'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Amerikaanse buitenlandminister Marco Rubio heeft gezegd dat de Verenigde Staten openstaan voor een gesprek met Iran tijdens de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties, maar dat er momenteel geen ontmoeting gepland staat.
36 minuten geleden
SANAA (ANP/AFP) - Door een aanval op een gevangenis in het noordwesten van Jemen zijn negen gevangenen om het leven gekomen. Dat meldde een functionaris van de Houthi's dinsdag tegen persbureau Saba, dat door de door Iran gesteunde beweging wordt gecontroleerd.
1 uur geleden
KYIV (ANP/RTR) - Volgens de Oekraïense minister van Buitenlandse Zaken Andri Sybiha dreigen de 6000 inwoners van een door Rusland bezette stad om te komen van de honger en de kou. Hij stelt dat de Russen geen humanitaire hulp toelaten in Olesjky, een plaats in de zuidelijke regio Cherson.
1 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Eurocommissaris Piotr Serafin (Begroting) heeft een sterk gevoel van déjà-vu tijdens de onderhandelingen over de aankomende EU-meerjarenbegroting (2028-2034). Dat zei hij dinsdag tijdens een overleg van EU-lidstaten, waar ministers van Europese Zaken hun standpunten over dat budget nogmaals uiteenzetten.
1 uur geleden
NEW YORK (ANP/RTR) - De Iraanse delegatie die naar New York is gereisd voor de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties, is bereid tot indirecte onderhandelingen met de Verenigde Staten over de Straat van Hormuz. Iran zou volgens een functionaris de Straat van Hormuz binnen zeven dagen kunnen heropenen als de Amerikanen hun blokkade opheffen en de militaire druk op het land wegnemen.
1 uur geleden
KYIV (ANP/RTR) - Het Oekraïense energiebedrijf Naftogaz zegt dat een olie- en gasinstallatie in de centrale regio Poltava kritieke schade heeft opgelopen door een Russische aanval. Daarbij zouden ballistische raketten zijn ingezet.
2 uur geleden
MOSKOU (ANP/RTR) - Rusland zegt dat de Verenigde Staten hebben geweigerd om een visum te verlenen aan onderminister van Buitenlandse Zaken Aleksandr Alimov. Hij had de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties in New York willen bijwonen, maar kreeg daar geen toestemming voor. Het Kremlin spreekt van een "onvriendelijke actie".
2 uur geleden