondersteunen.
44 minuten geleden
BRUSSEL (ANP) - De Europese Unie heeft donderdag ingestemd met een twintigste pakket strafmaatregelen voor Rusland. Hongarije en Slowakije hebben hun verzet tegen de nieuwe sancties opgegeven, net als ze bij de miljardenlening voor Oekraïne deden.
54 minuten geleden
BANGKOK (ANP/RTR) - Meer dan 30 miljoen mensen vallen terug in bittere armoede door de gevolgen van de oorlog die Israël en de VS tegen Iran zijn begonnen. Dit stelt de chef van het VN-ontwikkelingsprogramma, de voormalige Belgische premier Alexander De Croo.
1 uur geleden
BOEDAPEST/BRATISLAVA (ANP/RTR) - Hongarije en Slowakije hebben de eerste leveringen Russische olie ontvangen sinds de heropening van de Droezjba-pijpleiding. Sinds woensdag stroomt er weer olie door de pijpleidingen in Oekraïne, na maandenlange reparaties.
1 uur geleden
BERLIJN (ANP/DPA) - De voormalige kroonprins van Iran, Reza Pahlavi, is tijdens zijn bezoek aan Berlijn met een soort vloeistof bekogeld na een bijeenkomst met politici. Op zijn pak kreeg hij een rode vlek. Hij bleef ongedeerd. Zijn belager is aangehouden.
1 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Oekraïne krijgt definitief de EU-lening van 90 miljard euro, zo zijn alle lidstaten overeengekomen. Hongarije heeft zijn blokkade opgeheven. Dit betekent dat Oekraïne nu zo snel mogelijk de eerste 45 miljard euro voor 2026 ontvangt, voor onder meer de aanschaf van militair materieel. Dat heeft een woordvoerder van het Cypriotische voorzitterschap van de EU donderdag bekendgemaakt.
1 uur geleden
BEIROET (ANP/RTR) - Bij een reddingsactie van het Rode Kruis woensdag in het zuiden van Libanon zijn vrijwilligers aangevallen, meldt de hulporganisatie in een statement. Vier teams moesten na de reddingsactie gecheckt worden in het ziekenhuis. Het incident gebeurde in de zuidelijke plaats Tayri, dezelfde locatie waar woensdag een Libanese journalist om het leven kwam.
2 uur geleden