Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
DE BILT (ANP) - Het KNMI verwacht dat de nacht van donderdag op vrijdag de warmste wordt die ooit in Nederland is gemeten. Het weerinstituut gaat ervan uit dat de temperatuur in De Bilt dan niet onder de 24 graden zal zakken.
52 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Het Openbaar Ministerie heeft dinsdag bij de rechtbank in Den Haag een levenslange gevangenisstraf geëist tegen de 66-jarige Eugène N. Volgens justitie was hij op 24 en 25 april 1994 betrokken bij de moord op naar schatting 3000 Tutsi's in het Byiza-stadion in Mbazi, een gemeente in het zuiden van Rwanda. "Enkel uitgemoord vanwege hun etniciteit", aldus de officier van justitie.
1 uur geleden
VOGELWAARDE (ANP) - Twee kinderen die gewond raakten door een aanrijding bij het Zeeuwse Vogelwaarde eerder deze maand, liggen nog in het ziekenhuis. Een derde kind heeft het ziekenhuis vorige week verlaten. Dat meldt Namens de Familie, die de slachtoffers bijstaat.
1 uur geleden
HARDENBERG (ANP) - De gemeente Hardenberg verhoogt de dwangsom voor opvangorgaan COA, omdat een asielzoekerscentrum nog altijd open is. Voortaan moet de organisatie 64.000 euro per dag betalen. De teller stopt als de locatie leeg is of als het maximum van 5,76 miljoen euro is bereikt. Dat kan over drie maanden het geval zijn.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het Openbaar Ministerie gaat in cassatie bij de Hoge Raad in de zaak over een dodelijke aanvaring tussen een snelboot en een watertaxi op de Waddenzee in oktober 2022. Dat meldt een woordvoerder van het ressortsparket, het onderdeel van het OM dat over hoger beroep en cassatie gaat. Vorige week werd de 50-jarige kapitein van de snelboot in hoger beroep vrijgesproken.
2 uur geleden
UTRECHT (ANP) - NS laat vanaf woensdag op een aantal trajecten minder treinen rijden vanwege de verwachte hitte. Bij temperaturen van rond de 30 graden of hoger kunnen treinonderdelen oververhit raken, legt de vervoerder uit. Vooral als het 's nachts ook warm blijft en een trein niet kan afkoelen, kunnen storingen optreden. Door de komende dagen minder treinen te laten rijden hoopt NS eventuele problemen beter op te kunnen vangen.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - In 7 van de 25 veiligheidsregio's geldt een verhoogd risico op natuurbranden. Dat is te zien op een kaart die de brandweer bijhoudt. De waarschuwing geldt in alle Noord-Hollandse veiligheidsregio's. In twee Zuid-Hollandse en een Limburgse veiligheidsregio geldt ook fase 2.
2 uur geleden