'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
TEHERAN (ANP/AFP/RTR) - De Iraanse minister van Buitenlandse Zaken Abbas Araghchi heeft de indirecte onderhandelingen met de Verenigde Staten zeer intensief genoemd. In een interview met het Iraanse staatspersbureau IRNA noemt hij daarbij ook Qatar en Pakistan "zeer actief betrokken" als bemiddelende partijen. Iran en de VS spreken elkaar niet direct, maar via de bemiddelende landen.
15 minuten geleden
BRUSSEL (ANP) - De Belgische koning Filip spreekt dinsdag, woensdag en donderdag met de partijvoorzitters van de vijf coalitiepartijen. Vrijdagochtend komt premier Bart De Wever opnieuw bij de koning. Dan moet het duidelijk worden of er nog hoop is op een begrotingsakkoord, of dat verkiezingen onvermijdelijk zijn. De koning voelt niets voor nieuwe verkiezingen.
1 uur geleden
BOEDAPEST (ANP/RTR) - Een vliegtuig van de Hongaarse luchtvaartmaatschappij Wizz Air, op weg van Londen naar Sofia, is vanwege een bomdreiging uitgeweken naar Boedapest. Bij de doorzoeking van het toestel is niets gevonden, aldus Wizz Air tegen Britse media.
2 uur geleden
BEIJING (ANP/AFP) - China steunt Iran "bij het beschermen van de eigen soevereiniteit en veiligheid". De Chinese buitenlandminister Wang Yi zei dat tijdens een bezoek van een Iraanse veiligheidsfunctionaris aan Beijing.
2 uur geleden
HULL (ANP/AFP) - Een Britse avonturier is maandag na een wandeltocht van 50.000 kilometer in zijn geboorteplaats Hull in Noordoost-Engeland door zo'n vijfhonderd mensen verwelkomd. Karl Bushby begon zijn reis 28 jaar geleden vanuit Chili.
3 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De Europese Unie veroordeelt de aanhoudende militaire escalatie door de Houthi's in Jemen. Alle militaire acties van de Houthi's moeten onmiddellijk worden gestaakt, stelt EU-buitenlandchef Kaja Kallas namens de EU.
3 uur geleden
MOSKOU/KYIV (ANP/RTR) - De benarde Oekraïense stad Olesjky kan maandelijks humanitaire hulptransporten verwachten, zegt bezetter Rusland. Dat zou het land met bemiddelaar Melania Trump hebben afgesproken nu niet alle inwoners een gevechtspauze hebben aangegrepen om een veilig heenkomen te zoeken.
5 uur geleden