Temperatuurrecords blijven sneuvelen in aanloop naar klimaattop
BRUSSEL (ANP) - De temperaturen op aarde blijven dit jaar met uitzonderlijk grote stappen stijgen. Metingen van de Europese dienst Copernicus Climate Service laten zien dat ook in oktober weer een warmterecord is verbroken - en niet met geringe cijfers. Wereldwijd was het wel 0,4 graden warmer dan in oktober 2019, toen het vorige record voor de oktobermaand werd gevestigd. Volgens Copernicus is het vrijwel zeker dat 2023 de boeken in zal gaan als het warmste jaar sinds de metingen begonnen.
De cijfers van de wetenschappelijke klimaatdienst van de EU verschijnen enkele weken voor de volgende VN-klimaattop. Die begint op 30 november in Dubai. Copernicus-bestuurder Samantha Burgess wijst er in aanloop naar de top op dat de gemiddelde temperatuurstijging dit jaar al richting de 1,5 graad kruipt. Tot nog toe is het dit jaar 1,43 graad warmer dan in pre-industriële tijden. "De urgentie voor ambitieuze klimaatactie is nog nooit zo hoog geweest", concludeert Burgess.
De grens van 1,5 graad wordt onder meer genoemd in het Klimaatakkoord van Parijs van eind 2015. Bijna ieder land ter wereld is daarbij aangesloten, met uitzondering van Iran, Libië en Jemen. De belangrijkste afspraak die in Parijs werd gemaakt, is dat landen hun uitstoot van CO2 en andere broeikasgassen dusdanig verminderen dat de temperatuurstijging ruim onder de 2 graden blijft en bij voorkeur onder de 1,5 graad.
In oktober was de temperatuurpiek al hoger dan die 1,5 graad: het was volgens de data van Copernicus 1,7 graad warmer dan tussen 1850 en 1900, de periode waarmee de dienst de metingen altijd vergelijkt. Daar speelt momenteel ook het complexe weerpatroon El Niño een rol in. Dit effect keert om de paar jaar terug en zorgt maandenlang voor hogere temperaturen.
Klimaatwetenschappers zien naarmate het warmer wordt het risico op zogeheten kantelpunten in klimaatsystemen stijgen. Als bijvoorbeeld de permafrost in het hoge noorden smelt, komt een grote hoeveelheid methaangas vrij. Dat is een krachtig broeikasgas, dat ervoor zal zorgen dat de opwarming nog verder versnelt. Zo kan een vicieuze cirkel ontstaan.
Andere kantelpunten die grote gevolgen kunnen hebben, zijn verdwijnende ijskappen. Ook daarover laat Copernicus geen misverstanden bestaan: "Oktober was de zesde maand op rij waarin het zee-ijs rond Antarctica op een recordlaag niveau was voor de tijd van het jaar."
Meer uit Buitenland
NDJAMENA (ANP/AFP) - De Soedanese Rapid Support Forces zeggen "per ongeluk" in gevecht te zijn geraakt met het leger uit buurland Tsjaad. Daarbij werden volgens dat land zeven militairen gedood. De RSF zegt dat het om een fout ging en dat de paramilitairen het gemunt hadden op leden van het Soedanese leger die vanuit Tsjaad de grens zouden zijn overgestoken.
17 minuten geleden
MADRID (ANP/RTR) - Het aantal doden door de treinbotsing in het zuiden van Spanje is opgelopen tot veertig. Ook zijn zo'n veertig mensen gedurende maandag opgegeven als vermist. Meer dan honderd mensen raakten gewond, van wie er zo'n veertig in het ziekenhuis liggen. Volgens het regiobestuur kan het nog zeker 24 uur duren voordat het dodental definitief is vastgesteld. Het is het dodelijkste treinongeluk in het land sinds 2013.
21 minuten geleden
DAMASCUS (ANP/RTR) - De VS en Syrië hebben telefonisch contact gehad over het recente geweld in Syrië. Dat meldt het kantoor van de Syrische president Ahmed al-Sharaa. In dat gesprek met de Amerikaanse president Donald Trump ging het onder meer over rechten en bescherming voor Koerden in Syrië.
1 uur geleden
PITUFFIK (ANP) - Vliegtuigen van het Amerikaans-Canadese luchtvaartcommando NORAD zijn onderweg naar een Amerikaanse basis op Groenland, meldt NORAD op X. De actie zou zijn gecoördineerd met Denemarken en Groenland, benadrukt de militaire organisatie die waakt over het luchtruim van Canada en de Verenigde Staten.
1 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De militaire oefening in Groenland die bondgenoten als Nederland voorbereiden, moet niet bij een kleine, eenmalige exercitie blijven. Het is de bedoeling dat het eerder een oefenprogramma of -reeks wordt, "voor de lange termijn", zegt de Deense poolgebiedcommandant.
1 uur geleden
PARAMARIBO (ANP) - De Surinaamse ex-minister van Financiën, Gillmore Hoefdraad, heeft maandag in hoger beroep tien jaar gevangenisstraf gekregen voor het overtreden van de anticorruptiewet en voor verduistering.
1 uur geleden
DAVOS (ANP/RTR/BLOOMBERG) - De veelbesproken vredesraad van de Amerikaanse president Donald Trump wordt donderdag op het World Economic Forum officieel gelanceerd. Dat melden onder meer persbureau Bloomberg en politiek analist van CNN Barak Ravid. In de bijgevoegde uitnodiging worden staatshoofden uitgenodigd om te tekenen voor deelname.
1 uur geleden