'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
NEW YORK (ANP) - Oekraïne heeft twee Noord-Koreaanse krijgsgevangenen overgeleverd aan Zuid-Korea, meldde de Oekraïense president Volodymyr Zelensky in zijn toespraak bij de Verenigde Naties. Seoul had eerder al aangegeven die mannen graag op te vangen, maar Kyiv had nog niet aangegeven of dat ook het plan was.
35 minuten geledenNEW YORK (ANP/AFP) - De voormalige machtige filmproducent Harvey Weinstein heeft bij de nieuwe behandeling van een zaak rond seksueel geweld vijftien jaar gevangenisstraf gekregen. Het gaat om het misbruik van zijn voormalige productieassistent Miriam Haley.
3 uur geledenBRUSSEL (ANP/BELGA) - België doet in 2027 mee aan het Eurovisiesongfestival. Dat heeft de Vlaamse publieke omroep woensdag bekendgemaakt. In verschillende landen, waaronder Nederland, zagen zenders en omroepen daar vorig jaar nog van af uit onvrede over de deelname van Israël.
3 uur geledenNEW YORK (ANP/AFP/RTR) - De Verenigde Staten hebben de Russische president Vladimir Poetin uitgenodigd voor een top van de G20 in december, maakte de Amerikaanse buitenlandminister Marco Rubio bekend. Hij had woensdag een ontmoeting met zijn Russische ambtgenoot Sergej Lavrov tijdens een bijeenkomst van de Verenigde Naties in New York.
3 uur geledenANKARA (ANP/AFP) - De burgemeester van Ankara heeft zijn vertrek aangekondigd bij de oppositiepartij CHP. Mansur Yavaş zet zijn politieke loopbaan voort als onafhankelijk politicus, zo heeft hij aangekondigd op X. Hij geldt als een van de belangrijkste oppositiepolitici van het land.
3 uur geledenNEW YORK (ANP) - De Iraanse president Masoud Pezeshkian heeft tijdens zijn toespraak voor de Verenigde Naties gezegd dat zijn land de afgelopen zeven maanden "slachtoffer van terrorisme" is geweest. De Amerikaanse president Donald Trump sprak dinsdag over Iraanse "terreur", maar volgens Pezeshkian is het juist andersom.
4 uur geledenNEW YORK (ANP/AFP) - De Syrische leider Ahmed al-Sharaa heeft in zijn bijdrage aan het plenair debat van de Algemene Vergadering van de VN herhaald dat de door Israël bezette Golanhoogten Syrisch zijn en blijven. De omstreden landsdelen, grenzend aan het noorden van Israël, worden al decennia door Israël geclaimd en gelden vandaag de dag als Israëlische bufferzone.
5 uur geleden