Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Richting het drukste moment van Zwarte Zaterdag staan er grote files op de wegen naar Zuid-Europa. In Frankrijk staan vakantiegangers lang in de file tussen Lyon en Marseille. In de Zwitserse Gotthardtunnel staat het verkeer richting Italië zelfs nagenoeg stil in zuidelijke richting, meldt de ANWB.
38 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - Premier Rob Jetten heeft in de Canal Parade in Amsterdam meegevaren op een kleine boot van de organisatie. Hij werd vergezeld door Pride-directeur Lucien Spee.
1 uur geleden
BABBERICH (ANP) - De politie heeft een persoon aangehouden die betrokken was bij het ernstige ongeval op de A12 afgelopen vrijdag. De politie bevestigt dat het gaat om de 59-jarige bestuurder van de achterste vrachtwagen uit het Duitse Endorf, na berichtgeving van Omroep Gelderland.
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De kades langs de route van de Canal Parade zijn volgelopen met mensen die gaan kijken naar de botenparade. Ook liggen er veel bootjes. Tachtig versierde schepen dragen tijdens de Canal Parade de themaboodschap uit van deze WorldPride: Unity (eenheid), met veel muziek en dans.
2 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Een pand van ING Private Banking op de Herengracht in het centrum van Amsterdam is beklad met rode verf. Dat is vermoedelijk in de nacht van vrijdag op zaterdag gebeurd. De politie bevestigt de bekladding en zegt al buurtonderzoek te hebben gedaan. Ook wordt onderzocht of er camerabeelden zijn.
2 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Premier Rob Jetten is in Amsterdam bij de opstapplek voor de Canal Parade. De premier verscheen zaterdagochtend in het Scheepvaartmuseum en werd daar ontvangen door burgemeester Femke Halsema, meldt een ANP-verslaggever. Of Jetten meevaart is nog niet duidelijk.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Zoals elk jaar is het op deze Zwarte Zaterdag behoorlijk druk op de wegen naar Zuid-Europa. In Frankrijk staat vakantieverkeer uren vast op de Route du Soleil (A6/A7) voor Lyon en op de A9 van Orange naar de Spaanse grens.
4 uur geleden