Temperatuurrecords blijven sneuvelen in aanloop naar klimaattop
BRUSSEL (ANP) - De temperaturen op aarde blijven dit jaar met uitzonderlijk grote stappen stijgen. Metingen van de Europese dienst Copernicus Climate Service laten zien dat ook in oktober weer een warmterecord is verbroken - en niet met geringe cijfers. Wereldwijd was het wel 0,4 graden warmer dan in oktober 2019, toen het vorige record voor de oktobermaand werd gevestigd. Volgens Copernicus is het vrijwel zeker dat 2023 de boeken in zal gaan als het warmste jaar sinds de metingen begonnen.
De cijfers van de wetenschappelijke klimaatdienst van de EU verschijnen enkele weken voor de volgende VN-klimaattop. Die begint op 30 november in Dubai. Copernicus-bestuurder Samantha Burgess wijst er in aanloop naar de top op dat de gemiddelde temperatuurstijging dit jaar al richting de 1,5 graad kruipt. Tot nog toe is het dit jaar 1,43 graad warmer dan in pre-industriële tijden. "De urgentie voor ambitieuze klimaatactie is nog nooit zo hoog geweest", concludeert Burgess.
De grens van 1,5 graad wordt onder meer genoemd in het Klimaatakkoord van Parijs van eind 2015. Bijna ieder land ter wereld is daarbij aangesloten, met uitzondering van Iran, Libië en Jemen. De belangrijkste afspraak die in Parijs werd gemaakt, is dat landen hun uitstoot van CO2 en andere broeikasgassen dusdanig verminderen dat de temperatuurstijging ruim onder de 2 graden blijft en bij voorkeur onder de 1,5 graad.
In oktober was de temperatuurpiek al hoger dan die 1,5 graad: het was volgens de data van Copernicus 1,7 graad warmer dan tussen 1850 en 1900, de periode waarmee de dienst de metingen altijd vergelijkt. Daar speelt momenteel ook het complexe weerpatroon El Niño een rol in. Dit effect keert om de paar jaar terug en zorgt maandenlang voor hogere temperaturen.
Klimaatwetenschappers zien naarmate het warmer wordt het risico op zogeheten kantelpunten in klimaatsystemen stijgen. Als bijvoorbeeld de permafrost in het hoge noorden smelt, komt een grote hoeveelheid methaangas vrij. Dat is een krachtig broeikasgas, dat ervoor zal zorgen dat de opwarming nog verder versnelt. Zo kan een vicieuze cirkel ontstaan.
Andere kantelpunten die grote gevolgen kunnen hebben, zijn verdwijnende ijskappen. Ook daarover laat Copernicus geen misverstanden bestaan: "Oktober was de zesde maand op rij waarin het zee-ijs rond Antarctica op een recordlaag niveau was voor de tijd van het jaar."
Meer uit Buitenland
TEL AVIV (ANP/DPA) - Israëlische media hebben woensdag melding gemaakt van de zwaarste Iraanse raketaanvallen op het land sinds het begin van de Israëlisch-Amerikaanse aanvallen op Iran, eind februari. Het leger (IDF) beaamt dit volgens The Times of Israel.
18 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De buitenlandministers van 35 landen die willen helpen een einde te maken aan de Iraanse blokkade van de Straat van Hormuz spreken elkaar voor het eerst over wat zij kunnen doen. Minister Tom Berendsen en zijn collega's houden donderdag een videovergadering.
27 minuten geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Amerikaanse vicepresident JD Vance heeft gesproken met bemiddelaars over het einde van de oorlog in Iran, zegt een ingewijde tegen persbureau Reuters. Vance zou hebben doorgegeven dat president Donald Trump openstaat voor een staakt-het-vuren, zolang de Iraniërs aan bepaalde Amerikaanse eisen voldoen.
1 uur geleden
WISMAR (ANP/DPA) - De Duitse autoriteiten geven een herhaaldelijk voor de Oostzeekust van het land gestrande bultrug op. Er worden geen pogingen meer ondernomen om te proberen het dier naar dieper water te loodsen. Het dier is opnieuw vastgelopen.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft een historisch bezoek gebracht aan het Hooggerechtshof. Hij is persoonlijk aanwezig geweest bij de zaak over zijn presidentieel decreet over burgerschap op basis van geboorteplaats. Het was volgens historici de eerste keer dat een zittende president pleidooien in een zaak van het Hooggerechtshof bijwoonde.
1 uur geleden
ARIJS/WARSCHAU (ANP/RTR/AFP) - Europese landen reageren vooralsnog onderkoeld op het nieuwe dreigement van de Amerikaanse president Donald Trump dat de VS nadenken over het verlaten van de NAVO. Trump verwijt hen dat ze de VS niet genoeg helpen bij de oorlog met Iran. De Finse president Alexander Stubb heeft naar eigen zeggen inmiddels met Trump gebeld en dat zou "constructief" zijn geweest.
2 uur geleden
WASHINGTON/TEHERAN/MOSKOU (ANP/RTR/DPA) - De Amerikaanse president Donald Trump claimt op zijn sociaal medium Truth Social dat "de president van het nieuwe regime" in Iran de Verenigde Staten om een wapenstilstand heeft gevraagd. Volgens Trump is de door hem bedoelde leider "veel minder geradicaliseerd en intelligenter dan zijn voorgangers".
3 uur geleden