Wereld buigt zich over verscheurd Libië
BERLIJN (ANP) - Circa tien landen, de EU, internationale organisaties en de belangrijkste spelers in de burgeroorlog in Libië komen zondag in Berlijn bijeen in de hoop een wapenstilstand te bereiken en zicht op een vredesregeling te bieden. Met gastvrouw Angela Merkel maakt Europa zich zorgen over de chaotische strijd, waar andere landen zoals Turkije, Rusland, Egypte en de Emiraten zich al lang in mengen.
Met name Turkije en Rusland zien in het dunbevolkte olierijke land een braakliggend terrein, waar ze politieke en economische ambities kunnen realiseren, mogelijk ten koste van Europa. De twee steunen verschillende partijen. Libië behoort in Europa tot de grootste leveranciers van aardolie en gas. Het land heeft bijna 2000 kilometer kust en is een springplank voor migranten die over zee naar de EU willen. Tot overmaat van ramp zijn er in de woestijn jihadisten actief.
De belangrijkste twee partijen zijn een militair succesvol krijgsheer uit het noordoosten die zich veldmaarschalk noemt, Khalifa Haftar, en de leider van de regering in Tripoli, Fayez al-Sarraj. De regering van Al-Sarraj wordt door de Verenigde Naties als wettige regering erkend. Het waren de VN die er voor hebben gezorgd dat hij begin 2016 als premier kon aantreden. Maar het parlement van destijds wilde hem niet als leider en week uit naar Benghazi en Tobruk in het noordoosten. Hierdoor heeft Libië twee regeringsploegen die elkaar met milities, bendes, huurlingen en soldaten bestrijden. Haftars troepen en milities bedreigen inmiddels Tripoli.
Libië stortte in 2011 in een chaos toen met westerse hulp dictator Muammar Kaddafi (1942-2011) ten val werd gebracht. Maar de rivaliteit tussen het noordwesten (Tripolitanië) en het noordoosten (Cyrenaica) is ouder dan diens dictatuur. Kaddafi die meer dan veertig jaar over het land heerste, heeft de conflicten verergerd door in het oosten wél olie te winnen maar het gebied verder te verwaarlozen.
Het is de tegenstelling tussen Tripoli en Benghazi die als een schaduw over de conferentie hangt. Het Noord-Afrikaanse land is ruim honderd jaar geleden door Italiaanse kolonisators verenigd en Libië genoemd. Na de Tweede Wereldoorlog leek het weer uiteen te vallen. Maar het bleef ondanks alles verenigd en ging in 1951 als koninkrijk verder. Dat was vooral te danken aan de VN-gezant in die tijd, de Nederlander Adriaan Pelt (1892-1981) naar wie een straat in Tripoli is genoemd.
Meer uit Buitenland
NICOSIA (ANP) - Als er echt noodzaak is voor mensen om te vluchten door de oorlog in het Midden-Oosten, "dan is er natuurlijk opvang" mogelijk in Nederland, zei premier Rob Jetten na afloop van een EU-top op Cyprus. Maar volgens hem is de hele EU het ermee eens dat zij niet meer de "ongecontroleerde migratie van de afgelopen jaren" aankan.
2 uur geleden
MOSKOU (ANP/RTR) - De Russische president Vladimir Poetin komt in december mogelijk naar de G20-top in het Amerikaanse Miami. De Verenigde Staten hebben Poetin uitgenodigd, zegt een Russische onderminister.
2 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse minister van Defensie heeft Iran gewaarschuwd dat de blokkade van Iraanse havens steeds verder wordt versterkt. De VS hebben al 34 schepen tegengehouden, verklaarde minister Pete Hegseth op een persconferentie. "Niemand vaart van de Straat van Hormuz naar waar dan ook in de wereld zonder toestemming van de Amerikaanse marine."
3 uur geleden
KYIV (ANP) - De Oekraïense president Volodymyr Zelensky is weer afgereisd naar Saudi-Arabië. Hij meldt op X dat hij daar gaat overleggen met de feitelijke leider van de rijke Golfstaat, Mohammed bin Salman. "Vandaag werken we verder aan onze afspraken met Saudi-Arabië over veiligheid, energie en infrastructuur."
4 uur geleden
ATLANTA (ANP/BLOOMBERG) - China zet opnieuw de befaamde 'panda-diplomatie' in voor zijn geopolitieke belangen. De dierentuin in Atlanta maakte vlak voor een bezoek van de Amerikaanse president Donald Trump aan Beijing bekend dat het twee reuzenpanda's uit China zal ontvangen.
4 uur geleden
BERLIJN/LONDEN (ANP/RTR) - Europese NAVO-landen zeggen zich niets aan te trekken van vermeende Amerikaanse plannen om onvoldoende volgzame bondgenoten te straffen. Het Verenigd Koninkrijk laat zich niet onder druk zetten, aldus de Britse regering. En Spanje, een tweede mikpunt van de VS, hoeft volgens Duitsland niet te vrezen voor zijn NAVO-lidmaatschap.
4 uur geleden
ISLAMABAD (ANP/RTR) - De Iraanse minister van Buitenlandse Zaken Abbas Araghchi wordt volgens Pakistaanse bronnen vrijdagavond in de Pakistaanse hoofdstad Islamabad verwacht. Hij komt met een delegatie om eventueel met de VS te onderhandelen. Een Amerikaans team is volgens de bronnen al in Islamabad om een nieuwe ronde onderhandelingen tussen Iran en de VS voor te bereiden.
5 uur geleden