Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - In Amsterdam-Zuid is zondag de nieuwe reizigerstunnel de Brittenpassage in gebruik genomen. Deze tunnel was nodig vanwege het groeiend aantal reizigers dat dagelijks station Zuid aandoet. De nieuwe passage is 17,5 meter breed en 4 meter hoog en heeft nieuwe liften, roltrappen en winkels.
1 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - De verdachte die zaterdagmiddag na een gewelddadige overval in Rotterdam-Zuid door de politie werd neergeschoten, is een 28-jarige Schiedammer. De andere aangehouden verdachte is een 29-jarige man zonder vaste woonplaats, meldt de politie, die op zoek is naar meer verdachten.
2 uur geleden
CADZAND (ANP) - Van de 38 opvarenden op de migrantenboot, die zaterdag aan land werd gebracht in Cadzand, waren er zes minderjarig. Zij zijn overgebracht naar Ter Apel, laat de marechaussee weten. Een meerderjarige opvarende heeft asiel aangevraagd, de overige mannen doorlopen de vreemdelingenprocedure. Voor hen wordt opvang geregeld.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - In één geval is het de politie gelukt om vóór afgelopen weekend een online oproep tot geweld te linken aan een individu, zegt een woordvoerder van de korpsleiding in reactie op de Gen Z-protesten van zaterdag. Het ging volgens hem om een jongen van 16 jaar uit het zuidwesten van het land, die met naam en toenaam opriep tot geweld.
5 uur geleden
HOOGERHEIDE (ANP) - Het is nog niet duidelijk waar de groep migranten die zaterdagochtend op een rubberboot voor de Zeeuwse kust uit zee is gehaald, naartoe gaat. Op dit moment wordt nog met de mannen gesproken, laat een woordvoerder van de marechaussee weten. Het is volgens hem ook nog te vroeg om te zeggen waar de mensen vandaan kwamen, waar ze op de boot zijn gestapt en waar ze naartoe wilden.
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Van de 34 mensen die zaterdag zijn aangehouden tijdens de onlusten in Den Haag zijn er 33 weer vrij. Een van hen zit nog vast, laat de politie een dag later weten. De voornamelijk minderjarige jongeren werden opgepakt voor openlijke geweldpleging, het dragen van gezichtsbedekkende kleding en het bezit van illegaal vuurwerk. Ze komen uit onder meer Amsterdam, Beerta, Lemele en Zwijndrecht.
8 uur geleden
ALMELO (ANP) - De politie heeft een 43-jarige man uit Amsterdam aangehouden die mogelijk betrokken was bij een of meerdere autobranden in Almelo zaterdagavond. De politie kwam hem op het spoor "door een duidelijk signalement".
8 uur geleden