Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
WILLEMSTAD (ANP) - Het ministerie van Justitie van Curaçao en het ministerie van Justitie en Openbare Veiligheid van El Salvador zijn van plan vrijdag een intentieverklaring te ondertekenen om de samenwerking op het gebied van justitie en openbare veiligheid te versterken. De samenwerking is opvallend, omdat de president van El Salvador, Nayib Bukele, internationaal veel kritiek krijgt voor schendingen van mensenrechten, massale arrestaties en slechte omstandigheden in overvolle megagevangenissen.
21 minuten geleden
JERUZALEM (ANP) - De Israëlische ambassadeur in Nederland, Zvi Aviner Vapni, moet tekst en uitleg komen geven in Israël over zijn uitingen in een interview met het Algemeen Dagblad. Dat melden Israëlische media als Ynet en The Times of Israel. In het interview zei de diplomaat dat ook Israël beschikt over "mensen die we er liever niet bij hebben". Vapni zei dat hij daarmee ook doelt op de extreemrechtse ministers Bezalel Smotrich en Itamar Ben-Gvir.
53 minuten geleden
KRUININGEN (ANP) - De brand die dinsdag woedde in een koelhuis in het Zeeuwse Kruiningen is woensdagavond bij het nablussen weer opgelaaid. Dat meldt de veiligheidsregio. Bij de brand komt weer veel rook vrij.
1 uur geleden
TILBURG (ANP) - De binnenstad van Tilburg is helemaal vol met bezoekers van de 11/11-viering, meldt de gemeente. Meerdere straten en pleinen zijn hierdoor volledig afgesloten, waardoor er niemand meer bij mag. "Voor wie nog niet begonnen is met feesten in de stad, raden we aan de carnavalskriebels te bewaren voor volgend jaar."
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Zuid-Hollandse politiek heeft ingestemd met een lichte verhoging van de wegenbelasting. Enkele rechtse partijen probeerden de indexatie van het provinciale deel van de motorrijtuigenbelasting (de opcenten) tegen te houden, maar zij kregen geen meerderheid. Volgens gedeputeerde Robert Tieman (financiën, BBB) loopt Zuid-Holland jaarlijks 11 tot 13 miljoen euro mis als de belasting niet aangepast zou worden aan de inflatie.
1 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - De provincie Groningen heeft een extern expertteam ingesteld om te zoeken naar een oplossing voor het Werelderfgoedcentrum Waddenzee (WEC) in Lauwersoog, dat in grote financiële nood verkeert. Het team werkt in de verkenning samen met het WEC en de gemeente Het Hogeland, zei gedeputeerde Susan Top (vrijetijdseconomie) in de Statenvergadering.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - AllUnited heeft geen signalen van misbruik van persoonsgegevens die bij de cyberaanval van maandag zijn gelekt. "We hebben daar niks over gehoord en hopen natuurlijk dat het helemaal niet gebeurt", meldt een woordvoerder woensdag.
5 uur geleden