Vergeten Surinaams muziektheater nu in vol Concertgebouw
AMSTERDAM (ANP) - Het Koninklijk Concertgebouworkest (KCO) presenteert donderdag 15 februari in Amsterdam de Nederlandse première van Het pand der goden, een muziekdramatisch werk uit 1906 van de Surinaamse componist Johannes Nicolaas Helstone (Berg en Dal 1853 - Paramaribo 1927). De opera, waarvoor hij niet alleen de muziek maar ook het libretto schreef, werd meer dan een eeuw geleden met veel succes uitgevoerd in Paramaribo, maar raakte toch al snel in de vergetelheid.
Voor de concertante uitvoering van nu is echter nog maar een handvol kaarten beschikbaar. De productie telt vijf bedrijven en gaat over de jonge Olindo die zich in de godenwereld begeeft om daar zijn ontvoerde zus te zoeken. Er wordt in het Nederlands gezongen.
Helstone kwam, tien jaar voor de officiële afschaffing van de slavernij, ter wereld op de plantage Berg en Dal aan de Surinamerivier. Christelijke zendelingen, Hernhutters afkomstig uit Duitsland, hadden daar een post. Dankzij hun inspanningen kon het jonge talent studeren aan het conservatorium in Leipzig en aan de slag als organist, pianist en componist in Berlijn, Parijs en Wenen. Toch keerde hij naar Suriname terug om zijn land te helpen om in cultureel opzicht verder vooruit te komen.
Bestaansrecht
De komende uitvoering is het gevolg van contacten tussen het Concertgebouworkest en nazaten van de componist. De familie had archieven met werken van de musicus, die zijn ondergebracht in het Allard Pierson Museum in Amsterdam. Er is inmiddels ook een Helstone Fonds, opgericht door Astrid Helstone en Diederik Burgersdijk, dat onderzoek naar en uitvoeringen van Helstone, zijn leerlingen en andere componisten uit voormalige Nederlandse koloniale gebieden mogelijk wil maken.
Johannes Nicolaas Helstone is een achteroudoom van Astrid Helstone. "Met deze muziek willen we iets teruggeven. Aan Suriname, maar ook aan Nederland. Het is alsof er, met het negeren van deze kunst, gesneden is in de geschiedenis. We willen die muziek weer bestaansrecht geven, geplaatst in zijn historische context", zegt ze in de uitgave Preludium van het Concertgebouw en het Concertgebouworkest. De muziek in kwestie kon volgens haar "verstoffen en verdwijnen" doordat "alles wat met Suriname te maken had, werd gezien als minderwaardig; niet serieus te nemen."
Het Concertgebouworkest voert Het pand der goden uit samen met Cappella Amsterdam, dirigent Otto Tausk en verschillende solisten en een verteller. Er komt een Engelse boventiteling bij. Er wordt een opname van gemaakt, die zondagmiddag 18 februari wordt uitgezonden op NPO Klassiek.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - De rechtbank in Den Haag heeft Stefan V. (34) donderdag vrijgesproken van het vernielen van 32 graven en urnen op begraafplaats Westduin in Den Haag en van diefstal van een gedenksteen en een grafmonument in februari en maart vorig jaar. De rechtbank legde hem wel acht maanden cel op voor twee inbraken in vakantiewoningen.
33 minuten geleden
DORDRECHT (ANP) - Het Openbaar Ministerie heeft donderdag tbs met dwangverpleging geëist tegen de 32-jarige Jesse R. voor het onthoofden van zijn moeder op 16 april vorig jaar in haar woning aan de Molenstraat in Hellevoetsluis. Volgens het OM is R. volledig ontoerekeningsvatbaar en moet de rechtbank hem ontslaan van rechtsvervolging.
49 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - Ook de makers van chatbot Grok willen voorkomen dat de dienst wordt gebruikt om kindermisbruik te creëren. "Maar het volledig elimineren van elk misbruik is niet haalbaar, er zullen altijd gebruikers zijn die beveiligingsmaatregelen omzeilen", hebben de advocaten van het platform gezegd. Grok is eigendom van het bedrijf xAI van Elon Musk.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een 63-jarige man die een celstraf uitzit voor geruchtmakende kunstroven zit weer gevangen, nadat hij in januari op de vlucht was geslagen. Hij ging ervandoor toen hij zelfstandig van de gevangenis in Nieuwegein naar een beperkt beveiligde afdeling van een andere gevangenis mocht.
3 uur geleden
DORDRECHT (ANP) - Nabestaanden van de 63-jarige vrouw die in april vorig jaar in haar woning in Hellevoetsluis is onthoofd door haar psychotische zoon Jesse R., hebben donderdag in de rechtbank indringende slachtofferverklaringen voorgedragen. Ze zijn nog geschokt en verbijsterd.
3 uur geleden
DORDRECHT (ANP) - "Ik ben ziek. Dat is mijn moeder fataal geworden. Dat zal ik nooit meer kunnen herstellen. Dat doet heel veel pijn." Dat zei Jesse R. (32) bij aanvang van zijn strafproces in de rechtbank in Dordrecht. R. staat daar terecht voor de moord op zijn moeder (63) door onthoofding met een bijl op 16 april vorig jaar in haar woning in Hellevoetsluis.
4 uur geleden
HURGHADA (ANP) - Met een toestel van Defensie zijn afgelopen nacht opnieuw gestrande reizigers opgehaald in Oman en naar het Egyptische Hurghada gebracht. In totaal zijn het 75 Nederlanders en drie mensen met andere nationaliteiten, laat het ministerie van Buitenlandse Zaken weten.
7 uur geleden