'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
ROME (ANP/AFP) - De Italiaanse premier Giorgia Meloni viert vrijdag dat haar regering de langstzittende is sinds de Tweede Wereldoorlog. Ze benadrukte in een bericht op sociale media wel dat "stabiliteit geen pronkstuk is om mee te pochen", maar een voorwaarde voor goed landsbestuur.
5 minuten geleden
KYIV (ANP/AFP) - De Oekraïense president Volodymyr Zelensky zegt Rusland een staakt-het-vuren te hebben voorgesteld voor tijdens het bezoek van de Amerikaanse gezanten Steve Witkoff en Jared Kushner. Die worden dit weekend in Moskou en Kyiv verwacht en volgens Zelensky zou het goed zijn voor de onderhandelingen om die dagen niet aan te vallen.
8 minuten geleden
BELGRADO (ANP/BLOOMBERG) - De uitvaart van de Servische oorlogsmisdadiger Ratko Mladić vindt komende maandag plaats, bevestigt zijn zoon na berichten in Servische media. Er worden tienduizenden mensen verwacht in Belgrado voor de uitvaart met staatseer.
28 minuten geleden
PARIJS (ANP) - De populaire partij van de radicaal-rechtse Marine Le Pen ligt onder vuur om de aankondiging dat die de hulp aan Oekraïne wil stopzetten. Het Rassemblement National "dient Rusland", zegt een belangrijke rivaal van Le Pen in de presidentsverkiezingen van volgend jaar.
59 minuten geleden
BERLIJN (ANP/RTR/AFP) - Sabotageacties bij het Duitse stroomnet waren vermoedelijk het werk van een klimaatactivist, stelt de Duitse minister van Binnenlandse Zaken Alexander Dobrindt. De autoriteiten zoeken een 48-jarige man die naar verluidt in een brief de verantwoordelijkheid voor de aanvallen van deze week heeft opgeëist.
1 uur geleden
NEW YORK (ANP) - Lidstaten van de Verenigde Naties willen dat wordt overgestapt op wereldkaarten waarop de echte omvang van onder meer Afrika beter wordt afgebeeld. De Algemene Vergadering van de Verenigde Naties nam een resolutie aan waarin kritiek wordt geuit op de veelgebruikte mercatorprojectie.
1 uur geleden
PLYMOUTH (ANP/RTR) - Een Amerikaanse rechter heeft geweigerd om in te grijpen in de geruchtmakende moordzaak van Lindsay Clancy, die heeft toegegeven dat ze haar drie kinderen heeft gedood. De advocaat van Clancy eiste de vervanging van een jurylid dat dwars zou liggen, maar daar ging de rechtbank niet in mee.
2 uur geleden