Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
ROTTERDAM (ANP) - De Wereldhavendagen in Rotterdam hebben meer dan 380.000 bezoekers getrokken. De organisatie van het driedaagse maritieme evenement spreekt van grote drukte, met volle tribunes en volgeboekte excursies. De show op zaterdagavond, die vaak als hoogtepunt wordt gezien, trok tienduizenden bezoekers. Op het programma stonden daar onder meer een verlichte schepenparade, diverse optredens vanaf een vrachtschip en een vuurwerkshow.
6 uur geleden
HITZACKER (ANP) - Koning Willem-Alexander, prinses Beatrix en prins Constantijn hebben zondag een bezoek gebracht aan Hitzacker, de geboorteplaats van prins Claus. Het bezoek aan Duitsland was ter gelegenheid van de 100e geboortedag van de in 2002 overleden prins. Het drietal poseerde onder meer voor een borstbeeld van Claus, dat in 2005 werd onthuld door toenmalig koningin Beatrix.
9 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - In Amsterdam zijn zondagmiddag de slachtoffers herdacht van de ramp in Nepal. De organisatie van de herdenkingsbijeenkomst is tevreden over de opkomst. Tussen de 200 en 300 mensen waren aanwezig bij de herdenking op de Dam, zegt organisator Shashi Paudyal. "Het is een ramp die zijn weerga niet kent en die diepe sporen nalaat." Bezoekers uit de Nederlandse en de Nepalese gemeenschap kwamen volgens hem hun solidariteit betuigen.
9 uur geleden
MIDDENBEEMSTER (ANP) - De politie heeft zaterdagavond in Middenbeemster een 65-jarige dode vrouw gevonden in een woning aan de Loeffendijk. Een 29-jarige man uit Middenbeemster is aangehouden, meldt de politie.
12 uur geleden
OVERASSELT (ANP) - Voor het grove geweld eerder deze week in het Gelderse Overasselt is een nieuwe aanhouding verricht. Het gaat om een 26-jarige Belg, meldt de politie. Hij is vrijdag aangehouden in Amsterdam.
14 uur geleden
ZAANDAM (ANP) - In Zaandam is zondagochtend opnieuw een explosief afgegaan. De ontploffing vond in de nacht van zaterdag op zondag even voor 02.00 uur plaats bij een woning aan de Rode Zee. De politie vermoedt dat de dader een jongen is die op een bromfiets is weggevlucht.
14 uur geleden
NIJMEGEN/OVERASSELT (ANP) - De herdenking zondag in Nijmegen van de beveiliger die afgelopen week werd doodgeschoten in Overasselt gaat niet door. Studentenvereniging Carolus Magnus, die de bijeenkomst wilde organiseren, zegt dat de afgelasting is "vanwege veiligheidsoverwegingen".
14 uur geleden