'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP) - Republikeinse en Democratische leiders in de Amerikaanse Senaat en het Witte Huis hebben een akkoord bereikt over een belangrijk pakket begrotingsvoorstellen. Daarmee kan worden voorkomen dat overheidsinstanties vanaf zaterdag deels worden gesloten, aldus een medewerker van de Democratische leiding in de Senaat.
14 minuten geleden
ABUJA (ANP) - Een vermoedelijk jihadistische aanval heeft tientallen mensen het leven gekost in het noordoosten van Nigeria. Dat meldden lokale bronnen aan persbureau AFP. De aanval is nog niet opgeëist. Het is het zoveelste geweldsincident in de Sahel-regio.
14 minuten geleden
HUELVA (ANP) - De Spaanse koning Felipe en koningin Letizia hebben nabestaanden van de treinramp in Zuid-Spanje een hart onder de riem gestoken. Het koningspaar was aanwezig bij een grote herdenking in Huelva, waar ze uitgebreid de tijd namen om met familieleden van de tientallen slachtoffers te spreken.
2 uur geleden
CHICAGO (ANP/RTR) - Een voormalige hulpsheriff is in de Verenigde Staten veroordeeld tot de maximale gevangenisstraf van twintig jaar voor het doodschieten van een ongewapende zwarte vrouw in haar huis. Zij had in juli 2024 juist het alarmnummer gebeld om een mogelijke indringer te melden.
4 uur geleden
NEW YORK (ANP) - De secretaris-generaal van de Verenigde Naties roept de Verenigde Staten en Iran op een diplomatieke oplossing te zoeken. De landen hebben elkaar bedreigd met militair geweld. Volgens António Guterres moeten de landen met hulp van bemiddelaars in gesprek.
5 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - Volgens de Amerikaanse president Donald Trump is de Russische president Vladimir Poetin bereid een week de aanvallen op de Oekraïense hoofdstad Kyiv en andere Oekraïense steden te staken tijdens de bittere kou in het land. Trump zei dat hij aan Poetin had gevraagd een week niet te schieten en die zou daarmee hebben ingestemd. De Oekraïense president Volodymyr Zelensky heeft Trump bedankt en zegt te hopen dat die toezegging wordt nageleefd.
7 uur geleden
TEHERAN (ANP) - Europa doet niets om te voorkomen dat er oorlog uitbreekt in Iran en maakt het alleen maar erger, zegt de Iraanse minister van Buitenlandse Zaken Abbas Araghchi op X. Dat de Iraanse Revolutionaire Garde op de terreurlijst is gezet, is volgens de minister "een grote strategische fout".
7 uur geleden