Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - Het Vondelpark wordt het eerste gebied in Amsterdam waar niet meer op een fatbike mag worden gereden. Het verbod gaat op 11 mei in. Fatbikebestuurders krijgen twee weken om te wennen. Daarna wordt er gehandhaafd en riskeren ze een boete, meldt de gemeente.
3 uur geleden
HILVERSUM (ANP) - Omroepen KRO-NCRV, Omroep MAX en Omroep WNL willen samen een omroephuis gaan vormen. Dat laten de omroepen woensdag weten.
4 uur geleden
NIEUW-VENNEP (ANP) - Op de parkeerplaats bij station Nieuw-Vennep heeft de politie woensdag opnieuw onderzoek gedaan naar de dood van de 59-jarige vrouw wier lichaam daar maandagavond werd aangetroffen. Dat komt omdat een burger woensdagochtend "een voorwerp" vond en dat bij de politie meldde, bevestigt een woordvoerder na berichtgeving van het AD.
6 uur geleden
MAASTRICHT (ANP) - Vier mannen van 47, 65, 68 en 70 jaar uit Baarlo en Venlo krijgen boetes en taakstraffen voor het bedreigen en beledigen van de burgemeester van Venlo en opvangorgaan COA op sociale media, meldt het Openbaar Ministerie. Dit deden de mannen in aanloop naar een besluit over de komst van een asielzoekerscentrum in een oud klooster in Venlo. Naast hen zijn nog twee verdachten in beeld, zij bedreigden raadsleden, aldus een OM-woordvoerder.
6 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Gedragsdeskundigen van het Pieter Baan Centrum (PBC), de observatiekliniek van justitie, beschouwen Sendric S. (25) als "ten minste sterk verminderd toerekeningsvatbaar". Zij adviseren tbs met dwangverpleging. S. lijdt aan schizofrenie, heeft een verstandelijke beperking en een stoornis op het gebied van cannabisgebruik. Volgens de deskundigen is hij "een ernstig beperkte en in psychiatrisch opzicht kwetsbare man". Zonder intensieve en langdurige behandeling is het gevaar voor herhaling groot.
9 uur geleden
NIEUW-VENNEP (ANP) - Er lijkt geen verband te zijn tussen het overlijden van twee vrouwen, in Nieuw-Vennep en in Amsterdam, die beiden bij hetzelfde bedrijf bleken te werken. Twee afzonderlijke rechercheteams onderzoeken de sterfgevallen. Dat meldt de politie. Voor de gewelddadige dood van de vrouw in Nieuw-Vennep is dinsdag iemand opgepakt. In Amsterdam wordt nog onderzocht of de dood van een vrouw aan de Koninginneweg een misdrijf is.
9 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Met het luiden van de kerkklokken van De Nieuwe Kerk is in Amsterdam woensdag een speciale postzegel onthuld. Die is ontworpen om te vieren dat 25 jaar geleden het burgerlijk huwelijk in Nederland werd opengesteld voor paren van hetzelfde geslacht, in de volksmond homohuwelijk genoemd. Ons land had daarmee de wereldprimeur.
10 uur geleden