'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
PARIJS (ANP/AFP) - De Franse president Emmanuel Macron gaat komende week naar de overzeese gemeenschap Saint-Pierre en Miquelon. De Canadese premier Mark Carney sluit ook aan. De leiders willen onder meer aandacht voor de "soevereiniteit van landen", meldt het Élysée, Macrons paleis. Eerder deze week had de Amerikaanse president Donald Trump gesuggereerd dat hij Saint-Pierre en Miquelon samen met Canada en nog veel meer gebieden die bij andere landen horen bij de VS wil trekken.
22 minuten geleden
ANKARA (ANP/AFP/DPA) - De Turkse politie heeft een reeks invallen gedaan bij horecagelegenheden en woningen van lhbtqi'ers. Volgens de minister van Justitie was dat onderdeel van president Recep Tayyip Erdoğans zogenoemde Decennium van het Gezin, gericht op het "beschermen van onze kinderen, de institutie van het gezin en de maatschappelijke orde".
58 minuten geleden
KYIV (ANP) - Rusland heeft volgens Oekraïne een aanval uitgevoerd nabij de Oekraïens-Poolse grens. Minister Andri Sybiha van Buitenlandse Zaken spreekt op X van "barbaarse aanvallen" die niet alleen op zijn land gericht zijn, maar ook op de Europese Unie en de NAVO. Hij grijpt het voorval aan om om meer steun te vragen. De spoorbeheerder meldde volgens Oekraïense media ook een aanval op een passagierstrein, op zo'n 2 kilometer van de Poolse grens.
1 uur geleden
BERLIJN (ANP) - De invloedrijke Duitse christendemocraat Markus Söder steunt bondskanselier Friedrich Merz. Hij zegt in een interview met de krant Bild dat hij vindt dat zijn partijgenoten achter hem moeten staan. Söder is de leider van CSU, de Beierse zusterpartij van Merz' CDU.
3 uur geleden
PORT VILA (ANP/AFP) - De autoriteiten van eilandstaat Vanuatu werken aan een grootscheepse zoektocht naar dertig opvarenden van een gezonken veerboot. De boot zonk in een ruwe zee tussen twee eilanden. Vijftien passagiers wisten te ontkomen. Reddingswerkers hebben één lichaam geborgen.
5 uur geleden
SANTIAGO (ANP/AFP) - Tijdens een herdenking van de slachtoffers van de dictatuur van Augusto Pinochet, zijn vrijdag in Chili bijna driehonderd mensen gearresteerd. Dat maakten de Chileense autoriteiten zaterdag bekend.
5 uur geleden
SHARURA (ANP/AFP/DPA) - De Houthi's hebben met drones en raketten een militaire basis in het zuiden van Saudi-Arabië aangevallen. Volgens een militaire woordvoerder van de door Iran gesteunde groepering was de aanval gericht op wapendepots en commandocentra.
5 uur geleden