Vergeten Surinaams muziektheater nu in vol Concertgebouw
AMSTERDAM (ANP) - Het Koninklijk Concertgebouworkest (KCO) presenteert donderdag 15 februari in Amsterdam de Nederlandse première van Het pand der goden, een muziekdramatisch werk uit 1906 van de Surinaamse componist Johannes Nicolaas Helstone (Berg en Dal 1853 - Paramaribo 1927). De opera, waarvoor hij niet alleen de muziek maar ook het libretto schreef, werd meer dan een eeuw geleden met veel succes uitgevoerd in Paramaribo, maar raakte toch al snel in de vergetelheid.
Voor de concertante uitvoering van nu is echter nog maar een handvol kaarten beschikbaar. De productie telt vijf bedrijven en gaat over de jonge Olindo die zich in de godenwereld begeeft om daar zijn ontvoerde zus te zoeken. Er wordt in het Nederlands gezongen.
Helstone kwam, tien jaar voor de officiële afschaffing van de slavernij, ter wereld op de plantage Berg en Dal aan de Surinamerivier. Christelijke zendelingen, Hernhutters afkomstig uit Duitsland, hadden daar een post. Dankzij hun inspanningen kon het jonge talent studeren aan het conservatorium in Leipzig en aan de slag als organist, pianist en componist in Berlijn, Parijs en Wenen. Toch keerde hij naar Suriname terug om zijn land te helpen om in cultureel opzicht verder vooruit te komen.
Bestaansrecht
De komende uitvoering is het gevolg van contacten tussen het Concertgebouworkest en nazaten van de componist. De familie had archieven met werken van de musicus, die zijn ondergebracht in het Allard Pierson Museum in Amsterdam. Er is inmiddels ook een Helstone Fonds, opgericht door Astrid Helstone en Diederik Burgersdijk, dat onderzoek naar en uitvoeringen van Helstone, zijn leerlingen en andere componisten uit voormalige Nederlandse koloniale gebieden mogelijk wil maken.
Johannes Nicolaas Helstone is een achteroudoom van Astrid Helstone. "Met deze muziek willen we iets teruggeven. Aan Suriname, maar ook aan Nederland. Het is alsof er, met het negeren van deze kunst, gesneden is in de geschiedenis. We willen die muziek weer bestaansrecht geven, geplaatst in zijn historische context", zegt ze in de uitgave Preludium van het Concertgebouw en het Concertgebouworkest. De muziek in kwestie kon volgens haar "verstoffen en verdwijnen" doordat "alles wat met Suriname te maken had, werd gezien als minderwaardig; niet serieus te nemen."
Het Concertgebouworkest voert Het pand der goden uit samen met Cappella Amsterdam, dirigent Otto Tausk en verschillende solisten en een verteller. Er komt een Engelse boventiteling bij. Er wordt een opname van gemaakt, die zondagmiddag 18 februari wordt uitgezonden op NPO Klassiek.
Meer uit Binnenland
UTRECHT (ANP) - Het gasverbruik op treinstations is de afgelopen vijf jaar met 60 procent afgenomen, meldt ProRail. Dat komt onder meer doordat de spoorbeheerder de verwarming in hallen, wachtruimtes en toiletten alleen nog aanzet als dat noodzakelijk is. Voorheen werden die ruimtes standaard verwarmd.
32 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Het plan om rechters te verbieden taakstraffen op te leggen bij geweld tegen hulpverleners, krijgt stevige kritiek van de Raad van State. Pas dit voorstel aan of dien het niet in, luidt de boodschap van de belangrijkste kabinetsadviseur aan het kabinet. Die vindt dat de bewegingsvrijheid van rechters en officieren van justitie te veel wordt ingeperkt door dit wetsvoorstel.
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Het Rijksmuseum heeft een nieuwe Rembrandt ontdekt. Het is het schilderij Het visioen van Zacharias in de tempel, uit 1633. Twee jaar diepgaand onderzoek heeft aangetoond dat het echt door Rembrandt is geschilderd, meldt het museum maandag.
1 uur geleden
VUGHT (ANP) - Gedetineerden in de zwaarste gevangenisregimes kunnen hun advocaten weer ontvangen. Een groep van 46 advocaten heeft besloten hun staking op te schorten. Ze hervatten maandag hun bezoeken aan de Extra Beveiligde Inrichting (EBI) in Vught en de vier Afdelingen voor Intensief Toezicht (AIT).
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Mensen voelden zich vaker onveilig in 2025 dan twee jaar eerder. Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) op basis van een bevolkingsonderzoek over veiligheid. Vorig jaar voelde 37 procent van de mensen zich weleens onveilig, bij het vorige peilmoment in 2023 was dat nog bijna 35 procent.
3 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Bij de ingang van het kantoor van de Deense rederij Maersk aan de Boompjes in Rotterdam zijn in de nacht van zondag op maandag vernielingen aangericht en verschillende ruiten met rode verf beklad. Dat meldt de politie na berichtgeving van Rijnmond. De politie laat weten onderzoek te doen naar het voorval.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De wachttijden voor medische zorg in Nederland zijn de afgelopen jaren verder opgelopen. Dit blijkt uit de ANP-analyse van data over wachttijden voor medisch-specialistische zorg, bijgehouden door de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa). Vorig jaar had iets meer dan de helft van de behandelingen in een polikliniek een te lange wachttijd. Volgens landelijke afspraken over de zorg zou dit maximaal vier weken moeten zijn. In 2022 ging het nog om ongeveer 45 procent van de behandelingen.
4 uur geleden