'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
LIMA (ANP) - De kandidaten voor het presidentschap van Peru gaan nek-aan-nek. Waar bij de recentste telling de conservatieve Keiko Fujimori was uitgelopen op haar rivaal Roberto Sánchez, is het in de nieuwste peiling weer het linkse congreslid dat voorligt: 50,3 procent tegenover 49,7 procent.
1 uur geleden
TEHERAN (ANP) - Israël heeft maandagochtend vroeg luchtaanvallen uitgevoerd op militaire doelen in het westen en midden van Iran, meldt het Israëlische leger. Iraanse staatsmedia melden dat er explosies zijn gehoord in Teheran, Tabriz en Isfahan.
2 uur geleden
PARIJS (ANP) - De Franse minister van Justitie, Gérald Darmanin, heeft openbaar aanklagers opgedragen om 70.000 aangiften "die met kinderen te maken hebben" met spoed te onderzoeken. Het Franse justitiesysteem heeft hier tot 14 juli, een nationale feestdag, de tijd voor gekregen. Darmanin neemt die stap na de moord op de 11-jarige Lyhanna.
2 uur geleden
MANILLA (ANP) - Na een zware aardbeving voor de kust van het Filipijnse eiland Mindanao is maandagochtend vroeg een tsunamiwaarschuwing afgegeven. Naast de Filipijnen zelf geldt de waarschuwing voor onder meer kustgebieden in Indonesië en Japan.
3 uur geleden
JEREVAN (ANP) - De Armeense premier Nikol Pasjinjan heeft de overwinning uitgeroepen bij de parlementsverkiezingen. Tijdens een persconferentie in de nacht van zondag op maandag noemde Pasjinjan de overwinning van zijn partij Burgercontract een "historische zege".
3 uur geleden
JERUZALEM (ANP) - In reactie op de raketaanvallen vanuit Iran, heeft Israël grensovergangen naar de Gazastrook gesloten. Het gaat om een "veiligheidsmaatregel", staat in een verklaring van overheidsinstantie COGAT, die onder meer de toegang tot Gaza coördineert.
3 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - De Amerikaanse president zei na de aanval van Iran op Israël dat hij Benjamin Netanyahu zal vragen af te zien van wraak. Dat verklaarde Donald Trump tegenover nieuwssite Axios. Het telefoongesprek tussen de president en de Israëlische premier zou inmiddels hebben plaatsgevonden.
6 uur geleden