Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - De politie heeft de demonstratie van Extinction Rebellion (XR) op de Utrechtsebaan in Den Haag beëindigd. Activisten werden naar een bus gestuurd. De activisten die niet zelf naar de bus wilden lopen, werden door agenten erheen gedragen, zo is te zien op een livestream van XR.
12 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Tientallen klimaatactivisten van Extinction Rebellion (XR) hebben de toegang tot de A12 in Den Haag geblokkeerd. De activisten staan net voor de tunnelbak op de Utrechtsebaan en blokkeren daar de weg, zo is te zien op een livestream van XR. De actie is niet aangekondigd bij de gemeente.
1 uur geleden
NIJMEGEN (ANP) - Bij een incident in een woning in Nijmegen is in de nacht van vrijdag op zaterdag een man overleden, nadat hij onwel werd toen hij zich verzette bij een aanhouding. Dat meldt de politie.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Politievakbond ACP wil dat er met het lokale gezag wordt gereflecteerd over de handhaving rond de boerenacties op snelwegen richting Den Bosch en het dodelijke ongeluk dat vrijdag plaatsvond op de A59 bij Heesch. Dat ongeluk gebeurde in de staart van een file die was ontstaan door trekkers op de snelweg.
3 uur geleden
SINT HUBERT (ANP) - Het is "niet fair" om direct een verband te leggen tussen actievoerende boeren in Den Bosch en het dodelijk ongeluk op de A59, zegt vicevoorzitter Jos Ubels van de actiegroep Farmers Defence Force (FDF).
4 uur geleden
WERKENDAM (ANP) - Een 52-jarige man uit Werkendam (Noord-Brabant) is vorige week door geweld om het leven gekomen, meldt de politie. Een man van 41 is aangehouden op verdenking van mogelijke betrokkenheid bij de dood van het slachtoffer. De verdachte is vrijdag voorgeleid aan de rechter-commissaris. Die heeft besloten dat hij langer vast blijft zitten, maakt de politie zaterdag bekend.
5 uur geleden
DE BILT (ANP) - Voor de achtste keer dit jaar is er een regionale tropische nacht vastgesteld. In Vlissingen werd het volgens berekeningen van het KNMI 24 uur lang niet kouder dan 20,9 graden. Als de temperatuur niet onder de 20 graden komt, wordt er gesproken van een tropische nacht.
7 uur geleden