Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
SCHIEDAM (ANP) - Er is opnieuw een jong kind uit een openstaand raam gevallen. Dit keer gaat het om een kindje van 1,5 jaar oud. De dreumes viel vanaf de derde verdieping op de Van Heuven Goedhartstraat in Schiedam en is met spoed naar het ziekenhuis vervoerd.
2 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Op diverse trajecten rijden maandag en dinsdag minder treinen, maar de impact daarvan is volgens de NS beperkt. Het gaat voornamelijk om trajecten in de Randstad.
4 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Door de hevige regenbuien afgelopen nacht is er bij Amsterdam rioolwater in het buitenwater terechtgekomen. Het Waterschap Amstel, Gooi en Vecht raadt mensen daarom de komende dagen af om in een groot aantal gemeenten in Noord-Holland in open water te gaan zwemmen. Direct contact met water kan leiden tot gezondheidsklachten, zoals last van maag en darmen.
5 uur geleden
VELDHOVEN (ANP) - Eigenaar Janus Kerkhofs is vastbesloten dat de monumentale molen in het centrum van Veldhoven te restaureren valt, nadat deze flinke schade opliep bij het noodweer in de nacht van zaterdag op zondag. "Ik ben nu in gesprek met de verzekeraar, maar de bedoeling is echt om de molen te laten restaureren", zegt hij. "En ik weet zeker dat dat kan. Molens zijn altijd te restaureren."
5 uur geleden
HOUTEN (ANP) - Na een periode van extreme hitte met meerdere warmterecords verloopt komende week rustiger en minder heet. Door een westen- tot noordwestenwind stroomt koelere oceaanlucht Nederland binnen. Maandag en dinsdag verlopen droog en er is veel ruimte voor de zon. Aan zee wordt het niet warmer dan 20 graden, maar in het midden van het land wordt het met temperaturen rond de 23 graden warmer. In het binnenland kan het kwik stijgen naar 25 tot 27 graden, verwacht Weeronline.
5 uur geleden
TILBURG (ANP) - Verzekeraars krijgen door het noodweer vooral veel meldingen over brandschade als gevolg van blikseminslag en schade door hagel, bijvoorbeeld aan dakramen en auto's. Dat melden Centraal Beheer en Interpolis.
6 uur geleden
UTRECHT (ANP) - De hitte en het noodweer van zaterdag- op zondagnacht zorgen voor problemen op het spoor, maar het is nog onduidelijk wat de invloed daarvan is op de dienstregeling van maandag en dinsdag. Dat meldt een woordvoerder van de NS. "Treinen moeten wel naar een onderhoudslocatie kunnen en dat is op sommige plekken nu een probleem."
7 uur geleden