Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - De Dierenbescherming gaat de criteria rond het Beter Leven-keurmerk aanpassen, nadat is gebleken dat varkenshouders met het keurmerk geweld gebruiken tegen varkens en biggetjes. Het BNNVARA-programma BOOS laat in de uitzending van dinsdag beelden zien die onderzoeksgroep Ongehoord maakte bij vier veehouders die varkensvlees verkopen met het Beter Leven-keurmerk. Daarop is te zien hoe de dieren ernstig mishandeld worden.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De provincie Zuid-Holland heeft een plan gemaakt om voor 40 miljoen euro fietsen te stimuleren. Dat geld werd eerder al gereserveerd door Provinciale Staten, in afwachting van een voorstel van het college. Eind dit jaar stemt de Zuid-Hollandse politiek over het plan, dat als doel heeft om mensen "vaker, verder en veiliger" te laten fietsen.
1 uur geleden
MAASTRICHT (ANP) - De Benelux moet een "boost" gaan geven aan Europa, vinden de leiders van Nederland, België en Luxemburg.
2 uur geleden
SCHIEDAM (ANP) - Een 16-jarige Schiedammer is aangehouden voor betrokkenheid bij de dodelijke schietpartij aan het Weverpad in Schiedam afgelopen zaterdag, meldt de politie. Hij wordt verdacht van moord dan wel doodslag en poging tot moord dan wel doodslag. De 19-jarige Tico kwam door de schietpartij om het leven en twee anderen raakten gewond.
3 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - De geschiedenis leert hoe gevaarlijk ontmenselijking is. Dat betoogde de Rotterdamse burgemeester Carola Schouten dinsdag bij de herdenking van de razzia van Rotterdam, op 10 en 11 november 1944. Ongeveer 52.000 mannen en jongens uit Rotterdam en Schiedam werden door de nazi's gedeporteerd om dwangarbeid te verrichten, voornamelijk in Duitsland.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De rechtbank in Den Haag heeft dinsdag op de derde zittingsdag van het Tarwekampproces naar negentien slachtofferverklaringen van nabestaanden en slachtoffers geluisterd. Bij de verwoestende explosie op 7 december 2024 kwamen zes mensen om het leven en raakten vijf gewond.
4 uur geleden
ZAANDAM (ANP) - Ondanks het opleggen van een paar miljoen euro aan dwangsommen stoten twee van de drie gietmachines in een fabriek van Tata Steel in IJmuiden nog steeds meer stof uit dan is toegestaan. Omdat voor een van de machines het maximale boetebedrag is bereikt, onderzoekt de Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied (OD NZKG) nu welke vervolgstap kan worden gezet om het bedrijf alsnog te dwingen de uitstoot te verlagen.
6 uur geleden