Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
NIJMEGEN (ANP) - Dinsdagochtend vroeg zijn de eerste wandelaars vertrokken voor de 108e editie van de Nijmeegse Vierdaagse. Om 04.00 uur begonnen de lopers van de 50 kilometer, iets later in de ochtend volgen de lopers van de 40 en 30 kilometer.
56 minuten geleden
EINDHOVEN (ANP) - Een groep studenten uit Eindhoven heeft een ambulance ontwikkeld die op zonne-energie rijdt. Volgens de bouwers kan dit mensen helpen in afgelegen gebieden. Ze kunnen daar moeilijk medische zorg krijgen, doordat de wegen slecht zijn en er weinig brandstof beschikbaar is. In augustus wordt de wagen getest in Kenia, samen met hulporganisatie Amref.
1 uur geleden
TER APEL (ANP) - Aan de Ter Apelervenen in Ter Apel is maandagavond laat een persoon gewond geraakt bij een steekincident. De politie kreeg rond 23.10 uur melding van de steekpartij en heeft een verdachte aangehouden. Het slachtoffer is naar een ziekenhuis gebracht.
2 uur geleden
MAARSSEN/DIRKSLAND (ANP) - De burgemeesters van het Zuid-Hollandse Goeree-Overflakkee en van Stichtse Vecht in Utrecht hebben hun medeleven geuit na de fatale ongevallen die zondagavond en -nacht in beide gemeenten plaatsvonden. Bij zowel het ongeval in Dirksland als in Maarssen kwamen twee mensen om het leven.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Rijkswaterstaat verwacht dat binnen twee weken gehandhaafd kan worden op het verbod op vrachtverkeer voor de Merwedebrug. Dat is afhankelijk van camera's die geplaatst moeten worden. Daarna kan Rijkswaterstaat weginspecteurs met een boa-status inzetten om de beelden uit te lezen en de boetes daadwerkelijk uit te schrijven. Die boete bedraagt 500 euro.
7 uur geleden
NIJMEGEN (ANP) - De 108e editie van de Nijmeegse Vierdaagse gaat dinsdagochtend van start met 45.761 wandelaars. Van de 47.000 mensen die zich hadden ingeschreven, hebben zich 1239 niet op tijd gemeld, meldt de organisatie maandag.
10 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Drie douaniers die in april werden aangehouden op verdenking van het stelen van informatie uit de systemen van hun werkgever, mogen hun strafzaak in vrijheid afwachten. Daartoe besloot de rechtbank in Rotterdam maandag op een eerste openbare terechtzitting.
11 uur geleden