'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP) - De Revolutionaire Garde heeft vanuit Iran meerdere ballistische raketten afgevuurd op Amerikaanse militaire bases in het Midden-Oosten. Dat meldt het Amerikaanse leger, dat tevens zegt dat het alle projectielen heeft onderschept. Volgens de Amerikaanse nieuwssite Axios was een basis in Jordanië een van de doelwitten.
1 uur geleden
KUMAMOTO (ANP) - Volgens de Japanse staatsomroep NHK zijn twee vrouwen omgekomen na een explosie dinsdag in een winkelcentrum in de Japanse zuidelijke regio Kumamoto. Eerder meldde NHK dat er mogelijk nog twintig tot dertig mensen in het gebouw aanwezig waren, die echter niet bereikbaar waren. Een persoon was "in een toestand van hartstilstand", aldus NHK.
1 uur geleden
WINDER (ANP/RTR) - De 16-jarige Colt Gray is veroordeeld tot levenslang voor het doodschieten van vier mensen op de Apalachee High School in de staat Georgia toen hij 14 jaar oud was. Hij gebruikte daarvoor een aanvalsgeweer dat hij van zijn vader voor Kerst had gekregen.
3 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft de overleden senator Lindsey Graham een laatste eer bewezen bij een herdenkingsceremonie. Trump prees zijn partijgenoot als een "legende" en "echt een geweldige politicus".
5 uur geleden
KYIV (ANP) - De Oekraïense minister van Buitenlandse Zaken Andri Sybiha zegt een "openhartig" gesprek te hebben gevoerd met zijn Iraanse ambtgenoot Abbas Araghchi. Dat gesprek volgde op een boze reactie vanuit Iran nadat Oekraïne een vrachtschip aanviel op de Kaspische Zee. Daarbij zou een Iraniër zijn omgekomen. Araghchi zegt ook geen escalatie te willen.
6 uur geleden
MADRID (ANP) - De autoriteiten in de regio Madrid hebben een deel van de beperkingen die waren ingesteld vanwege de grote natuurbranden in de buurt weer opgeheven, berichten Spaanse media als El País en Europa Press. Nadat eerder op de dag al was aangekondigd dat de inwoners van een aantal geëvacueerde dorpen weer terug naar huis mochten, zijn nu ook belangrijke autowegen in de regio heropend.
6 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Oekraïense president Volodymyr Zelensky heeft met zijn Amerikaanse ambtgenoot Donald Trump gesproken over het produceren van Patriot-raketten in Oekraïne. Trump zei tijdens de NAVO-top begin deze maand dat Kyiv mogelijk een licentie krijgt om zelf die wapens te maken. Die zijn belangrijk voor de Oekraïense luchtverdediging.
8 uur geleden