'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
DHAKA (ANP/RTR/AFP/DPA) - In Bangladesh staan donderdag lange rijen bij stembureaus bij de eerste landelijke verkiezingen sinds de opstand van 2024. De veiligheidsdiensten hebben meer dan 950.000 agenten en militairen ingezet om te waken over het goede verloop van de stembusgang.
1 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - NAVO-landen in de buurt van Rusland hoeven niet te vrezen dat de versterkingen voor het Noordpoolgebied ten koste gaan van de verdediging van de oostflank, verzekert NAVO-topman Mark Rutte. "De NAVO is zo sterk dat we het allebei kunnen doen."
1 uur geleden
BARCELONA (ANP) - In de Spaanse regio Catalonië ligt het openbare leven stil door het noodweer dat het lagedrukgebied Nils brengt. Media melden windvlagen van meer dan 115 kilometer per uur en spreken over mogelijk het ergste noodweer in de afgelopen twintig jaar. Even ten noorden van Barcelona zijn windsnelheden van 140 kilometer per uur gemeten.
1 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Het VK levert nieuwe luchtverdedigingsraketten en -systemen aan Oekraïne, met een waarde van meer dan 500 miljoen pond (ruim 574 miljoen euro). Dat heeft de Britse minister John Healey in Brussel aangekondigd. Het VK doet dat om Oekraïne te beschermen tegen Poetins "brute aanvallen op energiecentrales en woningen", zei Healey.
1 uur geleden
KYIV (ANP/RTR/AFP) - Oekraïne heeft opnieuw melding gemaakt van een grote Russische aanval. De luchtmacht meldt dat 's nachts 24 ballistische raketten, een kruisraket en 219 drones zijn afgevuurd. Steden als Kyiv en Odesa zouden tot de hoofddoelen hebben behoord.
1 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Zweden gaat een nieuw wapenpakket voor Oekraïne financieren. Dat heeft de Zweedse minister Pål Jonson (Defensie) donderdag in Brussel aangekondigd. Het gaat om een derde pakket van Zweden voor het zogeheten PURL-inkoopprogramma van de NAVO.
1 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De Nederlandse militairen die met hun Reaper-verkenningsdrones aan de NAVO-oostflank patrouilleren, blijven langer in Roemenië. De missie wordt tot eind september verlengd, zegt demissionair defensieminister Ruben Brekelmans.
2 uur geleden