Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Het luchtalarm blijft bestaan. Er komt een nieuw sirenenetwerk in samenwerking met Defensie. Dat meldt justitieminister David van Weel (VVD). In een brief spreekt hij van een "nieuw innovatief sirenenetwerk dat aansluit bij de eisen van deze tijd". Het moet ook landelijk bediend kunnen worden.
1 uur geleden
NIJMEGEN (ANP) - Vijfhonderd inwoners van Nijmegen mogen vanaf 1 september een halfjaar gratis met de trein reizen, zowel in de spits als daarbuiten. De gemeente doet mee aan een proef van de NS. Die is bedoeld om "mobiliteitsongelijkheid tegen te gaan en beter inzicht te krijgen in de reisbehoefte van mensen voor wie reiskosten een drempel zijn".
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Deelnemers van besloten chatgroepen waarin beelden van seksueel misbruik worden uitgewisseld, moeten harder worden aangepakt, vinden Kamerleden van links tot rechts. Tijdens het wekelijkse vragenuur klonk meermaals de roep om deelname aan zo'n groep aan te merken als georganiseerde misdaad. Justitieminister David van Weel is bereid deze optie te onderzoeken en is net als Kamerleden geschokt door de zedenzaak die vorige week aan het licht kwam.
4 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Het Openbaar Ministerie heeft dinsdag vier jaar cel geëist tegen twee mannen voor de verkrachting van een 17-jarig meisje in Nieuwegein, in de nacht van 18 op 19 oktober vorig jaar. Een van hen, Walco B. (45), werkte destijds als politieman bij het korps Midden-Nederland. Hij is inmiddels ontslagen.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Bij de presentatie van het nieuwe rapport van Jason Bhugwandass worden de zeven jongeren herdacht die overleden zijn nadat zij op een ZIKOS-afdeling hebben gezeten. In Nieuwspoort presenteert Bhugwandass, zelf ervaringsdeskundige, het rapport 'Eenzaam gestorven', twee jaar nadat hij met een rapport de misstanden in de gesloten jeugdzorg aan het licht bracht.
5 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Vier verdachten die een aanslag zouden hebben gepleegd bij een synagoge in Rotterdam op 13 maart hebben bekend. Dat werd dinsdag duidelijk tijdens een eerste inleidende zitting in de rechtbank in Rotterdam. De verdachten ontkennen dat zij wisten dat het om een synagoge ging. Twee andere verdachten zwijgen tot op heden. Zij speelden volgens justitie een "faciliterende en coördinerende rol".
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Koning Willem-Alexander vindt dat Nederland en Duitsland hun vriendschap moeten intensiveren om samen sterker te staan in een tijd van internationale onzekerheid. Dat zei hij dinsdag in een persverklaring aan het begin van het staatsbezoek van de Duitse bondspresident Frank-Walter Steinmeier aan Nederland.
6 uur geleden