Wet over verbod antidemocratische partij is een stap dichterbij
DEN HAAG (ANP) - De wet die een verbod op een antidemocratische partij mogelijk maakt, is een stap dichterbij gekomen. Demissionair minister Hugo de Jonge (Binnenlandse Zaken) heeft de Raad van State (RvS) om advies gevraagd over deze Wet op de politieke partijen. Politieke partijen moeten aan strengere eisen voldoen als de wet van kracht wordt.
Zo ver is het nog niet: de Eerste en Tweede Kamer moeten de wet nog behandelen, nadat de RvS zijn advies heeft uitgebracht. Het plan is dat de wet begin 2026 van kracht gaat.
Het is nu al mogelijk om een politieke partij te verbieden, maar dat kan een rechter alleen besluiten als een partij handelt in strijd met de openbare orde. De nieuwe regels moeten het ook mogelijk maken om een partij te verbieden als die de democratische rechtsstaat wil ondermijnen of afschaffen. Daar kan bijvoorbeeld sprake van zijn als een partij de verkiezingen frustreert.
Giften
De wet verplicht politieke partijen daarnaast om meer openheid van zaken te geven, bijvoorbeeld over hoe ze hun kandidatenlijsten samenstellen en hun bestuur verkiezen. Ook moeten ze meer informatie delen over advertenties, onder meer door te vertellen wie die betaald heeft en of ze gericht zijn op een specifieke doelgroep. Een nieuwe onafhankelijke toezichthouder gaat toezien op de uitvoering.
Een ander onderdeel van de wet is dat politieke partijen in gemeenten, provincies en waterschappen meer financiële ondersteuning krijgen. Verspreid over drie jaar ontvangen zij 25 miljoen euro subsidie. Het idee is dat lokale partijen hierdoor minder afhankelijk worden van giften, om zo beïnvloeding van buiten te voorkomen.
Kern
De andere kant van de medaille is dat ook lokale partijen aan strengere regels moeten voldoen. Zo wordt meer openheid van ze verlangd over de donaties die ze ontvangen en hun financiën.
"De rechtsstaat zou het moeten kunnen winnen van die politieke partij die de democratische rechtsstaat omver zou willen werpen", zegt De Jonge over de reden achter het wetsvoorstel. De minister haast zich wel te zeggen dat de wet niet is gericht op "een huidige, specifieke politieke partij".
De eerste versie van de wet is eind 2022 openbaar gemaakt. Daarna konden burgers, deskundigen en andere belanghebbenden hun mening geven. Naar aanleiding van hun opmerkingen is de wet op enkele punten aangescherpt, al is de kern volgens een woordvoerder hetzelfde gebleven. Er zijn onder meer aanpassingen gedaan om de administratieve lasten voor politieke partijen te verminderen.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - PRO-leider Jesse Klaver zegt dat het kabinet van hem en Volt-leider Laurens Dassen afbeweegt. "De politieke wil om met ons samen te werken, is er niet", zei hij na een overleg op zaterdag in het Catshuis. Klaver vreest dat het belastingplan nu zonder meerderheid woensdag in de Tweede Kamer wordt behandeld.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - JA21, BBB en de SGP zien nog mogelijkheden om met het kabinet tot een akkoord over het belastingplan te komen. Na een digitaal overleg zaterdag zeiden de drie partijen in een verklaring dat ze aanknopingspunten zien.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet heeft de plannen rond het belastingplan nog steeds niet klaar, zeiden Mirjam Bikker (ChristenUnie) en Jan Struijs (50PLUS) na afloop van hun gesprek met het kabinet. Bikker zei dat ze ziet dat het nog echt een strijd is binnen het kabinet.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Staatssecretaris Judith Tielen van Onderwijs en Emancipatie ziet een lichte verbetering in de mate waarin mensen seksueel grensoverschrijdend gedrag herkennen. Dat geldt ook voor het urgentiegevoel bij deze problematiek, de ervaring op het werk en hoe mensen handelen wanneer ze geconfronteerd worden met een situatie van seksueel grensoverschrijdend gedrag.
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet praat zaterdag verder met de oppositie over het belastingplan, dat meldt een woordvoerder van premier Rob Jetten. Naast de premier zijn vicepremiers Dilan Yeşilgöz en Bart van den Brink en minister Eelco Heinen en staatssecretaris Eelco Eerenberg (Financiën) bij de gesprekken op het Catshuis.
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Binnenlandminister Pieter Heerma (CDA) wil voor nu niet verder met een wetsvoorstel dat regelt dat politieke partijen bij decentrale verkiezingen minstens één zetel moeten hebben om kans te maken op een restzetel. De restzetelverdeling geldt al voor de Tweede Kamerverkiezingen, maar zou na de wetswijziging ook tellen voor de verkiezingen van gemeenteraden, provinciale staten, waterschappen en eilandraden.
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Het uitfaseren van het gebruik van olie, kolen en gas is voor Nederland een belangrijk thema op de aanstaande VN-klimaattop in Antalya, de COP31 die op 9 november begint. Klimaatminister Stientje van Veldhoven noemt deze "transitie weg van fossiele brandstoffen" in een brief aan de Tweede Kamer een "dwarsdoorsnijdende prioriteit" tijdens de top.
2 dagen geleden