Temperatuurrecords blijven sneuvelen in aanloop naar klimaattop
BRUSSEL (ANP) - De temperaturen op aarde blijven dit jaar met uitzonderlijk grote stappen stijgen. Metingen van de Europese dienst Copernicus Climate Service laten zien dat ook in oktober weer een warmterecord is verbroken - en niet met geringe cijfers. Wereldwijd was het wel 0,4 graden warmer dan in oktober 2019, toen het vorige record voor de oktobermaand werd gevestigd. Volgens Copernicus is het vrijwel zeker dat 2023 de boeken in zal gaan als het warmste jaar sinds de metingen begonnen.
De cijfers van de wetenschappelijke klimaatdienst van de EU verschijnen enkele weken voor de volgende VN-klimaattop. Die begint op 30 november in Dubai. Copernicus-bestuurder Samantha Burgess wijst er in aanloop naar de top op dat de gemiddelde temperatuurstijging dit jaar al richting de 1,5 graad kruipt. Tot nog toe is het dit jaar 1,43 graad warmer dan in pre-industriële tijden. "De urgentie voor ambitieuze klimaatactie is nog nooit zo hoog geweest", concludeert Burgess.
De grens van 1,5 graad wordt onder meer genoemd in het Klimaatakkoord van Parijs van eind 2015. Bijna ieder land ter wereld is daarbij aangesloten, met uitzondering van Iran, Libië en Jemen. De belangrijkste afspraak die in Parijs werd gemaakt, is dat landen hun uitstoot van CO2 en andere broeikasgassen dusdanig verminderen dat de temperatuurstijging ruim onder de 2 graden blijft en bij voorkeur onder de 1,5 graad.
In oktober was de temperatuurpiek al hoger dan die 1,5 graad: het was volgens de data van Copernicus 1,7 graad warmer dan tussen 1850 en 1900, de periode waarmee de dienst de metingen altijd vergelijkt. Daar speelt momenteel ook het complexe weerpatroon El Niño een rol in. Dit effect keert om de paar jaar terug en zorgt maandenlang voor hogere temperaturen.
Klimaatwetenschappers zien naarmate het warmer wordt het risico op zogeheten kantelpunten in klimaatsystemen stijgen. Als bijvoorbeeld de permafrost in het hoge noorden smelt, komt een grote hoeveelheid methaangas vrij. Dat is een krachtig broeikasgas, dat ervoor zal zorgen dat de opwarming nog verder versnelt. Zo kan een vicieuze cirkel ontstaan.
Andere kantelpunten die grote gevolgen kunnen hebben, zijn verdwijnende ijskappen. Ook daarover laat Copernicus geen misverstanden bestaan: "Oktober was de zesde maand op rij waarin het zee-ijs rond Antarctica op een recordlaag niveau was voor de tijd van het jaar."
Meer uit Buitenland
TEHERAN (ANP/RTR) - Iran heeft zijn reactie voor de Verenigde Staten klaar op het eerder voorgelegde vredesplan van bemiddelende partijen. Op een later punt zal dat bekendgemaakt worden, zegt een woordvoerder van het Iraanse ministerie van Buitenlandse Zaken.
46 minuten geleden
TEHERAN (ANP/RTR) - De inlichtingenchef van de Iraanse Revolutionaire Garde, Majid Khademi, is omgekomen bij een Israëlische of Amerikaanse aanval. Dat meldt de Garde op Telegram. Ook staatsmedia melden zijn dood, die het gevolg zou zijn van een luchtaanval.
2 uur geleden
TEHERAN (ANP/RTR) - Iran is niet bereid weer scheepsverkeer toe te laten in de Straat van Hormuz in het kader van een tijdelijk staakt-het-vuren. Dat meldt een hoge Iraanse functionaris aan persbureau Reuters. Volgens Teheran ontbreekt het de VS aan bereidheid om tot een permanent bestand te komen, aldus de functionaris.
2 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - Pakistan heeft Iran en de Verenigde Staten een plan voor een einde aan de vijandelijkheden voorgelegd. Dat meldt persbureau Reuters op basis van ingewijden. Het tweedelige plan zou bestaan uit een onmiddellijk staakt-het-vuren, gevolgd door een akkoord over duurzame vrede.
3 uur geleden
CAPE CANAVERAL (ANP/AFP) - De Artemis II-missie is weer een stap dichter bij haar ronde om de maan. Het Orion-ruimtevaartuig is tegen 06.45 Nederlandse tijd terechtgekomen in de zogenoemde invloedssfeer van de maan, waar de zwaartekracht van het hemellichaam zwaarder trekt aan de ruimtecapsule dan de aarde.
4 uur geleden
TEHERAN (ANP/RTR/AFP) - Volgens Iran zijn in de nacht van zondag op maandag doden gevallen bij verschillende luchtaanvallen op gebouwen waarin mensen woonden. Ook in de Israëlische stad Haifa kwamen mensen om, bij een Iraanse aanval. Daar zijn twee lichamen uit het puin gehaald van een flatgebouw dat was geraakt door een raket.
5 uur geleden
SEOUL (ANP) - De Zuid-Koreaanse president Lee Jae-myung heeft maandag spijt betuigd tegenover Noord-Korea over een drone-incident. Volgens de president stuurde een Zuid-Koreaan in januari zonder toestemming van de regering een drone richting Noord-Korea.
7 uur geleden