Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
ISTANBUL (ANP) - Een Nederlandse automobilist is maandagavond in de Turkse provincie Edirne bewust ingereden op twee mensen met wie hij kort daarvoor ruzie had gekregen. De twee raakten gewond. De Nederlander ging er na de aanrijding vandoor, maar werd later aangehouden bij de grens met Bulgarije. Dat meldde het Turkse persbureau DHA dinsdagavond.
4 uur geleden
THOLEN (ANP) - Raadsleden en andere aanwezigen in het gemeentehuis in Tholen moesten dinsdagavond binnenblijven. Door een anti-azc-demonstratie voor het gemeentehuis was het te onveilig om de deuren te openen, meldt de politie.
4 uur geleden
OVERASSELT (ANP) - De oproep aan de inwoners van Overasselt en Nederasselt om binnen te blijven is ingetrokken, meldt de politie. De politie heeft dinsdagavond nog onderzoek uitgevoerd na de massale schietpartij. Daaruit is gebleken dat er geen aanwijzingen zijn dat er zich nog verdachten in de omgeving van de Gelderse dorpen bevinden.
4 uur geleden
OVERASSELT (ANP) - Inwoners van de dorpen Overasselt en Nederasselt wordt ook in de nacht van dinsdag op woensdag geadviseerd om binnen te blijven. Dat zegt een politiewoordvoerster. Tot wanneer dat advies precies geldt, weet zij niet. Wel zegt ze "ervan uit te gaan dat het de hele nacht nog geldt".
6 uur geleden
HILVERSUM (ANP) - Omroep MAX wil de Nederlandse deelname aan het Eurovisie Songfestival 2027 niet organiseren. Dat heeft omroepbaas Jan Slagter dinsdag gezegd in de talkshow Renze op RTL 4.
6 uur geleden
OVERASSELT (ANP) - De politie krijgt ondersteuning van de mobiele eenheid (ME) in het onderzoek dat zij doet na het geweld in Overasselt dinsdag. In het buitengebied van het Gelderse dorp zijn agenten nog altijd bezig met onderzoek en zoekacties. Ook in het dorp zelf is nog veel politie aanwezig, ziet een ANP-verslaggever.
9 uur geleden
HILVERSUM (ANP) - Een van de twee neergeschoten agenten in het Gelderse Overasselt raakte levensbedreigend gewond. Door snel handelen van andere agenten met onder meer het aanleggen van een drukverband is voorkomen dat diegene is overleden. Dat heeft korpschef Janny Knol gezegd in het programma Eva.
10 uur geleden