'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
ANKARA (ANP) - Albanië is nog altijd het beoogde gastland van de volgende NAVO-top, zei secretaris-generaal van de NAVO Mark Rutte tijdens een persconferentie die volgde op een top in Ankara. In de slotverklaring werd Albanië niet nadrukkelijk genoemd als gastland, volgens diplomaten als waarschuwing omdat Albanië de defensie-uitgaven niet voldoende heeft verhoogd.
31 minuten geleden
ANKARA (ANP) - Op de NAVO-top in Ankara heerste een "enorm gevoel van eensgezindheid", zegt NAVO-topman Mark Rutte. Scherpe woorden van de Amerikaanse president Donald Trump baarden zijn bondgenoten vooraf nog zorgen, maar de top is volgens Rutte "erg geslaagd".
50 minuten geleden
ANKARA (ANP) - De NAVO gaat de energie-infrastructuur van het bondgenootschap versterken, heeft secretaris-generaal Mark Rutte aangekondigd. Er wordt zeker 27 miljard euro vrijgemaakt om bestaande faciliteiten te moderniseren, maar ook om nieuwe pijpleidingen aan te leggen naar het oosten.
55 minuten geleden
ANKARA (ANP) - De leiders van de 32 NAVO-landen hebben Iran voor het eerst samen aangesproken op het blokkeren van de Straat van Hormuz. In de slotverklaring van de NAVO-top in Ankara schonken ze aandacht aan Iran, een van de grote zorgen van de Amerikaanse president Donald Trump.
1 uur geleden
ANKARA (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft aangekondigd dat zijn land zware aanvallen op Iran zal uitvoeren. "Ik geef alvast een kleine waarschuwing: we gaan ze vanavond hard raken", zei hij op de NAVO-top in Ankara.
1 uur geleden
ANKARA (ANP) - De NAVO-landen hebben in hun slotverklaring van de top in Ankara vastgelegd in elk geval dit en volgend jaar Oekraïne te blijven steunen. Dit jaar gaat er 70 miljard euro naar Oekraïne en in 2027 wordt "op z'n minst hetzelfde" bedrag vrijgemaakt om het land te steunen in de oorlog met Rusland.
1 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De leiders van de NAVO-landen hebben Albanië op hun top in Turkije niet meer genoemd als het gastland voor een volgende top. Dit als waarschuwing dat het kleine NAVO-lid echt niet minder kan blijven uitgeven aan defensie dan afgesproken, aldus diplomaten.
1 uur geleden