Tweede Kamer twijfelt over experimenten met kleiner stembiljet
DEN HAAG (ANP) - In de Tweede Kamer bestaan flinke twijfels over experimenten met nieuwe stembiljetten bij verkiezingen. Demissionair minister Kajsa Ollongren (Binnenlandse Zaken) wil wettelijk de mogelijkheid creëren om tien jaar lang in enkele kleine gemeenten te oefenen met kleinere stembiljetten.
Het liefst wilde ze al met de gemeenteraadsverkiezingen volgend jaar 16 maart ermee beginnen, maar omdat dit te krap wordt, zal ze dit doorschuiven naar enkele herindelingsverkiezingen volgend najaar. Als ook dit niet lukt, omdat de gemeenten te groot zouden zijn, wordt het pas toegepast bij de provinciale statenverkiezingen in 2023. De Kamer had weerzin tegen de haast bij de invoering en wees op mogelijke problemen die gemeenten kunnen ondervinden bij de voorbereidingen. De minister denkt ook dat het "verstandiger is" om later met de eerste experimenten te beginnen.
Vooral bij de landelijke verkiezingen dit voorjaar was de klacht dat het formulier veel te groot en onhandig was, zowel voor de kiezers als voor degenen die de stemmen tellen. Dat kwam door het grote aantal deelnemende partijen, 37 in totaal. Ollongren sprak woensdagavond in een Kamerdebat van "een badlaken" en dat het maar nét was gelukt om alle partijen met alle namen op de voorkant te krijgen. Ook de kleine letters en het opvouwen van het formulier was volgens haar voor veel mensen lastig. Een makkelijker en hanteerbaarder formulier "doen we juist voor de kiezer en het is mooi meegenomen als het beter te tellen is", aldus de bewindsvrouw.
Proefmodellen
Maar een aantal partijen vraagt zich af of een ander biljet wel echt nodig is, of beter. Ook is niet iedereen enthousiast over de twee proefmodellen die nu voorliggen. In het eerste model moeten mensen een formulier pakken waarop de naam en het logo van één partij staan gedrukt met de namen van alle kandidaten van die partij. Vooral de PVV is hier tegen, omdat veel mensen niet en public een biljet van de PVV willen pakken vanwege het stigma dat ze opgeplakt zouden krijgen. Stemmen is op deze manier niet meer geheim, vindt PVV-Tweede Kamerlid Martin Bosma.
Het tweede model bevat alle namen en logo's van de partijen, maar daaronder staan geen namen meer van alle kandidaten maar alleen nummers. Kiezers moeten dan het vakje voor de gewenste partij rood maken evenals een vakje bij een nummer, dat correspondeert met de gewenste kandidaat. De namen bij die nummers worden vooraf op een overzichtsformulier naar de kiezers gestuurd, zoals nu ook gebeurt. Ook in het stemlokaal en in het stemhokje hangen overzichten van alle partijen met hun kandidaten en de nummers daarbij.
Ollongren wil eerst aan de slag met model twee. Het eerste model vergt nog denkwerk over de manier waarop de formulieren van de partijen worden uitgestald, om het stemgeheim niet in gevaar te brengen.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Bijna negen op de tien mensen die vapen, gebruiken illegale vapes of vapes die op een illegale manier zijn gekocht. Vaak komen die via webshops of fysieke winkels in het buitenland binnen, schrijft onderzoeksbureau Bureau Beke in een rapport. Ze zijn bijvoorbeeld legaal in het buitenland verkocht, maar mogen vanwege de smaak niet in Nederland op de markt komen.
2 uur geleden
ELST (ANP) - Enkele tientallen activisten van Geef Tegengas blokkeren vrijdagmiddag de Betuweroute. Ze protesteren daarmee onder andere tegen mensenrechtenschendingen wereldwijd en de klimaatcrisis, meldt de groep. De actievoerders zeggen zich tussen Lent en Elst toegang tot twee spoorlijnen te hebben verschaft en blokkeren het vervoer in beide richtingen. Over dit stuk spoor rijden goederentreinen.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het fregat Zr.Ms. De Ruyter vertrekt aanstaande zondag richting Zuidoost-Azië, maar blijft mogelijk in het Midden-Oosten. Het luchtverdedigings- en commandofregat gaat in ieder geval door de Rode Zee, om daar bij te dragen aan een internationale missie om de scheepvaart te beschermen.
2 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - De rechtbank in Groningen heeft vrijdag tien jaar cel en tbs met dwangverpleging opgelegd aan een verdachte in een grote sextortionzaak. De 32-jarige Mark S. uit Borculo is schuldig bevonden aan het op grote schaal seksueel afpersen van meisjes en vrouwen door te dreigen naaktbeelden van hen te verspreiden. "De verdachte heeft ernstig misbruik gemaakt van jonge, soms kwetsbare slachtoffers", aldus de rechtbank. "Veel slachtoffers zijn voor het leven getekend."
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Staat gaat in hoger beroep tegen de uitspraak van de rechtbank Den Haag die beveelt dat de overheid meer moet doen om Bonaire te beschermen tegen klimaatverandering. Dat maakte minister Stientje van Veldhoven (Klimaat, D66) vrijdag bekend. De zaak was aangespannen door Greenpeace. De rechter oordeelde onder meer dat de Staat binnen anderhalf jaar "heldere, bindende doelen" moet opstellen om de uitstoot van broeikasgassen te verminderen.
3 uur geleden
EINDHOVEN (ANP) - Alle zeventien mensen die dinsdag bij de huldiging van PSV in Eindhoven werden aangehouden, zijn vrijgelaten, meldt de politie. "Enkelen hebben een boete gekregen voor vernieling, vechten op straat, openbare ordeverstoring, afsteken van vuurwerk, belediging en openbare dronkenschap", zegt een woordvoerder.
5 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Een landelijke actiedag op donderdag 16 april in universitaire ziekenhuizen is van de baan. Twee zorgvakbonden melden aanvullende afspraken te hebben gemaakt over de cao met werkgeversorganisatie UMCNL. Eerder draaiden die twee bonden (LAD en FBZ) al een zondagsdienst in Nijmegen en Maastricht uit onvrede met de cao. FNV, CNV en NU'91 hadden dat akkoord wel al getekend.
5 uur geleden