'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
MADRID (ANP/AFP) - De Spaanse veiligheidsdienst heeft voorafgaand aan de massale instroom van migranten in de exclave Ceuta al gewaarschuwd voor een dergelijk incident. De Spaanse premier Pedro Sánchez zei eerder in het parlement juist dat er geen signalen waren voor zo'n instroom, maar uit nu vrijgegeven documenten blijkt het tegendeel.
15 minuten geleden
ABHA (ANP/RTR) - De Houthi's hebben voor de tweede dag op rij meerdere Saudische steden aangevallen. Volgens de door Saudi-Arabië geleide coalitie die het in Jemen tegen de Houthi's opneemt, zijn onder meer Abha, Khamis Mushait en Jazan bestookt met ballistische raketten en drones.
52 minuten geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Amerikaanse president Donald Trump stelt dat Iran met zijn aanvallen de uitkomst van de Amerikaanse tussentijdse verkiezingen probeert te beïnvloeden. Hij voorspelt dat de oorlog na die zogenoemde midterms in november direct zal eindigen, omdat Iran het dan niet meer vol kan houden. Ook zouden dan de olieprijzen meteen dalen.
1 uur geleden
SOEMY (ANP/RTR/DPA) - In de Noord-Oekraïense stad Soemy is een winkelcentrum geraakt door een drone. Daarbij zijn drie doden gevallen, meldt de regionale gouverneur Oleh Hryhorov. Twee mensen raakten gewond.
2 uur geleden
OSLO (ANP/AFP) - Het vliegtuig van de Oekraïense president Volodymyr Zelensky is dinsdag vlak na het opstijgen in Moldavië bijna geraakt door een drone. Dat meldt de Noorse premier Jonas Gahr Støre, die Zelensky na de reis ontving in Oslo.
2 uur geleden
SWINDON (ANP) - De Britse politie heeft een man gearresteerd die ervan verdacht wordt met de Russische inlichtingendiensten te hebben samengewerkt. Hij is aangeklaagd voor onder meer de voorbereiding van een sabotageactie.
3 uur geleden
WENEN (ANP/AFP) - Het Internationaal Atoomenergieagentschap (IAEA) stapt naar de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties met klachten over Iran. Het land moet meewerken aan inspecties, vindt de zogenoemde Raad van Gouverneurs van het agentschap. De stap dient vooral om de diplomatieke druk op te voeren. De kans lijkt klein dat de Veiligheidsraad daadwerkelijk zal ingrijpen.
3 uur geleden