Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - Het Parool, The Moscow Times en De Balie gaan een jaarlijks nieuw evenement organiseren over persvrijheid en onafhankelijke journalistiek: de Derk Sauerlezing. Het evenement wordt gehouden ter ere van de vorig jaar overleden journalist en mediaondernemer Derk Sauer.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De ANWB Alarmcentrale meldt een forse toename van medische hulpvragen en meer pechmeldingen op koelere Europese vakantiebestemmingen. Halverwege het zomerseizoen zegt de ANWB in totaal al ruim 330.000 meldingen geregistreerd te hebben van vakantiegangers in binnen- en buitenland. Dat zijn er 10.000 meer dan in dezelfde periode vorig jaar.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Meerdere Nederlandse politici hebben geschokt gereageerd op de situatie bij de Spaanse exclave Ceuta. Minister van Defensie Dilan Yeşilgöz (VVD) noemt de beelden uit Spanje "onacceptabel".
2 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Door een defect spoor rijden er tot eind augustus minder sprinters tussen Hoofddorp en Amsterdam Centraal Station, meldt de NS. De spoorwegdienst verwacht dat de storing tot ongeveer maandag 31 augustus 21.15 uur duurt.
5 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Burgemeester Carola Schouten van Rotterdam wilde na afloop niet spreken van een pijnlijk moment toen de herdenking van de Rotterdamse gedeporteerden in de Tweede Wereldoorlog werd onderbroken door enkele demonstranten. "Herdenken is niet het moment om een statement te maken", zei Schouten kort na afloop van de bijeenkomst in Rotterdam-Zuid. Tijdens de toespraak van Zvi Aviner Vapni, de ambassadeur van Israël in Nederland, riepen enkele demonstranten leuzen tegen Israël en de oorlog in Gaza.
12 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Burgemeester Carola Schouten van Rotterdam wilde na afloop niet spreken van een pijnlijk moment toen de herdenking van de Rotterdamse gedeporteerden in de Tweede Wereldoorlog werd onderbroken door enkele demonstranten. Tijdens de toespraak van Zvi Aviner Vapni, de ambassadeur van Israël in Nederland, riepen enkele demonstranten leuzen tegen Israël en de oorlog in Gaza.
13 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Israëlische ambassadeur in Nederland, Zvi Aviner Vapni, is boos over een Sigmund-cartoon van tekenaar Peter de Wit die afgelopen dinsdag in de Volkskrant heeft gestaan. Hij noemt het een "antisemitische karikatuur" en verbaast zich erover dat de krant die niet heeft tegengehouden.
13 uur geleden