'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
LONDEN (ANP/AFP/RTR) - De aantredende Britse premier Andy Burnham gaat de plannen van de regering voor een omstreden digitaal identificatiebewijs schrappen, meldt een woordvoerder van de nieuwe leider van de Labour-partij.
45 minuten geleden
BOEDAPEST (ANP/RTR) - De Hongaarse president Tamas Sulyok heeft naar eigen zeggen een grondwetswijziging getekend die zijn vertrek betekent. De regering van premier Peter Magyar had de wetswijziging voorgesteld, omdat zijn Tisza-partij van de president af wil.
2 uur geleden
TEHERAN (ANP/DPA) - De raamovereenkomst die de Verenigde Staten en Iran vorige maand sloten, is wat betreft de Iraanse regering niet langer geldig, meldt het Iraanse persbureau Fars. Viceminister van Buitenlandse Zaken Kazem Gharibabadi zei zaterdag in een televisie-interview dat Iran de overeenkomst heeft opgeschort, omdat de VS deze heeft geschonden.
4 uur geleden
TEHERAN (ANP/DPA/BELGA) - Sinds de nieuwe escalatie in de Golfregio zijn door Amerikaanse luchtaanvallen zeker vijftig burgerdoden gevallen, meldt de Iraanse regering. Ook zijn meer dan vijfhonderd mensen gewond geraakt.
7 uur geleden
RIYAD (ANP/AFP) - De Golf Samenwerkingsraad (GCC) noemt Iraanse luchtaanvallen op civiele doelen in de betrokken Arabische landen oorlogsmisdaden. Iran valt naar eigen zeggen Amerikaanse militaire doelen in Arabische landen aan als reactie op Amerikaanse aanvallen op Iran. De Arabische Golfstaten stellen dat er ook burgerdoelen geraakt worden. Dit is volgens hen "een uitermate gevaarlijke escalatie" en een schending van het internationaal recht en het handvest van de Verenigde Naties.
8 uur geleden
ZARAGOZA (ANP) - De vooralsnog grootste natuurbrand van dit seizoen in Spanje woedt circa 65 kilometer ten noorden van Zaragoza vrijwel ongecontroleerd verder. Er zijn al meer dan 15.400 hectare afgebrand. De brand heeft volgens media een omtrek van 80 kilometer en er zijn zes dorpen geëvacueerd. Maar er staan meer gehuchten of dorpen op de lijst van plaatsen die mogelijk ontruimd moeten worden.
8 uur geleden
AMSTEG (ANP/DPA) - Vakantiegangers door de Alpen op weg naar het zuiden hebben volgens de Zwitserse versie van de ANWB, de TCS, te maken met zeker 18 kilometer file voor de noordelijke ingang van de Gotthardtunnel. De touringclub schat dat de tocht van het zuidelijkste puntje van het Vierwoudstrekenmeer bij Altdorf zaterdagmiddag drie uur duurt.
9 uur geleden