'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
JERUZALEM (ANP) - De Israëlische premier Benjamin Netanyahu stelde voor om nog voor verkiezingsdag aanvallen op Iran uit te voeren. Drie hooggeplaatste Israëlische defensiefunctionarissen melden dat aan The New York Times. Volgens de bronnen stuitte Netanyahu op weerstand van de Israëlische legerchef Eyal Zamir, waardoor de aanval er niet kwam.
33 minuten geleden
PARIJS/MARSEILLE/LYON (ANP) - In meerdere Franse steden zijn mensen maandagavond de straat opgegaan om te demonstreren tegen racisme na een schietpartij in twee voorsteden van Parijs vrijdag. Daarbij viel een dode en raakten vijf mensen gewond. President Emmanuel Macron sprak van een racistische terreurdaad.
39 minuten geleden
RIYAD (ANP/AFP/RTR) - Saudi-Arabië zegt in de nacht van maandag op dinsdag aanvallen van de Houthi-rebellen in Jemen te hebben afgeslagen. Er zouden drie ballistische raketten en vier drones zijn onderschept die onderweg waren naar gebieden in respectievelijk het oosten en zuiden van Saudi-Arabië.
45 minuten geleden
KYIV (ANP/RTR) - Rond de Oekraïense stad Olesjky is in de nacht van maandag op dinsdag om 02.00 uur (Nederlandse tijd) een humanitair bestand ingegaan. Het Russische ministerie van Defensie liet op Telegram weten aanvallen op Cherson te hebben opgeschort vanwege het plaatselijke staakt-het-vuren. In de Oekraïense hoofdstad Kyiv klonken rond dat tijdstip juist explosies na een eerdere dodelijke aanval, aldus verslaggevers van Reuters.
51 minuten geleden
LOS ANGELES (ANP/RTR) - Jay-Z zal optreden tijdens de volgende halftimeshow in de Super Bowl. In februari volgend jaar staat de rapper op het podium van het SoFi Stadium in Los Angeles voor de pauzeshow van de finale van het American footballseizoen.
53 minuten geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - Voormalig directeur van de FBI James Comey is voor de derde keer aangeklaagd door het Amerikaanse ministerie van Justitie. Volgens de aanklacht deelde hij in oktober 2016 geheime informatie over de nationale veiligheid met een verslaggever van The New York Times.
4 uur geleden
BRASILIA (ANP/AFP) - De Braziliaanse senator Flávio Bolsonaro zegt dat hij van het hooggerechtshof het land niet mag verlaten. De rechtse politicus verloor zondag de presidentsverkiezingen van de zittende president Luiz Inácio Lula da Silva, een uitslag die hij niet erkent.
8 uur geleden