'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft kritiek geuit op zijn Oekraïense ambtgenoot Volodymyr Zelensky en stelt dat het "tijd is dat Oekraïne een nieuwe president krijgt".
1 uur geleden
HOUSTON (ANP/RTR) - Twee mensen zijn in de Verenigde Staten om het leven gekomen nadat orkaan Isaias in de nacht van vrijdag op zaterdag aan land is gekomen. Ongeveer 800.000 inwoners van Florida, Alabama en Georgia zaten zonder stroom. Inmiddels is Isaias afgezwakt, maar zorgt naar verwachting nog tot ver landinwaarts voor windvlagen.
1 uur geleden
NASHVILLE (ANP) - Christa Pike is uit het ziekenhuis ontslagen, anderhalve week na de mislukte executiepoging in de Amerikaanse staat Tennessee. Dat melden het lokale tv-station WVLT en andere Amerikaanse media. Ze is teruggebracht naar de gevangenis waar ze al meer dan dertig jaar vastzit, laten haar advocaten weten.
2 uur geleden
NEW DELHI (ANP/RTR/DPA) - De politie in India heeft in New Delhi duizenden demonstranten opgepakt. De hoofdstad werd eerder op de dag zo goed als afgesloten in de aanloop naar een jongerenprotest.
4 uur geleden
RAMALLAH (ANP/RTR/AFP) - De Palestijnse leider Mahmoud Abbas heeft de parlementsverkiezingen van komende maand officieel geannuleerd. Het is nu de bedoeling dat zowel de presidents- als parlementsverkiezingen gaan plaatsvinden in september volgend jaar, schrijft persbureau WAFA.
5 uur geleden
ANKARA (ANP/AFP) - Turkije verbiedt vanaf 1 november het gebruik van sociale media door kinderen tot 15 jaar. Daarmee voegt het zich bij een groeiend aantal landen met wetgeving om kinderen te beschermen tegen de schadelijke effecten van onlineplatforms.
6 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Het Ierse voorzitterschap van de EU stelt voor om 140 miljard af te halen van de aankomende EU-meerjarenbegroting (2028-2034). Als tijdelijk voorzitter van de EU heeft Ierland de taak om een zogeheten onderhandelingsbox over de begroting te presenteren. Deze zal volgende week worden besproken op een top met EU-leiders.
8 uur geleden