Vergeten Surinaams muziektheater nu in vol Concertgebouw
AMSTERDAM (ANP) - Het Koninklijk Concertgebouworkest (KCO) presenteert donderdag 15 februari in Amsterdam de Nederlandse première van Het pand der goden, een muziekdramatisch werk uit 1906 van de Surinaamse componist Johannes Nicolaas Helstone (Berg en Dal 1853 - Paramaribo 1927). De opera, waarvoor hij niet alleen de muziek maar ook het libretto schreef, werd meer dan een eeuw geleden met veel succes uitgevoerd in Paramaribo, maar raakte toch al snel in de vergetelheid.
Voor de concertante uitvoering van nu is echter nog maar een handvol kaarten beschikbaar. De productie telt vijf bedrijven en gaat over de jonge Olindo die zich in de godenwereld begeeft om daar zijn ontvoerde zus te zoeken. Er wordt in het Nederlands gezongen.
Helstone kwam, tien jaar voor de officiële afschaffing van de slavernij, ter wereld op de plantage Berg en Dal aan de Surinamerivier. Christelijke zendelingen, Hernhutters afkomstig uit Duitsland, hadden daar een post. Dankzij hun inspanningen kon het jonge talent studeren aan het conservatorium in Leipzig en aan de slag als organist, pianist en componist in Berlijn, Parijs en Wenen. Toch keerde hij naar Suriname terug om zijn land te helpen om in cultureel opzicht verder vooruit te komen.
Bestaansrecht
De komende uitvoering is het gevolg van contacten tussen het Concertgebouworkest en nazaten van de componist. De familie had archieven met werken van de musicus, die zijn ondergebracht in het Allard Pierson Museum in Amsterdam. Er is inmiddels ook een Helstone Fonds, opgericht door Astrid Helstone en Diederik Burgersdijk, dat onderzoek naar en uitvoeringen van Helstone, zijn leerlingen en andere componisten uit voormalige Nederlandse koloniale gebieden mogelijk wil maken.
Johannes Nicolaas Helstone is een achteroudoom van Astrid Helstone. "Met deze muziek willen we iets teruggeven. Aan Suriname, maar ook aan Nederland. Het is alsof er, met het negeren van deze kunst, gesneden is in de geschiedenis. We willen die muziek weer bestaansrecht geven, geplaatst in zijn historische context", zegt ze in de uitgave Preludium van het Concertgebouw en het Concertgebouworkest. De muziek in kwestie kon volgens haar "verstoffen en verdwijnen" doordat "alles wat met Suriname te maken had, werd gezien als minderwaardig; niet serieus te nemen."
Het Concertgebouworkest voert Het pand der goden uit samen met Cappella Amsterdam, dirigent Otto Tausk en verschillende solisten en een verteller. Er komt een Engelse boventiteling bij. Er wordt een opname van gemaakt, die zondagmiddag 18 februari wordt uitgezonden op NPO Klassiek.
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - De rechtbank in Amsterdam heeft de 33-jarige Khalid A. veroordeeld voor het doodsteken van een 30-jarige vrouw op 1 februari 2025 in Amsterdam-West. De rechter oordeelt dat de man handelde in een psychose en volledig ontoerekeningsvatbaar was. Aan de man is tbs met voorwaarden opgelegd.
17 minuten geledenDEN BOSCH (ANP) - Het Openbaar Ministerie eist een taakstraf van 140 uur tegen vastgoedondernemer en realityster Peter Gillis voor de vermeende mishandeling van zijn ex-partner Nicol Kremers. Volgens de officier van justitie gaat het om "stevige geweldspleging", met name op 29 mei 2022.
20 minuten geledenARNHEM (ANP) - Door droogte waren er in 2025 veel meer natuurbranden dan in de twee jaren ervoor. De brandweer moest vorig jaar ingrijpen bij 846 natuurbranden, tegenover 177 in 2024 en 314 in 2023. Dat meldt het Nederlands Instituut Publieke Veiligheid (NIPV).
1 uur geledenDEN HAAG (ANP) - De Oekraïense president Volodymyr Zelensky is donderdag aanwezig bij de uitreiking van de Four Freedoms Awards in Middelburg. Dat heeft de Rijksvoorlichtingsdienst (RVD) woensdag bekendgemaakt. Ook koning Willem-Alexander, prinses Beatrix en premier Rob Jetten zijn bij de uitreiking.
1 uur geledenROTTERDAM (ANP) - De politie heeft woensdag een 32-jarige man uit Rotterdam aangehouden voor het mishandelen van een buschauffeur. Dat meldt de politie. De man zou op 7 maart en 10 april dezelfde buschauffeur tijdens zijn dienst hebben mishandeld.
1 uur geledenAMSTERDAM (ANP) - De 31-jarige Oekraïner Roman D., verdacht van het neersteken van mensen rond de Dam in maart vorig jaar, zei eind vorig jaar tegen gevangenispersoneel over zijn daden dat hij vindt "dat de belastingbetaler uit Europa moet boeten" voor het financieren van de oorlog tussen Rusland en Oekraïne.
1 uur geledenUTRECHT (ANP) - Nog steeds raken er kuikens, eenden en andere pluimveedieren gewond voordat ze worden geslacht, constateert de NVWA. De waakhond ziet wel dat het percentage dieren dat gewond raakt afneemt.
2 uur geleden