Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Staatssecretaris Judith Tielen (Emancipatie) wordt "niet blij" van de groeiende kloof tussen mannen en vrouwen. Nederland zakte op de wereldranglijst emancipatie van plek 43 naar plek 46. Vorig jaar kwam Nederland van de 28e plek.
15 minuten geleden
VENRAY (ANP) - Mensen kunnen vanaf zaterdag weer naar natuurgebied Boschhuizerbergen bij Venray in Limburg. Begin augustus brak daar een grote natuurbrand uit. Een gebied van ruim 100 hectare ging in vlammen op, waaronder bijna 4000 aaneengesloten struiken met jeneverbessen.
42 minuten geleden
ARNHEM (ANP) - Vier verdachten van de schietpartij in Overasselt blijven tot negentig dagen langer vastzitten. Een vijfde verdachte blijft nog dertig dagen vast. Dat heeft de rechtbank in Arnhem woensdag besloten.
43 minuten geleden
STRAATSBURG (ANP) - Het Europees Parlement wil dat de Europese Unie betere afspraken maakt met landen buiten de EU, om te voorkomen dat veroordeelde drugscriminelen hun straf ontlopen. Een resolutie met deze strekking is donderdag door het Europees Parlement aangenomen. In de resolutie wordt de Nederlandse drugscrimineel Jos Leijdekkers ('Bolle Jos') bij naam genoemd.
54 minuten geleden
ROTTERDAM (ANP) - De Rotterdamse korpschef Tolga Köklü heeft in een boodschap op social media zijn medeleven betuigd aan de nabestaanden van de 51-jarige Alfredo Goeloe. De man kwam zondagavond op de Vaarnerkamp in Rotterdam-Zuid om het leven bij een aanhouding door agenten.
1 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Verkeer op de A15 richting de Maasvlakte moet vanwege de defecte westelijke Suurhoffbrug vier tot acht weken over de vluchtstrook van de brug rijden. Rijkswaterstaat laat dat weten. Woensdagmiddag werden scheuren in de brug ontdekt, waardoor twee rijstroken direct werden afgesloten en het verkeer werd omgeleid over de vluchtstrook.
2 uur geleden
UTRECHT (ANP) - De afgesloten rijstroken op de A15 richting Maasvlakte zorgden donderdagochtend al vroeg voor extra files, zegt een woordvoerder van Rijkswaterstaat. Op het hoogtepunt, rond 07.00 uur, stond er 12 kilometer file met iets meer dan een uur vertraging. Ook begonnen de files rond 06.30 uur en dat is volgens de woordvoerder vrij vroeg voor deze locatie.
4 uur geleden