VVD blijft de grootste, maar D66 is de grote winnaar
DEN HAAG (ANP) - De liberalen winnen de verkiezingen. De VVD van Mark Rutte wordt opnieuw de grootste partij. Maar de nieuwe D66-leider Sigrid Kaag is met een verrassende winst van 8 zetels de grote winnaar. De partij behaalt 27 zetels, het grootste aantal ooit. Verder verliezen linkse partijen en winnen rechtse partijen, aldus de exitpoll van Ipsos in opdracht van de NOS.
Rutte wint 3 zetels en komt uit op 36 zetels. Hij kan aan de slag gaan om zijn vierde kabinet te formeren. Daarbij zal hij eerst met D66 om de tafel gaan zitten. Ook andere partijleiders verklaarden al dat deze beide winnaars het voortouw moeten nemen bij de kabinetsformatie.
Vooraf verklaarde de VVD-leider in elk geval te willen optrekken met het CDA. Maar de partij van Wopke Hoekstra staat in de exitpoll op een verlies van 5 zetels. Hoekstra noemde de uitslag "zeer teleurstellend" en beaamt dat zijn partij bescheidenheid past na deze afstraffing.
Klimaatramp
Rutte zal in de formatie meer rekening moeten houden met de wensen van de sociaal-liberalen dan bij de formatie in 2017. Het beleid moet "progressiever, eerlijker en groener" dan de afgelopen vier jaar, verklaarde Kaag direct. Zij noemt met name de "klimaatramp", en investeringen in onderwijs en woningen als onderwerpen die niet langer kunnen wachten.
Een nieuwe kabinet kan al bestaan uit drie partijen. In de exitpoll hebben VVD, CDA en D66 samen een meerderheid van 77 zetels. De gekozen lijsttrekkers komen donderdagmiddag samen bij Tweede Kamervoorzitter Khadija Arib om een verkenner aan te wijzen. Die komt normaal uit de grootste partij. De verkenner gaat met alle partijen praten en daarna kijken welke coalitie mogelijk is.
Linkse partijen
De voorlopige uitslag is een bittere pil voor de linkse partijen. SP en GroenLinks verloren elk 6 zetels en komen uit op 8 zetels. De partijleiders Jesse Klaver van GroenLinks en Lilian Marijnissen van SP denken er niet aan om op te stappen. De PvdA van Lilianne Ploumen verliest niets maar wint ook niets; ze blijft op 9 zetels.
Zowel Klaver als Ploumen sluit regeringsdeelname niet op voorhand uit. De leider van GroenLinks vindt dat "iedere partij verantwoordelijkheid moet nemen". Voor zijn collega van de PvdA is het belangrijkste: "waar kan ik het beste voor de belangen van mijn kiezers opkomen".
Verzet tegen coronamaatregelen
Op de rechterflank is er forse winst voor Forum voor Democratie. De partij gaat in de peiling van 2 naar 8 zetels. De partij implodeerde nog kort geleden, maar dat heeft Thierry Baudet geen kwaad gedaan. Hij profileerde zich tijdens de campagne, waarbij hij als enige partij het land doortrok in coronatijd, vooral met zijn verzet tegen de coronamaatregelen.
Nieuw in de Kamer wordt volgens de exitpoll JA21 van Joost Eerdmans en Annabel Nanninga. Deze afscheiding van Forum voor Democratie verraste met 3 zetels. De PVV verloor 3 zetels en komt op 17. Geert Wilders vindt het desondanks een "prachtig resultaat" en verklaarde alvast "keihard oppositie" te gaan voeren tegen VVD en D66.
Volt
Een andere grote nieuwkomer is het progressieve en pro-Europese Volt met 3 zetels. De BoerBurgerBeweging en BIJ1 van Sylvana Simons mogen volgens de exitpoll hopen op elk 1 zetel. Bij de kleinere partijen zakt DENK van 3 naar 2 zetels en 50PLUS gaat terug van 4 naar 1 zetel. De partij voor de Dieren blijft op 5 zetels staan. Dat geldt ook voor de SGP met 3 zetels.
Er komen volgens de exitpoll zeventien partijen in de Tweede Kamer, dat zijn er vier meer dan in 2017. Het is geen record. Ook na de verkiezingen van 1918 zaten er zoveel partijen in de Kamer. Daarna is het nooit meer voorgekomen dat zoveel partijen de Kamer bevolkten.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Europarlementariër Dirk Gotink zegt zijn lidmaatschap van NSC op. Aanleiding is de aanwezigheid van partijloos Tweede Kamerlid Mona Keijzer als gastspreker bij een aanstaande ledenbijeenkomst van de partij. Dat bevestigt Gotink op X. NSC verliest daarmee zijn laatste actieve volksvertegenwoordiger.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Tweede Kamer wil niet dat kleine spaarders en beleggers de rekening betalen voor de beoogde hervorming van de belasting op inkomsten uit vermogen (box 3). Een ruime meerderheid vraagt het kabinet om in ieder geval naar de erf- en schenkbelasting te kijken als alternatieve dekking. Ook de regeringspartijen D66 en CDA steunen die oproep, zeer tegen de zin van coalitiepartner VVD.
21 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Volt-fractievoorzitter in de Eerste Kamer Gaby Perin-Gopie heeft het kabinet uitgenodigd om voor een brede meerderheid te gaan samenwerken met haar partij en PRO. In de Algemene Politieke Beschouwingen in de senaat zei ze dat dit de beste en snelste oplossing is voor premier Rob Jetten.
21 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Tweede Kamer heeft ingestemd met een wet die het energieleveranciers verplicht om CO2 te besparen door voor een deel groen gas te leveren. Er klonk veel kritiek op vanuit de oppositie, ook van PRO, dat bang is dat die plicht de intensieve veehouderij in stand houdt. Mestvergisting is namelijk een van de bronnen van groen gas. PRO en veel andere partijen willen ook voorkomen dat de energierekening van huishoudens te veel stijgt als gevolg van de wet.
22 uur geleden
ENSCHEDE (ANP) - Het Rijk moet provinciale politici meer gaan betalen om hun werk uit te voeren. Daarvoor pleit IPO-voorzitter Ina Adema op het jaarcongres van het Interprovinciaal Overleg in Enschede. Een lid van Provinciale Staten ontvangt nu maandelijks 2256,23 euro bruto, plus een onkostenvergoeding van bijna 225 euro.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Senator Paul van Meenen (D66) wil mogelijke bezuinigingen op onderwijs tegenhouden, als het zover komt. "U kunt me altijd wakker maken als iemand dreigt op onderwijs te bezuinigen", zei hij tijdens de Algemene Politieke Beschouwingen in de Eerste Kamer.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - De BBB steunt ook in de Eerste Kamer de begroting van het kabinet niet als de stikstofplannen niet worden aangepast. Fractievoorzitter Ilona Lagas herhaalde daarmee wat partijleider Henk Vermeer eerder in de Tweede Kamer zei.
1 dag geleden