Temperatuurrecords blijven sneuvelen in aanloop naar klimaattop
BRUSSEL (ANP) - De temperaturen op aarde blijven dit jaar met uitzonderlijk grote stappen stijgen. Metingen van de Europese dienst Copernicus Climate Service laten zien dat ook in oktober weer een warmterecord is verbroken - en niet met geringe cijfers. Wereldwijd was het wel 0,4 graden warmer dan in oktober 2019, toen het vorige record voor de oktobermaand werd gevestigd. Volgens Copernicus is het vrijwel zeker dat 2023 de boeken in zal gaan als het warmste jaar sinds de metingen begonnen.
De cijfers van de wetenschappelijke klimaatdienst van de EU verschijnen enkele weken voor de volgende VN-klimaattop. Die begint op 30 november in Dubai. Copernicus-bestuurder Samantha Burgess wijst er in aanloop naar de top op dat de gemiddelde temperatuurstijging dit jaar al richting de 1,5 graad kruipt. Tot nog toe is het dit jaar 1,43 graad warmer dan in pre-industriële tijden. "De urgentie voor ambitieuze klimaatactie is nog nooit zo hoog geweest", concludeert Burgess.
De grens van 1,5 graad wordt onder meer genoemd in het Klimaatakkoord van Parijs van eind 2015. Bijna ieder land ter wereld is daarbij aangesloten, met uitzondering van Iran, Libië en Jemen. De belangrijkste afspraak die in Parijs werd gemaakt, is dat landen hun uitstoot van CO2 en andere broeikasgassen dusdanig verminderen dat de temperatuurstijging ruim onder de 2 graden blijft en bij voorkeur onder de 1,5 graad.
In oktober was de temperatuurpiek al hoger dan die 1,5 graad: het was volgens de data van Copernicus 1,7 graad warmer dan tussen 1850 en 1900, de periode waarmee de dienst de metingen altijd vergelijkt. Daar speelt momenteel ook het complexe weerpatroon El Niño een rol in. Dit effect keert om de paar jaar terug en zorgt maandenlang voor hogere temperaturen.
Klimaatwetenschappers zien naarmate het warmer wordt het risico op zogeheten kantelpunten in klimaatsystemen stijgen. Als bijvoorbeeld de permafrost in het hoge noorden smelt, komt een grote hoeveelheid methaangas vrij. Dat is een krachtig broeikasgas, dat ervoor zal zorgen dat de opwarming nog verder versnelt. Zo kan een vicieuze cirkel ontstaan.
Andere kantelpunten die grote gevolgen kunnen hebben, zijn verdwijnende ijskappen. Ook daarover laat Copernicus geen misverstanden bestaan: "Oktober was de zesde maand op rij waarin het zee-ijs rond Antarctica op een recordlaag niveau was voor de tijd van het jaar."
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP/BLOOMBERG/AFP) - De Amerikaanse oud-president Bill Clinton is dinsdag niet verschenen bij een verhoor voor een commissie van het Huis van Afgevaardigden, die onderzoek doet naar de invloedrijke contacten van zedendelinquent Jeffrey Epstein. De commissie wil daarom volgende week een procedure beginnen voor minachting van het Congres.
10 minuten geleden
TEHERAN (ANP/RTR) - HRANA, een in de Verenigde Staten gevestigde organisatie die zich bezighoudt met de mensenrechten in Iran, meldt meer dan 2000 geverifieerde doden bij de protesten in Iran. Door een internetblokkade is het moeilijk om informatie te krijgen over slachtoffers. Getallen hierover lopen tot nu toe erg uiteen.
28 minuten geleden
KAMPALA (ANP/AFP) - De Oegandese regering sluit het internet in het land af voorafgaand aan de presidentsverkiezingen van donderdag. Dat is volgens de Oegandese communicatiecommissie nodig om "de snelle verspreiding van onlinemisinformatie, desinformatie, verkiezingsfraude en aanverwante risico's tegen te gaan".
54 minuten geleden
TEHERAN (ANP/AFP) - De Iraanse autoriteiten zeggen een aantal opgepakte demonstranten strafrechtelijk te vervolgen, waarbij die bij een veroordeling de doodstraf kunnen krijgen. De aankondiging komt op een moment dat de internationale zorgen over de situatie in Iran toenemen.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump roept inwoners van Iran op te blijven demonstreren. "Hulp is onderweg", schrijft Trump in kapitalen op Truth Social. De president laat ook weten alle ontmoetingen met Iraanse functionarissen te hebben geannuleerd "totdat het zinloze moorden op demonstranten stopt".
1 uur geleden
BERLIJN (ANP) - EU-buitenlandchef Kaja Kallas noemt de Verenigde Staten een "onmisbare bondgenoot", maar zegt tegelijkertijd dat het overduidelijk is dat "onze verhouding niet meer zo goed is als vroeger". Dat zei ze in Berlijn voorafgaand aan overleg met de Duitse defensieminister Boris Pistorius.
1 uur geleden
PARIJS (ANP/AFP) - Het hoger beroep van de radicaal-rechtse Franse politica Marine Le Pen is begonnen. Zij hoopt hiermee haar veroordeling wegens fraude terug te draaien, om zo toch mee te kunnen doen aan de presidentsverkiezingen van 2027. Vanwege een schandaal rond gesjoemel met EU-geld is ze voor vijf jaar uitgesloten van deelname aan verkiezingen. Zelf heeft ze de beschuldigingen altijd ontkend.
2 uur geleden