Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - De Mobiele Eenheid is voor de tweede dag op rij ingezet in Floradorp, een wijk in Amsterdam-Noord. Het is daar in en rondom de Sneeuwbalstraat onrustig door mensen die brandjes stoken en de politie bekogelen met onder meer vuurwerk en bierflesjes. Twee mensen zijn aangehouden.
5 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Jan G., het doelwit van het geweld in Overasselt in september, is uit Duitsland overgeleverd. Het Openbaar Ministerie meldt dat een 28-jarige man uit de Gelderse plaats op Nederlandse bodem is.
6 uur geleden
HAARLEM (ANP) - De advocaat van de 24-jarige Fouad B. uit Heemskerk vindt dat de rechtbank in Haarlem zijn cliënt vrij moet spreken van een poging tot doodslag tijdens het jongerengeweld op 6 september vorig jaar in Beverwijk.
9 uur geleden
EEMSHAVEN (ANP) - Het afgelopen weekend en dinsdagavond vlogen er onbekende drones boven de Eemshaven in Groningen, bevestigt een woordvoerder van de havenbeheerder Groningen Seaports na berichtgeving van RTV Noord.
10 uur geleden
HAARLEM (ANP) - Het Openbaar Ministerie heeft donderdag in de rechtbank in Haarlem celstraffen van achttien maanden tot twee jaar geëist tegen drie jongeren uit Heemskerk en Beverwijk voor een poging tot doodslag. Ze worden ervan verdacht op 6 september vorig jaar in Beverwijk een 17-jarige jongen uit Haarlem te hebben mishandeld.
12 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het hoger beroep van Mels van B. (47), verdachte in de Barendrechtse zedenzaak, richt zich alleen op de hoogte van de straf die aan hem is opgelegd. Dat bleek donderdag tijdens een zitting bij het gerechtshof in Den Haag. De rechtbank veroordeelde Van B. in maart tot achttien jaar cel en tbs met dwangverpleging voor het jarenlang ernstig seksueel misbruiken van jonge meisjes.
12 uur geleden
BILTHOVEN (ANP) - Het westnijlvirus is bij nog vijf mensen in Nederland vastgesteld. Drie besmettingen vonden plaats in Zuid-Holland en twee in Noord-Brabant. Het totale aantal bevestigde gevallen stijgt daardoor naar 64. Het aantal sterfgevallen blijft staan op tien, meldt het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM).
12 uur geleden