VVD blijft de grootste, maar D66 is de grote winnaar
DEN HAAG (ANP) - De liberalen winnen de verkiezingen. De VVD van Mark Rutte wordt opnieuw de grootste partij. Maar de nieuwe D66-leider Sigrid Kaag is met een verrassende winst van 8 zetels de grote winnaar. De partij behaalt 27 zetels, het grootste aantal ooit. Verder verliezen linkse partijen en winnen rechtse partijen, aldus de exitpoll van Ipsos in opdracht van de NOS.
Rutte wint 3 zetels en komt uit op 36 zetels. Hij kan aan de slag gaan om zijn vierde kabinet te formeren. Daarbij zal hij eerst met D66 om de tafel gaan zitten. Ook andere partijleiders verklaarden al dat deze beide winnaars het voortouw moeten nemen bij de kabinetsformatie.
Vooraf verklaarde de VVD-leider in elk geval te willen optrekken met het CDA. Maar de partij van Wopke Hoekstra staat in de exitpoll op een verlies van 5 zetels. Hoekstra noemde de uitslag "zeer teleurstellend" en beaamt dat zijn partij bescheidenheid past na deze afstraffing.
Klimaatramp
Rutte zal in de formatie meer rekening moeten houden met de wensen van de sociaal-liberalen dan bij de formatie in 2017. Het beleid moet "progressiever, eerlijker en groener" dan de afgelopen vier jaar, verklaarde Kaag direct. Zij noemt met name de "klimaatramp", en investeringen in onderwijs en woningen als onderwerpen die niet langer kunnen wachten.
Een nieuwe kabinet kan al bestaan uit drie partijen. In de exitpoll hebben VVD, CDA en D66 samen een meerderheid van 77 zetels. De gekozen lijsttrekkers komen donderdagmiddag samen bij Tweede Kamervoorzitter Khadija Arib om een verkenner aan te wijzen. Die komt normaal uit de grootste partij. De verkenner gaat met alle partijen praten en daarna kijken welke coalitie mogelijk is.
Linkse partijen
De voorlopige uitslag is een bittere pil voor de linkse partijen. SP en GroenLinks verloren elk 6 zetels en komen uit op 8 zetels. De partijleiders Jesse Klaver van GroenLinks en Lilian Marijnissen van SP denken er niet aan om op te stappen. De PvdA van Lilianne Ploumen verliest niets maar wint ook niets; ze blijft op 9 zetels.
Zowel Klaver als Ploumen sluit regeringsdeelname niet op voorhand uit. De leider van GroenLinks vindt dat "iedere partij verantwoordelijkheid moet nemen". Voor zijn collega van de PvdA is het belangrijkste: "waar kan ik het beste voor de belangen van mijn kiezers opkomen".
Verzet tegen coronamaatregelen
Op de rechterflank is er forse winst voor Forum voor Democratie. De partij gaat in de peiling van 2 naar 8 zetels. De partij implodeerde nog kort geleden, maar dat heeft Thierry Baudet geen kwaad gedaan. Hij profileerde zich tijdens de campagne, waarbij hij als enige partij het land doortrok in coronatijd, vooral met zijn verzet tegen de coronamaatregelen.
Nieuw in de Kamer wordt volgens de exitpoll JA21 van Joost Eerdmans en Annabel Nanninga. Deze afscheiding van Forum voor Democratie verraste met 3 zetels. De PVV verloor 3 zetels en komt op 17. Geert Wilders vindt het desondanks een "prachtig resultaat" en verklaarde alvast "keihard oppositie" te gaan voeren tegen VVD en D66.
Volt
Een andere grote nieuwkomer is het progressieve en pro-Europese Volt met 3 zetels. De BoerBurgerBeweging en BIJ1 van Sylvana Simons mogen volgens de exitpoll hopen op elk 1 zetel. Bij de kleinere partijen zakt DENK van 3 naar 2 zetels en 50PLUS gaat terug van 4 naar 1 zetel. De partij voor de Dieren blijft op 5 zetels staan. Dat geldt ook voor de SGP met 3 zetels.
Er komen volgens de exitpoll zeventien partijen in de Tweede Kamer, dat zijn er vier meer dan in 2017. Het is geen record. Ook na de verkiezingen van 1918 zaten er zoveel partijen in de Kamer. Daarna is het nooit meer voorgekomen dat zoveel partijen de Kamer bevolkten.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Kiezers zijn ontevreden over het kabinet-Jetten, in aanloop naar Prinsjesdag over ongeveer anderhalve week. Volgens een enquête van onderzoeksbureau Ipsos I&O is 18 procent te spreken over het beleid van het kabinet. Dat is het laagste punt sinds het aantreden van Jetten (D66) als premier in februari.
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet wil dat burgemeesters sneller de mogelijkheid hebben om een demonstratie te verplaatsen naar een andere locatie, desnoods met dwang. Ook wordt voor hen duidelijker wanneer demonstranten strafbaar zijn. Verder worden de noodbevoegdheden van burgemeesters verduidelijkt in de wet.
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet gaat aangifte doen van het lekken van nog vertrouwelijke begrotingsstukken aan de media, zei minister-president Rob Jetten tijdens zijn wekelijkse persconferentie na afloop van de ministerraad. "Dat doe ik in principe altijd als er op deze manier wordt gelekt", aldus de premier.
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederland is geen narcostaat, benadrukt justitieminister David van Weel na de grote schietpartij in Overasselt eerder deze week. Criminelen zijn hier niet de baas, aldus de VVD-bewindsman na afloop van de wekelijkse ministerraad. "Ik durf gewoon een dikke middelvinger op te steken naar Bolle Jos, en te vertellen dat we hem gaan pakken."
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister Hans Vijlbrief (Sociale Zaken) doet een hernieuwde oproep aan de vakbonden om aan te komen praten over de toekomst van de sociale zekerheid. "De tijd is rijp", aldus de D66-bewindsman voor aanvang van de wekelijkse ministerraad.
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Het is volgens landbouwminister Jaimi van Essen een "no-go" dat alle boeren via een generieke maatregel veedieren moeten wegdoen. Het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) schreef in een rapport dat de zogeheten generieke korting op dierrechten een "ultieme remedie" is om stikstofdoelen in 2035 te halen. Maar Van Essen zei voorafgaand aan de ministerraad dat dit niet nodig is.
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Zorgminister Sophie Hermans adviseert mensen zichzelf te beschermen tegen muggen, als zij willen voorkomen besmet te raken met het westnijlvirus. Dit jaar hebben zeker negen mensen het virus opgelopen, meldde het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) donderdag.
2 dagen geleden