'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
DEN HAAG (ANP/AFP/RTR) - Europese leiders hebben verheugd gereageerd op de voorlopige uitslagen van de Hongaarse parlementsverkiezingen van zondag. Daarin is de Tisza-partij van de centrumrechtse uitdager Peter Magyar op weg naar een ruime overwinning op regeringspartij Fidesz van premier Viktor Orbán.
15 minuten geleden
BOEDAPEST (ANP/RTR) - De Hongaarse oppositieleider Péter Magyar heeft de winst geclaimd in de parlementsverkiezingen van zondag. Op Facebook laat hij weten dat premier Viktor Orbán hem gefeliciteerd heeft. Eerste tellingen door het Kiesbureau maakten duidelijk dat Magyars partij Tisza op een grote overwinning afstevent.
58 minuten geleden
BOEDAPEST (ANP/BLOOMBERG/RTR) - De Tisza-partij van de Hongaarse oppositieleider Péter Magyar heeft een vroege en overtuigende voorsprong genomen in de verkiezingen van zondag, die een einde zouden kunnen maken aan het zestienjarige bewind van premier Viktor Orbán.
59 minuten geleden
TEL AVIV (ANP/DPA) - De Israëlische premier Benjamin Netanyahu heeft een bezoek gebracht aan Zuid-Libanon en een voortzetting van de strijd tegen de Libanese beweging Hezbollah aangekondigd. "De oorlog gaat door, ook binnen de veiligheidszone in Libanon," verklaarde Netanyahu volgens zijn kantoor. Hij werd tijdens het bezoek vergezeld door minister van Defensie Israel Katz en legerchef Eyal Zamir.
1 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP) - De 'dubbele moraal' van de Verenigde Staten was het grootste obstakel in de vredesonderhandelingen, oordeelt de Iraanse president Masoud Pezeshkian. Dat staat in een verklaring van het Iraanse presidentschap.
2 uur geleden
BOEDAPEST (ANP/AFP/RTR) - De centrumrechtse oppositiepartij Tisza in Hongarije kon volgens een exitpoll rekenen op de steun van 55 procent van de kiezers, tegenover 38 procent voor de regerende Fidesz-partij van premier Viktor Orbán. Dat is het resultaat van een peiling door 21 Research Centre.
2 uur geleden
BANDAR ABBAS (ANP) - De Iraanse Islamitische Revolutionaire Garde (IRG) heeft na uitspraken van president Donald Trump beklemtoond dat Iran de Straat van Hormuz volledig controleert. Trump kondigde aan dat zijn marine de zeestraat gaat blokkeren, mijnen ruimen en de scheepvaart gaat controleren.
4 uur geleden