Schatting: Oranjes verdienden ruim half miljard euro aan kolonies
DEN HAAG (ANP) - De Oranjes hebben omgerekend naar hedendaagse prijzen zeker 545 miljoen euro verdiend aan de Nederlandse kolonies, waar slavernij wijdverbreid was. Dat is een van de resultaten van het onderzoek naar het slavernijverleden dat het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties uit heeft laten voeren op verzoek van Tweede Kamerleden. Het gaat om een eerste schatting over de periode van 1675 tot 1770.
Willem III, IV en V hadden als stadhouder een belangrijke politieke functie in de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden, een voorloper van Nederland. Hun "koloniaal profijt" maakt de helft uit van de nu bekende inkomsten van de stadhouders in genoemde periode.
De Oranjes hebben op uiteenlopende manieren geprofiteerd van de kolonies en dus van slavernij, valt te lezen in het onderzoek. De Vereenigde Oostindische Compagnie (VOC) was bijvoorbeeld een belangrijke koloniale inkomstenbron. De adellijke familie heeft niet geïnvesteerd in de VOC. Maar de aandeelhouders hebben bij oprichting geregeld dat de Oranjes kregen uitbetaald alsof zij circa 3 procent van de aandelen hadden. Zij hebben vervolgens regelmatig hun invloed gebruikt om problemen op te lossen voor de handelsonderneming.
Eerste schatting
Minister Hanke Bruins Slot (Binnenlandse Zaken) heeft het boek, dat de basis moet vormen voor verder onderzoek, donderdag in ontvangst genomen in de Koninklijke Schouwburg in Den Haag. Het onderzoek is uitgevoerd door meerdere instituten en onder aanvoering van het Koninklijk Instituut voor Taal-, Land- en Volkenkunde in Leiden.
Historici zeggen al langer dat de familie Van Oranje-Nassau zeer betrokken was bij de koloniale overheersing van het toenmalige Nederlands-Indië, Suriname en de Caraïbische eilanden. Het was nog niet bekend hoe groot de financiële belangen waren. De auteurs van het boek hebben een eerste inschatting gemaakt op basis van de nu bekende bronnen.
Gevoelig moment
De resultaten komen op een gevoelig moment naar buiten. Op 1 juli aanstaande wordt herdacht dat 150 jaar geleden feitelijk een einde kwam aan de slavernij onder Nederlands bewind. Bij een herdenking in het Oosterpark in Amsterdam zal de koning die dag een toespraak houden. Ingewijden verwachten dat hij de excuses die Mark Rutte eerder aanbood voor dit verleden zal herhalen.
Oud-hoogleraar Gert Oostindie (Universiteit Leiden) geeft leiding aan een uitgebreider onderzoek naar de rol van het Huis Oranje-Nassau in de koloniale geschiedenis. Hij is hier eind 2022 mee begonnen en verwacht drie jaar nodig te hebben.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - De 58-jarige Seyed A., verdacht van het doodschieten van zijn onderbuurvrouw in Rijswijk (Zuid-Holland), heeft maandag in de rechtbank verklaard dat hij niet "gekozen heeft" voor wat er is gebeurd. "Zij heeft dit zelf gedaan", zei A. over het 38-jarige slachtoffer.
40 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - Advocaat Geert-Jan Knoops wordt voorwaardelijk geschorst voor vier weken. Dit heeft de Raad van Discipline Amsterdam, het tuchtcollege voor de advocatuur, besloten. Aan de advocaat is niet eerder een tuchtmaatregel opgelegd.
50 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De neveneffecten van de maatregelen die werden genomen om het coronavirus in te dammen, werden door microbioloog Jan Kluytmans als knellend ervaren. Dat gaf het voormalig OMT-lid aan tijdens zijn verhoor door de parlementaire enquêtecommissie corona.
1 uur geleden
ARNHEM (ANP) - De organisatoren achter de hardloopevenementen in Amersfoort, Groningen en Utrecht van zondag hadden de veiligheidsmaatregelen op orde. Dat zegt de Atletiekunie nadat meerdere hardlopers onwel waren geworden door de warmte.
1 uur geleden
WARFFUM (ANP) - In de nacht van zondag op maandag brachten 92 mensen de nacht door in de opvang in Warffum, die is ingericht voor asielzoekers voor wie geen plek is in het overvolle aanmeldcentrum in Ter Apel. Drie mensen kozen ervoor om voor de ingang van het aanmeldcentrum in Ter Apel te slapen, laat het Rode Kruis weten.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het aantal nieuwe tbs-patiënten is vorig jaar gedaald naar 118, ten opzichte van 164 een jaar eerder. Desondanks zijn alle bedden in Nederlandse tbs-klinieken bezet. Dat meldt TBS Nederland op basis van cijfers uit het nieuwe jaarverslag.
4 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Curaçao zorgt dit WK voor een opvallende vlaggenpiek, merkt Drukbedrijf. Sinds dat land zich heeft geplaatst voor het WK worden vlaggen van het land tien keer vaker besteld dan in een normale periode, aldus het drukwerkbedrijf.
6 uur geleden