Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - Acteur en schrijver Maarten Spanjer is zaterdag in besloten kring begraven in Amsterdam, op de dag dat hij 74 jaar zou zijn geworden. Onder anderen René van der Gijp, Theo Hiddema en Keje Molenaar waren bij de uitvaart aanwezig.
2 uur geleden
GILZE (ANP) - Bij een aanrijding tussen een vrachtwagen en een personenauto op de N260 bij het Noord-Brabantse Gilze zijn zaterdagochtend beide voertuigen in brand gevlogen. De auto ligt grotendeels onder de vrachtwagen. Het is nog niet bekend hoeveel slachtoffers in de auto zitten, aldus de politie, die vermoedt dat het onderzoek naar de oorzaak nog de hele middag duurt. De vrachtwagenchauffeur is niet gewond geraakt, meldt een woordvoerder.
6 uur geleden
DE BILT (ANP) - Het KNMI waarschuwt voor zware windstoten in de kustgebieden, het westelijk Waddengebied en de Limburgse heuvels vanaf zaterdagavond tot ten minste zondagochtend. Op die plekken geldt code geel en worden met plaatselijke verschillen windstoten tussen de 75 en de 100 kilometer per uur verwacht.
7 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Een brandend pand aan de Sydneystraat in Rotterdam moet als verloren worden beschouwd. Dat meldt de veiligheidsregio zaterdagochtend. Het gaat om een groothandel in levensmiddelen op bedrijventerrein Rotterdam Noord-West, aan de rand van de stad. De brandweer blust inmiddels vooral rondom het pand. Daar staan auto's, bestelbusjes en vrachtwagens. Een NL-Alert is uitgezonden vanwege rook. Zaterdagochtend meldde de brandweer nog uren bezig te zijn met blussen.
8 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Rijkswaterstaat heeft het eenrichtingsverkeer voor de scheepvaart op de Boven-IJssel opgeheven na de regenval van de afgelopen dagen. De maatregel gold sinds 14 oktober vanwege de lage waterstand, waardoor de binnenvaart alleen in stroomopwaartse richting van Zutphen naar Arnhem mocht varen.
9 uur geleden
LAUWERSOOG (ANP) - Het Werelderfgoedcentrum Waddenzee (WEC) gaat zijn faillissementsaanvraag met een week uitstellen. Dat maakte het bestuur van het WEC op vrijdag bekend. Het centrum wil in die tijd meer mogelijkheden onderzoeken om te blijven bestaan.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Het Internationaal Strafhof (ICC) moet in staat blijven om onafhankelijk, zonder druk of intimidatie, recht te spreken. Dat heeft EU-buitenlandchef Kaja Kallas vrijdag gezegd na een bezoek aan het ICC in Den Haag. De EU gaat de komende zes maanden benutten voor een dialoog met de VS om te voorkomen dat de Amerikaanse president Donald Trump daadwerkelijk sancties tegen het hele hof oplegt, zei Kallas .
1 dag geleden