Wereld buigt zich over verscheurd Libië
BERLIJN (ANP) - Circa tien landen, de EU, internationale organisaties en de belangrijkste spelers in de burgeroorlog in Libië komen zondag in Berlijn bijeen in de hoop een wapenstilstand te bereiken en zicht op een vredesregeling te bieden. Met gastvrouw Angela Merkel maakt Europa zich zorgen over de chaotische strijd, waar andere landen zoals Turkije, Rusland, Egypte en de Emiraten zich al lang in mengen.
Met name Turkije en Rusland zien in het dunbevolkte olierijke land een braakliggend terrein, waar ze politieke en economische ambities kunnen realiseren, mogelijk ten koste van Europa. De twee steunen verschillende partijen. Libië behoort in Europa tot de grootste leveranciers van aardolie en gas. Het land heeft bijna 2000 kilometer kust en is een springplank voor migranten die over zee naar de EU willen. Tot overmaat van ramp zijn er in de woestijn jihadisten actief.
De belangrijkste twee partijen zijn een militair succesvol krijgsheer uit het noordoosten die zich veldmaarschalk noemt, Khalifa Haftar, en de leider van de regering in Tripoli, Fayez al-Sarraj. De regering van Al-Sarraj wordt door de Verenigde Naties als wettige regering erkend. Het waren de VN die er voor hebben gezorgd dat hij begin 2016 als premier kon aantreden. Maar het parlement van destijds wilde hem niet als leider en week uit naar Benghazi en Tobruk in het noordoosten. Hierdoor heeft Libië twee regeringsploegen die elkaar met milities, bendes, huurlingen en soldaten bestrijden. Haftars troepen en milities bedreigen inmiddels Tripoli.
Libië stortte in 2011 in een chaos toen met westerse hulp dictator Muammar Kaddafi (1942-2011) ten val werd gebracht. Maar de rivaliteit tussen het noordwesten (Tripolitanië) en het noordoosten (Cyrenaica) is ouder dan diens dictatuur. Kaddafi die meer dan veertig jaar over het land heerste, heeft de conflicten verergerd door in het oosten wél olie te winnen maar het gebied verder te verwaarlozen.
Het is de tegenstelling tussen Tripoli en Benghazi die als een schaduw over de conferentie hangt. Het Noord-Afrikaanse land is ruim honderd jaar geleden door Italiaanse kolonisators verenigd en Libië genoemd. Na de Tweede Wereldoorlog leek het weer uiteen te vallen. Maar het bleef ondanks alles verenigd en ging in 1951 als koninkrijk verder. Dat was vooral te danken aan de VN-gezant in die tijd, de Nederlander Adriaan Pelt (1892-1981) naar wie een straat in Tripoli is genoemd.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP/AFP/RTR) - Volgens de Amerikaanse president Donald Trump is Iran akkoord om het "nucleaire stof" over te dragen, waarmee hij lijkt te doelen op het verrijkte uranium waarmee Iran volgens de Amerikanen een kernwapen zou kunnen bouwen.
3 uur geleden
JERUZALEM (ANP/RTR/AFP) - De Israëlische premier Benjamin Netanyahu heeft ingestemd met een tijdelijk staakt-het-vuren in Libanon. De Amerikaanse president Donald Trump kondigde het tiendaagse bestand eerder op donderdag aan.
4 uur geleden
TEHERAN (ANP/RTR/AFP) - Iran en de Verenigde Staten hebben hun ambities om tot een volledig vredesakkoord te komen "afgeschaald" en proberen in plaats daarvan tot een tijdelijke overeenkomst te komen, zeggen Iraanse bronnen tegen persbureau Reuters. Volgens hen is er vooruitgang geboekt in onderhandelingen over de Straat van Hormuz, maar blijft het kernprogramma van Iran een gevoelig punt.
6 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Israël en Libanon hebben ingestemd met een bestand van tien dagen. Dat maakte de Amerikaanse president Donald Trump bekend via zijn platform Truth Social.
6 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse minister van Defensie Pete Hegseth heeft gewaarschuwd dat zijn land klaar is om gevechtsoperaties te hervatten als Iran geen deal sluit. Als het land een "slechte keus" maakt, kunnen er naast de huidige blokkade van Iraanse havens ook weer bommen vallen, stelde de minister. Die benadrukte dat zijn land nog steeds essentiële infrastructuur, waaronder de energiesector, in het vizier heeft.
9 uur geleden
BAMENDA (ANP/RTR) - Paus Leo heeft in een toespraak in het westen van Kameroen gezegd dat "de wereld wordt verwoest door een handvol tirannen" die miljarden aan wapens verspillen. Hij uitte ook kritiek op leiders "die religieuze taal bezigen om oorlogen te rechtvaardigen".
9 uur geleden
BOEDAPEST (ANP/AFP) - Medewerkers van het Hongaarse staatspersbureau MTI komen in verzet na de verkiezingsnederlaag van premier Viktor Orbán. Ze eisen in een brief aan hun management hun redactionele vrijheid terug.
10 uur geleden