Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
HAARLEM (ANP) - De politie Noord-Holland heeft op haar whatsappkanaal tips gegeven over de zonsverduistering woensdagavond. Ze adviseert te genieten van het natuurverschijnsel, maar geeft wel een paar veiligheidstips. "Je rijdt niet met een speciale eclipsbril op. Je brengt anderen niet in gevaar voor een beter uitzicht."
38 minuten geleden
ROTTERDAM (ANP) - Behalve het gerechtsgebouw aan het Wilhelminaplein in Rotterdam zijn ook een gebouw van het UWV aan de Laan op Zuid en een pand van de reclassering aan de Westerstraat beklad, bevestigt de politie na berichtgeving van Rijnmond. Op alle gebouwen zijn dezelfde teksten geschreven, in rode verf: 'pedofielen' en '282SR'. Dat laatste zou kunnen verwijzen naar het artikel in het Wetboek van Strafrecht dat gaat over wederrechtelijke vrijheidsberoving.
1 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - De krakers in de voormalige jeugdsynagoge aan de Folkingedwarsstraat in Groningen moeten het pand binnen dertig dagen verlaten. Dit heeft de voorzieningenrechter van de rechtbank in Groningen besloten.
1 uur geleden
GORINCHEM (ANP) - De stalen boogconstructie van de Merwedebrug is dermate verzwakt dat een verbod op zware voertuigen nodig blijft. Dat wijst aanvullend onderzoek naar de verzwakte brug uit, dat Rijkswaterstaat heeft laten uitvoeren door ingenieursbureau Movares en onderzoeksorganisatie TNO. Het beeld is ten opzichte van de eerdere testen, waarna het verbod werd ingesteld, niet veranderd.
2 uur geleden
OOSTRUM (ANP) - Door de grote brand in het Noord-Limburgse natuurgebied Boschhuizerbergen zijn er van de ongeveer 4000 jeneverbesstruiken die daar voorkwamen nog maar een kleine honderd over. Dat meldt stichting Het Limburgs Landschap.
11 uur geleden
ALMELO (ANP) - In delen van Zuidoost-Drenthe is vanaf donderdag een verbod op het gebruik van grondwater van kracht. Waterschap Vechtstromen meldt dat het verbod wordt ingesteld om kwetsbare natuur te beschermen.
11 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De Amsterdamse wethouder Melanie van der Horst (D66) heeft niet bewust informatie achtergehouden voor de gemeenteraadsverkiezingen eerder dit jaar. Dat schrijft zij in een verklaring, nadat stadsomroep AT5 eerder dinsdag schreef dat Van der Horst al voor de verkiezingen wist van een forse kostenoverschrijding voor de geplande Oostbrug over het IJ. Volgens AT5 hield ze die informatie achter.
14 uur geleden