Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
ANKARA (ANP) - Nederland zal bij de NAVO-top meer dan 3 miljard euro aan defensiecontracten en plannen daartoe aankondigen, meldt defensieminister Dilan Yeşilgöz (VVD). Zo trekt ze samen op met België om de luchtverdediging te versterken en met het Verenigd Koninkrijk voor de marine. Ook met Duitsland staan investeringsplannen op stapel, bevestigt het ministerie van Defensie na berichtgeving van persbureau Reuters.
2 uur geleden
TIEL (ANP) - De politie heeft zondagmiddag vijf mensen aangehouden, omdat zij een 33-jarige man uit het Gelderse Meteren zouden hebben gegijzeld in een woning aan de Hertog Arnoldstraat in Tiel. De Dienst Speciale Interventies viel rond 17.30 uur binnen in de woning, waar ze de gegijzelde man en vier van de vijf verdachten vonden. Later hield de politie de vijfde verdachte aan in een woning aan de Diderik Vijghstraat, een paar honderd meter verderop.
4 uur geleden
BEVERWIJK (ANP) - De gemeente Beverwijk zegt graag met de minister van Asiel en Migratie in gesprek te willen over de opvang van asielzoekers. De gemeente noemt het "jammer" dat zij in de media moesten vernemen dat minister Bart van den Brink de gemeente ontbiedt omdat ze niet voldoen aan hun wettelijke taak om voor voldoende opvangplekken voor asielzoekers te zorgen. Naast Beverwijk moeten ook Aalten, Achtkarspelen, Bergen (Limburg), Gemert-Bakel, Overbetuwe, Sluis, Valkenswaard, Voerendaal en Westland zich melden op het ministerie voor gesprekken die ertoe moeten leiden dat de gemeenten alsnog opvanglocaties gaan regelen.
4 uur geleden
HILVERSUM (ANP) - De NPO brengt het aantal directies binnen de organisatie terug van zes naar vijf en het aantal directeuren van zeven naar vijf. De koepelorganisatie van de publieke omroep zet daarmee de laatste stap in de al eerder aangekondigde reorganisatie, meldt de NPO maandag in een bericht op de eigen website.
5 uur geleden
ZWIJNDRECHT (ANP) - De politie heeft vrijdag een 23-jarige man uit de gemeente Zwijndrecht aangehouden op verdenking van het maken en bezitten van beelden van kindermisbruik. Hij wordt ook verdacht van sextortion, het online afpersen van mensen met naaktbeelden. De man zou een "groot aantal" slachtoffers hebben gemaakt in Nederland en in het buitenland. Zijn slachtoffers waren minderjarige meisjes en jonge vrouwen. Een politiewoordvoerder wilde maandagmiddag niet zeggen om hoeveel meisjes het gaat.
5 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Solvinity heeft aangeklopt bij de Nederlandse overheid met de vraag of zij het bedrijf dat het DigiD-platform beheert wilde kopen, maar de overheid heeft van die mogelijkheid geen gebruikgemaakt. Dat stelden advocaten van het bedrijf maandag in de rechtbank in Rotterdam.
8 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Op het Malieveld en bij de Tweede Kamer zijn enkele honderden mensen bijeengekomen om hun steun te betuigen aan Reza Pahlavi, de oudste zoon van de laatste sjah van Iran en een prominent leider van de oppositie. Hij wordt maandagmiddag ontvangen in de Tweede Kamer.
8 uur geleden