Temperatuurrecords blijven sneuvelen in aanloop naar klimaattop
BRUSSEL (ANP) - De temperaturen op aarde blijven dit jaar met uitzonderlijk grote stappen stijgen. Metingen van de Europese dienst Copernicus Climate Service laten zien dat ook in oktober weer een warmterecord is verbroken - en niet met geringe cijfers. Wereldwijd was het wel 0,4 graden warmer dan in oktober 2019, toen het vorige record voor de oktobermaand werd gevestigd. Volgens Copernicus is het vrijwel zeker dat 2023 de boeken in zal gaan als het warmste jaar sinds de metingen begonnen.
De cijfers van de wetenschappelijke klimaatdienst van de EU verschijnen enkele weken voor de volgende VN-klimaattop. Die begint op 30 november in Dubai. Copernicus-bestuurder Samantha Burgess wijst er in aanloop naar de top op dat de gemiddelde temperatuurstijging dit jaar al richting de 1,5 graad kruipt. Tot nog toe is het dit jaar 1,43 graad warmer dan in pre-industriële tijden. "De urgentie voor ambitieuze klimaatactie is nog nooit zo hoog geweest", concludeert Burgess.
De grens van 1,5 graad wordt onder meer genoemd in het Klimaatakkoord van Parijs van eind 2015. Bijna ieder land ter wereld is daarbij aangesloten, met uitzondering van Iran, Libië en Jemen. De belangrijkste afspraak die in Parijs werd gemaakt, is dat landen hun uitstoot van CO2 en andere broeikasgassen dusdanig verminderen dat de temperatuurstijging ruim onder de 2 graden blijft en bij voorkeur onder de 1,5 graad.
In oktober was de temperatuurpiek al hoger dan die 1,5 graad: het was volgens de data van Copernicus 1,7 graad warmer dan tussen 1850 en 1900, de periode waarmee de dienst de metingen altijd vergelijkt. Daar speelt momenteel ook het complexe weerpatroon El Niño een rol in. Dit effect keert om de paar jaar terug en zorgt maandenlang voor hogere temperaturen.
Klimaatwetenschappers zien naarmate het warmer wordt het risico op zogeheten kantelpunten in klimaatsystemen stijgen. Als bijvoorbeeld de permafrost in het hoge noorden smelt, komt een grote hoeveelheid methaangas vrij. Dat is een krachtig broeikasgas, dat ervoor zal zorgen dat de opwarming nog verder versnelt. Zo kan een vicieuze cirkel ontstaan.
Andere kantelpunten die grote gevolgen kunnen hebben, zijn verdwijnende ijskappen. Ook daarover laat Copernicus geen misverstanden bestaan: "Oktober was de zesde maand op rij waarin het zee-ijs rond Antarctica op een recordlaag niveau was voor de tijd van het jaar."
Meer uit Buitenland
LONDEN (ANP) - De Britse koning Charles heeft in de King's Speech voor het parlement de plannen herhaald van premier Keir Starmer, die onder druk staat om af te treden. Charles zei namens de regering onder meer dat die zich in gaat zetten voor meer gelijkheid in het Verenigd Koninkrijk en dat het land de samenwerking met de EU weer meer moet gaan opzoeken.
27 minuten geleden
BEIROET (ANP/AFP) - Libanon meldt dat Israëlische aanvallen woensdag de levens hebben geëist van acht personen, onder wie twee kinderen. Bij de aanvallen werden auto's getroffen op een snelweg tussen de hoofdstad Beiroet en het zuiden van het land.
1 uur geleden
LONDEN (ANP/RTR) - De druk op de Britse premier Keir Starmer om af te treden neemt verder toe. Het aantal partijgenoten dat oproept tot zijn vertrek, is toegenomen tot circa negentig. Intussen heeft hij een kort overleg gehad met een potentiële uitdager, de minister van Volksgezondheid Wes Streeting.
3 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De NAVO houdt voor het eerst een militaire oefening met Servië. De verstandhouding tussen het bondgenootschap en een van de weinige Europese landen die nog niet bij de NAVO of de EU horen is vaak moeizaam. Tijdens de Kosovo-oorlog in 1999 bombardeerde de NAVO Servië.
5 uur geleden
WENEN (ANP) - Vier mensen die het optreden van Israël in de eerste halve finale van het Eurovisie Songfestival verstoorden zijn daarna uit de zaal verwijderd. Dat bevestigen de Oostenrijkse omroep ORF en songfestivalorganisator European Broadcasting Union desgevraagd aan het ANP.
13 uur geleden
WENEN (ANP) - Israël heeft zich dinsdag in Wenen zoals verwacht geplaatst voor de finale van het Eurovisie Songfestival. Het omstreden land, dat meedoet met zanger Noam Bettan, kreeg in de eerste halve finale genoeg punten van jury en publiek.
14 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - Het Golden Dome-project van de Amerikaanse president Donald Trump gaat 1,2 biljoen dollar kosten (ongeveer 1 biljoen euro). Dat heeft de rekenkamer van het Amerikaanse Congres, de Congressional Budget Office (CBO), berekend. Het bedrag moet over de komende twintig jaar worden uitgegeven.
15 uur geleden