Uitwerking fraudewet kon 'einde leven' betekenen, schetst Heerma
DEN HAAG (ANP) - De fraudewet die vanaf 2013 uitkeringsfraudeurs moest aanpakken, pakte voor gewone mensen dusdanig desastreus uit, dat dit tot grote frustratie bij uitvoeringsorganisaties leidde. CDA-Kamerlid Pieter Heerma schetst tegenover de parlementaire enquêtecommissie dat gemeenten en andere uitvoerders mogelijkheden zochten om geen torenhoge boetes op te leggen. Anders "is het einde leven", hoorde Heerma op werkbezoeken.
In zijn verhoor schetst de CDA'er dat soms zelfs werd gewacht totdat het benadelingsbedrag boven de 50.000 euro kwam: dat is de aangiftegrens, waardoor de zaak in het strafrecht belandt in plaats van het bestuursrecht. In het bestuursrecht kregen mensen die een foutje maakten op een formulieren soms torenhoge boetes als ze onterecht meer uitkering hadden ontvangen. Dit werd verrekend met de uitkering, waardoor mensen soms vele maanden lang geen inkomen ontvingen. In het strafrecht konden mensen die fouten hadden gemaakt rekenen op "een eerlijkere behandeling".
De signalen dat de fraudewet totaal verkeerd uitpakte kwamen al snel binnen, vooral van ambtenaren die aan de loketten werkten en de wet moesten uitvoeren. "Soms waren ze gewoon heel boos", herinnert Heerma zich. Door het beleid werden onschuldige mensen in de financiële ellende gestort, terwijl dat juist afleidde van de aanpak van echte fraudeurs. Heerma, die het dossier in het najaar van 2012 van zijn voorganger erfde, maakte "de draai vrij snel", maar worstelde ook met zijn beeld op de fraudewet. In het verkiezingsprogramma van zijn CDA werd immers ook gehamerd op de harde aanpak van fraudeurs. Het CDA stemde eerder zelf in met de fraudewet.
Kabinet-Rutte II
Na enige tijd trok Heerma, net als andere partijen zoals de SP, fel van leer tegen toenmalig minister Lodewijk Asscher die na de beëdiging van het kabinet-Rutte II verantwoordelijk was voor de fraudewet. Toch hield PvdA-minister Asscher ook eind 2013 nog vol dat de wet niet averechts werkte. De Kamer moest de fraudewet een kans geven, vond hij. Wel beloofde de bewindsman de vinger aan de pols te houden.
Overigens was Heerma ook niet direct overtuigd dat de wet moest worden aangepast. Het was volgens hem ook een optie dat uitvoerders wat meer ruimte zouden krijgen in de uitvoering, waardoor ambtenaren zelf konden bepalen dat alleen fraudeurs met een torenhoge sanctie werden opgescheept. Na een uitspraak van de Centrale Raad van Beroep en een rapport van de Nationale Ombudsman wordt de wet niet meer zo uitgevoerd en uiteindelijk aangepast.
Meer uit Binnenland
WASHINGTON (ANP) - Een Amerikaanse militair van de speciale eenheden is donderdag opgepakt omdat hij zou hebben gewed op het vertrek van de Venezolaanse leider Nicolás Maduro, kort voordat diens gevangenneming bekend werd. Dat meldt het Amerikaanse ministerie van Justitie.
5 uur geleden
MAASTRICHT (ANP) - De twee verdachten die maandag werden opgepakt voor betrokkenheid bij het doodsteken van een meisje (14) in Blerick, zijn haar ouders. De moeder zou de dodelijke steekwonden hebben toegebracht. Het OM verdenkt haar van moord dan wel doodslag. De vrouw blijft veertien dagen langer vast.
13 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Op het Nederlandse spoor vonden vorig jaar 586 ernstige verstoringen plaats, meldt ProRail in zijn jaarverslag. De spoorbeheerder waarschuwde in november al dat afspraken met het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat wat betreft het aantal grote storingen in 2025 niet gehaald zouden worden.
16 uur geleden
ZWOLLE (ANP) - Vitens heeft steeds meer moeite om iedereen van drinkwater te voorzien. Terwijl Nederlanders afgelopen jaar gemiddeld iets minder drinkwater verbruikten, verwacht het grootste drinkwaterbedrijf van Nederland tekorten in de drinkwatervoorziening.
16 uur geleden
ZOETERMEER (ANP) - De Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) maakt zich zorgen over de toename van het aantal jongeren dat radicaliseert. "Ze radicaliseren online, vormen een terroristische dreiging vanwege hun jihadistische of rechts-terroristische denkbeelden, of worden ingezet door statelijke actoren", aldus AIVD-baas Simone Smit. De dienst presenteert donderdag het jaarverslag over 2025.
17 uur geleden
ZOETERMEER (ANP) - Rusland stelt zich steeds aanvallender op tegen Europese landen. De oorlog in Oekraïne is daar slechts een onderdeel van. Ook als die eindigt, zal de confrontatie voortduren. Dat stelt de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) donderdag in het jaarverslag van 2025. In dat jaar is ook de Chinese dreiging tegen Nederland en andere westerse landen verbreed en verdiept.
17 uur geleden
ZOETERMEER (ANP) - De AIVD heeft vorig jaar veel meer waarschuwingen over gevaarlijke personen of organisaties gedeeld dan in voorafgaande jaren. In 2025 werden zogeheten ambtsberichten 93 keer gedeeld met instanties zoals de politie of gemeenten, tegenover 73 een jaar eerder. Deze cijfers komen uit het jaarverslag 2025, dat de AIVD donderdag presenteert.
17 uur geleden