Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
GRONINGEN (ANP) - Het leesonderwijs moet minder technisch en meer gericht zijn op leesplezier. Dat zegt Eveline Aendekerk, algemeen directeur van uitgever Noordhoff, in reactie op de nieuwe PISA-cijfers. Daaruit blijkt dat bijna vier op de tien Nederlandse 15-jarigen het basisniveau voor lezen niet halen.
12 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Demonstranten hebben dinsdagmiddag het gebouw van de Tweede Kamer beklad. Daarvoor zijn twee personen aangehouden, meldt de politie. XR Justice Now! meldt dat zij achter de actie zitten.
22 minuten geleden
HAARLEM (ANP) - De Noord-Hollandse politiek wil dat er strengere regels komen voor de bouw van nieuwe datacenters. De huidige strategie die meer grip moest geven op de plaatsing van de vaak grote vierkante gebouwen, voldoet volgens Provinciale Staten (PS) niet. Datacenters kunnen regels omzeilen door bijvoorbeeld voor hoogbouw te kiezen en het bedrijf administratief op te splitsen in meerdere eenheden.
34 minuten geleden
DEN BOSCH (ANP) - Een 66-jarige arts uit het Noord-Hollandse Bergen wordt verdacht van het seksueel misbruiken van minstens vier Filipijnse kinderen. Het jongste slachtoffer was drie jaar oud, vertelde de officier van justitie dinsdag tijdens de eerste pro-formazitting in Den Bosch.
46 minuten geleden
NIJKERK (ANP) - De Hardenbergerbrug waar de snelweg A28 overheen gaat, blijft nog zeker tot en met woensdag 9 september gesloten voor de herstelwerkzaamheden, meldt Rijkswaterstaat.
1 uur geleden
HILVERSUM (ANP) - Omroepdirecteur Peter Vlemmix van Ongehoord Nederland (ON!) zal zich verzetten als mediaminister Rianne Letschert besluit om de voorlopige erkenning van de omroep in te trekken. Dat verkondigde Vlemmix in de uitzending van Ongehoord Nieuws, voorafgaand aan het gesprek dat hij dinsdagmiddag met de minister voert. In dat gesprek maakt Letschert een voorgenomen besluit bekend over het al dan niet intrekken van de voorlopige licentie.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Rondom de situatie van de twee vermiste Nederlanders door de overstromingen in Nepal en China is er niets veranderd, melden het ministerie van Buitenlandse Zaken en de organisatie Namens de Familie dinsdag desgevraagd. Het ministerie biedt nog steeds consulaire bijstand aan nabestaanden "zolang dat nodig is", zegt een woordvoerder.
4 uur geleden