Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - De harde kern van Eredivisieclub ADO Den Haag heeft op Instagram aangekondigd zaterdag de stad te zullen "beschermen" tegen eventueel geweld door de aangekondigde jongerendemonstratie op het Malieveld. Het is onduidelijk wie de initiatiefnemers van het protest zijn.
3 uur geleden
LAUWERSOOG (ANP) - Het Werelderfgoedcentrum Waddenzee (WEC) stelt zijn faillissementsaanvraag voorlopig uit. Dat heeft het bestuur van het WEC vrijdagavond bekendgemaakt. Door "overweldigende steun vanuit de samenleving" kan het zeehondencentrum voorlopig doordraaien en rustig zoeken naar "nieuwe mogelijkheden voor de toekomst". De afgelopen drie weken werd 1,3 miljoen euro ingezameld.
4 uur geleden
SINT-MICHIELSGESTEL (ANP) - De politie heeft een 57-jarige man uit Helmond aangehouden die ervan wordt verdacht op de vroege avond van 30 mei 1994 een tienermeisje in de Brabantse gemeente Sint-Michielsgestel te hebben verkracht. Daarmee is er een doorbraak in een coldcaseonderzoek.
5 uur geleden
VUGHT (ANP) - Het stationsgebouw van Vught is verplaatst naar de nieuwe bestemming, 13,6 meter verder naar het oosten dan waar het gebouw en de kelder oorspronkelijk stonden. Het gebouw is over stalen sporen verschoven, om plaats te maken voor de perrons van het vernieuwde, deels verdiepte station. Dat moet in 2030 klaar zijn.
7 uur geleden
DUIVEN (ANP) - Een bezoekster van de kerstshow Santafia van de Intratuin in het Gelderse Duiven, die donderdagmiddag gewond raakte na een val bij de roltrap, is vrijdag overleden. Dat laat de politie weten. De politie gaat na onderzoek uit van een noodlottig ongeval.
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een 36-jarige politiemedewerker in Den Haag is deze week aangehouden. De man wordt ervan verdacht ongeoorloofd het politiesysteem te hebben geraadpleegd. Hij zou de politie-informatie hebben verkocht aan anderen.
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Provincies gaan een DNA-onderzoek na een wolvenaanval op (vee)dieren minder leidend maken om een schadevergoeding te krijgen. Zo'n onderzoek is nu verplicht om met zekerheid te kunnen zeggen dat een wolf de dader was. Deskundigen kunnen door opgedane ervaring in veel gevallen al eerder uitsluitsel geven, zegt een woordvoerder van het Interprovinciaal Overleg (IPO).
8 uur geleden