Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - Hulpdiensten zoeken niet meer naar mensen onder het puin van de flat in Amsterdam, waar in de nacht van donderdag op vrijdag een zware explosie was. In de afgelopen uren is niemand meer gevonden, meldt de Veiligheidsregio Amsterdam-Amstelland vrijdagavond laat.
14 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De storing met het asielsysteem Eurodac is opgelost. Dat laat de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) vrijdagavond laat weten. De storing was op de dag dat het Europese migratiepact in werking trad.
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De Japanse keizer Naruhito en keizerin Masako arriveren zaterdag in Nederland, is te lezen op de website van het Japanse hof. Het keizerlijk paar komt op uitnodiging van koning Willem-Alexander naar ons land voor een staatsbezoek, dat van woensdag tot en met vrijdag duurt. Het is niet gebruikelijk dat staatshoofden al dagen voor het begin van een staatsbezoek aankomen in het land dat zij bezoeken.
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Hulpdiensten gaan voorlopig door met het zoeken naar mogelijke slachtoffers in de flat in Amsterdam Nieuw-West waar in de nacht van donderdag op vrijdag een zware explosie was. Het is niet bekend of er nog mensen vermist worden. "We kunnen het niet uitsluiten totdat we alles hebben doorzocht", laat de veiligheidsregio vrijdagavond weten. Vooralsnog is niemand gevonden, maar volgens een woordvoerster is het pand nog niet helemaal doorzocht.
1 uur geleden
WOERDEN (ANP) - De evacuatie van de reizigers die zijn gestrand door een brand in een transformatorhuisje in Woerden is afgerond. Dat laat ProRail weten. Volgens de NS kwamen drie treinen op het spoor stil te staan en moesten zo'n 1300 reizigers worden geëvacueerd.
2 uur geleden
AXEL (ANP) - Een inzamelingsactie voor de getroffen gezinnen van het ernstige verkeersongeval in de Zeeuwse plaats Vogelwaarde heeft binnen een dag meer dan 100.000 euro opgehaald. De actie is opgezet door een ouder van de basisschool waarop de slachtoffers zaten.
2 uur geleden
TER APEL (ANP) - De eerste dag dat het nieuwe Europese asiel- en migratiesysteem in werking is getreden, is "onrustig" verlopen in Ter Apel. Dat zegt een woordvoerder van VluchtelingenWerk Nederland (VWN) ter plaatse.
4 uur geleden