Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - De 34-jarige Maxime A. heeft in juni tijdens een politieverhoor bekend dat zij op 26 april haar 44-jarige partner in hun woning in Scheveningen middelen heeft toegediend, die mogelijk tot zijn dood hebben geleid. Volgens de vrouw was er sprake van "intieme terreur" en zat zij in een "femicidale relatie". Volgens het Openbaar Ministerie is daarvoor nog geen "objectieve bevestiging" gevonden.
15 minuten geleden
HILVERSUM (ANP) - De ombudsman van de publieke omroepen heeft tot nu toe "ongeveer twintig" klachten ontvangen over het fragment in het onlineprogramma van Ongehoord Nederland waarin Adolf Hitler wordt aangehaald. Dat zei Margo Smit woensdag tegen het ANP. De klagers spreken zich uit over het gesprek en vragen zich af of de uitzending voldoet aan de journalistieke code van de NPO.
1 uur geleden
NIJMEGEN (ANP) - Als er geen verdachten worden aangehouden voor het vuurwerkincident bij SC Cambuur, dan zijn Feyenoord-supporters niet welkom in Nijmegen wanneer de Rotterdamse club tegen NEC speelt. Dat heeft de burgemeester van Nijmegen Hubert Bruls gezegd bij WNL-talkshow Goedenavond Nederland.
11 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Milieuactiegroep Extinction Rebellion neemt de aankondiging dat snelwegblokkades voortaan mogelijk strafrechtelijk worden vervolgd voor kennisgeving aan. De organisatie zegt niet van plan te zijn om te stoppen met deze vorm van protest.
11 uur geleden
HILVERSUM (ANP) - Ongehoord Nederland stelt dat er "te weinig rekening gehouden was met de gevoeligheden" rond het fragment van Adolf Hitler in het onlineprogramma Let's Twist Again. Dat stelt algemeen directeur Peter Vlemmix. In het programma werd gezegd dat de Duitse dictator ook weleens gelijk had. De uitspraak werd gedaan in een discussie over zijn strijd tegen het globalisme.
14 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Bij een blokkade van snelwegen of het spoor zal in de regel strafrechtelijk worden opgetreden. Dat hebben burgemeesters, het Openbaar Ministerie, de korpschef van de politie en justitieminister David van Weel met elkaar afgesproken naar aanleiding van recente acties met trekkers bij boerendemonstraties. Achterin de file door een van die acties gebeurde een dodelijk ongeluk. De afspraak gaat over al het "gevaarzettend gedrag", dus ook langzaam rijden.
15 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De droogte in Nederland is door de regen van de afgelopen week iets afgenomen. Daardoor nemen de effecten zoals verzilting op een aantal plaatsen af en kunnen enkele maatregelen geleidelijk worden afgebouwd, staat in de wekelijkse droogtemonitor van Rijkswaterstaat. Het herstel van de waterstand kan wel nog weken tot maanden duren.
17 uur geleden