Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Vorig jaar kwamen in Nederland 103 mensen om het leven door moord of doodslag. Dat zijn er 17 minder dan in 2024 en het laagste aantal sinds de start van de registratie dertig jaar geleden. Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).
47 minuten geleden
HILVERSUM (ANP) - Leden van Ongehoord Nederland (ON!) hebben een sommatie gestuurd naar het bestuur, de ledenraad en de raad van toezicht van de omroep wegens het in hun ogen gevoerde wanbeleid. Ook hebben de leden minister Rianne Letschert van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap verzocht om in te grijpen. Dat meldt Gerard van Erp, die namens de kritische leden van Ongehoord Nederland het aanspreekpunt is.
9 uur geleden
PARAMARIBO (ANP) - In Suriname heeft het Openbaar Ministerie woensdagmiddag (lokale tijd) een opsporingsbericht gepubliceerd van de voortvluchtige verdachte Ryan T. in de verdwijning van de Nederlandse filmproducent, dj en ondernemer Rodney Leysner (52). Die verdween zaterdagavond 15 augustus en is nog altijd vermist.
10 uur geleden
PARAMARIBO (ANP) - In de vermissingszaak van de Nederlandse dj, filmproducent en ondernemer Rodney Leysner is de voortvluchtige verdachte Ryan T. gehoord, maar hij had toen nog niet de status van verdachte. Dat bevestigde de politie tijdens een persconferentie woensdag in Paramaribo. T. werd op 21 augustus als verdachte aangemerkt door de politie. Verder liet het korps weinig nieuws los over de vermiste Leysner.
13 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Het Openbaar Ministerie heeft woensdag werkstraffen van 120 uur geëist tegen zes klimaatactivisten van Extinction Rebellion voor het versperren van de snelweg A12 op 25 april in Utrecht. Daarnaast eiste de officier van justitie voorwaardelijke celstraffen van een maand.
14 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Boeren mogen door de aanhoudende droogte deze zomer twee weken langer mest uitrijden op grasland. Normaal mag dat tot eind augustus, maar landbouwminister Jaimi van Essen heeft dit verlengd tot 15 september.
14 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het is nog te vroeg om een volledig beeld te geven over mogelijke Nederlandse slachtoffers en vermisten bij de overstromingen in Nepal. Volgens het ministerie van Buitenlandse Zaken is er enkel gebeld door mensen die hun naasten in Nepal niet meteen konden bereiken. In sommige gevallen is dat contact inmiddels weer hersteld.
14 uur geleden