Wereld buigt zich over verscheurd Libië
BERLIJN (ANP) - Circa tien landen, de EU, internationale organisaties en de belangrijkste spelers in de burgeroorlog in Libië komen zondag in Berlijn bijeen in de hoop een wapenstilstand te bereiken en zicht op een vredesregeling te bieden. Met gastvrouw Angela Merkel maakt Europa zich zorgen over de chaotische strijd, waar andere landen zoals Turkije, Rusland, Egypte en de Emiraten zich al lang in mengen.
Met name Turkije en Rusland zien in het dunbevolkte olierijke land een braakliggend terrein, waar ze politieke en economische ambities kunnen realiseren, mogelijk ten koste van Europa. De twee steunen verschillende partijen. Libië behoort in Europa tot de grootste leveranciers van aardolie en gas. Het land heeft bijna 2000 kilometer kust en is een springplank voor migranten die over zee naar de EU willen. Tot overmaat van ramp zijn er in de woestijn jihadisten actief.
De belangrijkste twee partijen zijn een militair succesvol krijgsheer uit het noordoosten die zich veldmaarschalk noemt, Khalifa Haftar, en de leider van de regering in Tripoli, Fayez al-Sarraj. De regering van Al-Sarraj wordt door de Verenigde Naties als wettige regering erkend. Het waren de VN die er voor hebben gezorgd dat hij begin 2016 als premier kon aantreden. Maar het parlement van destijds wilde hem niet als leider en week uit naar Benghazi en Tobruk in het noordoosten. Hierdoor heeft Libië twee regeringsploegen die elkaar met milities, bendes, huurlingen en soldaten bestrijden. Haftars troepen en milities bedreigen inmiddels Tripoli.
Libië stortte in 2011 in een chaos toen met westerse hulp dictator Muammar Kaddafi (1942-2011) ten val werd gebracht. Maar de rivaliteit tussen het noordwesten (Tripolitanië) en het noordoosten (Cyrenaica) is ouder dan diens dictatuur. Kaddafi die meer dan veertig jaar over het land heerste, heeft de conflicten verergerd door in het oosten wél olie te winnen maar het gebied verder te verwaarlozen.
Het is de tegenstelling tussen Tripoli en Benghazi die als een schaduw over de conferentie hangt. Het Noord-Afrikaanse land is ruim honderd jaar geleden door Italiaanse kolonisators verenigd en Libië genoemd. Na de Tweede Wereldoorlog leek het weer uiteen te vallen. Maar het bleef ondanks alles verenigd en ging in 1951 als koninkrijk verder. Dat was vooral te danken aan de VN-gezant in die tijd, de Nederlander Adriaan Pelt (1892-1981) naar wie een straat in Tripoli is genoemd.
Meer uit Buitenland
SEOUL (ANP/AFP) - Noord-Korea is bezig met een "zeer ernstige uitbreiding" van zijn vermogen om kernwapens te produceren, waarschuwt de chef van de VN-atoomwaakhond Rafael Grossi. Volgens hem nemen de activiteiten bij een reactor die wordt gebruikt om uranium te verrijken snel toe.
6 minuten geleden
BOEDAPEST (ANP/RTR) - De Hongaarse verkiezingswinnaar Péter Magyar zegt dat zijn nieuwe regering de uitzendingen van de staatsmedia wil opschorten. Hij verklaarde in een interview op de nationale radio dat de staatsmedia de afgelopen jaren veel schade hebben aangericht door propaganda van de regering van Viktor Orbán te verspreiden.
1 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP) - De Iraanse staatsburger Mahdieh Esfandiari is na vrijlating uit een Franse gevangenis teruggekeerd naar Iran, meldt de Iraanse staatstelevisie. Het nieuws komt een week nadat Iran twee Fransen liet gaan.
1 uur geleden
MARSEILLE (ANP/RTR) - De Amerikaanse rapper Ye, ook bekend als Kanye West, stelt zijn optreden in Marseille tot nader order uit. De 48-jarige artiest schreef op X dat hij dit besluit had genomen "na lang nadenken en zorgvuldige overweging". Ye zou op 11 juni optreden in de Zuid-Franse havenstad.
3 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Amerikaanse marine-eenheden hebben sinds het begin van de blokkade van de Straat van Hormuz acht olietankers onderschept die Iraanse havens binnenvoeren of verlieten. Dat meldt The Wall Street Journal op basis van Amerikaanse functionarissen.
4 uur geleden
OTTAWA (ANP) - In een gezamenlijke verklaring hebben Canada, Groot-Brittannië, Japan en zeven andere landen opgeroepen tot een "onmiddellijk einde aan de vijandelijkheden in Libanon". De landen maken zich "ernstige zorgen over de verslechterende humanitaire situatie en de crisis rond ontheemding in Libanon", aldus de verklaring die door Canada werd verspreid.
5 uur geleden
SINGAPORE (ANP) - De door de Verenigde Staten gesanctioneerde tanker Rich Starry is woensdag teruggekeerd naar de Straat van Hormuz. Het schip had een dag eerder de Golf verlaten. Uit scheepvaartgegevens van de scheepvaartmonitor Kpler bleek dat het schip er niet in was geslaagd door een Amerikaanse blokkade te breken, die gericht is op schepen die Iraanse havens aandoen.
5 uur geleden