'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
LUZERN (ANP/AFP) - Iran voert in Zwitserland nog steeds gesprekken met de Verenigde Staten, met bemiddeling van Pakistan en Qatar. De gesprekken zijn gericht op het beëindigen van de oorlog in het Midden-Oosten. Dat zei een diplomaat die op de hoogte is van de onderhandelingen zondagavond tegen persbureau AFP.
1 uur geleden
HAVANA (ANP/AFP) - Ramiro Valdés, een nauwe medewerker van de gebroeders Fidel en Raúl Castro, is op 94-jarige leeftijd overleden. Dat heeft de Cubaanse president Miguel Díaz-Canel bekendgemaakt. De Castro's waren toonaangevende figuren in de Cubaanse revolutie, die in 1959 eindigde met de afzetting van dictator Fulgencio Batista.
2 uur geleden
LUZERN (ANP/RTR/BLOOMBERG/AFP) - De Iraanse delegatie heeft in Zwitserland de locatie van de onderhandelingen met de Verenigde Staten verlaten, melden Iraanse persbureaus Tasnim en Fars op basis van bronnen. De Iraniërs zouden zijn vertrokken uit protest tegen het dreigement dat de Amerikaanse president Donald Trump tijdens de gesprekken uitte om Iran opnieuw aan te vallen.
4 uur geleden
BEIROET (ANP/AFP) - Hezbollah-leider Naim Qassem heeft het idee van een Israëlische veiligheidszone in Libanon verworpen. Eerder op zondag had de Israëlische premier Benjamin Netanyahu gezegd dat zijn troepen in het zuiden van het land zouden blijven "zolang dat nodig is".
4 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP) - Volgens Iraanse staatsmedia duurden de eerste gesprekken tussen de Verenigde Staten en Iran tachtig minuten en is het Iraanse kernprogramma nog niet aan de orde gekomen. Delegaties van de VS en Iran zijn in Zwitserland bijeen om met bemiddeling van Pakistan en Qatar een onlangs overeengekomen 'memorandum van overeenstemming' uit te werken in een definitief vredesakkoord.
4 uur geleden
NAIROBI (ANP/RTR/AFP) - De Ethiopische premier Abiy Ahmed heeft de parlementsverkiezingen met een ruime meerderheid gewonnen. Volgens de kiescommissie krijgt zijn Welvaartspartij (PP) 90 procent van de zetels in handen, ongeveer net zoveel als vijf jaar geleden.
5 uur geleden
PARIJS (ANP/AFP) - De helft van Frankrijk krijgt maandag te maken met code rood vanwege de hitte, meldt weerinstituut Météo-France. De temperaturen zullen naar verwachting verder oplopen tijdens deze hevige hittegolf.
5 uur geleden