Wereldleiders: coronacrisis vormt bedreiging voor de democratie
STOCKHOLM (ANP) - De coronapandemie vormt wereldwijd een bedreiging voor de democratie, stelt een gezelschap van meer dan vijfhonderd wereldleiders, activisten, niet-gouvernementele organisaties (ngo's) en Nobelprijswinnaars in een open brief. Veel regeringen hebben als gevolg van de coronacrisis noodbevoegdheden gekregen, waardoor volgens de ondertekenaars mensenrechten in het gedrang komen. Ook is er volgens hen meer sprake van dat overheden hun burgers in de gaten houden in strijd met principes als de rechtsstaat en de scheiding der machten.
De brief, getiteld "Een roep om de democratie te verdedigen", is een initiatief van het Internationaal Instituut voor Democratie en Electorale Assistentie (IDEA) in Stockholm en het Nationale Fonds voor de Democratie in Washington. Meer dan 70 prodemocratische instellingen, 13 Nobelprijswinnaars en 62 voormalige staats- of regeringshoofden hebben er hun handtekening onder gezet.
Onder de Nederlandse ondertekenaars zijn oud-premier Jan Peter Balkenende, oud-ministers Jeroen Dijsselbloem en Laurens Jan Brinkhorst, Tweede Kamerlid Lilianne Ploumen, Europees Parlementslid Kati Piri en voormalig Europees Parlementslid Hans van Baalen.
Bewustzijn
Doel van de brief is om bewustzijn te creëren en burgers op de been te brengen om burgerrechten te beschermen, in het bijzonder die van minderheden en "kwetsbare groepen", aldus IDEA. "De huidige pandemie vormt een enorme wereldwijde bedreiging voor de democratie", staat in de brief. "Autoritaire leiders over de hele wereld zien de coronacrisis als een nieuw politiek strijdperk waarin zij de democratie als zwak kunnen afschilderen en de vooruitgang van de afgelopen decennia kunnen terugdraaien." De brief noemt geen leiders bij naam en toenaam.
Volgens de ondertekenaars dreigt uitholling van de democratie ook voor sommige landen zonder autoritair regime. In de brief staat dat overheden in meerdere democratieën noodbevoegdheden hebben gekregen, zonder garanties dat die op een gegeven moment ook weer worden teruggedraaid.
"De pandemie en de wereldwijde beweging voor rassengelijkheid demonstreren dat democratie belangrijker dan ooit is", aldus IDEA. "De democratie zorgt ervoor dat burgermaatschappijen worden gemobiliseerd, dat ongelijkheid wordt aangepakt, dat beleidsonderwerpen openlijk worden besproken, dat betrouwbare informatie vrijelijk kan worden verspreid, en dat regeringen door burgers verantwoordelijk gehouden kunnen worden."
Meer uit Buitenland
LONDEN (ANP/AFP/DPA) - In het Verenigd Koninkrijk werd maandag het record voor de warmste dag in mei verbroken. Volgens het nationale weerbureau liep de temperatuur in de buurt van Londen op tot 33,5 graden. Het vorige record voor de warmste dag in mei was 32,8 graden. Die temperatuur werd in zowel 1922 als in 1944 gemeten.
1 uur geleden
MOSKOU (ANP/RTR/AFP) - Het Russische ministerie van Buitenlandse Zaken heeft buitenlandse burgers en diplomaten maandag opgeroepen om Kyiv "zo snel mogelijk" te verlaten. Volgens het ministerie is Rusland van plan om meer aanvallen uit te voeren op de Oekraïense hoofdstad, waaronder een reeks systematische aanvallen op defensie-industriefaciliteiten.
2 uur geleden
GAZA-STAD (ANP/RTR) - Door een Israëlische luchtaanval op een vluchtelingenkamp in het zuiden van de Gazastrook zijn zeker twee mensen gedood, onder wie een 6-jarig meisje. Zeventien mensen raakten gewond, melden Palestijnse gezondheidsfunctionarissen.
4 uur geleden
DOHA (ANP/AFP) - Een delegatie Iraanse hoogwaardigheidsbekleders is maandag aangekomen in de Qatarese hoofdstad Doha. Dat meldt persbureau AFP op basis van een ingewijde. Het zou gaan om onder anderen de Iraanse parlementsvoorzitter Mohammad Bagher Ghalibaf, buitenlandminister Abbas Araghchi en een topman van de Iraanse centrale bank.
4 uur geleden
PHNOM PENH (ANP/AFP) - De veroordeelde Cambodjaanse oppositieleider Kem Sokha heeft gratie gekregen. Dat meldt senaatsvoorzitter en oud-premier Hun Sen op sociale media. Kem Sokha werd in 2023 veroordeeld tot 27 jaar huisarrest voor verraad.
4 uur geleden
MOSKOU (ANP/RTR/AFP) - Rusland zegt Kyiv te blijven aanvallen bij wijze van vergelding voor een vermeende aanval op studentenhuisvesting in de bezette Oekraïense regio Loehansk. Bij die aanval van vrijdag zouden volgens het Kremlin 21 doden zijn gevallen, onder wie veel jonge vrouwen.
5 uur geleden
VATICAANSTAD (ANP/AFP/RTR) - Paus Leo XIV waarschuwt voor de "nieuwe vormen van slavernij" door de opkomst van kunstmatige intelligentie (AI) en roept op tot de "ontwapening" ervan. Dat staat in zijn encycliek die de paus maandag presenteerde in het bijzijn van onder anderen AI-experts. Het is de eerste zogenoemde encycliek van paus Leo. In zo'n gewichtige pauselijke brief presenteert de kerkelijk leider zijn kijk op een thema.
6 uur geleden