Twijfels in Europees Parlement over eerlijk delen klimaatlasten
BRUSSEL (ANP) - Nederlandse Europarlementariërs hebben hun twijfels over de verdeling van de kosten van de grootscheepse klimaatmaatregelen die de Europese Commissie voorstelt. De scepsis leeft in zowel linkse als rechtse hoek.
Eurocommissaris Frans Timmermans, tweede man van de commissie en verantwoordelijk voor het klimaatbeleid, wil onder meer de CO2-uitstoot van het verkeer en van de verwarming en verkoeling van gebouwen voortaan in rekening bij de producenten brengen. Daardoor stijgt waarschijnlijk de energierekening en zijn burgers ook meer kwijt aan autorijden en vliegen. Een deel van de opbrengst van de CO2-uitstootrechten die meer bedrijven moeten gaan betalen gaat volgens de plannen naar een sociaal klimaatfonds, waaruit mensen kunnen putten die moeilijk zelf een elektrische auto of de renovatie van hun huis kunnen betalen.
"De bedoelingen zijn vast goed", zegt CDA'er Esther de Lange, kopstuk van de machtige christendemocraten in het parlement. "Maar het is nog maar de vraag of het voorgestelde fonds daadwerkelijk bij die gezinnen terechtkomt die de steun het hardst nodig hebben. De energietransitie moet niet alleen te doen zijn voor de Tesla-rijder met een laadpaal in de voortuin, maar ook voor heel normale Nederlandse gezinnen." Ze wil "garanties" dat de opbrengst niet alleen de schatkist van EU-landen spekt.
Rechtvaardigheidsprobleem
Ook GroenLinkser Bas Eickhout ziet "een rechtvaardigheidsprobleem", omdat "mensen te maken zullen krijgen met hogere stookkosten en benzineprijzen". Hij vindt het idee van een sociaal klimaatfonds wel goed, maar het schiet tekort. "Uiteindelijk zullen landen via belastinghervormingen een betere herverdeling moeten organiseren." Eickhout maant de commissie verder vooral om sneller in te grijpen waar dat kan, zoals bij de overgang naar elektrische auto's en het afbouwen van vrijstellingen voor de CO2-beprijzing voor luchtvaart en de industrie.
Timmermans’ partijgenoot Mohammed Chahim (PvdA) ziet de voorstellen "allereerst als een kans, niet als een bedreiging". Maar ook hij is bezorgd over de sociale impact van de plannen en dreigende prijsverhogingen. "Je huis verwarmen en naar je werk rijden met de auto moet voor iedereen betaalbaar blijven", reageert hij. "Energietransitie treft en betreft ons allemaal: we moeten onze uitstoot verminderen en vervuiling belasten."
Twijfelachtig
Jan Huitema (VVD) is ook weinig te spreken over de verdeling van de lasten van de vergroening van de EU. "In Nederland hebben we al accijnzen op brandstoffen, energiebelasting voor gas- en elektriciteit en subsidies om huizen te isoleren en zonnepanelen te installeren. De klimaatwinst is twijfelachtig en dat samen is ongewenst en slecht voor het draagvlak", meent hij.
De SGP is evenzeer beducht voor het "rondpompen" van geld, maar voelt eigenlijk voor het hele pakket weinig. "Het is te veel, te snel en te veel wensdenken", oordeelt Bert-Jan Ruissen onomwonden. "Het is prima om een sprong te maken, maar niet zo ver dat we onze enkels breken. Kunnen burgers en bedrijven dit wel opbrengen? Of geldt voor hen: groen doen, maar rood staan?"
Het Europees Parlement en de EU-landen moeten met de voorstellen instemmen. Dat vergt naar verwachting nog jaren van onderhandelingen. Het parlement mag dan twijfels hebben over de verdeling van de lasten, op heel wat vlakken wil het juist wat meer vaart zetten achter de strijd tegen klimaatverandering dan de commissie en zeker dan de lidstaten.
Meer uit Financieel
NEW YORK (ANP) - De aandelenbeurzen in New York zijn vrijdag met overwegend winsten het weekend ingegaan. Chipbedrijf Intel was een uitblinker op Wall Street dankzij kwartaalcijfers en verwachtingen die zeer goed werden ontvangen door beleggers. Daarnaast bleef de aandacht uitgaan naar de ontwikkelingen rond de oorlog in het Midden-Oosten.
5 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - De Verenigde Staten hebben tegoeden aan cryptomunten ter waarde van 344 miljoen dollar bevroren omdat die gelinkt zijn aan Iran. Dat heeft de Amerikaanse minister van Financiën Scott Bessent vrijdag gemeld.
5 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Europese Unie en de Verenigde Staten hebben een intentieverklaring ondertekend waarin ze afspreken samen te werken aan de ontginning van kritieke mineralen. Dit moet voorkomen dat ze bij de inkoop van deze belangrijke grondstoffen voor high-techproducten te afhankelijk worden "van slechts één plek", zei de Amerikaanse buitenlandminister Marco Rubio bij de ondertekening.
7 uur geleden
HOUSTON (ANP/BLOOMBERG) - De grote Amerikaanse dienstverlener aan de olie- en gasindustrie Baker Hughes verwacht meer investeringen door oliemaatschappijen in eigen productie door de oorlog in het Midden-Oosten. Volgens topman Lorenzo Simonelli zorgen de sterk gestegen olieprijzen door het conflict voor een stimulering van de investeringen in Noord- en Zuid-Amerika, Afrika en Azië.
7 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De AEX-index op de aandelenbeurs in Amsterdam is vrijdag met winst gesloten, na het verlies een dag eerder. Betalingsverwerker Adyen en chiptoeleverancier Besi waren in trek bij beleggers op het Damrak.
9 uur geleden
ANN ARBOR (ANP/BLOOMBERG) - Het vertrouwen van Amerikaanse consumenten in de economie is deze maand gezakt naar het laagste niveau ooit door zorgen over een sterk stijgende inflatie als gevolg van de oorlog in het Midden-Oosten. Dat meldt de Universiteit van Michigan op basis van definitieve cijfers. Door de oorlog zijn de brandstofprijzen flink gestegen en dat raakt de koopkracht van huishoudens in de Verenigde Staten.
10 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Justitie in de Verenigde Staten sluit het onderzoek naar de Federal Reserve, maakte aanklaagster Jeanine Pirro bekend via X. Formeel ging dat onderzoek over kostenoverschrijdingen bij een verbouwing van het kantoor van de centrale bank. Maar Fed-voorzitter Jerome Powell zei begin dit jaar dat de regering van president Donald Trump via een strafrechtelijk onderzoek druk wilde uitoefenen op het rentebeleid van de Amerikaanse centrale bank.
10 uur geleden