Temperatuurrecords blijven sneuvelen in aanloop naar klimaattop
BRUSSEL (ANP) - De temperaturen op aarde blijven dit jaar met uitzonderlijk grote stappen stijgen. Metingen van de Europese dienst Copernicus Climate Service laten zien dat ook in oktober weer een warmterecord is verbroken - en niet met geringe cijfers. Wereldwijd was het wel 0,4 graden warmer dan in oktober 2019, toen het vorige record voor de oktobermaand werd gevestigd. Volgens Copernicus is het vrijwel zeker dat 2023 de boeken in zal gaan als het warmste jaar sinds de metingen begonnen.
De cijfers van de wetenschappelijke klimaatdienst van de EU verschijnen enkele weken voor de volgende VN-klimaattop. Die begint op 30 november in Dubai. Copernicus-bestuurder Samantha Burgess wijst er in aanloop naar de top op dat de gemiddelde temperatuurstijging dit jaar al richting de 1,5 graad kruipt. Tot nog toe is het dit jaar 1,43 graad warmer dan in pre-industriële tijden. "De urgentie voor ambitieuze klimaatactie is nog nooit zo hoog geweest", concludeert Burgess.
De grens van 1,5 graad wordt onder meer genoemd in het Klimaatakkoord van Parijs van eind 2015. Bijna ieder land ter wereld is daarbij aangesloten, met uitzondering van Iran, Libië en Jemen. De belangrijkste afspraak die in Parijs werd gemaakt, is dat landen hun uitstoot van CO2 en andere broeikasgassen dusdanig verminderen dat de temperatuurstijging ruim onder de 2 graden blijft en bij voorkeur onder de 1,5 graad.
In oktober was de temperatuurpiek al hoger dan die 1,5 graad: het was volgens de data van Copernicus 1,7 graad warmer dan tussen 1850 en 1900, de periode waarmee de dienst de metingen altijd vergelijkt. Daar speelt momenteel ook het complexe weerpatroon El Niño een rol in. Dit effect keert om de paar jaar terug en zorgt maandenlang voor hogere temperaturen.
Klimaatwetenschappers zien naarmate het warmer wordt het risico op zogeheten kantelpunten in klimaatsystemen stijgen. Als bijvoorbeeld de permafrost in het hoge noorden smelt, komt een grote hoeveelheid methaangas vrij. Dat is een krachtig broeikasgas, dat ervoor zal zorgen dat de opwarming nog verder versnelt. Zo kan een vicieuze cirkel ontstaan.
Andere kantelpunten die grote gevolgen kunnen hebben, zijn verdwijnende ijskappen. Ook daarover laat Copernicus geen misverstanden bestaan: "Oktober was de zesde maand op rij waarin het zee-ijs rond Antarctica op een recordlaag niveau was voor de tijd van het jaar."
Meer uit Buitenland
MINNEAPOLIS (ANP) - Er zijn beelden verschenen van de fatale schietpartij in Minneapolis woensdag waarbij de 37-jarige Amerikaanse vrouw Renee Nicole Good om het leven kwam. Het lokale Alpha News publiceerde een video die zou zijn gemaakt met de telefoon van de agent van de immigratiepolitie ICE die de schoten loste. Reuters bevestigde de authenticiteit van de beelden en een woordvoerder van het ministerie van Binnenlandse Veiligheid liet aan CNN weten dat de beelden echt zijn.
6 minuten geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump zegt graag "op de makkelijke manier" een deal te willen sluiten over Groenland, "maar als we het niet op de makkelijke manier doen, dan doen we het op de moeilijke manier", zei de president vrijdag tegen journalisten in het Witte Huis.
10 minuten geleden
CARACAS (ANP/AFP) - De interim-president van Venezuela, Delcy Rodríguez, zegt dat haar land de Amerikaanse "agressie" via diplomatie het hoofd zal bieden. De regering van het land kondigde stappen aan om de banden met Washington te herstellen nadat president Nicolás Maduro vorige week werd opgepakt.
1 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP/RTR) - Betogers zijn vrijdag in Iran opnieuw de straat opgegaan, terwijl volgens mensenrechtenorganisaties dodelijk tegen hen wordt opgetreden. Teheran geeft de Verenigde Staten de schuld van het geweld tijdens de grootste demonstraties in drie jaar.
2 uur geleden
LONDEN (ANP) - Het gebrek aan internet in grote delen van Iran sinds afgelopen donderdag is een "ernstige mensenrechtenschending", schrijft Amnesty International in een statement. De hulporganisatie spreekt van een internetblokkade die door de Iraanse autoriteiten is ingesteld. Sindsdien zouden de protesten, die eind december uitbraken, zijn geïntensiveerd.
5 uur geleden
CARACAS (ANP/AFP) - De Venezolaanse oppositieleider Edmundo González Urrutia vindt dat bij een democratische overgang in Venezuela een erkenning hoort van zijn geclaimde overwinning bij de presidentsverkiezingen van 2024. President Nicolás Maduro werd toen officieel uitgeroepen tot winnaar.
6 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio sprak vrijdag met NAVO-chef Mark Rutte over "het belang van Arctische veiligheid voor alle NAVO-bondgenoten", meldt zijn ministerie. Verschillende NAVO-leden uitten hun bezorgdheid nadat het Witte Huis dinsdag zei dat de VS militaire middelen niet uitsluiten om Groenland in bezit te krijgen.
6 uur geleden