'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
SANAA (ANP/AFP/RTR) - De Houthi's zijn verder opgerukt in Jemen. De groepering heeft nu de zeestraat Bab al-Mandeb bereikt, aldus twee Jemenitische overheidsbronnen. Die zeestraat is sinds de Iraanse blokkade van de Straat van Hormuz belangrijk voor het vervoer van olie uit Saudi-Arabië.
1 uur geleden
NEW YORK (ANP) - Wereldleiders hebben de aanslagen van 11 september 2001 herdacht op sociale media. Vrijdag is het 25 jaar geleden dat in New York en Washington terroristen met vliegtuigen in het World Trade Center en het Pentagon vlogen. Daarbij vonden circa 3000 mensen de dood.
1 uur geleden
GENT (ANP/BELGA) - De Belgische staat moet nu echt iets doen aan de structureel overvolle gevangenissen, specifiek in Gent. Dat heeft de rechtbank in Gent beslist. Als dat niet binnen een half jaar gebeurt, wordt een dwangsom opgelegd van 500 euro per dag per gedetineerde, met een maximum van 45 miljoen euro.
2 uur geleden
BEIJING (ANP/RTR) - China heeft protest aangetekend bij Italië en de Europese Unie vanwege het bezoek van de Taiwanese vicepresident Hsiao Bi-khim aan Italië. Het betreft een zeldzaam bezoek van een topfunctionaris uit Taiwan aan Europa.
2 uur geleden
MUSCAT (ANP/RTR) - De ministers van Buitenlandse Zaken van zes Golfstaten praten maandag met hun Iraanse ambtgenoot over scheepvaart door de Straat van Hormuz. Dat schrijft de Financial Times.
4 uur geleden
DALLAS (ANP/AFP) - De Amerikaanse vicepresident JD Vance heeft op de tweede avond van het tweedaagse Republikeinse partijcongres de centrale toespraak gehouden. Daarin zette hij de traditionele familie centraal en haalde hij uit naar de "gestoorde" Democraten. Ook vroeg hij Republikeinse stemmers niet af te haken als zij het niet eens zijn met een deel van het beleid van de regering-Trump.
5 uur geleden
HONGKONG (ANP/AFP) - Drie activisten van een organisatie die in Hongkong jaarlijks een publieke herdenking hield voor het Tiananmenprotest van 1989, zijn veroordeeld tot jarenlange celstraffen.
6 uur geleden