Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - De 37-jarige man die ervan verdacht wordt afgelopen vrijdag in Amsterdam-Noord een 61-jarige man te hebben doodgeschoten, deed dat nadat hij het slachtoffer op een agressieve manier aansprak op een gebeurtenis uit het verleden. Dat meldt het OM woensdag. De verdachte kende het slachtoffer uit de gevangenis in Zaanstad.
43 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Bij misdrijven tegen hulpverleners gaat het Openbaar Ministerie in principe de dubbele straf eisen vergeleken met misdrijven tegen andere mensen. Dat staat in een richtlijn die het College van procureurs-generaal vanaf donderdag wil laten gelden, schrijft justitieminister David van Weel (VVD) in een brief aan de Tweede Kamer. Bovendien moet een gevangenisstraf het uitgangspunt worden, dus geen boete of taakstraf.
1 uur geleden
ARNHEM (ANP) - Bij het steekincident in Arnhem zijn dinsdagavond drie gewonden gevallen. Een van hen, een minderjarig slachtoffer, raakte zwaargewond. De twee andere slachtoffers zijn als verdachte aangemerkt.
1 uur geleden
UTRECHT (ANP) - De NS deelt de zorgen van medewerkers, vakbonden en de politiek over de veiligheid van spoorwegpersoneel. "Elk incident is er een te veel; iedereen moet altijd op een veilige manier kunnen werken", reageert de NS op een dinsdag verschenen brandbrief van VVMC, de vakbond voor spoorwegpersoneel.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Tijdens controles de afgelopen zomer constateerde de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) overtredingen bij bijna twee derde van horecalocaties die op warme dagen druk bezocht worden. Er waren daar onvoldoende maatregelen tegen vliegen in de keuken, en voedsel werd niet op de juiste temperatuur bewaard en bereid.
3 uur geleden
HAARLEM (ANP) - De drie personen die dinsdag werden aangehouden in verband met onbeheerde bagage op station Haarlem, zitten nog vast voor verhoor en verder onderzoek. Volgens de politie gaat het om mannen van 37, 37 en 62 jaar oud zonder vaste woon- of verblijfplaats. Hun rol en betrokkenheid worden nog onderzocht.
4 uur geleden
OVERASSELT (ANP) - Twee mannen uit Amsterdam zijn maandag aangehouden in verband met het schietincident in Overasselt van 1 september. De verdachten zijn 24 en 25 jaar oud, meldt de politie. Ze worden verdacht van betrokkenheid bij de gebeurtenissen in Overasselt en zijn overgedragen aan de politie Oost-Nederland.
5 uur geleden