'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
NEW YORK (ANP/AFP) - Met recordprijzen voor werken van onder anderen Jackson Pollock, Constantin Brâncuși en Mark Rothko staan de voorjaarsveilingen in New York in bloei. Volgens cijfers van persbureau AFP zijn er in mei in New York al twaalf werken verkocht voor meer dan 30 miljoen dollar, waaronder twee die de grens van 100 miljoen dollar overschreden.
33 minuten geleden
CARACAS (ANP/AFP) - De voorzitter van het Venezolaanse parlement, Jorge Rodríguez, heeft beloofd om voor vrijdag driehonderd politieke gevangenen vrij te laten.
35 minuten geleden
BEIJING (ANP) - De Russische president Vladimir Poetin is met ceremonieel onthaal aangekomen in China voor zijn bezoek aan de Chinese president Xi Jinping. Op beelden van Al Jazeera is te zien hoe Poetin uit zijn vliegtuig stapt en onder meer wordt ontvangen door een groep schoolkinderen die met vlaggetjes zwaaien. De Amerikaanse president Donald Trump kreeg bij zijn bezoek vorige week een vergelijkbaar onthaal.
7 uur geleden
MARMARIS (ANP) - Op zo'n 200 kilometer voor de kust van Gaza is de laatste livestream met de boten van de Global Sumud Flotilla uitgevallen. De boot Sirius met zes opvarenden lijkt de laatste boot te zijn die door Israël is onderschept bij een poging de blokkade naar het Palestijnse gebied te breken en daar noodhulp te bieden.
7 uur geleden
MARMARIS (ANP) - Er is geen enkele boot van de Global Sumud Flotilla meer onderweg naar Gaza. Dat bevestigt de organisatie nadat ook de laatste livestream van een boot is gestopt toen het Israëlische leger dat schip enterde.
7 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De Verenigde Staten verminderen hun troepental in Europa niet met 9000, maar met 5000 militairen. Het grootste deel ervan zou in Polen worden gelegerd, zegt een hoge NAVO-bron. De Amerikaanse president Donald Trump meldde eerder 5000 troepen uit Duitsland terug te trekken uit woede over kritiek uit Berlijn op de oorlog tegen Iran. Meerdere media meldden dat daarnaast 4000 Amerikanen in Polen bij hun aanstaande vertrek niet zouden worden afgelost.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het luchtalarm dat in 2028 verdwijnt, moet worden vervangen door een alternatief systeem. Dat zei justitieminister David van Weel (VVD) dinsdag. Het systeem moet nog worden uitgekozen, maar het kan volgens de minister voor 2028 actief zijn.
9 uur geleden