Top BuZa vreesde voor polarisatie op ministerie om onvrede Gaza
DEN HAAG (ANP) - De top van het ministerie van Buitenlandse Zaken zag dat "de eenheid" op hun departement "onder druk" stond omdat de oorlog in Gaza veel discussie tussen ambtenaren losmaakte. Begin november kwamen de hoogste ambtenaren van het departement bijeen voor een "24-uursheisessie" die grotendeels ging over de onvrede op het departement, blijkt uit documenten die het ANP heeft opgevraagd.
Onder een deel van de ambtenaren is onvrede over de lijn van het demissionaire kabinet, dat volgens critici het optreden van Israël en de vele burgerslachtoffers in Gaza onvoldoende veroordeelt. Zij voelden zich in de eerste weken na de Hamas-aanval van 7 oktober op Israël niet gehoord en "daarmee komt het welzijn en onderling vertrouwen in gedrang binnen BZ", aldus de ambtelijke top indertijd.
Medewerkers van onder andere Buitenlandse Zaken demonstreren nog steeds elke week voor het ministerie tegen de oorlog in de Gazastrook. Bovendien stuurden groepen ambtenaren kritische brieven aan het kabinet, die vervolgens in de media verschenen.
De lijn
Naar aanleiding van de onrust organiseerde het ministerie 'luistersessies' en andere gesprekken. De leiding hoopte op onderling begrip en "ambtelijk professionalisme". Die laatste term wordt meermaals genoemd in de stukken die zijn opgevraagd met een beroep op de Wet open overheid (Woo). Daarmee wordt onder meer bedoeld dat ambtenaren niet onder druk worden gezet door "collega's die niet in de lijn zitten". 'De lijn' is jargon voor de hoge ambtenaren die in bepaalde gevallen goedkeuring moeten geven voor besluiten of stukken.
Ook twee maanden na het begin van de Israëlische aanval op Gaza in reactie op de terreuraanval van Hamas was binnen het ministerie nog "verontwaardiging over het kabinetsbeleid". Wel was toen "de hitte er vanaf". "Het is ook al weer twee maanden geleden en de verkiezingen zijn er overheen gekomen", aldus een ambtenaar in een e-mail begin december.
Irritatie
Hoewel de hoogste ambtenaren in de zogenoemde bestuursraad meegingen met verzoeken tot gesprekken en de urgentie hiertoe zeiden te voelen, werden niet alle plannen van ambtenaren omarmd. Zo zagen de directeuren een plan voor een 'red team' dat tegenvoorstellen doet, niet zitten. Gevreesd werd dat dit "polarisatie alleen maar zal aanscherpen".
In de stukken klinkt vaak irritatie van de top van het ministerie door over ambtenaren die naar de media zijn gestapt. Een hoge ambtenaar schrijft in een e-mail op zoek te willen naar manieren om de interne onrust te "kanaliseren". "En dus de gang naar de media hopelijk voor kunnen zijn", staat daarbij tussen haakjes.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - De Raad van State twijfelt aan het nut van een wet die het mogelijk maakt om het Nederlanderschap in te trekken van mensen die zich aansluiten bij een terroristische organisatie in het buitenland. Het kabinet wil die mogelijkheid permanent maken, maar volgens de hoogste wetgevingsadviseur is de noodzaak niet duidelijk.
35 minuten geleden
BRUSSEL (ANP) - Alle opties voor financiële steun aan Oekraïne moeten op tafel liggen, ook het gebruik van Russische bevroren tegoeden, vindt minister Tom Berendsen (Buitenlandse Zaken). Voor 2026 en 2027 hebben de EU-lidstaten uiteindelijk gekozen voor een EU-lening van 90 miljard euro aan Oekraïne, maar "dat is een oplossing die Oekraïne de komende tijd helpt, maar daarna niet meer", zei Berendsen voor het begin van de bijeenkomst van EU-ministers van Buitenlandse Zaken in Brussel.
1 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Minister Tom Berendsen (Buitenlandse Zaken, CDA) hoopt dat de EU-ministers maandag een besluit nemen over nieuwe sancties tegen gewelddadige Joodse kolonisten op de Westelijke Jordaanoever. Nederland zet zich daar al lang voor in, maar Hongarije blokkeerde dit tot nu toe.
2 uur geleden
EDE (ANP) - Verbreek de banden met het Amerikaanse softwarebedrijf Palantir, roept Volt-leider Laurens Dassen het kabinet op in een speech op een congres van zijn partij in Ede. Geld dat naar Palantir gaat, wil hij investeren in "Europese alternatieven".
1 dag geleden
CARDIFF (ANP/AFP) - Labour heeft een groot verlies geleden bij de parlementsverkiezingen in Wales, waar het de politiek ruim een eeuw domineerde. De Senedd komt voor het eerst sinds zijn oprichting in 1999 onder controle te staan van een andere partij. De nationalistische Plaid Cymru is nu de grootste partij van Wales.
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Asielminister Bart van den Brink wil de regels voor grenscontroles versoepelen. De Koninklijke Marechaussee gaat na september niet meer aan de grens controleren als het aan de CDA-minister ligt, maar gaat gebruikmaken van mobiele controles.
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - De situatie rond de uitbraak van het hantavirus op een Nederlands cruiseschip is "totaal niet te vergelijken" met hoe de coronapandemie zes jaar geleden begon. Dat heeft minister-president Rob Jetten (D66) benadrukt tijdens zijn persconferentie na de wekelijkse ministerraad. Het gaat ditmaal om een bekend virus, "waarvan we weten hoe we het moeten beheersen", zei de premier.
2 dagen geleden