VVD blijft de grootste, maar D66 is de grote winnaar
DEN HAAG (ANP) - De liberalen winnen de verkiezingen. De VVD van Mark Rutte wordt opnieuw de grootste partij. Maar de nieuwe D66-leider Sigrid Kaag is met een verrassende winst van 8 zetels de grote winnaar. De partij behaalt 27 zetels, het grootste aantal ooit. Verder verliezen linkse partijen en winnen rechtse partijen, aldus de exitpoll van Ipsos in opdracht van de NOS.
Rutte wint 3 zetels en komt uit op 36 zetels. Hij kan aan de slag gaan om zijn vierde kabinet te formeren. Daarbij zal hij eerst met D66 om de tafel gaan zitten. Ook andere partijleiders verklaarden al dat deze beide winnaars het voortouw moeten nemen bij de kabinetsformatie.
Vooraf verklaarde de VVD-leider in elk geval te willen optrekken met het CDA. Maar de partij van Wopke Hoekstra staat in de exitpoll op een verlies van 5 zetels. Hoekstra noemde de uitslag "zeer teleurstellend" en beaamt dat zijn partij bescheidenheid past na deze afstraffing.
Klimaatramp
Rutte zal in de formatie meer rekening moeten houden met de wensen van de sociaal-liberalen dan bij de formatie in 2017. Het beleid moet "progressiever, eerlijker en groener" dan de afgelopen vier jaar, verklaarde Kaag direct. Zij noemt met name de "klimaatramp", en investeringen in onderwijs en woningen als onderwerpen die niet langer kunnen wachten.
Een nieuwe kabinet kan al bestaan uit drie partijen. In de exitpoll hebben VVD, CDA en D66 samen een meerderheid van 77 zetels. De gekozen lijsttrekkers komen donderdagmiddag samen bij Tweede Kamervoorzitter Khadija Arib om een verkenner aan te wijzen. Die komt normaal uit de grootste partij. De verkenner gaat met alle partijen praten en daarna kijken welke coalitie mogelijk is.
Linkse partijen
De voorlopige uitslag is een bittere pil voor de linkse partijen. SP en GroenLinks verloren elk 6 zetels en komen uit op 8 zetels. De partijleiders Jesse Klaver van GroenLinks en Lilian Marijnissen van SP denken er niet aan om op te stappen. De PvdA van Lilianne Ploumen verliest niets maar wint ook niets; ze blijft op 9 zetels.
Zowel Klaver als Ploumen sluit regeringsdeelname niet op voorhand uit. De leider van GroenLinks vindt dat "iedere partij verantwoordelijkheid moet nemen". Voor zijn collega van de PvdA is het belangrijkste: "waar kan ik het beste voor de belangen van mijn kiezers opkomen".
Verzet tegen coronamaatregelen
Op de rechterflank is er forse winst voor Forum voor Democratie. De partij gaat in de peiling van 2 naar 8 zetels. De partij implodeerde nog kort geleden, maar dat heeft Thierry Baudet geen kwaad gedaan. Hij profileerde zich tijdens de campagne, waarbij hij als enige partij het land doortrok in coronatijd, vooral met zijn verzet tegen de coronamaatregelen.
Nieuw in de Kamer wordt volgens de exitpoll JA21 van Joost Eerdmans en Annabel Nanninga. Deze afscheiding van Forum voor Democratie verraste met 3 zetels. De PVV verloor 3 zetels en komt op 17. Geert Wilders vindt het desondanks een "prachtig resultaat" en verklaarde alvast "keihard oppositie" te gaan voeren tegen VVD en D66.
Volt
Een andere grote nieuwkomer is het progressieve en pro-Europese Volt met 3 zetels. De BoerBurgerBeweging en BIJ1 van Sylvana Simons mogen volgens de exitpoll hopen op elk 1 zetel. Bij de kleinere partijen zakt DENK van 3 naar 2 zetels en 50PLUS gaat terug van 4 naar 1 zetel. De partij voor de Dieren blijft op 5 zetels staan. Dat geldt ook voor de SGP met 3 zetels.
Er komen volgens de exitpoll zeventien partijen in de Tweede Kamer, dat zijn er vier meer dan in 2017. Het is geen record. Ook na de verkiezingen van 1918 zaten er zoveel partijen in de Kamer. Daarna is het nooit meer voorgekomen dat zoveel partijen de Kamer bevolkten.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - De Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (OVSE) moet druk op Rusland houden, zodat het land kiest voor een staakt-het-vuren en onderhandelingen om tot een duurzame vrede te komen. Die oproep deed premier Rob Jetten zaterdag op de openingsdag van de Parlementaire Assemblee van de OVSE in Den Haag.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Gemeenten die geen asielopvang organiseren, moeten langskomen bij het ministerie van Asiel. Minister Bart van den Brink zegt in radioprogramma Dit is de Dag dat hij volgende week "de volgende stap" zet in het escalatieproces bij de eerste gemeenten. Welke gemeenten dat zijn, maakt Van den Brink dan ook bekend.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Er moeten geen hogere straffen komen voor daders tussen de 12 en 17 jaar, vindt staatssecretaris Claudia van Bruggen (Justitie en Veiligheid, D66). Onder meer het vorige kabinet-Schoof wilde de maximale straffen voor 14- en 15-jarigen verhogen, maar Van Bruggen ziet dat niet zitten.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Dierproeven op apen mogen ook na 2030 doorgaan, schrijft minister Rianne Letschert van Wetenschap in een brief aan de Tweede Kamer. Volgens de D66-minister zijn de proeven nog nodig voor onder meer de ontwikkeling van geneesmiddelen.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - In de laatste verhoorweek voor de zomerstop verschijnen onder meer oud-zorgminister Hugo de Jonge, voormalig staatssecretaris van Economische Zaken Mona Keijzer en opiniepeiler Maurice de Hond voor de parlementaire enquêtecommissie corona. De verhoren staan in het teken van vaccinaties en het coronatoegangsbewijs.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Meerdere getuigen die zijn opgeroepen door de parlementaire enquêtecommissie corona zijn fysiek en digitaal bedreigd. Dat gebeurde vooruitlopend op hun verhoor en soms ook daarna. "Onacceptabel", vindt commissievoorzitter Daan de Kort. "Onze tolerantie voor dit verwerpelijke gedrag is nul en we zijn in contact met politie en beveiliging hierover." De woordvoerder van de commissie kan niet zeggen of er aangifte is gedaan. Dat is aan de bedreigde personen zelf.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet steekt 450 miljoen euro uit het Klimaatfonds in de bouw van een ondergrondse opslag voor waterstof. Dat meldt klimaat- en energieminister Stientje van Veldhoven (D66) aan de Tweede Kamer. Waterstof kan gebruikt worden om energie uit bijvoorbeeld zon en wind op te slaan en is daarmee van groot belang voor de omschakeling van fossiele naar hernieuwbare energie.
1 dag geleden