Rutte zinspeelt op NAVO-norm van 3 procent
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen zouden zich moeten spiegelen aan de Koude Oorlog, toen "Europeanen veel meer dan 3 procent" van hun bruto binnenlands product (bbp) aan hun defensie besteedden, vindt NAVO-topman Mark Rutte. "De gevaren voor onze vrijheid en veiligheid zijn net zo groot - zo niet groter."
De NAVO-landen spraken onder grote Amerikaanse druk tien jaar geleden af minstens 2 procent van hun bbp in defensie te steken. Maar "we zullen veel meer dan 2 procent nodig hebben", zei Rutte in zijn eerste grote toespraak sinds zijn aantreden als secretaris-generaal. "We zijn niet klaar voor wat in vier tot vijf jaar op ons af komt."
Rutte verbindt zich nog niet met zoveel woorden aan dit concrete nieuwe streefdoel, zei hij. "We hebben meer tijd nodig om dat met de bondgenoten te bespreken." De Financial Times berichtte donderdag dat de 32 NAVO-landen zich inmiddels beraden over het opkrikken van de norm naar 3 procent in 2030. Volgens de Britse zakenkrant is er ook sprake van een tussendoel van 2,5 procent.
Wettelijk vastleggen
Van de NAVO-landen voldoen er inmiddels 23 aan de oude afspraak van 2 procent. Nederland lukt dat ook voor het eerst, en de Tweede Kamer is bezig de norm nu ook wettelijk vast te leggen.
Rutte riep ook Europese burgers op om hun politici te manen om meer in defensie te steken. Het verhogen van het defensiebudget is momenteel zijn "belangrijkste punt", onderstreepte hij. "Het is tijd om op een oorlogsmentaliteit over te gaan en de turbo te zetten op onze defensieproductie en defensie. We zijn niet in oorlog, maar ook zeker niet in vredestijd", waarschuwde de oud-premier voor een gehoor van honderden Brusselse beleidsmakers, veiligheidsexperts en journalisten. We moeten "de volgende grote oorlog op NAVO-grondgebied voorkomen".
Donald Trump
De aankomende Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd dat Europese bondgenoten niet meer op de VS kunnen rekenen als zij hun defensie-uitgaven niet opschroeven. Maar grote NAVO-landen als Spanje en Italië zijn nog ver van de norm verwijderd. Laat staan van een mogelijk verhoogd doel. Bij een verhoging naar 3 procent zou Nederland al gauw 10 miljard euro extra aan defensie moeten spenderen.
Critici waarschuwen dat te veel haast kwakkelende Europese economieën in het nauw kan brengen. Ook zou er te weinig menskracht en wapentuig voorhanden zijn om het geld goed te kunnen uitgeven. Verder zouden al te voortvarende NAVO-landen het gevaar lopen hun geld inefficiënt te besteden en dubbel werk te doen.
Meer uit Binnenland
ROTTERDAM (ANP) - De stroomstoring die donderdag een aantal bedrijven in het Rotterdamse Botlekgebied trof, is grotendeels verholpen, meldt de veiligheidsregio. "Bijna alle bedrijven hebben weer stroom. De fabrieken worden stap voor stap weer opgestart. De brandweer blijft aanwezig om de situatie te controleren en geeft nazorg."
4 minuten geleden
ROTTERDAM (ANP) - Door een explosie bij een bedrijf aan de Moezelweg in Rotterdam-Europoort zijn donderdag kort na het middaguur zeker een dode en meerdere gewonden gevallen, meldt de politie. Volgens een woordvoerder is de oorzaak van de ontploffing nog niet bekend. "We doen ter plaatse onderzoek. Het is nog onduidelijk hoeveel gewonden er precies zijn gevallen."
28 minuten geleden
RHEEZERVEEN (ANP) - In een stuk bos even ten westen van Hardenberg heeft rond lunchtijd een zeer grote natuurbrand gewoed. Dat meldt de veiligheidsregio. De brandweer rukte met meerdere eenheden uit de regio uit om de brand te bestrijden.
30 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - In twee weken tijd zijn ruim 20,7 miljoen illegale sigaretten onderschept. Combiteam SMOKE, een samenwerkingsverband van onder meer de douane en de FIOD, ontdekte ook 3000 kilo waterpijptabak en grondstoffen voor tabak. Als de producten op de markt waren gekomen had de overheid volgens de douane 9 miljoen euro aan accijnzen misgelopen.
34 minuten geleden
ROTTERDAM (ANP) - Door een incident bij een bedrijf aan de Moezelweg in Rotterdam-Europoort zijn donderdag kort na het middaguur zeker een dode en mogelijk meerdere gewonden gevallen, meldt de politie. Volgens regionale media was er een explosie. Een woordvoerder van de politie bevestigde nog niet dat het om een ontploffing ging.
54 minuten geleden
TIEL (ANP) - Meer waterschappen roepen veehouders op geen schapen meer te laten grazen op droge dijken. Door de aanhoudende droogte is de grasmat uitgedroogd en door begrazing kan die verder beschadigd raken. Dat kan weer gevolgen hebben voor de stabiliteit van de dijken. Waterschap Rivierenland verzoekt er daarom geen dieren meer op te weiden. Aa en Maas heeft de begrazing op dijken "stopgezet".
1 uur geleden
HOUTEN (ANP) - Vanaf zaterdag gaat het waarschijnlijk regenen, maar de verwachte neerslag biedt nog weinig verlichting voor de droogte in Nederland. De minimale neerslag kan niet opboksen tegen het grote neerslagtekort. In het beste geval zal het tekort "niet heel sterk meer toenemen in de komende week", verklaart Weeronline.
1 uur geleden