Schatting: Oranjes verdienden ruim half miljard euro aan kolonies
DEN HAAG (ANP) - De Oranjes hebben omgerekend naar hedendaagse prijzen zeker 545 miljoen euro verdiend aan de Nederlandse kolonies, waar slavernij wijdverbreid was. Dat is een van de resultaten van het onderzoek naar het slavernijverleden dat het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties uit heeft laten voeren op verzoek van Tweede Kamerleden. Het gaat om een eerste schatting over de periode van 1675 tot 1770.
Willem III, IV en V hadden als stadhouder een belangrijke politieke functie in de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden, een voorloper van Nederland. Hun "koloniaal profijt" maakt de helft uit van de nu bekende inkomsten van de stadhouders in genoemde periode.
De Oranjes hebben op uiteenlopende manieren geprofiteerd van de kolonies en dus van slavernij, valt te lezen in het onderzoek. De Vereenigde Oostindische Compagnie (VOC) was bijvoorbeeld een belangrijke koloniale inkomstenbron. De adellijke familie heeft niet geïnvesteerd in de VOC. Maar de aandeelhouders hebben bij oprichting geregeld dat de Oranjes kregen uitbetaald alsof zij circa 3 procent van de aandelen hadden. Zij hebben vervolgens regelmatig hun invloed gebruikt om problemen op te lossen voor de handelsonderneming.
Eerste schatting
Minister Hanke Bruins Slot (Binnenlandse Zaken) heeft het boek, dat de basis moet vormen voor verder onderzoek, donderdag in ontvangst genomen in de Koninklijke Schouwburg in Den Haag. Het onderzoek is uitgevoerd door meerdere instituten en onder aanvoering van het Koninklijk Instituut voor Taal-, Land- en Volkenkunde in Leiden.
Historici zeggen al langer dat de familie Van Oranje-Nassau zeer betrokken was bij de koloniale overheersing van het toenmalige Nederlands-Indië, Suriname en de Caraïbische eilanden. Het was nog niet bekend hoe groot de financiële belangen waren. De auteurs van het boek hebben een eerste inschatting gemaakt op basis van de nu bekende bronnen.
Gevoelig moment
De resultaten komen op een gevoelig moment naar buiten. Op 1 juli aanstaande wordt herdacht dat 150 jaar geleden feitelijk een einde kwam aan de slavernij onder Nederlands bewind. Bij een herdenking in het Oosterpark in Amsterdam zal de koning die dag een toespraak houden. Ingewijden verwachten dat hij de excuses die Mark Rutte eerder aanbood voor dit verleden zal herhalen.
Oud-hoogleraar Gert Oostindie (Universiteit Leiden) geeft leiding aan een uitgebreider onderzoek naar de rol van het Huis Oranje-Nassau in de koloniale geschiedenis. Hij is hier eind 2022 mee begonnen en verwacht drie jaar nodig te hebben.
Meer uit Binnenland
ALKMAAR (ANP) - Drie verdachten van een fatale vechtpartij in het uitgaansgebied in Hoorn op zaterdag 28 maart blijven langer vastzitten. Dat heeft de raadkamer van de rechtbank Noord-Holland bepaald.
2 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Als iemand vermist raakt, moet de politie makkelijker de telefoon van diegene kunnen opsporen. Dat staat in een wetsvoorstel dat het ministerie van Justitie en Veiligheid heeft gepubliceerd voor reacties. De politie zou in zulke gevallen ook kunnen uitzoeken met wie de vermiste persoon het laatst contact heeft gehad.
6 minuten geleden
APELDOORN (ANP) - De politie heeft dinsdagavond uiteindelijk zeven minderjarigen aangehouden in Apeldoorn. Daar hadden zich opnieuw mensen verzameld bij de rotonde in de wijk De Maten, waar al vaker is gedemonstreerd tegen asielopvangplannen. Zes van de jongeren uit Apeldoorn verstoorden de openbare orde, in die groep werd vuurwerk afgestoken. De zevende uit Overbetuwe, een gemeente tussen Arnhem en Nijmegen, overtrad zijn gebiedsverbod.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet zal aan de slag moeten met de hypotheekrenteaftrek, ondanks de afspraak in het coalitieakkoord om "de fiscale behandeling van de eigen woning" ongemoeid te laten. De problemen rond de dertigjaarstermijn vragen daarom, schrijven ambtenaren van het ministerie van Financiën in een rapport. Niets doen lijkt de goedkoopste oplossing, maar leidt tot oneerlijke uitkomsten. Alle mogelijke oplossingen hebben grote voor- én nadelen.
2 uur geleden
STOCKHOLM (ANP) - De Europese gezondheidsdienst ECDC heeft geen aanwijzingen dat het hantavirus dat is aangetroffen op de m/v Hondius zich anders gedraagt dan dat het virus normaal gesproken doet. De Franse minister van Gezondheid Stéphanie Rist zei dinsdag dat het nog onzeker was of het virus zich had gemuteerd, maar volgens ECDC-epidemioloog Andreas Hoefer wijst voorlopig niets daarop.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De advocaten van de 39-jarige Paul V. uit Leiden, tegen wie maandag achttien jaar cel en tbs met dwangverpleging is geëist voor het verwurgen van zijn 30-jarige partner Laura, hebben woensdag in de rechtbank Den Haag betoogd dat de vrouw zichzelf van het leven heeft beroofd. Ze pleitten voor vrijspraak in de zaak tegen V.
2 uur geleden
HILVARENBEEK (ANP) - De cheetah die woensdag ontsnapt was uit haar verblijf in Beekse Bergen is gevangen. Het park is weer open, laat een woordvoerster van het safaripark weten.
3 uur geleden