Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Hoewel er geen rellen of plunderingen hebben plaatsgevonden, heeft de politie zaterdag 34 mensen aangehouden tijdens onrust in Den Haag. Het overgrote deel van hen is minderjarig en afkomstig uit diverse plaatsen, waaronder Amsterdam, Beerta, Lemele en Zwijndrecht. De jongeren werden onder meer aangehouden voor openlijke geweldpleging, het bezitten van verboden middelen en het dragen van gezichtsbedekkende kleding.
16 minuten geleden
LEUSDEN (ANP) - Het Sovjet Ereveld in Leusden is opnieuw beklad. Dit keer zijn de obelisk en de gedenkmuur met rode en zwarte verf besmeurd. Op beelden op de sociale media van de begraafplaats is te zien dat er leuzen zijn aangebracht als 'Fuck Refugees', 'Not against Russians but against commies' en 'Dutch government = commies'.
1 uur geleden
HOOGERHEIDE (ANP) - De groep migranten die zaterdagochtend van een rubberboot voor de Zeeuwse kust is gehaald, verblijft in de Brigade Brabant-Oost van de marechaussee in Hoogerheide. Het gaat om 36 mannen uit Afghanistan, zegt een woordvoerder van de marechaussee.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De schade van de protesten loopt voor Haagse winkeliers waarschijnlijk in de vele duizenden euro's, ondanks dat het in een groot deel van de Haagse binnenstad zaterdag vrij rustig bleef. Dat schat voorzitter Bas Winkler van Binnenstad in Bedrijf, het overkoepelende samenwerkingsverband van ondernemersverenigingen in de binnenstad van Den Haag.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De gemeente Den Haag heeft het noodbevel dat zaterdag geldt voor het kernwinkelgebied van de stad uitgebreid naar het Malieveld en het Centraal Station. Het is op verschillende plekken onrustig in de stad door een oproep tot rellen en plunderingen via sociale media en voetbalfans die zeggen daar te zijn 'ter bescherming' van de stad.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Mobiele Eenheid grijpt in op het Korte Voorhout in Den Haag, omdat groepen jongeren daar niet luisteren naar de vorderingen van de politie. Dat ziet een ANP-verslaggever ter plaatse. Mensen zijn daar aanwezig vanwege de oproepen tot "Gen-Z-protesten" via sociale media. De politie heeft de aanwezigen meermaals verzocht om naar het Malieveld te gaan, maar daar wordt door sommigen geen gehoor aan gegeven.
5 uur geleden
MAASTRICHT (ANP) - Ook in Maastricht is zaterdagmiddag veel politie op de been vanwege aangekondigde jongerenprotesten op sociale media. Een aantal winkels heeft in de binnenstad uit voorzorg de gevels dichtgetimmerd.
6 uur geleden