Veertien Nederlandse rechterlijke dwalingen in Europese database
AMSTERDAM (ANP) - Veertien Nederlandse zaken zijn opgenomen in de nieuwe Europese database EUREX. Die brengt rechterlijke dwalingen in Europa in kaart die uiteindelijk hebben geleid tot vrijspraak. De database start met in totaal 115 vrijspraken uit zeventien Europese landen.
Wereldwijd komen steeds meer strafzaken aan het licht waarbij onschuldige burgers na jaren procederen worden vrijgesproken van misdrijven die ze nooit begingen. Dat is mede het gevolg van de introductie van steeds geavanceerdere DNA-technieken.
Het doel van de database is om nieuwe misstappen te voorkomen en een initiatief van onderzoekers van de Universiteit Leiden, Maastricht University en de Universiteit van Luzern. "Er wordt vaak gedacht dat rechterlijke dwalingen vooral een Amerikaans fenomeen zijn", zegt rechtspsycholoog Linda Geven van de Universiteit Leiden. "Maar ze komen ook geregeld in Europa voor. We willen de aandacht vestigen op deze onterechte veroordelingen en ervan leren om ze in de toekomst te voorkomen."
Opmerkelijke cijfers
Op basis van de 115 Europese zaken presenteerden de onderzoekers uit Nederland, Duitsland en Zwitserland dinsdag al enkele opmerkelijke cijfers: onterecht veroordeelden zitten gemiddeld ruim zeven jaar vast en in ruim 30 procent van de gevallen heeft een valse bekentenis bijgedragen aan de oorspronkelijke veroordeling. In de Nederlandse zaken, waaronder ook twee uit Bonaire, was de gemiddelde tijd in detentie vijf jaar en vier maanden.
Bij de veertien Nederlandse zaken die in de database worden genoemd gaat het om twaalf mannen en de twee vrouwen Ina Post en Lucia de Berk. De eerste veroordeling was in 1984 van Martien Hunnik, bekend van de Hilversumse showbizzmoord. De meest recente zaken zijn de Rosmalense flatmoord en de Pettense campingmoord, die beide in 2022 werden toegevoegd aan het rijtje rechterlijke dwalingen.
Rechterlijke dwalingen hebben niet alleen ernstige gevolgen voor de onschuldige veroordeelden en hun families, benadrukken de rechtspsychologen. Ze schaden ook het vertrouwen in het rechtssysteem. Een rechterlijke dwaling kan bijvoorbeeld ontstaan als een onschuldige verdachte onder grote druk een valse bekentenis aflegt, aldus Geven. Hierdoor gaan ooggetuigen twijfelen en soms ook hun verklaring bijstellen. Ook komt het voor dat verdachten bewust valse verklaringen afleggen om iemand anders te beschermen.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Nederland ligt niet op schema met de invoering van een Europees systeem voor grenscontroles. Dat heeft minister Bart van den Brink (Asiel en Migratie, CDA) gezegd in een debat met de Tweede Kamer. "Het is een enorm grote en complexe opgave."
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De ongeveer 1700 politiemedewerkers die in interne systemen informatie hebben opgezocht over de dood van de 17-jarige Lisa uit Abcoude werkten in het hele land. "Er is informatie opgezocht in Amsterdam en in de omgeving van Lisa's woonplaats, maar ook in andere delen van het land", aldus een politiewoordvoerder.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De KLM vliegt dinsdagavond met reizigers terug die gestrand zijn in het Midden-Oosten door de oorlog in Iran. Dat zei minister Tom Berendsen (Buitenlandse Zaken, CDA) in de Tweede Kamer. Aan boord zijn 83 Nederlanders. In de regio zitten vermoedelijk duizenden Nederlanders vast.
9 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De rechtbank in Amsterdam heeft dinsdag een 26-jarige man vrijgesproken van het leveren van het wapen waarmee rapper Bigidagoe is doodgeschoten. De verdachte was op 18 februari al op vrije voeten gesteld, een dag na de inhoudelijke behandeling van de zaak. Het Openbaar Ministerie had tien jaar cel geëist. De rechtbank vindt dat er niet genoeg bewijs is voor een veroordeling.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De familie van de vermoorde 17-jarige Lisa vindt het "heel pijnlijk en moeilijk te bevatten" dat zo'n 1700 politiemedewerkers zonder goede reden in de interne systemen informatie hebben opgezocht over de gewelddadige dood van de jonge vrouw. Zij werd in augustus vermoord toen ze vanuit Amsterdam naar huis fietste.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De vrijspraak in een twintig jaar oude zaak over de moord op Tamara Wolvers in Alphen aan den Rijn dient voor advies te worden voorgelegd aan het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM). Dat adviseerde procureur-generaal (PG) Edwin Bleichrodt dinsdag aan de Hoge Raad.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Ongeveer 1700 politiemedewerkers hebben in de interne systemen informatie opgezocht over de gewelddadige dood van de 17-jarige Lisa uit Abcoude, zonder goede reden. Justitieminister David van Weel (VVD) meldt dat de korpschef hem daarover heeft geïnformeerd na onderzoek van het Landelijk Team Interne Onderzoeken. "Ik vind het onacceptabel dat dit gebeurd is", aldus de bewindsman.
10 uur geleden