Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Bij een blokkade van snelwegen of het spoor zal in de regel strafrechtelijk worden opgetreden. Dat hebben burgemeesters, het Openbaar Ministerie, de korpschef van de politie en justitieminister David van Weel met elkaar afgesproken naar aanleiding van recente acties met trekkers bij boerendemonstraties. Achterin de file door een van die acties gebeurde een dodelijk ongeluk. De afspraak gaat over al het "gevaarzettend gedrag", dus ook langzaam rijden.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De droogte in Nederland is door de regen van de afgelopen week iets afgenomen. Daardoor nemen de effecten zoals verzilting op een aantal plaatsen af en kunnen enkele maatregelen geleidelijk worden afgebouwd, staat in de wekelijkse droogtemonitor van Rijkswaterstaat. Het herstel van de waterstand kan wel nog weken tot maanden duren.
2 uur geleden
BREDA (ANP) - De rechtbank in Breda heeft Klaas Otto, oprichter van motorclub No Surrender, in een ontnemingsprocedure veroordeeld tot het betalen van ruim 1,6 miljoen euro aan de staat. Volgens de rechtbank heeft de 58-jarige Otto dit bedrag niet op legale manier verdiend.
3 uur geleden
WEZEP (ANP) - Het is een dag na het ongeluk tussen een touringcar en een bestelbus op de A28 bij Wezep nog te vroeg om iets te zeggen over de toedracht van het ongeval. Het onderzoek daarnaar "kan weken tot maanden duren", meldt de politie.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het herzieningsverzoek dat de advocaat van Thijs H. heeft ingediend bij de Hoge Raad moet worden afgewezen. Dat adviseert de advocaat-generaal dinsdag aan de Hoge Raad.
5 uur geleden
UTRECHT (ANP) - De 24-jarige Solano Z., verdacht van een dodelijke schietpartij in een auto op de A1 ter hoogte van Muiden, zegt dat hij uit zelfverdediging heeft geschoten. Hij zou kort daarvoor in Amsterdam zijn ontvoerd door drie mannen. Tijdens een worsteling in de auto zou Z. drie keer hebben geschoten en de man op de bijrijdersstoel hebben geraakt. Het 37-jarige slachtoffer bezweek later in een ziekenhuis aan zijn verwondingen.
6 uur geleden
HAARLEM (ANP) - De rechtbank in Haarlem heeft dinsdag twee ouders veroordeeld tot celstraffen voor het uitbuiten van hun zoon. Ze zijn ook schuldig bevonden aan het witwassen van geld dat hij illegaal verdiende. De vader uit Amsterdam krijgt een jaar celstraf opgelegd, de moeder uit Zaandam een half jaar.
6 uur geleden