Schatting: Oranjes verdienden ruim half miljard euro aan kolonies
DEN HAAG (ANP) - De Oranjes hebben omgerekend naar hedendaagse prijzen zeker 545 miljoen euro verdiend aan de Nederlandse kolonies, waar slavernij wijdverbreid was. Dat is een van de resultaten van het onderzoek naar het slavernijverleden dat het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties uit heeft laten voeren op verzoek van Tweede Kamerleden. Het gaat om een eerste schatting over de periode van 1675 tot 1770.
Willem III, IV en V hadden als stadhouder een belangrijke politieke functie in de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden, een voorloper van Nederland. Hun "koloniaal profijt" maakt de helft uit van de nu bekende inkomsten van de stadhouders in genoemde periode.
De Oranjes hebben op uiteenlopende manieren geprofiteerd van de kolonies en dus van slavernij, valt te lezen in het onderzoek. De Vereenigde Oostindische Compagnie (VOC) was bijvoorbeeld een belangrijke koloniale inkomstenbron. De adellijke familie heeft niet geïnvesteerd in de VOC. Maar de aandeelhouders hebben bij oprichting geregeld dat de Oranjes kregen uitbetaald alsof zij circa 3 procent van de aandelen hadden. Zij hebben vervolgens regelmatig hun invloed gebruikt om problemen op te lossen voor de handelsonderneming.
Eerste schatting
Minister Hanke Bruins Slot (Binnenlandse Zaken) heeft het boek, dat de basis moet vormen voor verder onderzoek, donderdag in ontvangst genomen in de Koninklijke Schouwburg in Den Haag. Het onderzoek is uitgevoerd door meerdere instituten en onder aanvoering van het Koninklijk Instituut voor Taal-, Land- en Volkenkunde in Leiden.
Historici zeggen al langer dat de familie Van Oranje-Nassau zeer betrokken was bij de koloniale overheersing van het toenmalige Nederlands-Indië, Suriname en de Caraïbische eilanden. Het was nog niet bekend hoe groot de financiële belangen waren. De auteurs van het boek hebben een eerste inschatting gemaakt op basis van de nu bekende bronnen.
Gevoelig moment
De resultaten komen op een gevoelig moment naar buiten. Op 1 juli aanstaande wordt herdacht dat 150 jaar geleden feitelijk een einde kwam aan de slavernij onder Nederlands bewind. Bij een herdenking in het Oosterpark in Amsterdam zal de koning die dag een toespraak houden. Ingewijden verwachten dat hij de excuses die Mark Rutte eerder aanbood voor dit verleden zal herhalen.
Oud-hoogleraar Gert Oostindie (Universiteit Leiden) geeft leiding aan een uitgebreider onderzoek naar de rol van het Huis Oranje-Nassau in de koloniale geschiedenis. Hij is hier eind 2022 mee begonnen en verwacht drie jaar nodig te hebben.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Prinses Amalia heeft donderdag de Algemene Militaire Opleiding (AMO) afgerond. Zij is nu bevorderd tot korporaal, meldt de Rijksvoorlichtingsdienst vrijdag. Daarom draagt zij in de toekomst een militair uniform wanneer ze aan het werk is voor Defensie.
37 minuten geleden
UTRECHT (ANP) - ME'ers kregen donderdagavond te maken met fors geweld van KRC Genk-supporters voorafgaand aan de voetbalwedstrijd tegen FC Utrecht. Dit is te lezen in een reactie van de Utrechtse driehoek (politie, justitie en burgemeester). KRC Genk sprak vrijdagochtend in een verklaring van buitensporig politioneel geweld. De driehoek stelt dat geweld nodig was om het forse geweld van de uitsupporters te beteugelen.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het Openbaar Ministerie vervolgt een oud-medewerker voor het bezit van kinderporno en harddrugs. Bij de 51-jarige man uit Doetinchem zijn 46.000 afbeeldingen en 450 video's met kinderporno aangetroffen. Ook had de man 150 milliliter GHB in bezit.
2 uur geleden
DEN HOORN (ANP) - Een 16-jarige jongen uit Delft is donderdagavond om het leven gebracht in het nabijgelegen Den Hoorn. In de nacht van donderdag op vrijdag werd een 18-jarige man uit het Zuid-Hollandse Rijswijk aangehouden.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Prins Bernhard en prinses Annette gaan scheiden na 25 jaar huwelijk. Dat doen ze "in goed overleg en met wederzijds respect", meldt het paar via de Rijksvoorlichtingsdienst. "We blijven samen de zorg dragen voor onze drie kinderen. Desondanks blijft het een moeilijke stap. We doen daarom een beroep op ieders begrip en respect voor onze privacy." Ze ondertekenen met Bernhard van Oranje en Annette Sekrève.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Na een paar proeven gaat het Hoogheemraadschap van Delfland nu op grote schaal Amerikaanse rivierkreeften in het water vangen. Op 170 locaties, verspreid over het werkgebied van Delfland in de provincie Zuid-Holland, wil het waterschap de explosief gegroeide populatie rivierkreeften fors terugdringen. Het wegvangen van de diertjes in 59 kilometer aan water kost zeker 20 miljoen euro.
4 uur geleden
HOUTEN (ANP) - In het noorden van het land houdt de ijzel mogelijk tot de middag aan, meldt Weeronline. Ook daarna kan het lokaal nog steeds glad zijn, omdat het kwik rond het vriespunt blijft. Voor de Waddeneilanden en Friesland geldt nog tot 09.00 uur code oranje om verraderlijke gladheid. In Groningen en Drenthe is de weerwaarschuwing inmiddels overgegaan naar code geel.
6 uur geleden