Tweede Kamer twijfelt over experimenten met kleiner stembiljet
DEN HAAG (ANP) - In de Tweede Kamer bestaan flinke twijfels over experimenten met nieuwe stembiljetten bij verkiezingen. Demissionair minister Kajsa Ollongren (Binnenlandse Zaken) wil wettelijk de mogelijkheid creëren om tien jaar lang in enkele kleine gemeenten te oefenen met kleinere stembiljetten.
Het liefst wilde ze al met de gemeenteraadsverkiezingen volgend jaar 16 maart ermee beginnen, maar omdat dit te krap wordt, zal ze dit doorschuiven naar enkele herindelingsverkiezingen volgend najaar. Als ook dit niet lukt, omdat de gemeenten te groot zouden zijn, wordt het pas toegepast bij de provinciale statenverkiezingen in 2023. De Kamer had weerzin tegen de haast bij de invoering en wees op mogelijke problemen die gemeenten kunnen ondervinden bij de voorbereidingen. De minister denkt ook dat het "verstandiger is" om later met de eerste experimenten te beginnen.
Vooral bij de landelijke verkiezingen dit voorjaar was de klacht dat het formulier veel te groot en onhandig was, zowel voor de kiezers als voor degenen die de stemmen tellen. Dat kwam door het grote aantal deelnemende partijen, 37 in totaal. Ollongren sprak woensdagavond in een Kamerdebat van "een badlaken" en dat het maar nét was gelukt om alle partijen met alle namen op de voorkant te krijgen. Ook de kleine letters en het opvouwen van het formulier was volgens haar voor veel mensen lastig. Een makkelijker en hanteerbaarder formulier "doen we juist voor de kiezer en het is mooi meegenomen als het beter te tellen is", aldus de bewindsvrouw.
Proefmodellen
Maar een aantal partijen vraagt zich af of een ander biljet wel echt nodig is, of beter. Ook is niet iedereen enthousiast over de twee proefmodellen die nu voorliggen. In het eerste model moeten mensen een formulier pakken waarop de naam en het logo van één partij staan gedrukt met de namen van alle kandidaten van die partij. Vooral de PVV is hier tegen, omdat veel mensen niet en public een biljet van de PVV willen pakken vanwege het stigma dat ze opgeplakt zouden krijgen. Stemmen is op deze manier niet meer geheim, vindt PVV-Tweede Kamerlid Martin Bosma.
Het tweede model bevat alle namen en logo's van de partijen, maar daaronder staan geen namen meer van alle kandidaten maar alleen nummers. Kiezers moeten dan het vakje voor de gewenste partij rood maken evenals een vakje bij een nummer, dat correspondeert met de gewenste kandidaat. De namen bij die nummers worden vooraf op een overzichtsformulier naar de kiezers gestuurd, zoals nu ook gebeurt. Ook in het stemlokaal en in het stemhokje hangen overzichten van alle partijen met hun kandidaten en de nummers daarbij.
Ollongren wil eerst aan de slag met model twee. Het eerste model vergt nog denkwerk over de manier waarop de formulieren van de partijen worden uitgestald, om het stemgeheim niet in gevaar te brengen.
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - De grote brand die sinds vrijdagmiddag woedt aan de Nieuwe Hemweg in Amsterdam, is onder controle. "De situatie is stabiel", meldt de veiligheidsregio. De brandweer is nog bezig met nablussen.
2 uur geleden
NIEUWEGEIN (ANP) - Meerdere in opspraak geraakte kandidaten van Forum voor Democratie (FVD) komen in verschillende gemeenteraden. NRC en de Volkskrant onderzochten hoe FVD'ers actief waren bij extreemrechtse organisaties als de Geuzenbond en de nationaalsocialistische Nederlandse Volks-Unie (NVU). De landelijke partij bleef achter hen staan en door verschillende zetelwinsten voor de FVD komt een aantal onderzochte kandidaten in de raden.
3 uur geleden
UTRECHT (ANP) - De gedetineerde die vrijdag in Utrecht met een vuurwapen op de vlucht sloeg, is uren later door de politie in de buurt van het Diakonessenhuis aangehouden. De politie laat weten dat bij de aanhouding waarschuwingsschoten zijn gelost. Niemand raakte gewond. Bij de man is een vuurwapen aangetroffen.
5 uur geleden
UTRECHT (ANP) - De politie in Utrecht heeft meldingen binnengekregen van een schietincident in de omgeving van het Diakonessenhuis, waar eerder op de dag een gevangene met een vuurwapen is ontsnapt. Een woordvoerder van de politie weet niet of er daadwerkelijk is geschoten en of er een verband is met de voortvluchtige man.
5 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - De politie heeft twee minderjarige verdachten aangehouden voor een explosie bij een portiekwoning in Rotterdam-Delfshaven begin deze maand. Het gaat om twee 15-jarige jongens uit Rozenburg en Spijkenisse. De politie heeft de aanhoudingen vrijdag bekendgemaakt.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Staatssecretaris Willemijn Aerdts (Digitale Economie en Soevereiniteit, D66) vindt het een risico dat de overheid afhankelijk is van buitenlandse berichtenapps als WhatsApp en Signal (beiden uit de Verenigde Staten). Daarom is ze op haar ministerie een kleinschalig experiment gestart met een Europees alternatief. Dat ziet ze als een tussenstap. Uiteindelijk wil ze dat de rijksoverheid gebruikmaakt van een berichtendienst die in eigen beheer is.
7 uur geleden
ARNHEM (ANP) - De provincie Gelderland wil rond 2035 een kleine, modulaire kernreactor openen. De provincie heeft eerder al laten uitzoeken wat de meest geschikte locaties in Gelderland zijn voor een zogeheten Small Modular Reactor (SMR). Na twee aanvullende onderzoeken dit voorjaar wil Gelderland eind dit jaar twee potentiële locaties aanwijzen.
7 uur geleden