Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Het Rode Kruis heeft op giro 6868 tot dusver 1,6 miljoen euro aan donaties binnengekregen voor noodhulp in het rampgebied in Nepal, na de zware overstromingen van vorige week. "Dankzij deze steun kan de hulporganisatie duizenden mensen direct helpen met schoon drinkwater, voedsel, dekens en hygiëneproducten", laat de hulporganisatie weten.
13 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Een 33-jarige Groninger is maandag vrijgesproken van het beramen van een ontvoering van prinses Amalia. Volgens de rechter verkeerde Anne Romke van der H. in een psychose, maar waren er nooit daadwerkelijke plannen voor een ontvoering.
2 uur geleden
HILVERSUM (ANP) - Ongehoord Nederland (ON!) heeft het onlineprogramma Let's Twist Again van haar kanalen verwijderd, zo meldt de omroep. Afgelopen week ontstond veel ophef over een aflevering van het programma waarin Adolf Hitler werd aangehaald.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet heeft "niet voldoende recht gedaan aan verschillende motieven" tijdens de coronacrisis, zei toenmalig vicepremier Carola Schouten. Volgens Schouten is er "te generiek" gekeken of mensen maatregelen naleefden of niet.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De coalitiepartijen zijn er ook maandagochtend nog niet in geslaagd een akkoord te bereiken over de begroting voor volgend jaar. De partijleiders kwamen rond 9.00 uur weer bijeen op het ministerie van Financiën, waar zij zondag ook al vijftien uur onderhandelden. Rond het middaguur zaten zij daar nog steeds. Een kabinetsvergadering die voor 11.00 uur gepland stond, is al minstens twee uur opgeschoven.
3 uur geleden
LEEUWARDEN (ANP) - Het gerechtshof in Leeuwarden heeft maandag bij het begin van het driedaagse proces in de strafzaak rond de dubbele moord in het Drentse Weiteveen heftige beelden getoond van de moord op Ineke (44) en haar partner Sam (38). De beelden werden getoond op verzoek van het Openbaar Ministerie.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Bij een volgende crisis moet volgens voormalig vicepremier Carola Schouten duidelijker worden welke afwegingen het kabinet maakt bij het nemen van maatregelen. Tijdens een verhoor door de parlementaire enquêtecommissie corona zei ze dat het tijdens de coronacrisis soms onduidelijk was voor mensen waarom het kabinet bepaalde maatregelen nam.
4 uur geleden