'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
JERUZALEM (ANP/RTR) - Twee geduchte politieke rivalen van de Israëlische premier Benjamin Netanyahu gaan de krachten bundelen voor de komende verkiezingen, die later dit jaar worden verwacht. Zij hopen zo Netanyahu's coalitieregering te verdrijven.
1 uur geleden
JERUZALEM (ANP/RTR/DPA) - De Israëlische premier Benjamin Netanyahu lijkt nog geen uitzicht te hebben op gratieverlening door de president in de corruptiezaak waarin hij is verwikkeld. Het staatshoofd, president Isaac Herzog, maakte zondag duidelijk dat eerst moet worden gekeken naar een mogelijke schikking. Pas daarna wil hij gratie overwegen.
3 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De man die heeft geschoten bij een mediadiner in Washington had het waarschijnlijk ook voorzien op president Donald Trump. Dat heeft waarnemend minister van Justitie Todd Blanche gezegd in een interview met het televisieprogramma Meet the Press van NBC News. Wat de reden was voor de aanval bij het Correspondents' Dinner, wordt nog onderzocht.
3 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De voorzitter van de Europese Commissie heeft na het schietincident op het mediagala in Washington contact gehad met de Amerikaanse president Donald Trump. Voorzitter Ursula von der Leyen schrijft op X dat ze haar solidariteit heeft uitgesproken richting de Amerikaanse president. "We hebben benadrukt dat politiek geweld geen plaats heeft in onze democratieën."
4 uur geleden
PYONGYANG (ANP/AFP) - De Russische parlementsvoorzitter heeft de Noord-Koreaanse leider Kim Jong-un bedankt voor de "bevrijding van Koersk". Noord-Korea stuurde eerder troepen naar die Russische regio om tegen Oekraïne te vechten. "Koreaanse soldaten vochten zij aan zij met onze soldaten en officieren, en hebben Russisch grondgebied bevrijd van de Oekraïense nazi's", verklaarde politicus Vjatsjeslav Volodin volgens persbureau TASS tijdens een bezoek aan het buurland.
4 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - NAVO-topman Mark Rutte heeft geschokt gereageerd op de aanval op het mediagala met president Donald Trump. De secretaris-generaal schreef op X dat hij opgelucht is dat Trump, zijn echtgenote en de andere gasten veilig zijn. "Dit was een aanval op onze vrije en open samenlevingen. Wij staan voor de democratie en zijn solidair met de Verenigde Staten."
5 uur geleden
BOEDAPEST (ANP/RTR) - De toekomstige Hongaarse premier Péter Magyar zegt komende woensdag naar Brussel te gaan voor informeel overleg met EU-kopstuk Ursula von der Leyen. De Hongaarse politicus wil dat bevroren Europese subsidies alsnog naar zijn land gaan. Brussel heeft al duidelijk gemaakt dat het eerst hervormingen wil zien.
6 uur geleden