'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
BEIROET (ANP/AFP) - Israëlische aanvallen in het zuiden en oosten van Libanon hebben vier mensen het leven gekost, aldus de Libanese autoriteiten. Israël zegt te hebben geanticipeerd op een aankomende Hezbollah-aanval.
5 uur geleden
BELGRADO (ANP/AFP) - Op een herdenkingsdienst voor de deze week overleden Servische oorlogsmisdadiger Ratko Mladić in Belgrado zijn zo'n driehonderd mensen afgekomen, onder wie oud-militairen, een minister, familieleden en diverse functionarissen.
5 uur geleden
MOSKOU (ANP) - De Russische president Vladimir Poetin heeft alsnog verordonneerd de aanvallen op Kyiv te staken rond het bezoek van een Amerikaanse delegatie aan de Oekraïense hoofdstad. Zondag ontmoeten de onderhandelaars Steve Witkoff en Jared Kushner daar president Volodymyr Zelensky, in een poging de oorlog in Oekraïne ten einde te brengen. Het bestand duurt drie dagen en treedt per middernacht in.
7 uur geleden
PUILAURENS (ANP/BELGA) - Een grote natuurbrand in het Zuid-Franse departement Aude vraagt om veel inzet van brandweer en andere hulpdiensten, zo melden diverse Franse media.
8 uur geleden
MOSKOU (ANP/RTR) - Een privétoestel met daarin vermoedelijk de Amerikaanse onderhandelaars Steve Witkoff en Jared Kushner is aangekomen in Moskou. Dat meldt het Russische persbureau Interfax op gezag van de luchtvaartautoriteit. Het toestel is geland op de Vnoekovo-luchthaven.
10 uur geleden
PARIJS (ANP/AFP) - De Franse regering verwerpt beschuldigingen van Niger dat het achter de muiterij van afgelopen weekend zou zitten. In een interview met radiozender RFI noemde de Franse minister van Buitenlandse Zaken Jean-Noël Barrot de aantijgingen zaterdag "een puur verzinsel". Hij voegde eraan toe dat Frankrijk noch de intentie, noch de middelen bezit om zoiets op touw te zetten.
12 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Onderzoekers van de Amerikaanse overheid hebben ongeveer vijftig medewerkers van de militaire staf van het Pentagon onderworpen aan een leugendetectortest vanwege mogelijke lekken naar journalisten. Dat melden ingewijden aan The New York Times. De tests volgden op mediaberichten over tekorten aan belangrijke munitie door de oorlog met Iran.
18 uur geleden