Schatting: Oranjes verdienden ruim half miljard euro aan kolonies
DEN HAAG (ANP) - De Oranjes hebben omgerekend naar hedendaagse prijzen zeker 545 miljoen euro verdiend aan de Nederlandse kolonies, waar slavernij wijdverbreid was. Dat is een van de resultaten van het onderzoek naar het slavernijverleden dat het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties uit heeft laten voeren op verzoek van Tweede Kamerleden. Het gaat om een eerste schatting over de periode van 1675 tot 1770.
Willem III, IV en V hadden als stadhouder een belangrijke politieke functie in de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden, een voorloper van Nederland. Hun "koloniaal profijt" maakt de helft uit van de nu bekende inkomsten van de stadhouders in genoemde periode.
De Oranjes hebben op uiteenlopende manieren geprofiteerd van de kolonies en dus van slavernij, valt te lezen in het onderzoek. De Vereenigde Oostindische Compagnie (VOC) was bijvoorbeeld een belangrijke koloniale inkomstenbron. De adellijke familie heeft niet geïnvesteerd in de VOC. Maar de aandeelhouders hebben bij oprichting geregeld dat de Oranjes kregen uitbetaald alsof zij circa 3 procent van de aandelen hadden. Zij hebben vervolgens regelmatig hun invloed gebruikt om problemen op te lossen voor de handelsonderneming.
Eerste schatting
Minister Hanke Bruins Slot (Binnenlandse Zaken) heeft het boek, dat de basis moet vormen voor verder onderzoek, donderdag in ontvangst genomen in de Koninklijke Schouwburg in Den Haag. Het onderzoek is uitgevoerd door meerdere instituten en onder aanvoering van het Koninklijk Instituut voor Taal-, Land- en Volkenkunde in Leiden.
Historici zeggen al langer dat de familie Van Oranje-Nassau zeer betrokken was bij de koloniale overheersing van het toenmalige Nederlands-Indië, Suriname en de Caraïbische eilanden. Het was nog niet bekend hoe groot de financiële belangen waren. De auteurs van het boek hebben een eerste inschatting gemaakt op basis van de nu bekende bronnen.
Gevoelig moment
De resultaten komen op een gevoelig moment naar buiten. Op 1 juli aanstaande wordt herdacht dat 150 jaar geleden feitelijk een einde kwam aan de slavernij onder Nederlands bewind. Bij een herdenking in het Oosterpark in Amsterdam zal de koning die dag een toespraak houden. Ingewijden verwachten dat hij de excuses die Mark Rutte eerder aanbood voor dit verleden zal herhalen.
Oud-hoogleraar Gert Oostindie (Universiteit Leiden) geeft leiding aan een uitgebreider onderzoek naar de rol van het Huis Oranje-Nassau in de koloniale geschiedenis. Hij is hier eind 2022 mee begonnen en verwacht drie jaar nodig te hebben.
Meer uit Binnenland
PHILIPSBURG (ANP) - Luc Mercelina, minister-president van Sint Maarten, heeft de regering van Nederland gefeliciteerd met de succesvolle totstandkoming van een nieuwe regering onder leiding van minister-president Rob Jetten. Mercelina zegt uit te kijken naar samenwerking met de regering van minister-president Jetten in een geest van wederzijds respect en gedeelde verantwoordelijkheid.
14 minuten geleden
HILVERSUM (ANP) - De Nederlandse tv-kijker heeft de uitzendingen rond de Olympische Winterspelen van Milaan-Cortina 2026 goed weten te vinden. Dat meldt de NOS, waar het mondiale sportevenement de afgelopen weken te volgen was.
49 minuten geleden
ROTTERDAM (ANP) - Ex-advocaat Inez Weski en haar advocaten hebben maandag in een extra ingelaste zitting in haar strafzaak opnieuw gevraagd om extra onderzoek naar de detentieomstandigheden van Weski na haar arrestatie. Weski (71) wordt verdacht van deelname aan de criminele organisatie van haar voormalige cliënt Ridouan Taghi.
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Het Openbaar Ministerie mag Richard R., alias Rico de Chileen, vervolgen voor het voorbereiden van liquidaties. Dat is de uitkomst van een procedure in het geboorteland van R., Chili. Zijn advocaat bevestigt maandag berichtgeving hierover van De Telegraaf.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De jaarlijkse paddentrek gaat van start. Dat schrijft RAVON (Reptielen Amfibieën Vissen Onderzoek Nederland) op zijn website. In heel Nederland trekken de komende tijd amfibieën naar het water om zich voort te planten.
4 uur geleden
ASSEN (ANP) - De politierechter in Assen heeft activist Jan H. (54) een celstraf van zes weken opgelegd, waarvan een maand voorwaardelijk, voor het oproepen tot grenscontroles door burgers. Deze controles hebben daarna ook daadwerkelijk plaatsgevonden. "Ik vind dat u hier over de grens bent gegaan", zei de rechter.
6 uur geleden
ASSEN (ANP) - Het Openbaar Ministerie heeft maandag 45 dagen cel geëist, waarvan dertig voorwaardelijk, tegen activist Jan H. (54) omdat hij in juni op zijn Facebookpagina zou hebben opgeroepen tot grenscontroles door burgers. Ook eiste justitie een verbod op het plaatsen van berichten op Facebook en WhatsApp in groepen met meer dan tien deelnemers.
6 uur geleden