'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
MADRID (ANP) - De Spaanse premier Pedro Sánchez heeft vervroegde verkiezingen aangekondigd vanwege de woningcrisis die al weken voor grote protesten zorgt. Zijn regering deed vorige week twee wetsvoorstellen om die crisis aan te pakken, maar die werden weggestemd door het parlement.
51 minuten geleden
KOPENHAGEN (ANP/AFP/BELGA) - Hackers zijn binnengedrongen in het Deense Centrale Personenregister (CPR) en hebben toegang gekregen tot de persoonsgegevens van ongeveer 8,8 miljoen mensen. Dat heeft het ministerie van Onderzoek, Onderwijs en Digitalisering bekendgemaakt. Het gaat onder meer om namen, adressen en CPR-nummers, de Deense variant van een BSN-nummer. In Denemarken wonen ongeveer zes miljoen mensen. Het gaat ook om gegevens van mensen die geëmigreerd zijn of inmiddels zijn overleden.
53 minuten geleden
TOKIO (ANP/AFP) - De bevolkingsafname in Japan is een "nationale crisis die stilletjes vordert", zei premier Sanae Takaichi tijdens een toespraak in het parlement. Ze beloofde voor het einde van dit jaar een strategie op te stellen om de krimp aan te pakken.
1 uur geleden
LONDEN (ANP) - De Verenigde Staten hebben in het weekend in allerijl twaalf bommenwerpers van de Britse luchtmachtbasis Fairford gehaald na nieuwe dreigementen over een door Iran gesteund complot tegen de basis. Dat meldt de New York Times op basis van twee ingewijden.
8 uur geleden
SARAJEVO (ANP/AFP) - Milorad Dodik, oud-president van de Servische deelrepubliek van Bosnië en Herzegovina, heeft de overwinning voor zijn partij opgeëist na de algemene verkiezingen. Dat deed hij nadat de kiesautoriteiten zondag de eerste voorlopige resultaten bekendgemaakt hadden. Die zouden wijzen op een voorsprong voor de kandidaat van de Alliantie van Onafhankelijke Sociaal-Democraten (SNSD), Savo Minic.
10 uur geleden
ADEN/SANAA (ANP/AFP) - Meer dan zeventig mensen zijn in het afgelopen etmaal om het leven gekomen bij gevechten in en rond de westelijke Jemenitische provincie Taiz. Daar wordt al dagenlang gevochten tussen de Houthi-beweging en regeringstroepen. Dat meldden bronnen van beide kampen aan persbureau AFP.
14 uur geleden
BARCELONA (ANP/AFP/DPA) - Bij uitzonderlijk hevige regens in het noordoosten van Spanje zijn volgens de Catalaanse autoriteiten zeker twee doden gevallen. In Tordera, 55 kilometer ten noordoosten van Barcelona, verloor volgens plaatselijke media een man op een camping het leven toen een muur het door de regens begaf en op het slachtoffer neerkwam. In Montornès, in de buurt van Barcelona, is een man omgekomen in een laaggelegen garage die plotseling volliep met water.
18 uur geleden