Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
AALSMEER (ANP) - Een grote brand in een loods aan de Aalsmeerderweg in Aalsmeer veroorzaakt maandag een rookpluim die in de wijde omgeving te zien is. Er is veel materieel van de brandweer opgeroepen.
8 minuten geleden
HAARLEM (ANP) - De rechtbank in Haarlem heeft een taakstraf van 120 uur opgelegd aan een voormalig taxichauffeur voor het veroorzaken van een dodelijk ongeluk in het Noord-Hollandse Zwaagdijk-Oost. Daarbij kwamen de passagiers van de taxi, een echtpaar van 87 en 88 jaar uit Hoogkarspel, om het leven.
51 minuten geleden
NIJMEGEN (ANP) - De politie heeft maandag twee mannen aangehouden op verdenking van betrokkenheid bij een dodelijk schietincident in Nijmegen op 21 juli. Daarbij kwam een 18-jarige man uit Rotterdam om het leven. De twee verdachten zijn een man van 19 uit Amsterdam en een man van 21 uit Hoorn.
1 uur geleden
TER APEL (ANP) - Het aantal overnachtingen in de nachtopvanglocaties voor asielzoekers is gestegen tot boven de 10.000. Dat komt naar voren uit de cijfers van het Rode Kruis, dat de nachtopvang verzorgt.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - In meer dan tweehonderd gemeenten mogen mensen tijdens de komende jaarwisseling geen vuurwerk afsteken. In het landelijke vuurwerkverbod staat dat gemeenten ontheffingen kunnen verstrekken aan verenigingen, maar de meeste gemeenten hebben besloten dat ze daar geen gebruik van willen maken.
1 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Tienermeiden hebben vorig jaar vaker een zwangerschap afgebroken dan in de jaren daarvoor. In de jongste leeftijdsgroep is de toename relatief het grootst, zo maken cijfers van de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) duidelijk.
1 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Het Openbaar Ministerie heeft maandag tbs met voorwaarden geëist tegen Johannes F. (68) uit Utrecht voor een serie aanrandingen in 2023 en 2024. Het merendeel van zijn slachtoffers was minderjarig. "De verdachte heeft hun onbevangenheid op een zeer grove manier geschaad", zei de officier van justitie hierover.
2 uur geleden