Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
ROOSENDAAL (ANP) - Het station in Roosendaal is weer vrijgegeven, nadat maandagavond in een treinstel een verdacht pakket was gevonden. De politie laat weten dat het pakket in beslag is genomen en verder wordt onderzocht.
4 uur geleden
DRONTEN (ANP) - Een 36-jarige man uit Dronten die sinds twee jaar vermist wordt, is vermoedelijk slachtoffer geworden van een misdrijf. Dat laat de politie weten, omdat duidelijk is geworden dat Marc Jaskulski op de dag van zijn verdwijning via homodatingapp Grindr een afspraak had met iemand in het Roggebotsebos.
4 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Premier Rob Jetten wil zich niet te bescheiden opstellen tijdens het besloten diner dat de Amerikaanse president Donald Trump maandag geeft voor het koningspaar en waar Jetten bij aanschuift. Het bezoek komt op een moment dat de relatie tussen de VS en Europa gespannen is.
5 uur geleden
ROOSENDAAL (ANP) - Het station in Roosendaal is ontruimd vanwege een verdacht pakket. De politie doet onderzoek. De NS meldt op zijn website dat er geen treinen rijden langs het station.
5 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse blokkade van Iran is "onwenselijk", zegt premier Rob Jetten maandag in een gesprek met het ANP. Maar het is een betere manier om de druk op het bewind in Teheran op te voeren "dan de dreigementen die we eerder hebben gezien" van de Amerikanen.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - D66 is ook in de Eerste Kamer tegen de asielwetten die nog zijn gemaakt door voormalig asielminister Marjolein Faber (PVV). Daardoor is steun van het CDA nodig om tot een meerderheid te kunnen komen in de Eerste Kamer. Het is nog niet bekend of het CDA de wetten gaat steunen, in de Tweede Kamer deed de partij dat niet.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - GroenLinks-PvdA staat voortaan als Progressief Nederland (PRO) in de registers voor landelijke en Europese verkiezingen. De Kiesraad heeft geoordeeld dat de nieuwe naam van de fusiepartij voldoet aan de eisen. Dat betekent dat bij nieuwe verkiezingen Progressief Nederland op het stembiljet staat. Ook het nieuwe logo is geregistreerd. Lokale partijen die verwarring vrezen, zijn echter niet van plan hun verzet tegen de nieuwe partijnaam te staken, laat ProVeenendaal desgevraagd weten.
9 uur geleden