'Zwarte Zee Initiatief' moet Oekraïense graanexport garanderen
ISTANBUL (ANP) - De Turkse president Erdogan is er naar het zich laat aanzien samen met de VN in geslaagd Oekraïne en Rusland ervan te overtuigen dat ze zich moeten inspannen om de Oekraïense graanexport ondanks de oorlog mogelijk te maken. In het Dolmabahce Paleis aan de Bosporus in Istanbul zetten volgens de Turkse regering alle betrokkenen om 15.30 uur hun handtekening onder het Zwarte Zee Initiatief. Het paleis staat aan de zeestraat waar volgens de akkoorden straks weer een heleboel graan uit Oekraïne voorbij komt varen. VN-topman António Guterres is naar Istanbul gegaan om bij de ondertekening van het akkoord te zijn. Erdogan is als gastheer ook aanwezig.
Dat graan gaat veelal over de Zwarte Zee en de belangrijkste Oekraïense havens zijn door de oorlog geblokkeerd. Er ligt zeker 20 miljoen ton graan opgeslagen. Oekraïners hebben mijnen gelegd om Russische marinevaartuigen uit de buurt te houden en Rusland blokkeert havens. Moskou heeft altijd gezegd dat het de hervatting van de Oekraïense graanexport wil, maar stelde als eis dat ook de Russische export makkelijker moet worden gemaakt door het schrappen van westerse financiële sancties.
Volgens Turkse zegslieden zijn er toezeggingen gedaan door de EU en westerse mogendheden dat handelssancties die Russische voedselexport belemmeren, worden ingetrokken. Daar hebben de Verenigde Naties onder leiding van Guterres zich ook voor ingespannen. De oorlog in Oekraïne veroorzaakt sterke prijsstijgingen door voedselschaarste. Oekraïne en Rusland behoren tot de grootste graanexporteurs ter wereld en zijn samen goed voor zeker een derde van de productie van tarwe.
Coördinatiecentrum
De VN gaan volgens de plannen een coördinatiecentrum opzetten in Istanbul. Daar zullen medewerkers van de VN samen met afgezanten uit Oekraïne, Rusland en het gastland Turkije toezien op de export van graan over de Zwarte Zee en ze zullen de lading van de betrokken schepen inspecteren, zowel de schepen die door de Bosporus richting Oekraïne gaan als die beladen terugkeren. Er mag bijvoorbeeld geen wapentuig aan boord zijn. Dat zou in eerste instantie door Turkse marineschepen worden gedaan, naar verluidt in wateren dicht bij de territoriale wateren van Oekraïne.
Het initiatief is een succes voor de inspanningen van Erdogan om de oorlogvoerende landen nader tot elkaar te brengen. Hij heeft goede betrekkingen met zowel Moskou als Kiev en doet niet mee aan anti-Russische sancties. Het initiatief is ook het belangrijkste succes dat de diplomaten van de VN hebben bereikt sinds Rusland Oekraïne op 24 februari aanviel.
Meer uit Buitenland
RAMALLAH (ANP/DPA/RTR) - Tienduizenden huishoudens in Gaza hebben schade geleden door het noodweer van afgelopen weekend. De VN roepen Israël op zo snel mogelijk toestemming te verlenen om hulpgoederen het land in te brengen.
41 minuten geleden
PARIJS (ANP) - EU-buitenlandchef Kaja Kallas heeft geen hoge verwachtingen van de besprekingen over vrede in Oekraïne, die plaatsvinden in Abu Dhabi. "We zien geen enkel teken vanuit Rusland dat ze bereid zijn om te goeder trouw te onderhandelen", zei Kallas na afloop van een bijeenkomst met de G7-ministers van Buitenlandse Zaken in Parijs.
53 minuten geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft de legitimiteit van de uitslag van de midterms van vorige week alsnog in twijfel getrokken. Bij de midterms leden de Republikeinen een enorm verlies waardoor de controle over het Congres naar de Democraten gaat. Het is de eerste keer dat Trump zijn twijfels uit over de uitslag.
57 minuten geleden
BUENOS AIRES (ANP/AFP/RTR) - Circa 2,5 miljoen mensen zijn maandag afgekomen op een openluchtmis van paus Leo XIV in het centrum van Buenos Aires, meldt het Vaticaan. Het is daarmee het grootste evenement tot nu toe voor de paus sinds zijn aantreden in mei vorig jaar.
1 uur geleden
LONDEN (ANP) - Russell Brand is maandag veroordeeld tot een gevangenisstraf van 10,5 jaar. De Britse acteur en komiek werd vorige week schuldig bevonden aan een verkrachting en drie gevallen van aanranding. Sindsdien zat hij al vast. De rechter had Brand al gewaarschuwd dat hij rekening moest houden met een aanzienlijke gevangenisstraf.
3 uur geleden
KRAKAU (ANP/DPA) - Bij een inzamelingsactie voor politieagenten die gewond raakten bij de schietpartij in Krakau en hun familie is meer dan 6 miljoen zloty (1,36 miljoen euro) opgehaald. Meer dan 11.000 mensen deden een donatie bij de actie waarover Poolse media berichten.
4 uur geleden
IZMIR (ANP/AFP) - Door een explosie bij een ijzer- en staalfabriek nabij Izmir in Turkije zijn zeker zes werknemers omgekomen. Ruim tien mensen raakten volgens het kantoor van de gouverneur gewond.
5 uur geleden