Temperatuurrecords blijven sneuvelen in aanloop naar klimaattop
BRUSSEL (ANP) - De temperaturen op aarde blijven dit jaar met uitzonderlijk grote stappen stijgen. Metingen van de Europese dienst Copernicus Climate Service laten zien dat ook in oktober weer een warmterecord is verbroken - en niet met geringe cijfers. Wereldwijd was het wel 0,4 graden warmer dan in oktober 2019, toen het vorige record voor de oktobermaand werd gevestigd. Volgens Copernicus is het vrijwel zeker dat 2023 de boeken in zal gaan als het warmste jaar sinds de metingen begonnen.
De cijfers van de wetenschappelijke klimaatdienst van de EU verschijnen enkele weken voor de volgende VN-klimaattop. Die begint op 30 november in Dubai. Copernicus-bestuurder Samantha Burgess wijst er in aanloop naar de top op dat de gemiddelde temperatuurstijging dit jaar al richting de 1,5 graad kruipt. Tot nog toe is het dit jaar 1,43 graad warmer dan in pre-industriële tijden. "De urgentie voor ambitieuze klimaatactie is nog nooit zo hoog geweest", concludeert Burgess.
De grens van 1,5 graad wordt onder meer genoemd in het Klimaatakkoord van Parijs van eind 2015. Bijna ieder land ter wereld is daarbij aangesloten, met uitzondering van Iran, Libië en Jemen. De belangrijkste afspraak die in Parijs werd gemaakt, is dat landen hun uitstoot van CO2 en andere broeikasgassen dusdanig verminderen dat de temperatuurstijging ruim onder de 2 graden blijft en bij voorkeur onder de 1,5 graad.
In oktober was de temperatuurpiek al hoger dan die 1,5 graad: het was volgens de data van Copernicus 1,7 graad warmer dan tussen 1850 en 1900, de periode waarmee de dienst de metingen altijd vergelijkt. Daar speelt momenteel ook het complexe weerpatroon El Niño een rol in. Dit effect keert om de paar jaar terug en zorgt maandenlang voor hogere temperaturen.
Klimaatwetenschappers zien naarmate het warmer wordt het risico op zogeheten kantelpunten in klimaatsystemen stijgen. Als bijvoorbeeld de permafrost in het hoge noorden smelt, komt een grote hoeveelheid methaangas vrij. Dat is een krachtig broeikasgas, dat ervoor zal zorgen dat de opwarming nog verder versnelt. Zo kan een vicieuze cirkel ontstaan.
Andere kantelpunten die grote gevolgen kunnen hebben, zijn verdwijnende ijskappen. Ook daarover laat Copernicus geen misverstanden bestaan: "Oktober was de zesde maand op rij waarin het zee-ijs rond Antarctica op een recordlaag niveau was voor de tijd van het jaar."
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP) - De Verenigde Staten willen proberen Iraanse bezittingen in te zetten voor de wederopbouw in bevriende Golfstaten en voor het herstel van de toekomstige schade die Iran daar veroorzaakt. Dat heeft een anonieme, goed ingelichte bron binnen de Amerikaanse regering tegen persbureaus Reuters en Bloomberg gezegd. De mededeling komt een dag na een reeks Iraanse aanvallen op Koeweit en Bahrein.
1 uur geleden
PYONGYANG (ANP/RTR) - Kim Yo-jong, de invloedrijke zus van de Noord-Koreaanse leider Kim Jong-un, heeft gezegd dat Noord-Korea nooit afstand zal doen van zijn status als kernmacht. Ook waarschuwde zij dat het land geen enkele bedreiging zal tolereren, meldt het Zuid-Koreaanse persbureau Yonhap zondag. De Chinese president Xi Jinping brengt maandag voor het eerst in bijna zeven jaar een bezoek aan Noord-Korea. De Chinese regering wil de banden met Pyongyang versterken.
1 uur geleden
BRUGGE (ANP/BELGA) - De Russische gedetineerde die vrijdag ontsnapte uit een ziekenhuis in Brugge, is nog steeds voortvluchtig. Dat bevestigt het parket West-Vlaanderen. Alaouidi Djabrailov moest een medische ingreep ondergaan, maar bedreigde zijn bewakers tijdens een kledingwissel met een scherp voorwerp.
7 uur geleden
OSLO (ANP) - Marius Borg Høiby kan waarschijnlijk enkele uren de gevangenis verlaten in verband met de gezondheidstoestand van zijn moeder, de Noorse kroonprinses Mette-Marit. Gevangenispersoneel zal hem dan begeleiden, melden Noorse media.
8 uur geleden
GAZA-STAD (ANP/RTR) - Bij een Israëlische aanval op Gaza zijn minstens zeven Palestijnen gedood, onder wie twee vrouwen. Dat zeggen Palestijnse gezondheidsfunctionarissen. Vijftien anderen raakten gewond. De aanval zou hebben plaatsgevonden op een groot vluchtelingenkamp in Gaza-Stad.
8 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP/RTR) - Iran noemt een nachtelijke aanval op radarinstallaties in de kustregio Sirik en het eiland Qeshm een "flagrante schending van het staakt-het-vuren". In een bericht op X spreekt het ministerie van Buitenlandse Zaken van een aanval op de "nationale soevereiniteit en territoriale integriteit" van Iran. Ook noemt het de actie die het land de VS toedicht "vijandig en provocatief".
10 uur geleden
KINSHASA (ANP/AFP) - Er zijn tot nu toe bijna vijfhonderd bevestigde ebolagevallen in Centraal-Afrika, blijkt uit een overzicht van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO). 452 van die gevallen komen uit de Democratische Republiek Congo (DRC), waar meer dan tachtig mensen officieel aan het ebolavirus zijn overleden. In buurland Oeganda werden negentien bevestigde gevallen gemeld.
13 uur geleden