'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
NAVARRE (ANP/AFP) - Orkaan Isaias is al merkbaar aan de Amerikaanse kust en komt naar verwachting vrijdagavond lokale tijd aan land. Het zou de eerste orkaan zijn die het Amerikaanse vasteland sinds 2024 treft. In delen van Florida zijn evacuatiebevelen afgegeven en er wordt gewaarschuwd voor overstromingen.
2 uur geleden
PANAMA-STAD (ANP/AFP) - Voor de kust van Panama heeft een zeer zware aardbeving plaatsgevonden. Die had volgens eerste schattingen van het Amerikaanse geologische centrum USGS een kracht van 7.6 en vond plaats op 10 kilometer diepte.
4 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Bij de onlusten in Brussel zijn tot nog toe 110 mensen opgepakt. Dat meldt stadsmedium Bruzz op gezag van de betreffende politiezone. Het gaat volgens de dienst om dertig arrestaties en een tachtigtal bestuurlijke aanhoudingen. In de stad werd gedemonstreerd door vakbonden tegen bezuinigingen.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederland en zeven andere landen hebben in een gezamenlijke verklaring hun steun uitgesproken voor het Internationaal Strafhof (ICC). De ministers van Buitenlandse Zaken van de acht landen "betreuren en zijn het zeer oneens" met de Amerikaanse aankondiging nieuwe sancties op te leggen aan het in Den Haag gevestigde hof.
7 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Op Belgisch initiatief spreken de Europese ministers van Buitenlandse Zaken maandag over de aangekondigde Amerikaanse sancties tegen het Internationaal Strafhof (ICC). Dat meldt de minister van Buitenlandse Zaken van dat land, Maxime Prévot, op X.
7 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De Europese Commissie hekelt de vrijdag aangekondigde Amerikaanse sancties tegen het Internationaal Strafhof (ICC). In een verklaring noemt de Commissie het "diep te betreuren dat de Verenigde Staten de intentie heeft medegedeeld om sancties op te leggen".
7 uur geleden
KHARTOEM (ANP/AFP) - Bij een droneaanval in het zuiden van Soedan zijn 26 vrouwen en vier kinderen om het leven gekomen, melden ooggetuigen en de lokale gouverneur. De aanval zou zijn uitgevoerd door de paramilitaire Rapid Support Forces (RSF), die al jaren een oorlog uitvechten met het regeringsleger.
8 uur geleden