'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP/RTR) - De hoogste generaals van de Verenigde Staten en Israël hebben vrijdag overleg gevoerd in het Pentagon te midden van de oplopende spanningen met Iran. Dat zeiden twee Amerikaanse functionarissen tegen persbureau Reuters.
40 minuten geleden
DNIPRO (ANP/RTR) - Oekraïense regionale autoriteiten hebben gemeld dat een bedrijfsbus ten oosten van de stad Dnipro is getroffen door een Russische drone die vlak bij het voertuig insloeg. Daardoor zouden vijftien doden en meerdere gewonden zijn gevallen.
2 uur geleden
SION (ANP/AF) - Een 18-jarige Zwitser die gewond raakte bij de dramatische brand met oud en nieuw in een café in het Zwitserse Crans-Montana is in een ziekenhuis in Zürich overleden, meldt de Zwitserse justitie.
5 uur geleden
BRATISLAVA (ANP/AFP) - De veiligheidsadviseur van de Slowaakse regering, ex-minister van Buitenlandse Zaken Miroslav Lajcak, is opgestapt naar aanleiding van mails met de Amerikaanse zakenman en zedendelinquent Jeffrey Epstein. Lajcak zegt niets verkeerd te hebben gedaan en dat de omvang van Epsteins misbruik bij hem toen niet bekend was. Premier Robert Fico betreurt het vertrek van de ervaren diplomaat.
5 uur geleden
KYIV (ANP) - De Oekraïense president Volodymyr Zelensky meldt dat er komende week nieuw overleg met Rusland en de Verenigde Staten plaatsvindt in Abu Dhabi. Dat gebeurt op 4 en 5 februari, schrijft hij op X.
7 uur geleden
QUETTA (ANP/RTR/AFP) - Het dodental door onrust in de Pakistaanse provincie Beloetsjistan is opgelopen tot bijna tweehonderd. Separatisten bestormden daar zaterdag onder meer banken, politiebureaus en militaire installaties. De autoriteiten zeggen dat in twee dagen tijd 31 burgers, 17 leden van de veiligheidstroepen en 145 opstandelingen zijn gedood.
7 uur geleden
TURIJN (ANP/DPA) - Zeker 31 politiemensen zijn gewond geraakt bij uit de hand gelopen protesten in Turijn. Dat melden de Italiaanse autoriteiten, die ook spreken over tien aanhoudingen. Over het aantal gewonde demonstranten bestaat onduidelijkheid.
8 uur geleden