Schadeclaim in de maak om stelen van data geteste mensen bij GGD
DEN HAAG (ANP) - Een nieuwe stichting werkt aan een collectieve schadeclaim tegen het ministerie van Volksgezondheid. Reden is de grote dataroof die eerder dit jaar bij de GGD aan het licht kwam. Medewerkers haalden privégegevens van mensen die zich op het coronavirus lieten testen uit de systemen en verkochten die online op de zwarte markt.
De initiatiefnemer van de schadeclaim, stichting ICAM, opent maandag de website datalek-ggd.nl. Daar kunnen mensen zich aansluiten bij de claim. De stichting wil 1500 euro schadevergoeding voor mensen van wie zeker is dat hun gegevens zijn gestolen, en 500 euro voor mensen van wie de gegevens in de GGD-systemen stonden "en dus gestolen konden worden".
Een van de mensen achter de stichting is oud-Kamerlid Astrid Oosenbrug, die zich al jaren bezighoudt met cyberveiligheid. Ze zegt dat de computersystemen van de GGD'en verkeerd zijn ingericht. "Veel te veel mensen hadden toegang tot de gegevens. Mensen konden zonder controle grote bestanden met persoonsgegevens downloaden. Medewerkers waren niet goed geïnstrueerd, niet goed gescreend en wat ze deden werd niet goed bijgehouden. Dan ben je geen slachtoffer, maar had je zelf beter op je winkel moeten letten."
Cybercriminelen handelen op ondergrondse fora volop in persoonlijke informatie. Ze kunnen zich voordoen als een bedrijf of instantie en mensen oplichten, met phishingmails bijvoorbeeld. Oosenbrug: "De overheid is de grootste verzamelaar van gegevens. Mensen hebben in alle vertrouwen contact gezocht en data afgestaan. Dat vertrouwen moet hersteld worden."
Oosenbrug benadrukt dat ze er begrip voor heeft dat de GGD het druk had met het bestrijden van de corona-uitbraak. "We zitten in een pandemie. Die overkomt je, en het is uitlegbaar dat de systemen niet gebouwd zijn om zo veel gegevens van zo veel mensen te verzamelen. Dat kan gebeuren. Maar we zijn bijna twee jaar verder en het is nog steeds niet op orde. Dat vind ik schadelijk."
Stichting ICAM wil eerst in gesprek met het ministerie. Als dat niets oplevert "dan verwachten we in februari de dagvaarding uit te kunnen sturen".
Mensen die zich aansluiten, hoeven daar niet voor te betalen. De kosten worden voorgeschoten door een anonieme financier. Die krijgt 20 procent van de vergoeding die deelnemers krijgen als ze de zaak winnen, tot maximaal vijf keer het voorgeschoten bedrag. De hoogte van dat bedrag is niet bekendgemaakt.
Het ministerie van Volksgezondheid was niet bereikbaar voor een reactie.
Meer uit Binnenland
HILVERSUM (ANP) - De NPO "is en blijft met alle partijen in gesprek". Dat stelt een woordvoerder als reactie op de brandbrief van ruim vierhonderd NPO-medewerkers die zich boos maken over het besluit om toch aan het Eurovisie Songfestival mee te doen. De NPO laat weten op dit moment verder geen toelichting over de kwestie te geven. 3FM-presentator Mandy Emadi laat namens de ondertekenaars weten nog geen reactie van de NPO te hebben gehad.
3 uur geleden
LAUWERSOOG (ANP) - Het in financiële nood verkerende Werelderfgoedcentrum Waddenzee (WEC) krijgt behalve veel steun ook kritiek. Zo vindt eigenaar Pim Lollinga van Faunavisie Wildcare in Westernieland, waar wilde dieren worden opgevangen, dat het WEC de penibele situatie "ook wel over zichzelf afgeroepen heeft". Ook dierenactiviste Lenie 't Hart, die de bekende zeehondencrèche in Pieterburen oprichtte en jarenlang het internationale boegbeeld was, is zeer kritisch.
3 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Academische vrijheid moet een plek krijgen in de grondwet en de vrijheid van meningsuiting voor wetenschappers moet door kennisinstellingen beter beschermd worden. Dat staat in een advies van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW) aan onderwijsminister Rianne Letschert. De KNAW roept ook op tot een aanscherping van de wet op het hoger onderwijs en wetenschappelijk onderzoek.
3 uur geleden
WAGENINGEN (ANP) - Klimaatverandering kan in Europa leiden tot grotere uitbraken van zowel het westnijlvirus als het daaraan verwante usutuvirus. Dat concludeert onderzoeker Mariken de Wit van Wageningen University & Research. De onderzoeksresultaten van haar proefschrift, dat ze donderdag verdedigt, kunnen volgens de universiteit bijdragen aan een betere voorbereiding op toekomstige uitbraken in Nederland.
3 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Een wetsvoorstel dat inlichtingen- en veiligheidsdiensten meer ruimte geeft om gegevens te verzamelen, moet gepaard gaan met "effectieve waarborgen en robuust toezicht" om mensenrechten te beschermen, oordeelt het College voor de Rechten van de Mens. Als het aan het kabinet ligt, worden de inlichtingendiensten onder meer sneller bevoegd om informatie te verzamelen over personen en organisaties die een mogelijke dreiging vormen. Zo kunnen ze computers en smartphones hacken zonder onafhankelijke toets vooraf.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een groot deel van de oppositiepartijen in de Tweede Kamer ziet nog geen reden om de begroting van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport te steunen. Partijen van links tot rechts gaven tijdens het debat erover aan de begroting niet goed genoeg te vinden.
4 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De Amsterdamse politie heeft dinsdag een server in beslag genomen bij een datacenter in Amsterdam-Oost. Dat bevestigt de politie naar aanleiding van berichtgeving van NRC. De inname gebeurde op verzoek van de Amerikaanse autoriteiten.
4 uur geleden