Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
ENKHUIZEN (ANP) - De twee mannen die ervan worden verdacht dat ze vorige week iemand hebben doodgestoken in Enkhuizen blijven voorlopig vastzitten. De rechtbank heeft hun voorarrest met veertien dagen verlengd.
1 uur geleden
DOETINCHEM (ANP) - In en rond tien natuurgebieden in het werkgebied van Waterschap Rijn en IJssel mag vanaf woensdag geen grondwater meer worden opgepompt voor beregening. Het schap stelt dat de tijdelijke maatregel nodig is om in deze droge periode "onherstelbare schade aan kwetsbare natuur te voorkomen".
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De politie heeft tijdens een doorzoeking afgelopen week in de Haagse wijk Duindorp 586 kilo drugs gevonden. Daarnaast zijn er negen mannen aangehouden, meldt de politie maandag. Een van de verdachten is inmiddels vrijgelaten, maar blijft verdachte in het onderzoek. De overige acht verdachten worden woensdag 12 augustus voorgeleid bij de rechter-commissaris.
2 uur geleden
GORINCHEM (ANP) - Tussen 3 en 7 augustus reden iedere dag 1600 vrachtwagens en touringcars over de Merwedebrug, laat Rijkswaterstaat weten. Dat is minder dan de 2000 tot 2500 zware voertuigen per dag die eerder nog het vrachtwagenverbod op de verzwakte brug negeerden, en veel minder dan de 18.000 van voordat het verbod inging op 18 juli.
3 uur geleden
VUGHT (ANP) - De vermeende Curaçaose bendeleider Shurendy 'Tyson' Q. wordt verdacht van betrokkenheid bij acht moorden tussen 2014 en 2016 op Curaçao en Sint Maarten. Dat bleek tijdens een eerste voorbereidende zitting in de rechtbank in de Extra Beveiligde Inrichting (EBI) in Vught. Q. werd afgelopen juni door de Verenigde Arabische Emiraten uitgeleverd aan Curaçao. Hij zit sindsdien vast in Vught. De verdachte beriep zich maandag bij alle vragen van de rechter op zijn zwijgrecht.
3 uur geleden
PARAMARIBO (ANP) - De Surinaamse acteur en televisiemaker Borger Breeveld is op 82-jarige leeftijd overleden. Dat heeft zijn familie bekendgemaakt aan Surinaamse media. Hij was vooral bekend van zijn rol in de Surinaamse filmklassieker Wan Pipel, waarin hij in 1976 de hoofdrol vertolkte.
4 uur geleden
OOSTRUM (ANP) - De brandweer is "zeker nog de hele week" bezig met het nablussen van de brand in natuurgebied Boschhuizerbergen, ten oosten van Venray. Dat meldt een woordvoerder van de Veiligheidsregio Limburg-Noord. In het gebied zijn smeulende plekken die nauwlettend in de gaten worden gehouden. De brandweer grijpt in als er toch weer nieuwe brandhaarden ontstaan.
5 uur geleden