'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft het Oval Office, de presidentiële werkkamer in het Witte Huis, tot nationaal monument verklaard. Daartoe zette hij donderdag zijn handtekening. Trump wil zo vermijden dat zijn opvolgers de wijzigingen die hij aanbracht in het kantoor weer ongedaan kunnen maken. Hij liet er onder meer de muren met bladgoud decoreren.
44 minuten geleden
AUSTIN (ANP) - De aankomende gouverneur van de Amerikaanse staat Texas, de Democraat Gina Hinojosa, wil dat de staat zijn coulante houding tegen datacenters laat varen zolang er geen maatregelen zijn getroffen om de inwoners van Texas te beschermen. Dat zei ze in een interview met CNN.
47 minuten geleden
WASHINGTON (ANP/BLOOMBERG) - Thomas Massie, een Republikeins lid van het Huis van Afgevaardigden, heeft tegen persbureau Bloomberg gezegd dat hij "absoluut" een voorstel tot afzetting indient tegen minister van Defensie Pete Hegseth zodra het Huis volgende week weer bijeenkomt. Om zo'n procedure te starten is een gewone meerderheid in het Huis genoeg.
2 uur geleden
HAVANA (ANP/AFP) - De onafhankelijke journalist Yoani Sánchez, een gerespecteerde verslaggever in Cuba, heeft bekendgemaakt dat ze is vrijgelaten na een "willekeurige detentie" van enkele uren in Havana.
2 uur geleden
BERLIJN (ANP) - De opwarming van de aarde kan in theorie rond 2050 tot stilstand worden gebracht, bij een opwarming van circa 1,7 graden ten opzichte van de pre-industriële tijd, concluderen onderzoekers van Climate Analytics in een vrijdag verschenen rapport. Om dat voor elkaar te krijgen, moeten er twee dingen gebeuren: fossiele brandstoffen als olie, gas en kolen moeten zo snel mogelijk worden afgebouwd én de uitstoot van methaangas en andere broeikasgassen die relatief kort in de atmosfeer blijven hangen moet nu echt worden aangepakt.
2 uur geleden
PARIJS (ANP) - Volgens voorlopige cijfers die het Franse ministerie van Binnenlandse Zaken om 20.00 uur naar buiten bracht, zijn er donderdag door heel Frankrijk 448 mensen gearresteerd bij nieuwe protesten tegen onder meer hoge kosten voor levensonderhoud en de staat van het onderwijs. Daarnaast raakten in totaal 53 leden van de veiligheidstroepen gewond.
2 uur geleden
WASHINGTON (ANP/BLOOMBERG) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft in het Witte Huis een ontmoeting gehad met de Russische presidentiële gezant Kirill Dmitrijev. Het was de eerste ontmoeting tussen de twee. Na afloop zei Trump tegen verslaggevers dat er een "groot akkoord" aan zit te komen dat "meer dan alleen Oekraïne" en "mogelijk heel Europa" omvat. Details gaf hij niet.
2 uur geleden