Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
WAALWIJK (ANP) - Maarten van der Weijden stelt de overhandiging van een cheque aan het Prinses Máxima Centrum tot nader order uit. De 45-jarige zwemmer wil eerst aansterken, nadat hij zijn zwemtocht voor het goede doel vrijdag moest beëindigen wegens ziekte.
12 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Opnieuw zijn door de regen van de afgelopen week wat droogtemaatregelen afgeschaald.
14 uur geleden
ZANDVOORT (ANP) - Op zaterdagochtend hebben tussen 07.00 tot 09.00 uur al ruim 17.000 racefans de trein naar Zandvoort genomen, meldt de NS. Daar vindt dit weekend de voorlopig laatste Dutch Grand Prix plaats. De NS hanteert een speciale dienstregeling met elke vijf minuten een trein tussen Amsterdam Centraal en Zandvoort.
16 uur geleden
ZANDVOORT (ANP) - Het is druk in de treinen richting Zandvoort op zaterdagochtend. Dat ziet een ANP-verslaggever. In de badplaats gaat de tweede dag van de Dutch Grand Prix van start. De NS hanteert een speciale dienstregeling met elke vijf minuten een trein tussen Amsterdam Centraal en Zandvoort.
16 uur geleden
HOUTEN (ANP) - Volgende week vrijdag is in Nederland een groot deel van een gedeeltelijke maansverduistering te zien, waarbij de maan voor ongeveer 93 procent in de kernschaduw van de aarde komt. De eclips begint om 03.23 uur en bereikt om 06.14 uur het maximum, maar kort daarna zakt de maan onder de horizon. Dat meldt Weeronline.
17 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - In verschillende steden zijn in de nacht van vrijdag op zaterdag opnieuw honderden mensen op de fiets gestapt om aandacht te vragen voor de veiligheid van vrouwen. Een jaar na de eerdere actie van Wij eisen de nacht op fietsten mensen mee in onder meer Amsterdam, Leeuwarden, Apeldoorn, Den Bosch, Middelburg, Zutphen en Deventer.
20 uur geleden
HILVARENBEEK (ANP) - De Nederlandse dj LNY TNZ is van de line-up van het Nederlandse festival Decibel Outdoor gehaald, omdat hij zaterdag optreedt in Moskou. Dat meldt organisator B2S.
22 uur geleden