Wereld buigt zich over verscheurd Libië
BERLIJN (ANP) - Circa tien landen, de EU, internationale organisaties en de belangrijkste spelers in de burgeroorlog in Libië komen zondag in Berlijn bijeen in de hoop een wapenstilstand te bereiken en zicht op een vredesregeling te bieden. Met gastvrouw Angela Merkel maakt Europa zich zorgen over de chaotische strijd, waar andere landen zoals Turkije, Rusland, Egypte en de Emiraten zich al lang in mengen.
Met name Turkije en Rusland zien in het dunbevolkte olierijke land een braakliggend terrein, waar ze politieke en economische ambities kunnen realiseren, mogelijk ten koste van Europa. De twee steunen verschillende partijen. Libië behoort in Europa tot de grootste leveranciers van aardolie en gas. Het land heeft bijna 2000 kilometer kust en is een springplank voor migranten die over zee naar de EU willen. Tot overmaat van ramp zijn er in de woestijn jihadisten actief.
De belangrijkste twee partijen zijn een militair succesvol krijgsheer uit het noordoosten die zich veldmaarschalk noemt, Khalifa Haftar, en de leider van de regering in Tripoli, Fayez al-Sarraj. De regering van Al-Sarraj wordt door de Verenigde Naties als wettige regering erkend. Het waren de VN die er voor hebben gezorgd dat hij begin 2016 als premier kon aantreden. Maar het parlement van destijds wilde hem niet als leider en week uit naar Benghazi en Tobruk in het noordoosten. Hierdoor heeft Libië twee regeringsploegen die elkaar met milities, bendes, huurlingen en soldaten bestrijden. Haftars troepen en milities bedreigen inmiddels Tripoli.
Libië stortte in 2011 in een chaos toen met westerse hulp dictator Muammar Kaddafi (1942-2011) ten val werd gebracht. Maar de rivaliteit tussen het noordwesten (Tripolitanië) en het noordoosten (Cyrenaica) is ouder dan diens dictatuur. Kaddafi die meer dan veertig jaar over het land heerste, heeft de conflicten verergerd door in het oosten wél olie te winnen maar het gebied verder te verwaarlozen.
Het is de tegenstelling tussen Tripoli en Benghazi die als een schaduw over de conferentie hangt. Het Noord-Afrikaanse land is ruim honderd jaar geleden door Italiaanse kolonisators verenigd en Libië genoemd. Na de Tweede Wereldoorlog leek het weer uiteen te vallen. Maar het bleef ondanks alles verenigd en ging in 1951 als koninkrijk verder. Dat was vooral te danken aan de VN-gezant in die tijd, de Nederlander Adriaan Pelt (1892-1981) naar wie een straat in Tripoli is genoemd.
Meer uit Buitenland
STOCKHOLM (ANP/AFP) - De Zweedse verkiezingswinnaar Magdalena Andersson heeft op X verklaard dat zij het land in een nieuwe richting wil leiden. De kiescommissie bevestigde donderdag dat haar linkse blok de verkiezingen van afgelopen zondag heeft gewonnen, waardoor de kans groot is dat Andersson de nieuwe premier zal worden.
1 uur geleden
STRAATSBURG (ANP) - Nederlandse Europarlementariërs van D66, CDA, VVD, PRO en Volt reageren uiterst positief op de speech van de Canadese premier Mark Carney donderdag in het Europees Parlement. Daarin zei Carney het voorstel van EU-commissievoorzitter Ursula von der Leyen te verwelkomen om van Canada het eerste "geassocieerde lid" van de EU te maken. D66-voorman Gerben-Jan Gerbrandy noemt het een "historisch moment".
2 uur geleden
DUBLIN (ANP) - De Ierse omroep RTÉ heeft bekendgemaakt dat Ierland niet zal deelnemen aan het Eurovisie Songfestival van 2027. De omroep zal het muziekevenement ook niet uitzenden. Ierland was dit jaar al een van de vijf landen die het songfestival oversloegen vanwege de deelname van Israël.
3 uur geleden
STOCKHOLM (ANP) - De centrumlinkse oppositie in Zweden heeft de parlementaire verkiezingen gewonnen. Dat meldt de kiescommissie van het Noord-Europese land na telling van alle kiesdistricten. In reactie op die verkiezingswinst kondigde premier Ulf Kristersson van de liberaal-conservatieve Gematigde Uniepartij op X zijn vertrek aan.
3 uur geleden
STRAATSBURG (ANP) - Het Europees Parlement roept de Europese Commissie en de EU-lidstaten op de Europese buitengrenzen beter te beschermen, door onder meer extra geld vrij te maken voor infrastructuur aan de buitengrenzen. Daarbij kan aan hekken worden gedacht. Daarnaast moet de EU-grensbewakingsdienst Frontex meer capaciteit krijgen, stelt het parlement in een verklaring die donderdag met 339 stemmen voor en 225 tegen is aangenomen.
3 uur geleden
MOSKOU (ANP/RTR) - Nieuwe Amerikaanse sancties tegen Rusland gaan het lastiger maken om tot een vredesakkoord in Oekraïne te komen, meldt het Kremlin. De Verenigde Staten namen woensdag een ingrijpend sanctiepakket tegen Rusland aan. "Het valt in de categorie onvriendelijke daden", aldus woordvoerder Dmitri Peskov.
4 uur geleden
STRAATSBURG (ANP) - De Canadese premier Mark Carney heeft het voorstel van EU-commissievoorzitter Ursula von der Leyen verwelkomd om van Canada het eerste "geassocieerde lid" van de Europese Unie te maken. Hij zei tijdens een toespraak in het Europees Parlement dat Canada en de EU samen sterker staan en van elkaar kunnen profiteren.
4 uur geleden