'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
MOSKOU (ANP/RTR) - De Russische president Vladimir Poetin heeft gezegd de relatie met Europese landen te willen herstellen. Poetin stelt dat Rusland niet wil dat er een situatie zoals die bij de Straat van Hormuz ontstaat bij de Oostzee.
2 minuten geleden
LOS ANGELES (ANP) - De Britse acteur Patrick Stewart is overleden. Hij stierf woensdag op 86-jarige leeftijd na een kort ziekbed, heeft zijn agent donderdag bekendgemaakt. Stewart was onder meer bekend van rollen in Star Trek en X-Men.
1 uur geleden
PARAMARIBO (ANP) - Suriname gaat door met de uitzetting van 63 mennonieten uit Bolivia en Mexico, bevestigt de politiewoordvoerder donderdagmiddag lokale tijd. De kantonrechter heeft eerder op de dag besloten dat de mogelijke deportatie van de christelijke, traditionele landbouwers wel moet gebeuren volgens de wettelijke regels. De groep had in ongerept bosgebied zonder toestemming bomen gekapt en landbouwgronden aangelegd.
1 uur geleden
JERUZALEM (ANP/AFP) - De Israëlische oppositieleider Gadi Eisenkot waarschuwt dat premier Benjamin Netanyahu probeert om de uitslag van de verkiezingen verdacht te maken. Netanyahu's partij Likoed claimde dat de Arabische partijen de verkiezingen hadden "gestolen" door fraude te plegen, maar leverde daar geen bewijs voor.
1 uur geleden
PARIJS (ANP/RTR) - De Franse minister van Binnenlandse Zaken, Laurent Nuñez, heeft aangekondigd dat er zaterdag opnieuw 70.000 politieagenten ingezet zullen worden om de orde te handhaven bij protestacties. Nuñez stelt dat de betogingen een "zeer hoog risico" voor de openbare orde met zich meebrengen.
1 uur geleden
SARAJEVO (ANP/AFP) - In Bosnië en Herzegovina is een Italiaanse militaire helikopter neergestort. Meerdere inzittenden zijn omgekomen, meldt de EU-missie EUFOR waar het toestel onderdeel van was. Volgens het lokale ziekenhuis gaat het om vier doden en elf gewonden.
3 uur geleden
CARACAS (ANP/AFP) - De Venezolaanse oppositieleider María Corina Machado heeft tijdens haar eerste publieke optreden sinds haar terugkeer naar Venezuela Donald Trump bedankt. Volgens Machado heeft de Amerikaanse president de "poorten naar de vrijheid" geopend door president Nicolás Maduro gevangen te nemen.
3 uur geleden