Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
STRAATSBURG (ANP) - Bas Eickhout (GroenLinks-PvdA) stopt na zeventien jaar als Europarlementariër. Hij doet dat deels om relaties in het verleden die "niet passen bij mijn rol", schrijft hij in een verklaring op BlueSky. De 49-jarige Eickhout maakte vorige week bekend een relatie te hebben met de 25-jarige Oostenrijkse Europarlementariër Lena Schilling. Zij is in het parlement aangesloten bij de Groenen, waar Eickhout vicevoorzitter van is.
38 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Buitenlandminister Tom Berendsen (CDA) heeft de Israëlische ambassadeur ontboden, vanwege de behandeling van opvarenden van de Global Sumud Flotilla. Op beelden is te zien dat activisten van de vloot, die op weg was naar Gaza, ruw behandeld werden.
1 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Medewerkers in het openbaar vervoer gaan op woensdag 24 juni in de ochtend staken uit onvrede over het kabinetsbeleid rond sociale zekerheid, heeft FNV aangekondigd. Werknemers in het trein-, bus-, tram- en metrovervoer beginnen die dag pas om 08.00 uur met werken. Door de werkonderbreking staat het ov in de vroege ochtend volgens de vakbond stil.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De man die wordt verdacht van het veroorzaken van een explosie bij het partijkantoor van D66 in Den Haag blijft negentig dagen langer vastzitten. Dat heeft de raadkamer van de Haagse rechtbank woensdag bepaald.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De oplevering van het eerste ASW-fregat loopt jaren vertraging op. "Het oorspronkelijke scheepsontwerp bleek niet stabiel te zijn", aldus Defensie. De nieuwe Anti Submarine Warfare (ASW) fregatten worden gebouwd door Damen en zijn gespecialiseerd in het bestrijden van onderzeeboten.
5 uur geleden
BREDA (ANP) - De pornowebsite Motherless is weer online nadat de Nederlandse autoriteiten die begin mei offline hadden gehaald. Op de site, die door een bedrijf in het Brabantse Steenbergen wordt gehost, vond CNN vorige maand 20.000 video's van vrouwen die misbruikt werden in hun slaap. Het Openbaar Ministerie doet onderzoek naar de website.
6 uur geleden
SELLINGEN (ANP) - De gemeente Westerwolde maakt zich grote zorgen over de gevolgen van het nieuwe toegangsbeleid dat asielopvangorgaan COA sinds woensdag voert bij het aanmeldcentrum in Ter Apel. Het is daar inmiddels dusdanig vol dat het COA alleen kwetsbare mensen binnenlaat.
6 uur geleden