Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Het wordt volgens premier Rob Jetten niet eenvoudig om tot een akkoord te komen met de Verenigde Staten over de aangekondigde sancties tegen het Internationaal Strafhof (ICC). Er is een half jaar om tot een oplossing te komen. Het worden "zes hele spannende maanden waarvan de uitkomst nog ongewis is", zei Jetten in de Tweede Kamer.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) is blij dat asielzoekers die al te lang wachten op een besluit over hun verblijfsstatus geen dwangsommen meer kunnen aanvragen bij de rechter. De Eerste Kamer ging dinsdag akkoord met een voorstel van asielminister Bart van den Brink.
2 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - Om de druk in het aanmeldcentrum in Ter Apel te verlagen, vangt de gemeente Groningen vanaf woensdag tijdelijk extra vluchtelingen op. Het gaat om honderd bedden voor gezinnen met jonge kinderen voor wie in Ter Apel momenteel geen plek is.
3 uur geleden
HILVERSUM (ANP) - Vierhonderd medewerkers van de publieke omroepen willen dat de NPO de beslissing om deel te nemen aan het Eurovisie Songfestival terugdraait. Dat staat in een brief aan de directie en de raad van bestuur van de NPO. De brandbrief is ook online te lezen en heeft als titel #NietMijnSongfestival.
6 uur geleden
LAUWERSOOG (ANP) - De noodlijdende zeehondenopvang in de Waddenzee krijgt veel donaties binnen van bezorgde mensen, na het nieuws dat het centrum in de provincie Groningen bijna failliet gaat. Volgens een woordvoerster van het betreffende Werelderfgoedcentrum Waddenzee (WEC) is dinsdagmiddag al ruim 1,5 ton binnengekomen via de eigen site en is er ook een crowdfunding gestart. Daarop is inmiddels ruim 30.000 euro binnengekomen.
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De rechtbank in Den Haag heeft dinsdag de tbs-maatregel voor Stanley A. (39), die in 2012 in Den Haag de 15-jarige Ximena doodstak, met twee jaar verlengd. A. werd in 2013 veroordeeld tot zeven jaar gevangenisstraf en tbs met dwangverpleging.
9 uur geleden
OLDEBROEK (ANP) - Burgemeester Tanja Haseloop-Amsing van Oldebroek noemt de diefstal van regenboogvlaggen in haar gemeente "afschuwelijk" en "belachelijk". De burgemeester zegt zes à zeven meldingen te hebben ontvangen en roept inwoners op aangifte te doen als ze dat nog niet hebben gedaan. Bij de politie zijn vier meldingen binnengekomen.
9 uur geleden