Tweede Kamer houdt koning buiten formatie
DEN HAAG (ANP) - De koning wordt niet toch weer betrokken bij de formatie van een nieuw kabinet. Een voorstel van het CDA, de SGP, de ChristenUnie en de BBB daartoe haalde het niet. Onder meer de VVD stemde tegen. Die partij staat op zich positief tegenover het idee, maar wil de gevolgen ervan eerst verder onderzoeken, zegt VVD-Kamerlid Ingrid Michon-Derkzen. Bij de "eerste gelegenheid" zal ze om een "uitgebreide analyse" hiervan vragen.
De Kamer was ontevreden met de zogeheten verkennersfase in de formatie. Dat is de periode van twee weken tussen de verkiezingen en de installatie van de nieuwe Tweede Kamerleden. Om geen tijd te verliezen spreekt een verkenner met de partijen over hoe zij kijken naar de verkiezingsuitslag. Tot 2012 deed de koning(in) dat. Maar na de rommelige kabinetsformatie in 2010 - die leidde tot het eerste kabinet Rutte, van VVD, CDA met gedoogsteun van de PVV - wilde de Kamer de regie naar zich toe trekken. Toenmalig koningin Beatrix was in die omstandigheden kwetsbaar gebleken, omdat zij kon worden beschuldigd van politieke keuzes terwijl ze geen inhoudelijke invloed had op het verloop.
Maar de vorige formatie, in 2021, ging dat op dramatische wijze mis. Er kwamen twee verkenners omdat D66, als grote winnaar van de verkiezingen, ook iemand wilde aanwijzen. Bovendien waren de verkenners - Annemarie Jorritsma (VVD) en Kajsa Ollongren (D66) - beiden nog politiek actief. De gesprekken gingen al snel over de inhoud, én over de mensen. Zo werd onder meer gesproken over een "functie elders" voor het 'lastige' Kamerlid en toen nog CDA'er Pieter Omtzigt. Die notitie in de aantekeningen van Ollongren, vastgelegd door een ANP-fotograaf, leidde tot een grote vertrouwenscrisis op het Binnenhof.
Andere wijzigingen
Hoewel de koning dus niet terugkomt, heeft de Kamer wel andere wijzigingen aangenomen om het formatieproces beter te laten verlopen. Een plan van D66 en GroenLinks-PvdA haalde een meerderheid. Die partijen willen onder meer dat de grootste partij één persoon als verkenner aanwijst. Het moet om iemand gaan met "afstand tot de dagelijkse politiek" en diens aanstelling moet brede steun in de Kamer hebben. Ook gaat de Kamer heldere termijnen afspreken voor een informateur, bijvoorbeeld zes of acht weken. Na het verstrijken van de termijn komt er een Kamerdebat.
Verder wordt het mogelijk voor de Kamer om aanstaande bewindslieden te verhoren. In die gesprekken kan de Kamer de "kwaliteit en integriteit" van beoogde ministers en staatssecretarissen toetsen, laat D66 weten.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - De kans is aanwezig dat de Iranoorlog maar voort blijft duren en daarom houdt Rob Jetten er rekening mee dat de economische cijfers "minder rooskleurig" worden, zei de premier bij zijn wekelijkse persconferentie. "En dan gaan we als kabinet echt kijken hoe we ook Nederlandse inkomens toch zoveel mogelijk kunnen ondersteunen."
17 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De storing met het asielsysteem Eurodac levert niet meteen problemen op in Nederland, verzekerde migratieminister Bart van den Brink na afloop van de ministerraad. Middels dit systeem kunnen landen informatie als vingerafdrukken uitwisselen, om na te gaan of iemand in een andere EU-lidstaat ook al een asielaanvraag heeft gedaan. Die gegevens worden nu nog steeds verzameld in het aanmeldcentrum in Ter Apel, maar kunnen door de storing pas later worden verstuurd.
18 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Boeren, bedrijven of mensen die een huis zoeken, krijgen over twee weken duidelijkheid over hoe Nederland van het stikstofslot gaat. Dat vooruitzicht gaf landbouwminister Jaimi van Essen voorafgaand aan de ministerraad. "Ik denk dat het land daarop wacht, het land wil ruimte."
21 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Sportminister Mirjam Sterk zal rondom het WK voetbal in de VS benadrukken dat "toegang tot sport voor iedereen is. Voor de teams en iedereen eromheen." Ze wil daarbij ook extra aandacht vragen voor de lhbti-gemeenschap.
22 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De organisatie van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) was niet ingericht op een crisis en kwam zichzelf vol tegen aan het begin van de coronapandemie. Dat zei Dick Schoof, destijds de hoogste ambtenaar op het ministerie van Justitie en Veiligheid, tegen de parlementaire enquêtecommissie corona.
22 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De komende maanden zullen fors minder nareizigers naar Nederland komen. Dat is de verwachting van asielminister Bart van den Brink nu het Europese migratiepact vrijdag in werking is getreden. Het pact is wat hem betreft een succes als "alle landen het uitvoeren zoals we hebben afgesproken."
23 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Zolang de koppeling tussen hulp en de omvang van de economie niet is hersteld, houdt minister Sjoerd Sjoerdsma (Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking, D66) een "groot probleem", waarschuwt Suzanne Kröger van PRO. Haar partij helpt de bewindsman dit jaar zijn begroting door de Eerste Kamer te krijgen in ruil voor 380 miljoen euro extra voor ontwikkelingshulp.
1 dag geleden