'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
NEW YORK (ANP/RTR) - Iran is niet van plan de Straat van Hormuz volledig te sluiten, maar het is wel Irans onvervreemdbare recht om de veiligheid op de zeestraat te garanderen. Dat zegt de Iraanse ambassadeur voor de VN tegen journalisten. Amir Saeid Iravani voegde eraan toe dat "de huidige situatie in de regio, waaronder ook de Straat van Hormuz, niet het resultaat is van Irans rechtmatige zelfverdediging", verwijzend naar de gevechten met Israël en de Verenigde Staten.
6 uur geleden
PARIJS (ANP/RTR) - Zes Franse militairen zijn gewond geraakt bij een droneaanval in het noorden van Irak. Dat meldt het Franse leger, dat eveneens meldt dat de gewonden zijn overgebracht naar een nabijgelegen medische post.
6 uur geleden
WARSCHAU (ANP/BLOOMBERG/RTR) - De Poolse president Karol Nawrocki zegt zijn veto uit te spreken over wetgeving die zijn land toegang moet geven tot een EU-programma dat de Europese defensie-industrie moet versterken.
6 uur geleden
WEST BLOOMFIELD (ANP) - De man die met zijn auto op een synagoge in Michigan inreed, is overleden. Dat bevestigt sheriff Michael Bouchard aan CNN. De politie meldde dat er sprake was van een situatie met een actieve schutter. De verdachte zou na de botsing de Temple Israel-synagoge zijn binnengelopen, waarna er werd geschoten door de beveiliging.
7 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP/BLOOMBERG) - NASA zegt "op de goede weg" te zijn om de Artemis II-missie de ruimte in te sturen. Aanvankelijk stond een lancering van die maanmissie gepland voor februari, maar die moest worden uitgesteld door technische mankementen. De ruimtevaartorganisatie spreekt nu van op zijn vroegst 1 april. Wel waarschuwde NASA dat er "nog werk te doen is" voordat het zover is.
8 uur geleden
TEHERAN (ANP) - De Israëlische krijgsmacht zegt een nieuwe aanvalsgolf op de Iraanse hoofdstad Teheran uit te voeren. Op X schrijft de IDF dat de aanvallen gericht zijn op infrastructuur van het Iraanse regime.
9 uur geleden
WEST BLOOMFIELD (ANP) - Bij het schietincident bij een synagoge in de Amerikaanse staat Michigan zijn voor zover bekend geen gewonden gevallen. Dat meldt de county-sheriff aan CNN. "Op dit moment zijn er geen berichten dat iemand gewond is geraakt, op wellicht de schutter na."
10 uur geleden