Temperatuurrecords blijven sneuvelen in aanloop naar klimaattop
BRUSSEL (ANP) - De temperaturen op aarde blijven dit jaar met uitzonderlijk grote stappen stijgen. Metingen van de Europese dienst Copernicus Climate Service laten zien dat ook in oktober weer een warmterecord is verbroken - en niet met geringe cijfers. Wereldwijd was het wel 0,4 graden warmer dan in oktober 2019, toen het vorige record voor de oktobermaand werd gevestigd. Volgens Copernicus is het vrijwel zeker dat 2023 de boeken in zal gaan als het warmste jaar sinds de metingen begonnen.
De cijfers van de wetenschappelijke klimaatdienst van de EU verschijnen enkele weken voor de volgende VN-klimaattop. Die begint op 30 november in Dubai. Copernicus-bestuurder Samantha Burgess wijst er in aanloop naar de top op dat de gemiddelde temperatuurstijging dit jaar al richting de 1,5 graad kruipt. Tot nog toe is het dit jaar 1,43 graad warmer dan in pre-industriële tijden. "De urgentie voor ambitieuze klimaatactie is nog nooit zo hoog geweest", concludeert Burgess.
De grens van 1,5 graad wordt onder meer genoemd in het Klimaatakkoord van Parijs van eind 2015. Bijna ieder land ter wereld is daarbij aangesloten, met uitzondering van Iran, Libië en Jemen. De belangrijkste afspraak die in Parijs werd gemaakt, is dat landen hun uitstoot van CO2 en andere broeikasgassen dusdanig verminderen dat de temperatuurstijging ruim onder de 2 graden blijft en bij voorkeur onder de 1,5 graad.
In oktober was de temperatuurpiek al hoger dan die 1,5 graad: het was volgens de data van Copernicus 1,7 graad warmer dan tussen 1850 en 1900, de periode waarmee de dienst de metingen altijd vergelijkt. Daar speelt momenteel ook het complexe weerpatroon El Niño een rol in. Dit effect keert om de paar jaar terug en zorgt maandenlang voor hogere temperaturen.
Klimaatwetenschappers zien naarmate het warmer wordt het risico op zogeheten kantelpunten in klimaatsystemen stijgen. Als bijvoorbeeld de permafrost in het hoge noorden smelt, komt een grote hoeveelheid methaangas vrij. Dat is een krachtig broeikasgas, dat ervoor zal zorgen dat de opwarming nog verder versnelt. Zo kan een vicieuze cirkel ontstaan.
Andere kantelpunten die grote gevolgen kunnen hebben, zijn verdwijnende ijskappen. Ook daarover laat Copernicus geen misverstanden bestaan: "Oktober was de zesde maand op rij waarin het zee-ijs rond Antarctica op een recordlaag niveau was voor de tijd van het jaar."
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP) - Het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden heeft de subsidies voor zorgverzekeringen, die eind vorig jaar waren verlopen, nieuw leven ingeblazen. Dit biedt hoop aan miljoenen Amerikanen die te maken hebben gekregen met forse premiestijgingen.
4 minuten geleden
WASHINGTON (ANP) - De ICE-agent die in Minneapolis een 37-jarige vrouw doodschoot, was maanden eerder door een auto meegesleurd en gewond geraakt, zei de Amerikaanse vicepresident JD Vance donderdag. De agent schoot de vrouw dood terwijl zij met haar auto probeerde weg te rijden van een aantal ICE-agenten.
8 minuten geleden
WASHINGTON (ANP) - Astronauten van het Internationale Ruimtestation (ISS) keren eerder terug naar de aarde vanwege een "medische situatie" bij een van de bemanningsleden, heeft de NASA bekendgemaakt. De toestand van het bemanningslid is stabiel, zei directeur Jared Isaacman van de ruimtevaartorganisatie tijdens een persconferentie.
13 minuten geleden
WASHINGTON (ANP/AFP/RTR) - De Amerikaanse vicepresident JD Vance waarschuwt Europese leiders zijn chef, president Donald Trump, serieus te nemen. Hij zei dit op een vraag over Groenland, dat volgens Trump beter onderdeel van de VS kan zijn dan een autonoom deel van het Deense koninkrijk. In Washington wordt gesproken over mogelijkheden het grootste eiland ter wereld, met 57.000 inwoners, te kopen of gewoon in te nemen.
3 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP/RTR) - In de Iraanse hoofdstad Teheran en grote delen van het land is volgens waarnemers van de groep NetBlocks het internet uitgevallen. In het land zijn massale protesten tegen de hyperinflatie en de jarenlange schaarste aan essentiële goederen.
5 uur geleden
CARACAS (ANP/RTR) - De machtige voorzitter van het Venezolaanse parlement, Jorge Jesús Rodríguez, heeft gezegd dat er veel gevangenen worden vrijgelaten, Venezolaanse en buitenlandse gedetineerden, als een gebaar van goede wil.
6 uur geleden
KHAN YOUNIS (ANP/AFP/RTR) - Israëlische strijdkrachten hebben met verschillende aanvallen op Gaza donderdag zeker zeven Palestijnen gedood. Onder de slachtoffers zijn vier kinderen, zegt het burgerbeschermingsagentschap tegen persbureau AFP.
8 uur geleden