Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - De pro-Palestijnse demonstranten die dinsdag zijn aangehouden in Den Haag in de buurt van de Tweede Kamer beklagen zich over de opstelling van de politie. De politie zou zich zonder duidelijke reden agressief hebben opgesteld en geweld hebben gebruikt.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De politie is bezig om drie pro-Palestijnse activisten te verwijderen van het spoor, ziet een ANP-verslaggever. Zij hadden zich, ergens tussen sporen 6 en 7, vastgeketend aan een seinpaal.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Rond de 70 à 80 mensen zijn dinsdag in Den Haag aangehouden. De groep demonstreerde bij het Tweede Kamergebouw voor de door Israël opgepakte opvarenden van de Global Sumud Flotilla. De politie laat weten dat de demonstranten weigerden naar een toegewezen demonstratievak te gaan en toen zijn aangehouden.
10 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het treinverkeer van en naar Den Haag Centraal ligt stil omdat demonstranten zich op het spoor hebben begeven, meldt de NS. Hoeveel sporen ze bezetten is niet bekend, maar uit veiligheidsoverwegingen is het volledige treinverkeer stilgelegd, aldus een woordvoerster.
10 uur geleden
TILBURG (ANP) - Bij een actie in Brabant waaraan bijna tweehonderd agenten meewerkten zijn dinsdagochtend negen aanhoudingen verricht, meldt de politie. De personen worden verdacht van het overtreden van de Opiumwet en zijn tussen de 21 en 29 jaar oud. Ze zijn aangehouden bij invallen in panden in de Brabantse plaatsen Tilburg en Oisterwijk.
15 uur geleden
MARMARIS (ANP) - De Nederlandse Cerisa van Kesteren, die deel uitmaakt van de vloot naar Gaza, meldt een nieuwe onderschepping door Israël. "Interceptie is begonnen! Boot voor ons is nu aan de beurt", liet ze rond 13.15 uur Nederlandse tijd weten. Kort daarop kwamen berichten aan haar niet meer aan. Young European Greens meldt inmiddels de "ontvoering door Israël" van Van Kesteren.
15 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Het Openbaar Ministerie heeft dinsdag een gevangenisstraf van 24 jaar geëist tegen de 58-jarige René F. uit Schiedam voor het medeplegen van de moord op ggz-directeur Rob Zweekhorst. De dood van de ggz-directeur staat te boek als een vergismoord.
16 uur geleden