Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - De regen die de komende weken gaat vallen, geeft enige verlichting voor de droogte in Nederland, maar het herstel van de waterstand gaat nog maanden duren. Dat staat in de wekelijkse droogtemonitor van Rijkswaterstaat.
34 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - Het Openbaar Ministerie heeft celstraffen geëist tot 26 maanden, waarvan de helft voorwaardelijk, tegen twee straatrovers uit Amsterdam en Diemen. Ze trokken in maart en april van dit jaar vanaf een fatbike luxegoederen uit de handen van hun nietsvermoedende slachtoffers. Ze hadden het onder meer voorzien op tassen van de merken Louis Vuitton, Chanel en Hermès van duizenden euro's.
56 minuten geleden
HEILOO (ANP) - De 19-jarige vrouw die zondagavond dood werd gevonden in Heiloo was een bekende van de verdachte. Dat meldt de politie dinsdag. Welke relatie zij tot elkaar hebben, wordt onderzocht.
58 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - DPG Media gaat in beroep tegen boetes die de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) heeft uitgedeeld vanwege berichtgeving in het AD en de Volkskrant over de medicijnen Ozempic, Wegovy en Mounjaro als afslankmiddel. "Wat ons betreft wordt de persvrijheid hier onterecht ingeperkt en daar verzetten we ons fel tegen", laat een woordvoerder weten.
3 uur geleden
ASSEN (ANP) - Algemeen directeur Robert van Langh van het Drents Museum in Assen is op non-actief gesteld door de Raad van Toezicht (RvT) van het museum. Dat bevestigt een woordvoerder van de RvT. Ook loopt er een onafhankelijk onderzoek naar de werkcultuur binnen het museum.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De ouders van de 17-jarige Milou Verhoof hebben dinsdag de rechter in een emotioneel appel gevraagd om de namen van de ondertekenaars van een brief over euthanasie aan het Openbaar Ministerie. Dat wil die namen niet vrijgeven. Milou Verhoof overleed op 2 oktober 2023 door euthanasie. In de brief zou een aantal artsen aan het OM hebben gevraagd om een verkennend onderzoek te starten naar de ouders en de behandelaars van de jonge vrouw. Het OM interpreteerde de brief anders.
4 uur geleden
EIJSDEN (ANP) - Een buschauffeur van Arriva is maandag in Eijsden mishandeld door twee personen die bij hem in de bus stapten. Hij raakte daarbij dusdanig gewond dat hij met een ambulance naar het ziekenhuis moest worden overgebracht. Eén verdachte is inmiddels aangehouden, de andere persoon wordt nog gezocht, meldt de politie.
4 uur geleden