Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Naast het verdriet over de slachtoffers hebben veel gedupeerden van de explosie aan de Tarwekamp in Den Haag nog altijd psychische problemen, gezondheidsklachten, praktische problemen en financiële zorgen. Dit blijkt uit de slachtofferverklaringen die dinsdag zijn voorgelezen in de rechtbank op dag drie van het proces tegen de vier verdachten. Bij de aanslag op 7 december 2024 kwamen zes mensen om het leven.
27 minuten geleden
ZEVENBERGEN (ANP) - De gemeente Moerdijk vindt het "positief nieuws" als het gelijknamige dorp behouden kan blijven, maar heeft daarover wel nog veel vragen. Volgens de gemeente moet onderzocht worden of het dorp met 1100 inwoners "een duurzaam leefbare toekomst" heeft als het nabijgelegen haven- en industriegebied wordt uitgebreid met allerlei energieprojecten. Aanvankelijk was daarvoor 450 hectare nodig, maar het kabinet denkt dat het ook met 200 hectare kan.
2 uur geleden
MOERDIJK (ANP) - Inwoners van Moerdijk zijn "voorzichtig optimistisch" dat hun dorp toch behouden kan blijven, nu het kabinet dat na onderzoek als een 'haalbaar' scenario ziet. Volgens staatssecretaris Jo-Annes de Bat (Klimaat en Groene Groei, CDA) is aanzienlijk minder ruimte nodig voor de uitbreiding van het haven- en industriegebied bij Moerdijk dan een jaar geleden werd gedacht. Het Brabantse dorp zou dan toch kunnen blijven bestaan, al moet daarover nog een definitief besluit worden genomen.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Moerdijk blijft bestaan, dat is de inzet van het kabinet. Staatssecretaris Jo-Annes de Bat (Klimaat) deelt in een brief aan de Tweede Kamer nieuwe inschattingen van de ruimte die ontwikkelingen rond het Brabantse dorp innemen. Het scenario waarin Moerdijk behouden blijft, is "haalbaar", concludeert de CDA'er.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het aantal treinen tussen Nederland en Duitsland moet omhoog en de reistijden moeten omlaag, vinden de regeringen van beide landen. Staatssecretaris Annet Bertram (Infrastructuur, CDA) heeft dinsdag met de Duitse minister van Verkeer Steffen Bilger afgesproken om nauwer te gaan samenwerken op het gebied van spoor. In een gezamenlijke verklaring noemen ze specifiek de verbindingen van Amsterdam met Berlijn, Hamburg en Frankfurt.
4 uur geleden
SCHIPHOL (ANP) - Schiphol kampt dinsdagochtend met vertragingen van het vliegverkeer als gevolg van de dichte mist. Ook is sprake van enkele annuleringen, laat een woordvoerster weten.
5 uur geleden
AMERSFOORT (ANP) - Drie op de tien mantelzorgers van mensen met dementie houden het nog maar maximaal één jaar vol. Dat melden de Stichting Alzheimer Nederland en onderzoeksbureau voor zorg Nivel in de zogeheten tweejaarlijkse Dementiemonitor. Meer dan de helft van de mantelzorgers geeft aan psychische en lichamelijke problemen te ervaren. Ook voelt een meerderheid zich eenzaam en heeft relatieproblemen.
7 uur geleden