'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
BEIROET (ANP) - De Israëlische krijgsmacht (IDF) heeft de grondoperaties in het zuiden van Libanon uitgebreid tot boven de zelf ingestelde 'gele lijn', schrijft de Israëlische krant Haaretz. De lijn is een onofficiële afbakening van "Israëlisch grondgebied" in Zuid-Libanon, die Israël afgelopen april aankondigde.
2 uur geledenTEHERAN (ANP) - De internettoegang in Iran is weer gedeeltelijk hersteld, meldt internetmonitor NetBlocks in een post op sociaal netwerk Mastodon. Maandag schreven de Iraanse staatsmedia dat president Masoud Pezeshkian had bevolen de internationale internettoegang te herstellen. Vicepresident Mohammad Reza Aref heeft bevestigd dat de eerste stappen hiervoor zijn gezet.
2 uur geledenTEHERAN (ANP/RTR) - De Verenigde Staten hebben het staakt-het-vuren geschonden door de zuidelijke Iraanse provincie Hormozgan aan te vallen. Dat zegt het Iraanse ministerie van Buitenlandse Zaken in een verklaring. De VS vielen eerder deze week naar eigen zeggen mijnenleggers en raketlanceerinstallaties aan in het aan de Straat van Hormuz grenzende gebied.
4 uur geledenBRUSSEL (ANP) - Belgische politici hebben afschuw, rouw en medeleven geuit om het dodelijke ongeluk tussen een trein en een schoolbusje in het Vlaamse Buggenhout. Daardoor kwamen tot nu toe vier mensen om het leven, onder wie twee tieners.
4 uur geledenBUGGENHOUT (ANP) - De mensen die om het leven kwamen door de aanrijding tussen een trein en een schoolbusje in het Vlaamse Buggenhout waren tussen de 12 en 49 jaar oud, heeft het parket bekendgemaakt op een persconferentie. Vijf kinderen zijn in kritieke toestand naar het ziekenhuis gebracht, maar hun situatie is stabiel.
5 uur geledenBRUSSEL (ANP) - "Vandaag rouwt Europa mee met België", schrijft voorzitter Ursula von der Leyen op X naar aanleiding van het dodelijke ongeluk tussen een trein en een schoolbusje in het Vlaamse Buggenhout. Volgens de Belgische minister Jean-Luc Crucke (Mobiliteit) kwamen vier inzittenden van de schoolbus om door het ongeluk, onder wie twee tieners.
5 uur geledenBEIROET (ANP/DPA) - Door Israëlische aanvallen op Libanon zijn zeker twaalf mensen omgekomen, melden Libanese staatsmedia. Er werden meerdere aanvallen gemeld in het zuiden van het land sinds maandagavond, nadat de Israëlische premier Benjamin Netanyahu had aangekondigd de gevechten tegen Hezbollah te intensiveren.
6 uur geleden