Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
UTRECHT (ANP) - De NS gaat dinsdag grotendeels weer de reguliere dienstregeling rijden. De vervoerder kampte sinds begin januari met grote problemen door sneeuw en bevroren wissels. Anderhalve week lang konden treinen daardoor niet het normale rooster rijden.
49 minuten geleden
ROTTERDAM (ANP) - Het Openbaar Ministerie heeft geen vertrouwen meer in de rechters in de mondkapjeszaak. Dit heeft het OM maandag gezegd in de rechtbank in Rotterdam. Het OM vroeg de wrakingskamer van de rechtbank daarom de drie rechters te vervangen.
54 minuten geleden
SCHIPHOL (ANP) - Het Openbaar Ministerie heeft maandag zes jaar cel geëist tegen Faissal T. De oudste zoon van Ridouan Taghi wordt verdacht van deelname aan een criminele organisatie die zich bezighoudt met internationale drugshandel, witwassen en het voorbereiden van de gewelddadige uitbraak van zijn vader Ridouan uit de Extra Beveiligde Inrichting (EBI) in Vught. De 25-jarige T. heeft procesafspraken gemaakt met het Openbaar Ministerie.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De schade die particulieren hebben geleden door vuurwerk tijdens oud en nieuw bedraagt ten minste 9 miljoen euro. Dat meldt het Verbond van Verzekeraars maandag in een eerste schatting. Het schadebedrag door vuurwerk rond de jaarwisseling is fors lager dan een jaar geleden, toen het ging om ongeveer 15,5 miljoen euro.
2 uur geleden
BREDA (ANP) - De rechtbank in Breda heeft maandag geen uitspraak gedaan in de zaak tegen Werner de R. uit Tilburg, die terechtstaat voor het doodsteken van de Tilburgse Hennie de Laat (58). De rechtbank heeft nog vragen aan de DNA-deskundige.
4 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Een toevallige ontmoeting met een van zijn slachtoffertjes bij een sporttoernooi heeft de 46-jarige misbruikverdachte Mels van B. ertoe aangezet naar de huisarts te stappen en zich vervolgens te melden bij de politie. Dat verklaarde Van B. maandag ten overstaan van de rechtbank in Rotterdam. Maandag is het zesdaagse proces tegen de Barendrechter begonnen.
4 uur geleden
DE BILT (ANP) - Het KNMI heeft code oranje in het hele land beëindigd. Die waarschuwing wegens gladheid gold als laatste nog in het noorden. Vanaf maandag 10.00 uur geldt voor het hele land code geel. Voor Zeeland geldt geen waarschuwing.
5 uur geleden