'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
JERUZALEM (ANP/AFP) - Het Israëlische leger (IDF) heeft nieuwe aanvallen op Zuid-Libanon aangekondigd. Volgens Israël heeft Hezbollah het staakt-het-vuren geschonden en worden daarom doelen van die militante beweging aangevallen.
30 minuten geleden
VIENTIANE (ANP/DPA) - De vier goudzoekers die vastzitten in een overstroomde grot in Laos moeten waarschijnlijk nog langer wachten op hun redding. Vrijdag werd een persoon bevrijd, maar volgens de reddingswerkers is het risico op dit moment te groot om een nieuwe poging te ondernemen.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR/AFP) - De Amerikaanse president Donald Trump is nog steeds in uitstekende gezondheid. Dat zegt zijn arts in een verklaring die vrijdag door het Witte Huis is uitgegeven.
2 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - De Amerikaanse president Donald Trump zal alleen een akkoord met Iran ondertekenen als aan zijn "rode lijnen" is voldaan. Dat meldt een functionaris van het Witte Huis vrijdag.
8 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump wil niet langer de leiding hebben over het Kennedy Center for the Performing Arts, schrijft hij in een uitgebreid bericht op Truth Social. Hij zal samenwerken met het Amerikaanse Congres om het bestuur van het volgens hem "falende" centrum over te dragen. Trump installeerde zichzelf vorig jaar als voorzitter van het centrum en hernoemde het tot het Trump-Kennedy Center.
8 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - Een Amerikaanse rechter heeft de verwijdering bevolen van de naam van president Donald Trump van het Kennedy Center for the Performing Arts. De naam van het prestigieuze cultuurcentrum kan volgens de rechter niet worden gewijzigd zonder tussenkomst van het Congres.
12 uur geleden
JERUZALEM (ANP/RTR) - Israëlische troepen zijn de Libanese rivier de Litani overgestoken en voeren aanvallen uit ten noorden van die stroom. De Israëlische premier Benjamin Netanyahu zei dit vrijdag. Hij zei ook dat de Israëlische strijdkrachten in actie zijn in de Bekaavallei en in Beiroet.
17 uur geleden