'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
GAZA-STAD (ANP) - De toegang tot schoon drinkwater in Gaza dreigt nog verder te verslechteren, waarschuwt hulporganisatie CARE. Door tekorten aan geld en materiaal kunnen volgens CARE de komende maanden rond de 360 waterdistributiepunten wegvallen. Driekwart van de bevolking in Gaza is afhankelijk van drinkwater dat met vrachtwagens wordt vervoerd.
24 minuten geleden
BRUSSEL (ANP) - Het Belgische parlement heeft een omstreden wet goedgekeurd na een fel debat dat de hele nacht heeft geduurd. De wet maakt het mogelijk woningen binnen te gaan van mensen zonder verblijfsrecht en hen te arresteren.
1 uur geleden
KUALA LUMPUR (ANP/RTR/AFP) - De oud-premier van Maleisië, Najib Razak, mag de rest van zijn gevangenisstraf thuis onder huisarrest uitzitten. De 73-jarige Najib kreeg een koninklijk pardon en moest een boete betalen om aan de voorwaarden te voldoen. Dat is inmiddels gebeurd en hij is onderweg naar huis, laat zijn advocaat weten.
1 uur geleden
VATICAANSTAD (ANP/RTR) - Paus Leo XIV is onderweg naar Zuid-Amerika voor zijn bezoek aan Uruguay, Argentinië en Peru. De reis vindt plaats drie weken na zijn longkankeroperatie. Het Vaticaan liet deze week weten dat hij volledig hersteld is en er geen speciale voorzorgsmaatregelen worden getroffen.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR/AFP) - Een nationale rechter heeft tijdelijk het begin van de bouw van een 76 meter hoge triomfboog in de Amerikaanse hoofdstad Washington geblokkeerd. De beslissing van de rechter kwam vrijwel direct nadat een federale commissie groen licht had gegeven voor de bouw van het monument. De triomfboog is een idee van president Donald Trump.
3 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft het Oval Office, de presidentiële werkkamer in het Witte Huis, tot nationaal monument verklaard. Daartoe zette hij donderdag zijn handtekening. Trump wil zo vermijden dat zijn opvolgers de wijzigingen die hij aanbracht in het kantoor weer ongedaan kunnen maken. Hij liet er onder meer de muren met bladgoud decoreren.
6 uur geleden
AUSTIN (ANP) - De aankomende gouverneur van de Amerikaanse staat Texas, de Democraat Gina Hinojosa, wil dat de staat zijn coulante houding tegen datacenters laat varen zolang er geen maatregelen zijn getroffen om de inwoners van Texas te beschermen. Dat zei ze in een interview met CNN.
6 uur geleden