Temperatuurrecords blijven sneuvelen in aanloop naar klimaattop
BRUSSEL (ANP) - De temperaturen op aarde blijven dit jaar met uitzonderlijk grote stappen stijgen. Metingen van de Europese dienst Copernicus Climate Service laten zien dat ook in oktober weer een warmterecord is verbroken - en niet met geringe cijfers. Wereldwijd was het wel 0,4 graden warmer dan in oktober 2019, toen het vorige record voor de oktobermaand werd gevestigd. Volgens Copernicus is het vrijwel zeker dat 2023 de boeken in zal gaan als het warmste jaar sinds de metingen begonnen.
De cijfers van de wetenschappelijke klimaatdienst van de EU verschijnen enkele weken voor de volgende VN-klimaattop. Die begint op 30 november in Dubai. Copernicus-bestuurder Samantha Burgess wijst er in aanloop naar de top op dat de gemiddelde temperatuurstijging dit jaar al richting de 1,5 graad kruipt. Tot nog toe is het dit jaar 1,43 graad warmer dan in pre-industriële tijden. "De urgentie voor ambitieuze klimaatactie is nog nooit zo hoog geweest", concludeert Burgess.
De grens van 1,5 graad wordt onder meer genoemd in het Klimaatakkoord van Parijs van eind 2015. Bijna ieder land ter wereld is daarbij aangesloten, met uitzondering van Iran, Libië en Jemen. De belangrijkste afspraak die in Parijs werd gemaakt, is dat landen hun uitstoot van CO2 en andere broeikasgassen dusdanig verminderen dat de temperatuurstijging ruim onder de 2 graden blijft en bij voorkeur onder de 1,5 graad.
In oktober was de temperatuurpiek al hoger dan die 1,5 graad: het was volgens de data van Copernicus 1,7 graad warmer dan tussen 1850 en 1900, de periode waarmee de dienst de metingen altijd vergelijkt. Daar speelt momenteel ook het complexe weerpatroon El Niño een rol in. Dit effect keert om de paar jaar terug en zorgt maandenlang voor hogere temperaturen.
Klimaatwetenschappers zien naarmate het warmer wordt het risico op zogeheten kantelpunten in klimaatsystemen stijgen. Als bijvoorbeeld de permafrost in het hoge noorden smelt, komt een grote hoeveelheid methaangas vrij. Dat is een krachtig broeikasgas, dat ervoor zal zorgen dat de opwarming nog verder versnelt. Zo kan een vicieuze cirkel ontstaan.
Andere kantelpunten die grote gevolgen kunnen hebben, zijn verdwijnende ijskappen. Ook daarover laat Copernicus geen misverstanden bestaan: "Oktober was de zesde maand op rij waarin het zee-ijs rond Antarctica op een recordlaag niveau was voor de tijd van het jaar."
Meer uit Buitenland
BERLIJN (ANP/AFP) - De Duitse bondskanselier Friedrich Merz ziet geen reden meer om Oekraïne te voorzien van Taurus-langeafstandsraketten. Hij zei tegen parlementsleden dat Oekraïne inmiddels zelf langeafstandswapens produceert. Die zijn volgens Merz ook "aanzienlijk effectiever dan het relatief kleine aantal Taurus-kruisraketten dat we hadden kunnen leveren".
1 uur geleden
ARLINGTON (ANP/AFP) - Het Amerikaanse ministerie van Defensie heeft drie overeenkomsten afgesloten voor raketten en onderdelen voor munitie en wapensystemen. Daarmee kunnen voorraden aangevuld worden die zijn geslonken door de oorlog in het Midden-Oosten. "Zo wordt de industriebasis klaargemaakt voor oorlogstijd", zegt onderminister Michael Duffey.
1 uur geleden
CANTERBURY (ANP) - Het eerste vrouwelijke hoofd van de Anglicaanse Kerk, Sarah Mullally (63), is in Engeland formeel geïnstalleerd. Dat gebeurde in het bijzijn van de Britse premier en leden van de koninklijke familie in de kathedraal van Canterbury.
1 uur geleden
NEW YORK (ANP/AFP/RTR) - De topman van de Verenigde Naties heeft gewaarschuwd dat Libanon niet het lot van de Gazastrook mag ondergaan. "Het Gaza-model moet niet worden herhaald in Libanon", zei secretaris-generaal António Guterres.
1 uur geleden
NICOSIA (ANP/RTR) - Cyprus is met het Verenigd Koninkrijk in gesprek gegaan over de toekomst van Britse bases op het eiland. Dat zei president Nikos Christodoulides van Cyprus nadat deze maand onrust was ontstaan over een drone-aanval op een van die militaire installaties.
2 uur geleden
BEIROET (ANP/RTR) - De leider van de Libanese sjiitische beweging Hezbollah zegt dat de door Iran gesteunde beweging niet in gesprek gaat met Israël zolang de Israëlische aanvallen op Libanon doorgaan.
2 uur geleden
PARIJS/DEN HAAG (ANP) - De hoogste militair van Nederland en die van een dertigtal vooral Europese landen gaan overleggen over het breken van de Iraanse blokkade van de Straat van Hormuz. Ze komen later deze week bijeen in het Verenigd Koninkrijk, dat het voortouw wil nemen in de nieuwe 'Hormuz-coalitie'.
3 uur geleden