Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Vier mensen die getroffen zijn door het busongeluk in Zwitserland zijn zondag teruggekeerd naar Nederland, meldt Eurocross. "Dit zijn er minder dan in eerste instantie verwacht", aldus de alarmcentrale. "Vele omstandigheden kunnen ervoor zorgen dat een repatriëring uiteindelijk vertraagd kan worden. Dit kan zijn om bijvoorbeeld praktische of medische redenen."
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Actrice Keja Klaasje Kwestro heeft zondagavond de Theo d'Or gewonnen voor meest indrukwekkende acteerprestatie voor haar rol in de theatershow F*CK LOLITA. Ook theateractrice Samantha Cherish Wielkens en Jacobien Elffers & De Superdrum kregen een Theo d'Or, melden het Nederlands Theater Festival en de Vereniging van Schouwburg- en Concertgebouwdirecties (VSCD).
1 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - De Rotterdamse politie heeft afgelopen vrijdag een 45-jarige vrouw zonder vaste woon- of verblijfplaats aangehouden. Ze heeft mogelijk iets te maken met het bestellen van een huurmoord op het darkweb. Ze zit daarom vast op verdenking van betrokkenheid bij de zaak en wordt maandag voorgeleid, meldt de politie zondag.
2 uur geleden
HAARLEM (ANP) - De politie is op zoek naar de bestuurder die zondagavond in Haarlem betrokken was bij een ernstige aanrijding. De bestuurder heeft daarbij een kind aangereden en is vervolgens doorgereden. Het kind is met onbekende verwondingen naar het ziekenhuis gebracht.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De politie heeft 38 mensen aangehouden die zondag deelnamen aan een betoging van actiegroep Extinction Rebellion (XR). Daarbij blokkeerde een deel van de demonstranten opnieuw de A12 in Den Haag.
4 uur geleden
EINDHOVEN (ANP) - In een woning aan de Oude Stadsgracht in Eindhoven is zondag aan het eind van de middag een overleden persoon gevonden. Het slachtoffer had een steekwond, meldt de politie op X. Een man is meegenomen naar buiten, bevestigt een woordvoerder na berichtgeving door Omroep Brabant. Deze persoon is niet aangehouden. Over een eventuele relatie tussen de twee is nog niets bekend.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De A12 bij Den Haag is zondag vanaf 14.30 uur weer vrijgegeven voor verkeer na een blokkade van Extinction Rebellion (XR). Ongeveer dertig leden van de klimaatactiegroep liepen rond 13.00 uur de oprit naar de Utrechtsebaan bij het Malieveld op. Zoals bij eerdere acties gaf de burgemeester van Den Haag vrijwel direct de aanwijzing de blokkade te beëindigen.
9 uur geleden