'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
NEW ORLEANS (ANP/DPA) - De haven van New Orleans heeft de eigenaren van de tanker aangeklaagd die vrijdag is gebotst tegen een riviercruiseschip op de rivier de Mississippi. Dat schreven Amerikaanse media zaterdag.
44 minuten geleden
SANTA CRUZ DE SUCCHABAMBA/ZAÑA (ANP/RTR/AFP) - Paus Leo heeft zaterdag gewaarschuwd voor de leegloop van het gebied van het oude Incarijk in de Peruaanse Andes. Hij deed dat tijdens een openluchtmis in het plaatsje Santa Cruz de Succhabamba, waar hij per helikopter arriveerde. In de jaren dat hij nog als priester in Peru werkte, bezocht hij het plaatsje te paard.
51 minuten geleden
NEW YORK (ANP) - De veiling van het werk Bloeiende kastanjebomen van Vincent van Gogh door Sotheby's is problematisch geworden, omdat het werk in de nazitijd mogelijk onder dwang is verkocht. Dat meldt de BBC.
3 uur geleden
KHAN YOUNIS (ANP/RTR) - Hamas-commandant Samir Abu Younis is om het leven gekomen bij een Israëlisch bombardement in Khan Younis in de Gazastrook. Dat zeiden bronnen binnen Hamas tegen persbureau Reuters.
3 uur geleden
TEHERAN (ANP/RTR) - In de Straat van Hormuz zijn zaterdag drie olietankers in brand gevlogen nadat ze zeemijnen hebben geraakt. Dat melden Iraanse staatsmedia.
3 uur geleden
STARBASE (ANP/AFP) - De ruimtevaartonderneming SpaceX heeft voor het eerst met behulp van onder meer robotarmen van een lanceertoren de terugkeer van de Starship-raket volledig gecontroleerd gerealiseerd. De Starship-raket was ongeveer twintig uur eerder gelanceerd vanaf de Starbase in Texas voor een testvlucht. Daarna is de bovenste trap van de raket gecontroleerd teruggekeerd en opgevangen door robotarmen boven de lanceerinrichting.
5 uur geleden
ANTALYA (ANP/AFP) - Duizenden demonstranten gingen de straat op in Antalya waar COP31 wordt gehouden. De politie schat dat zo'n 7000 demonstranten aanwezig waren. Ze beschuldigden politieke leiders bij de klimaattop ervan te weinig te hebben gedaan voor mensen die het zwaarst te lijden hebben onder milieuvervuiling.
9 uur geleden