Temperatuurrecords blijven sneuvelen in aanloop naar klimaattop
BRUSSEL (ANP) - De temperaturen op aarde blijven dit jaar met uitzonderlijk grote stappen stijgen. Metingen van de Europese dienst Copernicus Climate Service laten zien dat ook in oktober weer een warmterecord is verbroken - en niet met geringe cijfers. Wereldwijd was het wel 0,4 graden warmer dan in oktober 2019, toen het vorige record voor de oktobermaand werd gevestigd. Volgens Copernicus is het vrijwel zeker dat 2023 de boeken in zal gaan als het warmste jaar sinds de metingen begonnen.
De cijfers van de wetenschappelijke klimaatdienst van de EU verschijnen enkele weken voor de volgende VN-klimaattop. Die begint op 30 november in Dubai. Copernicus-bestuurder Samantha Burgess wijst er in aanloop naar de top op dat de gemiddelde temperatuurstijging dit jaar al richting de 1,5 graad kruipt. Tot nog toe is het dit jaar 1,43 graad warmer dan in pre-industriële tijden. "De urgentie voor ambitieuze klimaatactie is nog nooit zo hoog geweest", concludeert Burgess.
De grens van 1,5 graad wordt onder meer genoemd in het Klimaatakkoord van Parijs van eind 2015. Bijna ieder land ter wereld is daarbij aangesloten, met uitzondering van Iran, Libië en Jemen. De belangrijkste afspraak die in Parijs werd gemaakt, is dat landen hun uitstoot van CO2 en andere broeikasgassen dusdanig verminderen dat de temperatuurstijging ruim onder de 2 graden blijft en bij voorkeur onder de 1,5 graad.
In oktober was de temperatuurpiek al hoger dan die 1,5 graad: het was volgens de data van Copernicus 1,7 graad warmer dan tussen 1850 en 1900, de periode waarmee de dienst de metingen altijd vergelijkt. Daar speelt momenteel ook het complexe weerpatroon El Niño een rol in. Dit effect keert om de paar jaar terug en zorgt maandenlang voor hogere temperaturen.
Klimaatwetenschappers zien naarmate het warmer wordt het risico op zogeheten kantelpunten in klimaatsystemen stijgen. Als bijvoorbeeld de permafrost in het hoge noorden smelt, komt een grote hoeveelheid methaangas vrij. Dat is een krachtig broeikasgas, dat ervoor zal zorgen dat de opwarming nog verder versnelt. Zo kan een vicieuze cirkel ontstaan.
Andere kantelpunten die grote gevolgen kunnen hebben, zijn verdwijnende ijskappen. Ook daarover laat Copernicus geen misverstanden bestaan: "Oktober was de zesde maand op rij waarin het zee-ijs rond Antarctica op een recordlaag niveau was voor de tijd van het jaar."
Meer uit Buitenland
NEW YORK (ANP/BLOOMBERG) - De olieprijs is voor de vierde dag op rij gestegen, nu de Verenigde Staten en Iran verwikkeld blijven in een strijd om de controle over de Straat van Hormuz.
2 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - De Amerikaanse minister van Marine, John Phelan, vertrekt per direct. Dat meldt het Pentagon. Het geeft geen uitleg voor het plotselinge vertrek.
4 uur geleden
TAYRI (ANP/RTR) - Israëlische aanvallen in Zuid-Libanon hebben aan zeker twee mensen het leven gekost. Volgens bronnen zijn ook journalisten en hulpverleners getroffen.
8 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Het referendum over de kiesdistricten in de Amerikaanse staat Virginia was volgens president Donald Trump doorgestoken kaart. De kiezers stemden dinsdag in met een kieskaart die bij de volgende verkiezingen in november waarschijnlijk in het voordeel werkt van de Democraten. Trump stelde een dag later op Truth Social dat het briefstemmen verdacht verliep, zonder bewijs te leveren.
9 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - De Amerikaanse president Donald Trump zegt dat acht vrouwen die in Iran geëxecuteerd dreigden te worden snel vrijkomen. Hij had gevraagd om ze te laten gaan als teken van goede wil in aanloop naar onderhandelingen. De Iraanse justitie ontkende dat er plannen lagen voor doodstraffen.
9 uur geleden
TEHERAN (ANP/RTR) - De Iraanse toponderhandelaar en parlementsvoorzitter Mohammed Qalibaf heeft opnieuw geëist dat de VS hun blokkade van de scheepvaart van of naar Iraanse havens stopzetten. Hij noemde het bestand dat twee landen hebben en door president Donald Trump is verlengd "zinloos" door de blokkade. "De zeeblokkade, de gijzeling van de wereldeconomie en de zionistische oorlogszucht moeten overal stoppen" om een echte wapenstilstand mogelijk te maken, aldus Qalibaf.
9 uur geleden
ATHENE (ANP/RTR/AFP) - Het Griekse parlement heeft ingestemd met het opheffen van de onschendbaarheid van dertien politici die worden beschuldigd van betrokkenheid bij een fraudeschandaal. Tientallen mensen zouden hebben gedaan alsof ze stukken land bezaten om zo subsidies te kunnen krijgen van de EU. Leden van regeringspartij Néa Dimokratía zouden daarbij hebben geholpen.
10 uur geleden