Temperatuurrecords blijven sneuvelen in aanloop naar klimaattop
BRUSSEL (ANP) - De temperaturen op aarde blijven dit jaar met uitzonderlijk grote stappen stijgen. Metingen van de Europese dienst Copernicus Climate Service laten zien dat ook in oktober weer een warmterecord is verbroken - en niet met geringe cijfers. Wereldwijd was het wel 0,4 graden warmer dan in oktober 2019, toen het vorige record voor de oktobermaand werd gevestigd. Volgens Copernicus is het vrijwel zeker dat 2023 de boeken in zal gaan als het warmste jaar sinds de metingen begonnen.
De cijfers van de wetenschappelijke klimaatdienst van de EU verschijnen enkele weken voor de volgende VN-klimaattop. Die begint op 30 november in Dubai. Copernicus-bestuurder Samantha Burgess wijst er in aanloop naar de top op dat de gemiddelde temperatuurstijging dit jaar al richting de 1,5 graad kruipt. Tot nog toe is het dit jaar 1,43 graad warmer dan in pre-industriële tijden. "De urgentie voor ambitieuze klimaatactie is nog nooit zo hoog geweest", concludeert Burgess.
De grens van 1,5 graad wordt onder meer genoemd in het Klimaatakkoord van Parijs van eind 2015. Bijna ieder land ter wereld is daarbij aangesloten, met uitzondering van Iran, Libië en Jemen. De belangrijkste afspraak die in Parijs werd gemaakt, is dat landen hun uitstoot van CO2 en andere broeikasgassen dusdanig verminderen dat de temperatuurstijging ruim onder de 2 graden blijft en bij voorkeur onder de 1,5 graad.
In oktober was de temperatuurpiek al hoger dan die 1,5 graad: het was volgens de data van Copernicus 1,7 graad warmer dan tussen 1850 en 1900, de periode waarmee de dienst de metingen altijd vergelijkt. Daar speelt momenteel ook het complexe weerpatroon El Niño een rol in. Dit effect keert om de paar jaar terug en zorgt maandenlang voor hogere temperaturen.
Klimaatwetenschappers zien naarmate het warmer wordt het risico op zogeheten kantelpunten in klimaatsystemen stijgen. Als bijvoorbeeld de permafrost in het hoge noorden smelt, komt een grote hoeveelheid methaangas vrij. Dat is een krachtig broeikasgas, dat ervoor zal zorgen dat de opwarming nog verder versnelt. Zo kan een vicieuze cirkel ontstaan.
Andere kantelpunten die grote gevolgen kunnen hebben, zijn verdwijnende ijskappen. Ook daarover laat Copernicus geen misverstanden bestaan: "Oktober was de zesde maand op rij waarin het zee-ijs rond Antarctica op een recordlaag niveau was voor de tijd van het jaar."
Meer uit Buitenland
NEW YORK (ANP) - Burgemeester Zohran Mamdani heeft zondag de jaarlijkse Israel Day Parade in New York geboycot. Mamdani is de eerste burgemeester van de Amerikaanse stad die niet deelneemt aan de jaarlijkse mars.
54 minuten geleden
METZ (ANP/AFP) - Een museum in de Oost-Franse stad Metz heeft zondag bij de politie aangifte gedaan van de diefstal van een banaan. Een suppoost ontdekte zaterdag dat de vrucht, die met tape aan een muur was bevestigd als onderdeel van het kunstwerk Comedian van de Italiaanse kunstenaar Maurizio Cattelan, verdwenen was.
2 uur geleden
BOGOTÁ (ANP/AFP) - De stembussen voor de verkiezingen in Colombia zijn geopend. De kandidaten voor het presidentschap verschillen vooral in hun voorgestelde aanpak van het drugsgeweld in het land.
5 uur geleden
BEIROET (ANP) - Door Israëlische aanvallen op het zuiden van Libanon zijn minstens elf doden gevallen, meldt het Libanese persbureau NNA. Bij een aanval in de buurt van een ziekenhuis zouden daarnaast zeker twaalf medewerkers gewond zijn geraakt.
8 uur geleden
PARIJS (ANP) - De Franse minister van Binnenlandse Zaken Laurent Nuñez zegt dat bij rellen rond de door de Parijse voetbalclub PSG gewonnen Champions League-finale 780 mensen zijn aangehouden, melden Franse media. Eerder werden nog rond de vierhonderd arrestaties gemeld. Ook zouden 57 agenten gewond zijn geraakt.
9 uur geleden
PARIJS (ANP/AFP) - Frankrijk heeft een spoedvergadering van de VN-Veiligheidsraad aangevraagd vanwege de situatie in Libanon. Dat meldt minister van Buitenlandse Zaken Jean-Noël Barrot. Israël kondigde aan daar verder op te trekken en meldde zondag het historische Beaufort-kasteel nabij Arnoun te hebben ingenomen.
9 uur geleden
VALLETTA (ANP) - De regerende Arbeidspartij heeft de Maltese verkiezingen gewonnen, zo blijkt uit voorlopige stemuitslagen. Het is daarmee de vierde keer dat de partij van afzwaaiend premier Robert Abela de verkiezingen wint. Naar schatting gaat het om een voorsprong van circa 18.000 stemmen, grofweg de helft van de voorsprong die de partij bij de vorige verkiezingen, in 2022, haalde.
10 uur geleden