'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft op Truth Social gezegd dat er meerdere personen zijn gearresteerd wegens vandalisme bij de Lincoln Memorial Reflecting Pool in Washington. Een van de mensen die zou zijn aangeklaagd is de 67-jarige David Carter Hearn, een drievoudig olympiër.
30 minuten geleden
LONDEN (ANP/AFP) - Koning Charles III gaat als eerste Britse vorst zijn persoonlijke belastingaangifte openbaar maken in een poging de transparantie van het koningshuis te verbeteren, maakte Buckingham Palace bekend. De koninklijke financiën liggen onder een steeds groter maatschappelijk vergrootglas.
33 minuten geleden
LONDEN (ANP/RTR) - De Britse premier Keir Starmer gaat naar verwachting maandag aftreden, meldt de Britse krant The Observer. Eerder berichtten media al dat hij dit weekend een keuze zou maken over het voortzetten van zijn premierschap. Volgens The Observer is Starmer tot de conclusie gekomen dat zijn positie onhoudbaar is.
5 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Amerikaanse vicepresident JD Vance is naar Zwitserland vertrokken voor gesprekken met Iran, meldt zijn woordvoerder. Vance zei tegen journalisten te hopen "vooruitgang" te boeken als het gaat om het stoppen van de aanvallen op Libanon en het Iraanse nucleaire programma.
6 uur geleden
AL-BUREIJ (ANP/AFP) - Bij een Israëlische droneaanval op het vluchtelingenkamp Bureij in Gaza is een journalist van Al Jazeera omgekomen, meldt de zender. Bij de aanval op een huis zouden ook twee anderen zijn omgekomen.
7 uur geleden
ISLAMABAD (ANP) - Het ministerie van Buitenlandse Zaken van Pakistan meldt dat eerder aangekondigde gesprekken tussen Iran en de Verenigde Staten zondag plaatsvinden in het Zwitserse Bürgenstock. Pakistan zegt te blijven optreden als bemiddelaar om een eerder gesloten tijdelijk akkoord verder uit te werken.
12 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP/RTR) - De Iraanse strijdkrachten hebben aangekondigd dat de Straat van Hormuz weer dichtgaat vanwege de aanvallen op Libanon. De Israëlische aanvallen op Libanon zijn volgens Teheran een ernstige schending van de overeenkomst die Iran afgelopen week met de Verenigde Staten heeft gesloten.
14 uur geleden