Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Leden van de Tweede Kamer zijn aangekomen bij de Koninklijke Schouwburg, waar koning Willem-Alexander de troonrede uitspreekt. Een deel stapte in groepjes uit bussen, een deel kwam te voet, zag een ANP-verslaggever.
8 minuten geleden
OVERASSELT (ANP) - Het gebiedsverbod voor een van de bewoners van een woning aan de Ewijkseweg in Overasselt wordt met drie maanden verlengd. Burgemeester Joerie Minses van de gemeente Heumen, waar Overasselt bij hoort, hoopt met de maatregel bij te dragen aan "het verdere herstel van de rust en veiligheid" in de Gelderse plaats.
10 minuten geleden
UTRECHT (ANP) - Op de meeste spoorlijnen start de NS het treinverkeer weer op, liet een woordvoerder dinsdag aan het begin van de middag weten. Alleen de verbinding tussen Amersfoort en Apeldoorn is nog niet vrijgegeven.
11 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Zeven mensen zijn dinsdag aangehouden voor het gooien van verf op de route van koning Willem-Alexander tijdens Prinsjesdag. "Voor zover we nu kunnen inschatten ziet het eruit dat de politie snel gehandeld heeft", stelt een woordvoerder van de burgemeester van Den Haag, Jan van Zanen.
12 minuten geleden
DRIEBERGEN (ANP) - De politie heeft bij een grote actie 3800 kilo illegaal vuurwerk van de zwaarste categorie in beslag genomen bij Arnhem, Heijnen en Ulft. Daarbij zijn zeven personen aangehouden.
38 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Extinction Rebellion (XR) zegt verantwoordelijk te zijn voor het gooien van rode verf op de route van de glazen koets voor Prinsjesdag. De circa zes mensen die dat deden, riepen op het moment van hun daad ook "Extinction Rebellion".
48 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Activisten hebben dinsdag rode verf gegooid op het Lange Voorhout in Den Haag, ter hoogte van de Kloosterkerk en de kruising met de Kneuterdijk. Dat ziet een ANP-verslaggever. Later op de dag rijdt koning Willem-Alexander met de glazen koets over die straat richting de Koninklijke Schouwburg, waar hij de troonrede uitspreekt.
1 uur geleden