Temperatuurrecords blijven sneuvelen in aanloop naar klimaattop
BRUSSEL (ANP) - De temperaturen op aarde blijven dit jaar met uitzonderlijk grote stappen stijgen. Metingen van de Europese dienst Copernicus Climate Service laten zien dat ook in oktober weer een warmterecord is verbroken - en niet met geringe cijfers. Wereldwijd was het wel 0,4 graden warmer dan in oktober 2019, toen het vorige record voor de oktobermaand werd gevestigd. Volgens Copernicus is het vrijwel zeker dat 2023 de boeken in zal gaan als het warmste jaar sinds de metingen begonnen.
De cijfers van de wetenschappelijke klimaatdienst van de EU verschijnen enkele weken voor de volgende VN-klimaattop. Die begint op 30 november in Dubai. Copernicus-bestuurder Samantha Burgess wijst er in aanloop naar de top op dat de gemiddelde temperatuurstijging dit jaar al richting de 1,5 graad kruipt. Tot nog toe is het dit jaar 1,43 graad warmer dan in pre-industriële tijden. "De urgentie voor ambitieuze klimaatactie is nog nooit zo hoog geweest", concludeert Burgess.
De grens van 1,5 graad wordt onder meer genoemd in het Klimaatakkoord van Parijs van eind 2015. Bijna ieder land ter wereld is daarbij aangesloten, met uitzondering van Iran, Libië en Jemen. De belangrijkste afspraak die in Parijs werd gemaakt, is dat landen hun uitstoot van CO2 en andere broeikasgassen dusdanig verminderen dat de temperatuurstijging ruim onder de 2 graden blijft en bij voorkeur onder de 1,5 graad.
In oktober was de temperatuurpiek al hoger dan die 1,5 graad: het was volgens de data van Copernicus 1,7 graad warmer dan tussen 1850 en 1900, de periode waarmee de dienst de metingen altijd vergelijkt. Daar speelt momenteel ook het complexe weerpatroon El Niño een rol in. Dit effect keert om de paar jaar terug en zorgt maandenlang voor hogere temperaturen.
Klimaatwetenschappers zien naarmate het warmer wordt het risico op zogeheten kantelpunten in klimaatsystemen stijgen. Als bijvoorbeeld de permafrost in het hoge noorden smelt, komt een grote hoeveelheid methaangas vrij. Dat is een krachtig broeikasgas, dat ervoor zal zorgen dat de opwarming nog verder versnelt. Zo kan een vicieuze cirkel ontstaan.
Andere kantelpunten die grote gevolgen kunnen hebben, zijn verdwijnende ijskappen. Ook daarover laat Copernicus geen misverstanden bestaan: "Oktober was de zesde maand op rij waarin het zee-ijs rond Antarctica op een recordlaag niveau was voor de tijd van het jaar."
Meer uit Buitenland
BRUSSEL (ANP) - De bedreigingen van de Oekraïense president Volodymyr Zelensky aan het adres van de Hongaarse premier Viktor Orbán zijn voor de Europese Commissie "onaanvaardbaar". Dat zei een woordvoerder van de Commissie vrijdag. "Er mogen geen bedreigingen aan het adres van EU-lidstaten worden geuit en we zijn hierover actief in gesprek met alle betrokken partijen."
18 minuten geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump wil met Iran alleen een deal sluiten als het land zich onvoorwaardelijk overgeeft. Dat schrijft Trump in een bericht op Truth Social, waarin hij het land ook een "geweldige toekomst" in het vooruitzicht stelt.
23 minuten geleden
TOKIO (ANP/AFP) - De Canadese premier Mark Carney beloofde vrijdag de defensiesamenwerking en economische veiligheid met Tokio te versterken. Dat deed hij tijdens het Japanse deel van zijn rondreis door meerdere landen, die erop gericht is de afhankelijkheid van de Verenigde Staten te verminderen.
1 uur geleden
TEHERAN (ANP) - De ondergrondse bunker van de voormalige Iraanse opperste leider ayatollah Ali Khamenei is vrijdagochtend door de Israëlische luchtmacht vernietigd, meldt het leger volgens The Times of Israel.
2 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De Europese Commissie schort het visumvrij reizen op voor Georgische diplomaten. Als zij naar het Schengengebied willen, moeten ze daarvoor een visum aanvragen. De maatregel is een reactie op de aanhoudende schendingen van de democratie en fundamentele rechten door het Georgische regime, verklaart het dagelijks bestuur van de Europese Unie.
2 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Rusland helpt Iran om Amerikaanse troepen te lokaliseren en te treffen, meldt The Washington Post. Rusland vertelde Iran onder meer waar Amerikaanse oorlogsschepen en vliegtuigen zich bevonden, zeggen drie bronnen tegen de Amerikaanse krant. Een ingewijde spreekt van een "behoorlijk uitgebreide onderneming".
2 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP/RTR) - Teheran heeft vrijdag gedreigd met het aanvallen van "alle faciliteiten" in de Koerdische regio van Irak als militanten toegang krijgen tot Iran.
2 uur geleden