Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
TER APEL (ANP) - Ongeveer 130 asielzoekers sliepen in de nacht van woensdag op donderdag in de tijdelijke opvang in congrescentrum Hanzeplaza in Groningen, net iets minder dan de nacht ervoor. Omdat aanmeldcentrum Ter Apel volzit, konden zij daar niet overnachten. Tien mensen kozen ervoor om op het veld voor die opvang te slapen, zegt een woordvoerster van het Rode Kruis.
8 minuten geleden
ZWOLLE (ANP) - De ouders die vorig jaar maart hun kinderen vanuit Dalfsen (Overijssel) zouden hebben ontvoerd naar België, menen dat zij in hun recht stonden om hen mee te nemen. Ze waren bang dat ze op korte termijn het gezag over hun uit huis geplaatste dochter en zoon zouden kwijtraken. "We voelden enige tijdsdruk", zei Michaël van K. (55).
12 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederlandse Patriots blijven maximaal een half jaar langer in Polen. Een ander deel van de inzet om een cruciaal knooppunt voor hulp aan Oekraïne te verdedigen, wordt wel teruggehaald. Het gaat daarbij om een Nasams-luchtafweersysteem en antidronesystemen, meldt het kabinet aan de Tweede Kamer.
37 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Er moet een nieuwe organisatie komen die toezicht houdt op onderzoeken naar (seksueel) grensoverschrijdend gedrag. Daarvoor pleit Mariëtte Hamer, regeringscommissaris seksueel grensoverschrijdend gedrag en seksueel geweld. Nu is het toezicht in handen van de politie en screeningsautoriteit Justis, maar zij hebben niet genoeg capaciteit en expertise, stelt Hamer.
2 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Bits of Freedom wil dat de overheid meer doet tegen apps waarmee vrouwen hun menstruatiecyclus bijhouden. Die apps schenden namelijk de rechten van gebruikers, zegt de privacyorganisatie. Die dient daarom bij de Autoriteit Persoonsgegevens een klacht in tegen een van zulke apps, Flo. Die wordt door meer dan 200.000 vrouwen in Nederland gebruikt.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De huidige landelijke bouwregels moeten "ingrijpend gemoderniseerd" worden om in de toekomst te kunnen bouwen, stellen gemeenten, provincies en Brandweer Nederland. Uit onderzoek van TNO blijkt dat de huidige regelgeving rond de bouw niet rijmt met "de maatschappelijke en technologische ontwikkelingen van deze tijd". Gezamenlijk roepen de organisaties het Rijk op de regelgeving te herzien. Donderdag debatteert de Tweede Kamer over woningbouw.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het Pieterpad heeft vanaf donderdag een rolstoelvriendelijke variant. Het bekende wandelpad van ruim 500 kilometer is daarmee ook toegankelijk voor mensen met scootmobiels, rollators en kinderwagens. De rolstoelroute biedt ook toegang tot bospaadjes, heidevelden en heuvelachtig terrein voor rolstoelgebruikers met dikke profielbanden en elektrische ondersteuning.
4 uur geleden