Temperatuurrecords blijven sneuvelen in aanloop naar klimaattop
BRUSSEL (ANP) - De temperaturen op aarde blijven dit jaar met uitzonderlijk grote stappen stijgen. Metingen van de Europese dienst Copernicus Climate Service laten zien dat ook in oktober weer een warmterecord is verbroken - en niet met geringe cijfers. Wereldwijd was het wel 0,4 graden warmer dan in oktober 2019, toen het vorige record voor de oktobermaand werd gevestigd. Volgens Copernicus is het vrijwel zeker dat 2023 de boeken in zal gaan als het warmste jaar sinds de metingen begonnen.
De cijfers van de wetenschappelijke klimaatdienst van de EU verschijnen enkele weken voor de volgende VN-klimaattop. Die begint op 30 november in Dubai. Copernicus-bestuurder Samantha Burgess wijst er in aanloop naar de top op dat de gemiddelde temperatuurstijging dit jaar al richting de 1,5 graad kruipt. Tot nog toe is het dit jaar 1,43 graad warmer dan in pre-industriële tijden. "De urgentie voor ambitieuze klimaatactie is nog nooit zo hoog geweest", concludeert Burgess.
De grens van 1,5 graad wordt onder meer genoemd in het Klimaatakkoord van Parijs van eind 2015. Bijna ieder land ter wereld is daarbij aangesloten, met uitzondering van Iran, Libië en Jemen. De belangrijkste afspraak die in Parijs werd gemaakt, is dat landen hun uitstoot van CO2 en andere broeikasgassen dusdanig verminderen dat de temperatuurstijging ruim onder de 2 graden blijft en bij voorkeur onder de 1,5 graad.
In oktober was de temperatuurpiek al hoger dan die 1,5 graad: het was volgens de data van Copernicus 1,7 graad warmer dan tussen 1850 en 1900, de periode waarmee de dienst de metingen altijd vergelijkt. Daar speelt momenteel ook het complexe weerpatroon El Niño een rol in. Dit effect keert om de paar jaar terug en zorgt maandenlang voor hogere temperaturen.
Klimaatwetenschappers zien naarmate het warmer wordt het risico op zogeheten kantelpunten in klimaatsystemen stijgen. Als bijvoorbeeld de permafrost in het hoge noorden smelt, komt een grote hoeveelheid methaangas vrij. Dat is een krachtig broeikasgas, dat ervoor zal zorgen dat de opwarming nog verder versnelt. Zo kan een vicieuze cirkel ontstaan.
Andere kantelpunten die grote gevolgen kunnen hebben, zijn verdwijnende ijskappen. Ook daarover laat Copernicus geen misverstanden bestaan: "Oktober was de zesde maand op rij waarin het zee-ijs rond Antarctica op een recordlaag niveau was voor de tijd van het jaar."
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP) - Het Amerikaanse leger heeft vrijdag aanvallen uitgevoerd op Iraanse radarinstallaties, nadat Iran vier aanvalsdrones richting de Straat van Hormuz had gelanceerd. Dat meldt het Amerikaanse Central Command (CENTCOM) in een bericht op X.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Volgens de Amerikaanse president Donald Trump vordert hij "heel snel" met de oorlog tegen Iran. Dat heeft hij gezegd in een interview met NBC News dat zondag wordt uitgezonden.
1 uur geleden
TEHERAN (ANP) - Iran heeft meerdere drones in de richting van de Straat van Hormuz gelanceerd. Dat meldt CNN vrijdag op basis van een Amerikaanse functionaris, die ook zei dat ten minste vier drones door Amerikaanse vliegtuigen zijn neergeschoten.
1 uur geleden
HEBRON (ANP) - Een zeven maanden oude Palestijnse baby is vrijdagavond om het leven gekomen door schoten van het Israëlische leger. Zijn ouders raakten gewond. Dat meldt het Palestijnse ministerie van Volksgezondheid.
1 uur geleden
BEIROET (ANP) - Bij een Israëlische luchtaanval in het zuiden van Libanon zijn vrijdag vijf doden gevallen. Dat meldt het Libanese ministerie van Volksgezondheid.
1 uur geleden
MOSKOU (ANP/RTR/AFP) - De Russische president Vladimir Poetin ziet vooralsnog geen reden om persoonlijk zijn Oekraïense ambtgenoot Volodymyr Zelensky te ontmoeten. Die publiceerde donderdag een open brief aan de Russische leider met dat verzoek en de vraag om een concrete afspraak te maken.
8 uur geleden
TIVAT (ANP) - Voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen staat open voor een "dynamischer" toetredingsproces voor landen die lid willen worden van de Europese Unie. Ze zei na de top van de EU en de Westelijke Balkan dat de wens is om hervormingen van toekomstige leden te belonen met "echte integratie" in de EU.
8 uur geleden