Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
UTRECHT (ANP) - Een groot deel van de hogesnelheidslijn (HSL) voor het treinverkeer zal langer buiten gebruik zijn dan eerder gedacht voor herstelwerkzaamheden. ProRail meldt dat het deel tussen Hoofddorp en Rotterdam in 2028 ruim drieënhalve maand dicht is voor werk aan een probleemviaduct bij Rijpwetering. Het spoor zal in 2029 nog eens vijftig dagen buiten gebruik zijn, is de inschatting.
11 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Het overlijden van de Bosnisch-Servische voormalig-legerleider Ratko Mladić brengt voor enkele nabestaanden van de genocide bij Srebrenica geen nieuwe opluchting. Voor hen was zijn veroordeling tot levenslange gevangenisstraf in 2017 het belangrijkste moment.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het Rode Kruis opent gironummer 6868 voor donaties om de slachtoffers te helpen van de overstromingen in Nepal. De organisatie schat in 20 miljoen euro nodig te hebben om in de komende maanden hulp te bieden aan duizenden mensen.
3 uur geleden
BERLIJN (ANP) - Nederland en vijf andere EU-landen willen dat er honderden miljoenen euro's afgaan van de voorgestelde EU-meerjarenbegroting (2028-2034) van bijna 2 biljoen. Dat staat in een gezamenlijke verklaring na overleg tussen Nederland, Duitsland, Zweden, Denemarken, Oostenrijk en Finland.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Naast een watertekort houden overheden nu ook rekening met wateroverlast die kan ontstaan als gevolg van de regen die de komende dagen wordt verwacht. Dat meldt het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat na een nieuw overleg van het Managementteam Watertekorten (MTW), waarin onder meer Rijkswaterstaat en waterschappen zitten.
3 uur geleden
KATHMANDU (ANP) - De Nederlandse Ilse Sapkota-Bennink vreest voor het leven van haar dierbaren in Nepal en is een hulpactie aan het opzetten. Ze woont al negentien jaar met haar Nepalese man in het land, dat is getroffen door de plotselinge overstromingen, en bevindt zich momenteel in hoofdstad Kathmandu.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Diverse hulporganisaties schalen op om hulp te bieden in het grensgebied van Nepal en Tibet dat woensdag werd getroffen door plotselinge overstromingen. Onder meer UNICEF is aanwezig in de regio en ook het Rode Kruis laat weten volop bezig te zijn met de hulpverlening.
4 uur geleden