Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
ROTTERDAM (ANP) - Burgemeester Carola Schouten van Rotterdam is geschrokken van de botsing tussen twee trams op de Erasmusbrug. Vanaf het stadhuis hoorde ze veel ambulances en even later kreeg ze beelden van het ongeluk doorgestuurd. "Dan slaat de schrik je om het hart. Zeker in de wetenschap dat er mensen in de tram zitten. Het is een enorme klap geweest", zei Schouten, die enkele uren na het tramongeluk een bezoek bracht aan de Erasmusbrug. Hoe de botsing heeft kunnen gebeuren is nog niet bekend, het onderzoek loopt nog.
48 minuten geleden
ROTTERDAM (ANP) - Zeven mensen die gewond raakten door de trambotsing op de Erasmusbrug in Rotterdam zijn naar het ziekenhuis gebracht. Een van hen is zwaargewond, meldt Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond.
1 uur geleden
HAARLEM (ANP) - De rechtbank in Haarlem heeft woensdag de 20-jarige Mahir B. uit Purmerend veroordeeld tot vijf jaar gevangenisstraf voor zijn betrokkenheid bij een aanslag met een vuurwerkbom in de Maasstraat in zijn woonplaats in december 2024. Daarbij raakte een 16-jarige jongen ernstig gewond.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Boeren kunnen langer nadenken of ze minder koeien willen houden en daarvoor subsidie willen ontvangen. De subsidieregeling daarvoor zou eigenlijk eind deze maand sluiten, maar het ministerie verlengt deze tot eind januari 2027. De afgelopen maanden hebben slechts 42 boeren zich aangemeld, waarmee 700 koeien minder gehouden worden.
2 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Vervoersbedrijf RET laat in een verklaring weten erg geschrokken te zijn van de kop-staartbotsing van twee trams op de Erasmusbrug. "We hebben de beelden zien langskomen en zijn erg geschrokken. We leven mee met de slachtoffers en de aanwezige reizigers."
3 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Op de Erasmusbrug in Rotterdam zijn twee trams op elkaar gebotst. Daarbij zijn achttien mensen gewond geraakt, van wie twee zwaargewond, meldt de veiligheidsregio.
3 uur geleden
ZAANDAM (ANP) - Tata Steel moet voor de tweede keer in een maand tijd een boete van 100.000 euro betalen, omdat het staalbedrijf rauwe kooks heeft geproduceerd. Daarbij komen stoffen vrij die schadelijk zijn voor mens en milieu. De Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied (OD NZKG) heeft in de afgelopen jaren al drie keer een zogeheten last onder dwangsom opgelegd aan Tata Steel, om zo te proberen het ontstaan van rauwe (ongare) kooks te stoppen.
4 uur geleden