Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - De Autoriteit Persoonsgegevens (AP) wil weten waarom de Technische Universiteit Delft de namen van klimaatactivisten heeft doorgegeven aan de politie. De privacytoezichthouder heeft de universiteit en de politie om uitleg gevraagd. Dat bevestigt de waakhond na een bericht van het Hoger Onderwijs Persbureau.
3 uur geleden
LEEUWARDEN (ANP) - De Provinciale Staten van Friesland steunen het plan om het schaatstoernooi bij de Olympische Spelen in 2030 naar schaatsstadion Thialf te halen. De Friese politiek nam een voorstel aan dat het provinciebestuur oproept de lobby voor Thialf breed te ondersteunen. Ook staan de Staten open voor een financiële bijdrage vanuit de provincie.
3 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De rechtbank in Amsterdam heeft woensdag een 26-jarige man, verdacht van het leveren van het wapen waarmee rapper Bigidagoe is doodgeschoten, op vrije voeten gesteld. Dinsdag eiste het Openbaar Ministerie nog tien jaar gevangenisstraf tegen de man. De advocaat van de verdachte, Willem van Vliet, bevestigt een bericht van Crimesite over de vrijlating.
3 uur geleden
UTRECHT (ANP) - NS heeft het afgelopen weekend ongeveer 200.000 mensen van en naar carnavalssteden vervoerd, volgens de vervoerder ongeveer evenveel als vorig jaar. Zij veroorzaakten wel meer viezigheid dan vorig jaar.
3 uur geleden
BILTHOVEN (ANP) - Meer mensen gaan met griepachtige klachten naar de huisarts, en daardoor houdt de epidemie aan. Die begon vorige week.
5 uur geleden
ARNHEM (ANP) - Een 31-jarige man uit Arnhem is woensdag veroordeeld tot een gevangenisstraf van achttien jaar voor de moord op zijn ex-vrouw in april vorig jaar. Het Openbaar Ministerie had twintig jaar geëist.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Islamitische Stichting Nederland (ISN) benadrukt dat de eerste vastendag van de maand ramadan op donderdag 19 februari is. In Saudi-Arabië werd dinsdag vastgesteld dat de eerste vastendag woensdag is.
7 uur geleden