Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - Degene die ervan wordt verdacht zaterdagavond drie mannen te hebben gestoken bij station Amsterdam Centraal, is een 43-jarige man en hij komt uit Naarden. De drie raakten gewond en twee van hen moesten kort voor behandeling naar het ziekenhuis. De verdachte raakte ook gewond en ligt zondag als enige nog in het ziekenhuis, aldus de politie.
1 uur geleden
DEVENTER (ANP) - Aan de Brink in de binnenstad van Deventer is zondagochtend brand uitgebroken. Wegens de rookontwikkeling werd een NL-Alert verstuurd, maar die is inmiddels ingetrokken. De brand ontstond tussen de verdiepingsvloer, tussen de begane grond en de eerste etage van een pand. Het gaat om een loze ruimte van ongeveer een meter hoog.
2 uur geleden
GRAVE (ANP) - In het Brabantse Grave is zaterdagmiddag een 39-jarige man uit Ysselsteyn (Limburg) ernstig gewond geraakt doordat hij werd gestoken met een mes, meldt de politie zondag. Dat gebeurde na een aanrijding. De dader is nog voortvluchtig.
3 uur geleden
LELYSTAD (ANP) - De Markerwaarddijk (N307) is weer open nadat de gehele dijk tussen Lelystad en Enkhuizen in de nacht van zaterdag op zondag werd gesloten in verband met een dodelijke aanrijding. Dat blijkt uit de verkeersinformatie van Rijkswaterstaat en de ANWB.
5 uur geleden
LELYSTAD (ANP) - Zeker drie mensen zijn zaterdagavond laat om het leven gekomen door een aanrijding tussen twee auto's op de dijk tussen Lelystad en Enkhuizen. De politie meldt dat de Markerwaarddijk (N307) voorlopig dicht is.
12 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Vier activisten van Extinction Rebellion (XR) die zaterdagmiddag de A12 in Den Haag blokkeerden, zitten nog vast. Dat heeft een woordvoerder van de politie zaterdagavond laten weten. In totaal werden 53 activisten aangehouden.
15 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Net buiten station Amsterdam Centraal zijn zaterdagavond drie mannen neergestoken. Ze zijn gewond geraakt. Twee van hen werden naar een ziekenhuis gebracht. Hun toestand is niet bekend, maar volgens de politie zijn ze niet in levensgevaar. Het derde slachtoffer werd ter plaatse gecontroleerd en hoefde niet met een ambulance mee.
16 uur geleden