'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
TEHERAN (ANP/AFP) - Iran heeft het internet afgesloten om "terroristische operaties" te stoppen, heeft minister van Buitenlandse Zaken Abbas Araghchi gezegd in een interview met Al Jazeera. Er is internationaal veel kritiek op. Door het internet af te sluiten, is het harde optreden van de Iraanse autoriteiten tegen de betogers gedeeltelijk aan het zicht van de buitenwereld onttrokken.
1 uur geledenKYIV (ANP) - De nachtelijke Russische drone- en raketaanvallen op Oekraïne waren vooral gericht tegen de energiesector. Dat meldde de Oekraïense president Volodymyr Zelensky, die aangaf dat in de regio Kyiv honderdduizenden huishoudens zonder stroom zitten.
1 uur geledenBANGALORE (ANP/DPA/AFP) - De Duitse bondskanselier Friedrich Merz denkt dat de huidige onrust het einde kan inluiden van de Iraanse machthebbers. "Als een regime alleen aan de macht kan blijven door geweld te gebruiken, dan is het in feite afgelopen met ze", stelde hij tijdens een bezoek aan India. De bondskanselier concludeerde ook dat het mogelijk "de laatste dagen en weken" zijn van het Iraanse regime.
2 uur geledenKYIV (ANP/RTR/DPA) - Russische aanvallen hebben in Oekraïne het leven gekost aan zeker vier personen. Ook raakten op meerdere plekken in het land personen gewond. Door schade aan infrastructuur moest in delen van hoofdstad Kyiv de stroom worden uitgeschakeld.
3 uur geledenMINNEAPOLIS (ANP/BLOOMBERG) - De Amerikaanse staat Minnesota heeft een rechtszaak aangespannen vanwege de "ongekende toename" van de aanwezigheid van federale agenten in de staat, enkele dagen nadat een agent van immigratiedienst ICE een vrouw had doodgeschoten in Minneapolis.
7 uur geledenWASHINGTON (ANP/AFP/DPA) - De Verenigde Staten veroordelen de Russische inzet van een hypersonische raket bij een aanval op Oekraïne. Het betreft een "onverklaarbare escalatie", aldus een Amerikaanse vertegenwoordiger tegen de VN-Veiligheidsraad.
13 uur geledenWASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump dreigt met sancties tegen landen die met Iran handelen. "Met onmiddellijke ingang zal elk land dat zaken doet met de Islamitische Republiek Iran een heffing van 25 procent betalen op alle handel en alle andere zakelijke activiteiten met de Verenigde Staten", aldus Trump op zijn platform Truth Social.
13 uur geleden