Temperatuurrecords blijven sneuvelen in aanloop naar klimaattop
BRUSSEL (ANP) - De temperaturen op aarde blijven dit jaar met uitzonderlijk grote stappen stijgen. Metingen van de Europese dienst Copernicus Climate Service laten zien dat ook in oktober weer een warmterecord is verbroken - en niet met geringe cijfers. Wereldwijd was het wel 0,4 graden warmer dan in oktober 2019, toen het vorige record voor de oktobermaand werd gevestigd. Volgens Copernicus is het vrijwel zeker dat 2023 de boeken in zal gaan als het warmste jaar sinds de metingen begonnen.
De cijfers van de wetenschappelijke klimaatdienst van de EU verschijnen enkele weken voor de volgende VN-klimaattop. Die begint op 30 november in Dubai. Copernicus-bestuurder Samantha Burgess wijst er in aanloop naar de top op dat de gemiddelde temperatuurstijging dit jaar al richting de 1,5 graad kruipt. Tot nog toe is het dit jaar 1,43 graad warmer dan in pre-industriële tijden. "De urgentie voor ambitieuze klimaatactie is nog nooit zo hoog geweest", concludeert Burgess.
De grens van 1,5 graad wordt onder meer genoemd in het Klimaatakkoord van Parijs van eind 2015. Bijna ieder land ter wereld is daarbij aangesloten, met uitzondering van Iran, Libië en Jemen. De belangrijkste afspraak die in Parijs werd gemaakt, is dat landen hun uitstoot van CO2 en andere broeikasgassen dusdanig verminderen dat de temperatuurstijging ruim onder de 2 graden blijft en bij voorkeur onder de 1,5 graad.
In oktober was de temperatuurpiek al hoger dan die 1,5 graad: het was volgens de data van Copernicus 1,7 graad warmer dan tussen 1850 en 1900, de periode waarmee de dienst de metingen altijd vergelijkt. Daar speelt momenteel ook het complexe weerpatroon El Niño een rol in. Dit effect keert om de paar jaar terug en zorgt maandenlang voor hogere temperaturen.
Klimaatwetenschappers zien naarmate het warmer wordt het risico op zogeheten kantelpunten in klimaatsystemen stijgen. Als bijvoorbeeld de permafrost in het hoge noorden smelt, komt een grote hoeveelheid methaangas vrij. Dat is een krachtig broeikasgas, dat ervoor zal zorgen dat de opwarming nog verder versnelt. Zo kan een vicieuze cirkel ontstaan.
Andere kantelpunten die grote gevolgen kunnen hebben, zijn verdwijnende ijskappen. Ook daarover laat Copernicus geen misverstanden bestaan: "Oktober was de zesde maand op rij waarin het zee-ijs rond Antarctica op een recordlaag niveau was voor de tijd van het jaar."
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft zondag gedreigd met militaire actie in Colombia, het buurland van Venezuela. Aan boord van de Air Force One zei Trump tegen verslaggevers dat hij wel "oren heeft" naar een operatie in Colombia.
3 uur geleden
MADRID (ANP) - De Venezolaanse oppositieleider Edmundo González Urrutia heeft voor het eerst gereageerd op de ontwikkelingen in Venezuela van de afgelopen dagen. In een Spaanstalige videoboodschap die hij zondagavond via X, Facebook en Instagram verspreidde, zei hij dat het vertrek van president Nicolás Maduro een "belangrijke stap, maar niet genoeg" is. In de video verwijst González naar zichzelf als "president" en "leider" van Venezuela.
4 uur geleden
KOPENHAGEN (ANP/AFP) - Denemarken heeft de Verenigde Staten zondag opgeroepen te stoppen met het "bedreigen" van Groenland, nadat president Donald Trump tegen het Amerikaanse blad The Atlantic had gezegd dat zijn land het "absoluut" nodig heeft. Het Deense gebied is volgens Trump "omringd door Russische en Chinese schepen".
7 uur geleden
CRANS (ANP/AFP) - Alle slachtoffers van de brand in een bar in het Zwitserse Crans-Montana zijn geïdentificeerd, melden de autoriteiten. De brand rond de jaarwisseling in bar Le Constellation, die mogelijk werd veroorzaakt door vuurwerkfonteinen in flessen, eiste veertig levens. Nog eens 119 mensen raakten gewond, voornamelijk tieners en jongvolwassenen.
8 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De landen van de EU, met uitzondering van Hongarije, hebben zondag "alle betrokkenen" in Venezuela opgeroepen tot terughoudendheid. Ze stellen dat respect voor de wil van het Venezolaanse volk de enige manier is om de democratie in het land te herstellen. Zaterdag namen Amerikaanse militairen president Nicolás Maduro in Caracas gevangen en brachten hem naar de VS.
9 uur geleden
DÜSSELDORF (ANP/DPA) - De buit van de spectaculaire inbraak in een Duitse bank in Gelsenkirchen zou wel eens meer dan 100 miljoen euro kunnen bedragen. Dat meldden bronnen binnen de veiligheidsdiensten zondag aan persbureau dpa. De buit was aanvankelijk geschat op het bedrag waarvoor het verzekerd was, zo'n 30 miljoen euro.
10 uur geleden
VILNIUS (ANP/RTR) - Een glasvezelkabel van een particulier bedrijf is beschadigd in de Oostzee, laat de Letse premier Evika Silina weten. De omstandigheden van het incident worden onderzocht.
10 uur geleden