'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
LA PAZ (ANP) - Het Boliviaanse Openbaar Ministerie heeft een arrestatiebevel uitgevaardigd tegen oud-president Evo Morales (2006-2019). Dit vanwege zijn rol bij protesten tegen de regering die het land in mei en juni vijftig dagen lang lamlegden.
1 uur geleden
BUFFALO (ANP) - De man die in 2022 op het podium van een kunstinstituut in New York schrijver Salman Rushdie neerstak en gedeeltelijk blind maakte, is nu ook schuldig bevonden aan terrorisme. De man werd in 2025 al schuldig bevonden aan poging tot moord en veroordeeld tot 25 jaar gevangenisstraf.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Het Amerikaanse ministerie van Defensie heeft wapenproducent Lockheed Martin een contract ter waarde van 59 miljard dollar (zo'n 51,5 miljard euro) gegund om de productie van Patriot-raketten de komende zeven jaar te verdrievoudigen. Hiermee wil de regering de munitievoorraad, die door de oorlog met Iran flink is geslonken, weer op peil brengen.
1 uur geleden
LONDEN (ANP) - Groot-Brittannië gaat 8,4 miljard pond (ongeveer 9,8 miljard euro) investeren in kernonderzeeërs. Het programma zal volgens de Britse premier Andy Burnham zorgen voor 47.000 banen en leerwerktrajecten. Dat zal de pas aangetreden premier volgens een verklaring van Downing Street 10 donderdag bekendmaken.
1 uur geleden
SAN JUAN (ANP/AFP) - In het westen van Argentinië zijn zeven mensen omgekomen door een ongeluk met een blushelikopter. Het toestel werd gebruikt bij het bestrijden van een brand in natuurpark Ischigualasto. Onder de doden zijn brandweerlieden, politieagenten en personeel van de civiele beschermingsdienst.
4 uur geleden
VALE DE TELHAS (ANP) - In het noorden van Portugal zijn mensen uit een dorp geëvacueerd vanwege een natuurrand die zich snel verspreidt, meldt nieuwssite Observador. Het vuur zou het hele dorp Vale de Telhas inmiddels omsingelen.
4 uur geleden
KYIV (ANP) - Volgens de Oekraïense president Volodymyr Zelensky is het "zeer waarschijnlijk" dat Rusland in de nacht van woensdag op donderdag een enorme luchtaanval zal uitvoeren. Hij schrijft op X dat de Russen al een paar dagen bezig zijn met de voorbereiding van die grootschalige aanvalsgolf.
5 uur geleden