'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
WARSCHAU (ANP) - Ook het concert van rapper Ye, beter bekend als Kanye West, dat half juni in Polen stond gepland, gaat niet door. Dat heeft de directie van het Śląski-stadion in de stad Chorzów vrijdag gemeld.
1 uur geleden
PARIJS (ANP) - Een dozijn landen heeft bijdragen toegezegd aan een "multinationale missie" om de scheepvaart in de Straat van Hormuz weer op gang te brengen, aldus Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk. Die twee landen zullen de missie leiden zodra de omstandigheden dat toelaten, zeiden ze na topoverleg met 49 deelnemers aan de 'Hormuz-coalitie'.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het internationaal recht staat onder druk, juist ook door "landen die unieke verantwoordelijkheden hebben voor het handhaven van internationale vrede en veiligheid", zei VN-chef António Guterres bij een viering van tachtig jaar Internationaal Gerechtshof in Den Haag. Daar zijn ook onder anderen minister van Buitenlandse Zaken Tom Berendsen en koning Willem-Alexander aanwezig.
4 uur geleden
DOUALA (ANP/DPA/AFP) - Paus Leo heeft de grootste bijeenkomst geleid sinds hij begon aan zijn rondreis door Afrika. Zo'n 120.000 mensen woonden volgens het Vaticaan een mis bij in Kameroen.
4 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump houdt vast aan zijn maritieme blokkade van Iran. Dat meldt hij op sociale media nadat Iran had aangekondigd dat commerciële schepen weer door de Straat van Hormuz kunnen varen. Trump schrijft dat de Amerikaanse blokkade "volledig van kracht blijft" tot de "transactie" met Iran voor "100 procent" is voltooid.
5 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft opgetogen gereageerd op de aankondiging van Iran over het openen van de Straat van Hormuz. Hij deed dat in een bericht op zijn platform Truth Social.
5 uur geleden
TEHERAN (ANP/RTR) - Iran opent volgens minister van Buitenlandse Zaken Abbas Araghchi gedurende het bestand de Straat van Hormuz voor alle commerciële scheepvaart. Iran had de straat afgesloten voor schepen van vijandelijke staten.
5 uur geleden