'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft in gesprek met Axios gezegd dat hij de economische druk op Iran wil laten oplopen. Vorige week dreigde Trump nog met een hervatting van de aanvallen op Iran, maar nu lijkt hij een andere strategie te kiezen.
1 uur geleden
SAN (ANP/AFP) - Zeker tien Malinese soldaten zijn zondag omgekomen in hun basis in de stad San, in het hart van Mali. De aanval werd opgeëist door JNIM, een jihadistische groep die banden heeft met al-Qaeda. Dat meldt persbureau AFP op basis van veiligheids- en lokale bronnen.
1 uur geleden
SANAA (ANP/AFP/RTR) - De Jemenitische Houthi-rebellen hebben Saudische troepen en wapendepots aangevallen in Mokka, een havenstad in Jemen aan de Rode Zee. Bij de aanvallen werd "een groot aantal ballistische raketten en drones" ingezet, meldt een woordvoerder van de Houthi's. De aangevallen zone wordt gecontroleerd door de Jemenitische regering, die gesteund wordt door Saudi-Arabië.
8 uur geleden
SEVILLA (ANP) - De natuurbrand bij de Zuid-Spaanse plaats Niebla heeft zo'n 8000 hectare getroffen en rukt op richting Sevilla, zei zondag Antonio Sanz, de minister van Volksgezondheid en Noodsituaties van de regio Andalusië. Dat meldt onder meer de nieuwssite Sevilla Actualidad.
8 uur geleden
TEL AVIV (ANP/RTR/AFP) - Israël verwerpt het vredesplan voor Gaza dat onder leiding van de VS werd opgesteld. Zolang Hamas niet volledig ontwapend is, trekt de Israëlische krijgsmacht (IDF) zich ook niet terug, heeft premier Benjamin Netanyahu gezegd. De Amerikaanse president Donald Trump kondigde vorige maand aan dat er een doorbraak was en dat zowel Israël als Hamas daarmee had ingestemd.
9 uur geleden
DUBLIN (ANP) - De Ierse topcrimineel Daniel Kinahan (49) wordt zondag vanuit de Verenigde Arabische Emiraten teruggebracht naar Ierland, meldt onder meer de Ierse publieke omroep RTÉ. Hij is in een Iers regeringsvliegtuig onderweg naar Dublin, waar hij zal worden voorgeleid voor het Speciale Strafhof. Hij staat terecht voor het leiden van een misdaadorganisatie.
9 uur geleden
ODESA (ANP/RTR) - De haven van de Oekraïense stad Odesa is beschadigd geraakt bij Russische aanvallen, meldt president Volodymyr Zelensky. Acht mensen raakten gewond. Aanvallen op Charkiv kostten twee levens. In Rusland kwamen drie mensen om door een Oekraïense droneaanval.
10 uur geleden