Temperatuurrecords blijven sneuvelen in aanloop naar klimaattop
BRUSSEL (ANP) - De temperaturen op aarde blijven dit jaar met uitzonderlijk grote stappen stijgen. Metingen van de Europese dienst Copernicus Climate Service laten zien dat ook in oktober weer een warmterecord is verbroken - en niet met geringe cijfers. Wereldwijd was het wel 0,4 graden warmer dan in oktober 2019, toen het vorige record voor de oktobermaand werd gevestigd. Volgens Copernicus is het vrijwel zeker dat 2023 de boeken in zal gaan als het warmste jaar sinds de metingen begonnen.
De cijfers van de wetenschappelijke klimaatdienst van de EU verschijnen enkele weken voor de volgende VN-klimaattop. Die begint op 30 november in Dubai. Copernicus-bestuurder Samantha Burgess wijst er in aanloop naar de top op dat de gemiddelde temperatuurstijging dit jaar al richting de 1,5 graad kruipt. Tot nog toe is het dit jaar 1,43 graad warmer dan in pre-industriële tijden. "De urgentie voor ambitieuze klimaatactie is nog nooit zo hoog geweest", concludeert Burgess.
De grens van 1,5 graad wordt onder meer genoemd in het Klimaatakkoord van Parijs van eind 2015. Bijna ieder land ter wereld is daarbij aangesloten, met uitzondering van Iran, Libië en Jemen. De belangrijkste afspraak die in Parijs werd gemaakt, is dat landen hun uitstoot van CO2 en andere broeikasgassen dusdanig verminderen dat de temperatuurstijging ruim onder de 2 graden blijft en bij voorkeur onder de 1,5 graad.
In oktober was de temperatuurpiek al hoger dan die 1,5 graad: het was volgens de data van Copernicus 1,7 graad warmer dan tussen 1850 en 1900, de periode waarmee de dienst de metingen altijd vergelijkt. Daar speelt momenteel ook het complexe weerpatroon El Niño een rol in. Dit effect keert om de paar jaar terug en zorgt maandenlang voor hogere temperaturen.
Klimaatwetenschappers zien naarmate het warmer wordt het risico op zogeheten kantelpunten in klimaatsystemen stijgen. Als bijvoorbeeld de permafrost in het hoge noorden smelt, komt een grote hoeveelheid methaangas vrij. Dat is een krachtig broeikasgas, dat ervoor zal zorgen dat de opwarming nog verder versnelt. Zo kan een vicieuze cirkel ontstaan.
Andere kantelpunten die grote gevolgen kunnen hebben, zijn verdwijnende ijskappen. Ook daarover laat Copernicus geen misverstanden bestaan: "Oktober was de zesde maand op rij waarin het zee-ijs rond Antarctica op een recordlaag niveau was voor de tijd van het jaar."
Meer uit Buitenland
LIMA (ANP/AFP) - In het stadion Alejandro Villanueva in de Peruaanse hoofdstad Lima is een persoon om het leven gekomen. Zeker 47 anderen zijn gewond geraakt, meldt de Peruaanse minister van Volksgezondheid Juan Carlos Velasco aan lokale media.
1 uur geleden
LIMA (ANP) - In het stadion Alejandro Villanueva in de Peruaanse hoofdstad Lima zijn vrijdagmiddag (lokale tijd) zeker 47 mensen gewond geraakt, meldt het ministerie van Volksgezondheid op X. Volgens het ministerie stortte er een "constructie" in, maar verdere details over het incident zijn door de autoriteiten niet bekendgemaakt.
3 uur geleden
TEHERAN/TEL AVIV/MANAMA (ANP) - Meerdere landen in het Midden-Oosten melden in de nacht van vrijdag op zaterdag opnieuw aanvallen over en weer. Israël laat weten dat er vanuit Iran raketten zijn afgevuurd op het land. Dat gebeurde de afgelopen weken vrijwel dagelijks. Het Israëlische leger liet zaterdagochtend vroeg weten doelen in de Libanese hoofdstad Beiroet aan te vallen. Journalisten van persbureau AFP meldden daar explosies.
4 uur geleden
TEHERAN (ANP) - Zowel Iran als de Verenigde Staten zoeken in het zuidwesten van Iran nog altijd naar een bemanningslid van de F-15 die vrijdag uit de lucht zou zijn geschoten. De plaatsvervangend gouverneur van de Iraanse provincie Kohgiluyeh en Boyer-Ahmad laat volgens de BBC aan Iraanse media weten dat "de politie, veiligheidsdiensten en inwoners in de regio proberen de piloot te identificeren".
4 uur geleden
LONDEN (ANP) - In Groot-Brittannië zijn drie mannen aangeklaagd voor brandstichting na een incident in Londen bijna twee weken geleden. Vier ambulances van de Joodse vrijwilligersorganisatie Hatzola gingen toen in de buitenwijk Golders Green in vlammen op. De 17-, 19- en 20-jarigen werden eerder deze week gearresteerd in het oosten van de stad.
7 uur geleden
TEHERAN (ANP) - De Iraanse atoomenergieorganisatie (AEOI) vindt dat het VN-orgaan IAEA, het Internationaal Atoomenergieagentschap, zich partijdig opstelt door geen kritiek te hebben op luchtaanvallen op nucleaire installaties in Iran. "Het zwijgen van het IAEA over luchtaanvallen op complexen die vreedzame doeleinden dienen, is niet slechts nalatigheid, maar wijst duidelijk op medeplichtigheid met de daders."
7 uur geleden
SOHMOR (ANP/AFP) - Israël heeft met aanvallen met gevechtsvliegtuigen twee vlak bij elkaar gelegen bruggen over de rivier de Litani in het oosten van Libanon verwoest. Israël zegt dat de bruggen gebruikt worden voor het verplaatsen van wapens van de beweging Hezbollah.
9 uur geleden