Wereldleiders: coronacrisis vormt bedreiging voor de democratie
STOCKHOLM (ANP) - De coronapandemie vormt wereldwijd een bedreiging voor de democratie, stelt een gezelschap van meer dan vijfhonderd wereldleiders, activisten, niet-gouvernementele organisaties (ngo's) en Nobelprijswinnaars in een open brief. Veel regeringen hebben als gevolg van de coronacrisis noodbevoegdheden gekregen, waardoor volgens de ondertekenaars mensenrechten in het gedrang komen. Ook is er volgens hen meer sprake van dat overheden hun burgers in de gaten houden in strijd met principes als de rechtsstaat en de scheiding der machten.
De brief, getiteld "Een roep om de democratie te verdedigen", is een initiatief van het Internationaal Instituut voor Democratie en Electorale Assistentie (IDEA) in Stockholm en het Nationale Fonds voor de Democratie in Washington. Meer dan 70 prodemocratische instellingen, 13 Nobelprijswinnaars en 62 voormalige staats- of regeringshoofden hebben er hun handtekening onder gezet.
Onder de Nederlandse ondertekenaars zijn oud-premier Jan Peter Balkenende, oud-ministers Jeroen Dijsselbloem en Laurens Jan Brinkhorst, Tweede Kamerlid Lilianne Ploumen, Europees Parlementslid Kati Piri en voormalig Europees Parlementslid Hans van Baalen.
Bewustzijn
Doel van de brief is om bewustzijn te creëren en burgers op de been te brengen om burgerrechten te beschermen, in het bijzonder die van minderheden en "kwetsbare groepen", aldus IDEA. "De huidige pandemie vormt een enorme wereldwijde bedreiging voor de democratie", staat in de brief. "Autoritaire leiders over de hele wereld zien de coronacrisis als een nieuw politiek strijdperk waarin zij de democratie als zwak kunnen afschilderen en de vooruitgang van de afgelopen decennia kunnen terugdraaien." De brief noemt geen leiders bij naam en toenaam.
Volgens de ondertekenaars dreigt uitholling van de democratie ook voor sommige landen zonder autoritair regime. In de brief staat dat overheden in meerdere democratieën noodbevoegdheden hebben gekregen, zonder garanties dat die op een gegeven moment ook weer worden teruggedraaid.
"De pandemie en de wereldwijde beweging voor rassengelijkheid demonstreren dat democratie belangrijker dan ooit is", aldus IDEA. "De democratie zorgt ervoor dat burgermaatschappijen worden gemobiliseerd, dat ongelijkheid wordt aangepakt, dat beleidsonderwerpen openlijk worden besproken, dat betrouwbare informatie vrijelijk kan worden verspreid, en dat regeringen door burgers verantwoordelijk gehouden kunnen worden."
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP/AFP/RTR) - De Amerikaanse vicepresident JD Vance waarschuwt Europese leiders zijn chef, president Donald Trump, serieus te nemen. Hij zei dit op een vraag over Groenland, dat volgens Trump beter onderdeel van de VS kan zijn dan een autonoom deel van het Deense koninkrijk. In Washington wordt gesproken over mogelijkheden het grootste eiland ter wereld, met 57.000 inwoners, te kopen of gewoon in te nemen.
2 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP/RTR) - In de Iraanse hoofdstad Teheran en grote delen van het land is volgens waarnemers van de groep NetBlocks het internet uitgevallen. In het land zijn massale protesten tegen de hyperinflatie en de jarenlange schaarste aan essentiële goederen.
5 uur geleden
CARACAS (ANP/RTR) - De machtige voorzitter van het Venezolaanse parlement, Jorge Jesús Rodríguez, heeft gezegd dat er veel gevangenen worden vrijgelaten, Venezolaanse en buitenlandse gedetineerden, als een gebaar van goede wil.
6 uur geleden
KHAN YOUNIS (ANP/AFP/RTR) - Israëlische strijdkrachten hebben met verschillende aanvallen op Gaza donderdag zeker zeven Palestijnen gedood. Onder de slachtoffers zijn vier kinderen, zegt het burgerbeschermingsagentschap tegen persbureau AFP.
7 uur geleden
BRASILIA (ANP/AFP/RTR) - De Braziliaanse president Luiz Inácio Lula da Silva heeft zijn veto uitgesproken over een wet waarmee het congres de celstraf van 27 jaar voor Lula's voorganger, Jair Bolsonaro, aanzienlijk wil verlagen. Het parlement heeft het voorstel in meerderheid aangenomen, maar Lula dwarsboomt het voorlopig met zijn veto. Het congres kan het veto ongedaan maken.
8 uur geleden
PARIJS (ANP/AFP) - De Franse president Emmanuel Macron waarschuwt dat de Verenigde Staten zich afwenden van bondgenoten en zich onttrekken aan de internationale regels. "Multilaterale instellingen functioneren steeds minder effectief", verklaarde hij in een toespraak voor Franse ambassadeurs.
10 uur geleden
KYIV (ANP) - De veiligheidsgaranties die de Verenigde Staten Oekraïne zouden willen bieden, zijn volgens Kyiv in principe klaar om te worden bezegeld. Het voorwerk is af en de Amerikaanse president Donald Trump en zijn Oekraïense ambtgenoot Volodymyr Zelensky kunnen het nu samen afronden, zegt de laatste.
10 uur geleden