Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
EPE (ANP) - De gemeente Epe heeft ook aan Fletcher Hotels een dwangsom van 17.250 euro per dag met een maximum van ruim 3,1 miljoen euro opgelegd, omdat er na de gestelde deadline van afgelopen zaterdag nog asielzoekers worden opgevangen in een vestiging van de hotelketen in Epe.
6 uur geleden
HARDENBERG (ANP) - Opvangorgaan COA is er niet in geslaagd de asielopvanglocaties in Hardenberg (Overijssel) leeg te krijgen en zal na dinsdag daarom de eerste dwangsom moeten betalen die de gemeente heeft opgelegd. Dat laat een COA-woordvoerder weten. Aan het eind van de maandag zijn er nog 427 mensen in de opvang aan de Jachthuisweg en vijf in de noodlocatie Loozen.
7 uur geleden
HAARLEM (ANP) - De jongens van 14 en 17 jaar die in de nacht van donderdag op vrijdag werden opgepakt in Heemstede worden verdacht van het voorbereiden van een explosie of brand te stichten met een terroristisch oogmerk. Dat meldt het Openbaar Ministerie Noord-Holland.
7 uur geleden
HILVERSUM (ANP) - NPO Radio 2-dj Ruud de Wild is de komende week niet te horen op NPO Radio 2. Dat heeft omroep PowNed maandag laten weten. "Naar verwachting zal hij volgende week maandag zijn werkzaamheden weer oppakken", aldus een verklaring van de omroep. Eddy Keur vervangt hem de komende dagen.
8 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een 34-jarige Turkse man zonder vaste woon- of verblijfplaats die verdacht wordt van de moord op de 41-jarige Cemil Önal in Rijswijk is in Frankrijk gearresteerd. Het Openbaar Ministerie denkt dat hij de schutter is. De man werd in Frankrijk opgepakt voor verboden wapenbezit. Het OM had Frankrijk via een Europees aanhoudingsbevel verzocht de man aan te houden voor de zaak in Rijswijk.
8 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het maximumaantal vluchten van en naar Schiphol is vooralsnog niet veranderd nadat de Raad van State regels daarover schrapte. De luchtvaartautoriteit van de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) valt terug op de gedoogsituatie die eerder ook gold, meldt een woordvoerder na vragen van het ANP.
8 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De politie heeft meer dan 150 tips ontvangen over de explosie bij een joodse school in Amsterdam. Vorige week toonde zij bewakingsbeelden van twee verdachten van de aanslag, die plaatsvond in de nacht van vrijdag 13 op zaterdag 14 maart.
8 uur geleden