'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
BEIROET (ANP/AFP) - Israël heeft een luchtaanval uitgevoerd op de Libanese hoofdstad Beiroet. Het is de eerste keer dat die stad weer wordt bestookt sinds het ingaan van het staakt-het-vuren halverwege april.
4 uur geleden
LAS PALMAS (ANP/AFP) - Het evacuatievliegtuig dat bezig is met het vervoer van opvarenden van het cruiseschip Hondius, moest uitwijken omdat het geweigerd werd in Marokko. Het toestel zou eigenlijk bijtanken in Marrakesh, maar kreeg daarvoor geen toestemming, zeggen bronnen bij de autoriteiten van de Canarische Eilanden tegen het Spaanse persbureau EFE en tegen AFP. Volgens AFP moest ook iets gerepareerd worden aan de veiligheidsmaatregelen rond een patiënt.
5 uur geleden
ASHKELON (ANP) - De Spaanse Flotilla-activist die vastzit in een Israëlische cel heeft volgens zijn actiegroep zijn hongerstaking omgezet in een zogenoemde 'droge hongerstaking'. Dat betekent dat Saif Abukeshek niet alleen niet meer eet, maar ook gestopt is met drinken. Dat houdt een mens normaal gesproken een week uit.
6 uur geleden
GRAN CANARIA (ANP) - Een van de twee vliegtuigen die onderweg waren met opvarenden van het cruiseschip Hondius, is uitgeweken naar Gran Canaria, blijkt uit trackinggegevens. De reden is onduidelijk.
6 uur geleden
ATLANTA (ANP) - Ted Turner, de oprichter van de Amerikaanse nieuwszender CNN, is overleden, meldt CNN. Hij werd 87 jaar.
8 uur geleden
KYIV (ANP) - Hongarije heeft geld en andere bezittingen van de Oschadbank teruggegeven aan Oekraïne, meldt president Volodymyr Zelensky op X. Begin maart werden twee geldauto's in beslag genomen met 40 miljoen dollar, 35 miljoen euro en 9 kilo goud aan boord. Zeven bankmedewerkers werden tijdelijk vastgezet. Volgens de Hongaarse autoriteiten was het een onderzoek naar witwassen.
8 uur geleden
PARIJS (ANP) - Een Frans vliegdekschip en ondersteunende oorlogsschepen maken zich op voor hulp bij het vrijmaken van de Straat van Hormuz. De Charles de Gaulle vaart alvast richting de zeestraat om meteen te kunnen beginnen als de Verenigde Staten en Iran stoppen met vechten, laat het Franse ministerie van Defensie weten.
9 uur geleden