SP en FVD willen alsnog referenda in de wet vastleggen
DEN HAAG (ANP) - Nadat het bindend correctief referendum in de Tweede Kamer dinsdag is weggestemd, hebben de SP en Forum voor Democratie (FVD) weer voorstellen ingediend om een referendum alsnog vast te leggen in de wet. De SP doet een nieuwe poging om het correctief bindend referendum mogelijk te maken en FVD stelt een referendum naar Zwitsers model voor.
Voor het zogeheten 'facultatief initiërend referendum' dat FVD voorstelt, is geen grondwetswijziging nodig. Als 200.000 handtekeningen worden opgehaald, kan over vrijwel ieder onderwerp een referendum worden gehouden, stelt FVD voor. Voorstellen die strijdig zijn met de grondwet, het Europees of Internationaal recht mogen niet aan een referendum worden onderworpen.
In tegenstelling tot het dinsdag gesneuvelde wetsvoorstel, ook van de SP, gaat het nieuwe SP-voorstel om een bindend correctief referendum voor zowel de landelijke, provinciale als gemeentelijke politiek. Ook wordt er in de nieuwe wet, waarvoor een grondwetswijziging nodig is, geen drempel vastgelegd bij welke opkomst het referendum geldig is. Dat wordt later in een zogeheten uitvoeringswet vastgelegd. Hetzelfde geldt voor het aantal benodigde handtekeningen en het opkomstpercentage. Ook bij welk opkomstpercentage van de kiezers de uitslag geldig is en moet worden overgenomen, komt in die wet te staan. Zo'n uitvoeringswet kan met een gewone meerderheid van de Tweede en Eerste Kamer worden aangenomen of verworpen.
Voor een grondwetswijziging moet twee keer worden gestemd: voor en na Tweede Kamerverkiezingen. De wetswijziging voor de verkiezingen is aangenomen als een normale meerderheid voor stemt. Na verkiezingen, in de zogeheten tweede lezing, is tweederdemeerderheid nodig.
Het wetsvoorstel dat dinsdag is verworpen, had 87 voor- en 55 tegenstemmers. "De eerste lezing gaat goed komen", zegt initiatiefnemer Renske Leijten (SP). Daarna kan de invoering van een correctief referendum wat haar betreft een belangrijk verkiezingsthema worden. "Als je van democratie houdt, weet je op welke partijen je straks niet moet stemmen." Daarmee doelt ze op de partijen die dinsdag tegen de wetsvoorstellen hebben gestemd: CDA, VVD, SGP, Volt. DENK en Fractie Den Haan.
Bij een raadplegend referendum is de regering, provincie of gemeente niet verplicht om de uitslag over te nemen; bij een correctief referendum wel.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Het pas beëdigde kabinet-Jetten is maandagmiddag voor het eerst in functie bijeengekomen voor een ministerraad. De ministers en staatssecretarissen nemen daar een definitief besluit over de precieze taakverdeling op de ministeries. Zaterdag hebben zij daar ook al over overlegd.
52 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De nieuwe ministers en staatssecretarissen zijn maandagmiddag verwelkomd op hun ministeries door hun voorgangers. Daar hebben ze door een handtekening te zetten officieel het beheer van het ministerie overgenomen.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De premiers van België en Luxemburg hebben Rob Jetten gefeliciteerd met zijn aantreden als hun ambtsgenoot. "In een tijd van gezamenlijke Europese uitdagingen is een krachtige Benelux-samenwerking essentieel", schrijft de Belgische premier Bart De Wever op X. Hij pleit voor nauwere samenwerking, "in de geest van ons gedeeld verleden".
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Zorgministers Sophie Hermans en Mirjam Sterk willen eerst met de zorgsector praten, voordat ze besluiten nemen over bezuinigingen. VVD-minister Hermans hoopt daar de oplossingen te horen om de bezuinigingen samen te laten gaan met een kwaliteitsverbetering.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Oud-premier Dick Schoof heeft de voorzittershamer van de ministerraad symbolisch overgedragen aan de nieuwe minister-president Rob Jetten van D66. Bij binnenkomst op het ministerie vroeg de partijloze oud-premier aan Jetten of alles goed was gegaan met de beëdiging van het kabinet, Jetten kon dat bevestigen. "Dat is dan een goede start," vond Schoof.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Bij de bordesscène van het pas beëdigde kabinet-Jetten waren maandagochtend protestgeluiden te horen van klimaatactivisten van Extinction Rebellion. Zij voerden actie bij het hek van Huis ten Bosch in Den Haag omdat zij teleurgesteld zijn in de klimaatambities van het nieuwe kabinet. Terwijl de staatssecretarissen en ministers poseerden voor de foto, waren daardoor onder andere fluitjes en alarmgeluiden te horen.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Alle bewindspersonen van het nieuwe kabinet zijn beëdigd ten overstaan van koning Willem-Alexander. Inclusief premier Rob Jetten zitten achttien ministers en tien staatssecretarissen in het kabinet. De ministers die ook al in het kabinet-Schoof zaten, hoefden niet opnieuw een eed of belofte af te leggen, de staatssecretarissen wel.
6 uur geleden