Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
DRIEBERGEN (ANP) - De korpsleiding van de politie erkent fouten te hebben gemaakt in de interne communicatie over het onderzoek naar het raadplegen van de systemen in de zaak van Lisa. Brieven die intern verstuurd zijn, trekt de korpsleiding in, is te lezen in een verklaring.
8 minuten geleden
HARDENBERG (ANP) - Opvangorgaan COA krijgt waarschijnlijk ongeveer twee weken de tijd om twee opvanglocaties in de gemeente Hardenberg alsnog te sluiten. Daarna begint de teller voor de dwangsommen te lopen, zegt wethouder Alwin Mussche, die over de opvang van vluchtelingen gaat. De beide locaties hadden zondag moeten sluiten, maar zijn nog open.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het marineschip Zr. Ms. Evertsen gaat definitief naar het oosten van de Middellandse Zee. Het luchtverdedigings- en commandofregat vertrok vorige week al in die richting, maar een formeel besluit over de inzet ervan moest nog worden genomen.
1 uur geleden
SCHIPHOL (ANP) - Een groep gestrande reizigers is vanuit het Midden-Oosten via Egypte teruggekeerd in Nederland. Op Schiphol landde iets na 17.30 uur een Transavia-vlucht uit Hurghada. Over het exacte aantal Nederlanders is nog niets bekendgemaakt.
1 uur geleden
TER APEL (ANP) - Opvangorgaan COA had "geen andere keuze" dan twee opvanglocaties in de gemeente Hardenberg open te houden, ook al hadden die zondag moeten sluiten. Dat zegt bestuurder Joeri Kapteijns.
3 uur geleden
CAPELLE AAN DEN IJSSEL (ANP) - De 17-jarige jongen die afgelopen donderdag werd neergeschoten door de politie in Capelle aan den IJssel, is zelf verdachte van een beroving die eerder die dag plaatsvond. Dat meldt het Openbaar Ministerie maandagmiddag. De jongen raakte gewond door de beschieting. Zijn medische toestand is stabiel, aldus een woordvoerder.
3 uur geleden
WARSCHAU (ANP) - Er moet een "pragmatische oplossing" komen voor de hoogoplopende ruzie tussen Oekraïne en Hongarije over olieleveranties, zei zowel premier Rob Jetten als de Poolse premier Donald Tusk maandag op een gezamenlijke persconferentie. Maar de laatste maakte ook duidelijk dat het conflict de miljardenlening van de EU aan Oekraïne niet kan stoppen.
4 uur geleden