Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - Kwaku Summer Festival, dat een aantal weekeinden in de zomer plaatsvindt in het Nelson Mandelapark in Amsterdam-Zuidoost, stopt na de editie van dit jaar. Dat maakt de organisatie van het festival bekend in een persbericht.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het aantal huishoudens dat moeite had met het betalen van de energierekening is vorig jaar nagenoeg gelijk gebleven. Dat stellen onderzoeksinstituut TNO en het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) op basis van een voorlopige schatting. Ruim een half miljoen huishoudens hadden afgelopen jaar een laag inkomen in combinatie met hoge energiekosten of een slecht te verwarmen woning. Het bedrag dat deze huishoudens tekortkomen is het afgelopen jaar toegenomen.
4 uur geleden
VINKEVEEN (ANP) - Het evenement waar Ali B donderdag zou spreken als ondernemer, wordt verplaatst. Ook heeft de rapper besloten zich terug te trekken als spreker, staat in een statement dat de organisatie via sociale media heeft gedeeld.
8 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - De twee kapotte trams die woensdagochtend op de Rotterdamse Erasmusbrug in botsing kwamen, zijn van de brug gehaald. Aan het einde van de middag was het tramspoor vrij. Fietsers en voetgangers gaan er ook weer overheen, maar wegverkeer en trams nog niet.
12 uur geleden
NIJMEGEN (ANP) - Op de tweede dag van de Nijmeegse Vierdaagse zijn 1249 mensen uitgevallen of helemaal niet gestart. Dat zijn er bijna driehonderd meer dan vorig jaar op zogeheten Roze Woensdag, maar minder dan het jaar daarvoor. De organisatie meldt dat ruim 43.700 mensen woensdag tijdig de finish haalden.
12 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Rijkswaterstaat verwacht dit weekend speciale detectiecamera's te plaatsen bij de Merwedebrug. Na het weekend kunnen dan de eerste boetes worden uitgedeeld aan vrachtwagenchauffeurs die het verbod op vrachtverkeer negeren, meldt een woordvoerder.
13 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - De Erasmusbrug in Rotterdam kan tot begin van de avond niet gebruikt worden door het verkeer. Dat schat de veiligheidsregio in. Op de brug reed woensdag aan het einde van de ochtend een tram achterop een stilstaande tram. Vijftien mensen raakten gewond, van wie een ernstig.
13 uur geleden