'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
WARSCHAU (ANP/AFP/DPA) - Bij een treinongeluk in Polen is een vrouw omgekomen en raakten twintig mensen gewond. De trein met 120 passagiers botste tegen een cementwagen en raakte hierna ontspoord.
10 minuten geleden
LONDEN (ANP/RTR) - De Britse politie onderzoekt of de rechts-radicale partij Reform UK de regels voor het ontvangen van donaties heeft overtreden, meldt The Times. De partij van Nigel Farage kwam vorige week onder vuur te liggen na een uitzending van Channel 4 News. Verslaggevers maakten undercover afspraken met leden van Reform die tegen de regels in zouden gaan.
40 minuten geleden
BERLIJN (ANP) - De Duitse defensieminister Boris Pistorius waarschuwt dat Rusland wapens en munitie opspaart voor "latere conflicten". Rusland produceert veel meer dan het in de oorlog tegen Oekraïne erdoorheen jaagt, hield Pistorius het parlement in Berlijn woensdag voor.
44 minuten geleden
BRUSSEL (ANP) - Spanje krijgt ruim 114 miljoen euro van de Europese Commissie om de situatie in de Spaanse exclave Ceuta te verbeteren. Dat maakte het dagelijks bestuur van de EU woensdag bekend. De exclave werd eind juli geconfronteerd met ongeveer 80.000 mensen die de grens van Marokko naar Ceuta overstaken.
57 minuten geleden
JERUZALEM (ANP/AFP) - Israël is niet van plan om Gazanen gedwongen uit te zetten. Dat zei minister van Buitenlandse Zaken Gideon Saar tijdens de ceremoniële opening van de Israëlische ambassade in het Sloveense Ljubljana. Daarmee weerspreekt Saar zijn collega-minister Israel Katz van Defensie.
1 uur geleden
OSLO (ANP) - De overleden koning Harald is op zijn laatste rustplaats aangekomen. De processie met de kist arriveerde tegen 15.00 uur bij fort Akershus. De nieuwe koning Haakon begeleidde de stoet samen met koning Frederik van Denemarken en koning Carl Gustaf van Zweden.
1 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP/RTR) - De Iraanse strijdkrachten hebben aangekondigd de beperkt toegankelijke zone uit te breiden tot in de Golf van Oman. Het land zegt schepen die zonder toestemming toch door deze zone varen "sancties" op te leggen. Als Iran denkt dat een schip zonder Iraanse toestemming wil doorvaren richting de Straat van Hormuz, zal het niet meewerken aan het verstrekken van "verzekering of andere gerelateerde diensten".
1 uur geleden