'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
COURMAYEUR (ANP) - In Italië is een persoon omgekomen door een lawine, meldt nieuwssite RAI News. Twee mensen raakten zwaargewond. Zij zijn naar het ziekenhuis in Aosta gebracht.
10 uur geleden
JERUZALEM (ANP/BLOOMBERG) - De Israëlische regering heeft ingestemd met omstreden plannen om de controle over de bezette Westelijke Jordaanoever uit te breiden. Vorige week ging het Israëlische veiligheidskabinet al akkoord, wat leidde tot kritiek uit onder meer de Europese Unie en het Verenigd Koninkrijk.
10 uur geleden
BRATISLAVA (ANP/AFP) - De VS zien geen reden de conclusies uit het Europese rapport naar de doodsoorzaak van de Russische oppositieleider Aleksej Navalny in twijfel te trekken. Dat zei minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio tijdens een gezamenlijke persconferentie met de Slowaakse premier Robert Fico in antwoord op vragen uit de zaal.
10 uur geleden
KYIV (ANP) - De Oekraïense oud-minister Herman Haloesjtsjenko is in de nacht van zaterdag op zondag opgepakt terwijl hij het land probeerde te verlaten. Volgens nieuwssite Ukrainska Pravda is de oud-minister, die in verband wordt gebracht met een grote corruptiezaak, op de grens uit een trein gehaald.
13 uur geleden
MÜNCHEN (ANP) - De Europese Unie wil nog geen datum noemen waarop Oekraïne EU-lid kan worden, denkt buitenlandchef Kaja Kallas. Oekraïne wil een datum vastleggen in een vredesregeling met Rusland, waarover nu wordt onderhandeld. Het land ziet dat als een van de 'veiligheidsgaranties' die het tegen Rusland moeten beschermen.
14 uur geleden
GAZA-STAD (ANP/AFP) - In de Gazastrook zijn zondag zeker elf mensen gedood door Israëlische aanvallen, meldt de Palestijnse burgerbeschermingsdienst. Het Israëlische leger zegt dat de aanval werd uitgevoerd als reactie op schendingen van het staakt-het-vuren.
14 uur geleden
TUCSON (ANP) - De Amerikaanse politie heeft niemand gearresteerd in verband met de ontvoering van Nancy Guthrie. Lokale media meldden eerder dat drie mensen waren opgepakt bij een huiszoeking in de nacht van vrijdag op zaterdag, maar de politie zei later dat die personen niet zijn gearresteerd. Een man werd wel ondervraagd, meldt CNN op basis van de politie. Hij wordt er niet van verdacht de kidnapper te zijn.
15 uur geleden