Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
UTRECHT (ANP) - Veel studentensteden hebben regels die het realiseren van meer studentenkamers belemmeren. Dat meldt de Landelijke Studentenvakbond (LSVb) na onderzoek onder vijftien gemeenten, waaronder Amsterdam, Leiden, Utrecht, Groningen en Eindhoven. De studentenbond hoopt dat gemeenten het beleid rond woningdeelregels versoepelen, zodat er meer studentenkamers bijkomen en de tekorten worden verminderd.
24 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Het Rode Kruis vreest dat ondanks maatregelen van het kabinet meer mensen om hulp komen vragen doordat ze door stijgende brandstof- en energieprijzen in geldnood komen. De organisatie krijgt al signalen van mensen die zeggen hun boodschappen niet meer te kunnen betalen.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een handjevol NS-hoofdconducteurs is vanaf dinsdag aan het werk met een bodycam. Het is de bedoeling dat alle hoofdconducteurs er aan het eind van het jaar een dragen. Volgens een NS-woordvoerder gaat het om zo'n 3500 medewerkers. Een bodycam werkt de-escalerend, zo bleek uit een eerdere proef van de NS met de apparaten. Als er toch iets gebeurt kunnen de beelden dienen als bewijsmateriaal.
1 uur geleden
LEIDEN (ANP) - Opnieuw zijn er weinig hommels geteld tijdens de Nationale Bijentelling, meldt de organisatie achter de jaarlijkse telling door burgers. Dit jaar telden ruim 2200 mensen in totaal zo'n 46.000 bijen en andere bestuivers.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Milieudefensie dient dinsdag een dagvaarding in tegen Shell. De klimaatclub eist dat Shell stopt met het aanboren van nieuwe olie- en gasvelden en dat de multinational de uitstoot van broeikasgassen tussen 2030 en 2050 stapsgewijs vermindert.
7 uur geleden
LOOSDRECHT (ANP) - De politie heeft maandagavond het gebied rond het gemeentehuis in het Noord-Hollandse dorp Loosdrecht ontruimd. Dat gebeurde tijdens een anti-azc-demonstratie. Dat bevestigt de gemeente, die spreekt van een grimmig einde. Eerder hadden de gemeente en politie nog aangekondigd "niet te zullen tolereren dat personen de demonstratie aangrijpen om strafbare feiten te plegen of ernstige wanordelijkheden te organiseren".
9 uur geleden
DEN BOSCH (ANP) - In Den Bosch werd maandagavond gedemonstreerd op de Beverspijken, op een bedrijventerrein waar een toekomstig azc moet komen. Het was het derde protest daar in een week tijd.
10 uur geleden