Rutte wil NAVO-norm van 5 procent, maar deels breder besteden
BRUSSEL (ANP) - NAVO-chef Mark Rutte wil dat NAVO-landen 5 procent van hun economie gaan besteden aan hun verdediging. Maar anders dan de Amerikaanse president Donald Trump zouden ze 3,5 procent echt in defensie moeten steken en 1,5 procent kunnen uitgeven aan bijvoorbeeld infrastructuur en cyberveiligheid. Dat staat volgens ingewijden in de voorstellen die Rutte de 32 lidstaten heeft gedaan om richting te geven aan de onderhandelingen over een nieuwe limiet.
De NAVO-landen spraken ruim tien jaar geleden af 2 procent van hun bruto binnenlands product (bbp) aan defensie te besteden. Na jarenlang getalm haalt het grootste deel van de bondgenoten die norm, maar geldt die alom als niet meer hoog genoeg. Tijdens de NAVO-top volgende maand in Den Haag moeten ze het eens worden over een nieuwe hogere toezegging. Nederland, dat de 2 procent net haalt, zou al gauw 15 miljard moeten bijleggen.
De onderhandelingen over een nieuwe norm zijn in volle gang en staan onder hoge druk. Trump eist een tweeënhalf keer zo hoge norm, van 5 procent van het bbp. Hij heeft meermaals gezegd dat de VS bondgenoten die te weinig in hun defensie steken niet zullen beschermen. Dat raakt de grondslag van de alliantie. Maar veel NAVO-landen, zeker armlastige Zuid-Europese, zeggen dat ze hun uitgaven onmogelijk snel met zoveel miljarden euro's kunnen opschroeven. De wapenindustrie en de arbeidsmarkt kunnen dat ook helemaal niet aan, klinkt het steevast in Nederland.
Kostenverdeling
De 3,5 procent van het bbp dekt ongeveer de kosten van wat de militaire planners van de NAVO nodig achten om het bondgenootschap te verdedigen, zeggen bronnen. Daarbovenop zouden lidstaten zelf 1,5 procent moeten besteden aan bijvoorbeeld snelwegen en bruggen om militairen en hun materieel in geval van nood snel naar de Russische grens te brengen. Zulke investeringen in infrastructuur zijn goed voor defensie, maar ook voor burgers en bedrijven. Dat helpt regeringen om geld en draagvlak te vinden.
Hoe lang de NAVO-landen zouden mogen nemen om aan de nieuwe norm te gaan voldoen, laten bronnen nog in het midden. Ook dat is een cruciaal onderdeel van de afspraken.
Er volgt nog heel wat duw- en trekwerk over de voorstellen van de secretaris-generaal, denken ingewijden. Maar de lidstaten zijn uitvoerig gepolst en de grote lijnen zouden al op flink wat steun kunnen rekenen. De voorstellen bieden Trump ook de kans een triomf te claimen zonder dat bondgenoten hoeven in te stemmen met zijn haast onmogelijke openingsbod.
Meer uit Buitenland
SEOUL (ANP/AFP) - Een Zuid-Koreaans hof van beroep heeft donderdag de straf van voormalig premier Han Duck-soo met acht jaar verminderd. De 76-jarige werd veroordeeld voor zijn rol in de afkondiging van de staat van beleg door ex-president Yoon Suk-yeol.
1 uur geleden
NEW YORK (ANP) - Een Amerikaanse rechter heeft een handgeschreven briefje vrijgegeven dat Jeffrey Epstein zou hebben geschreven voor een zelfmoordpoging. De veroordeelde zedendelinquent maakte enkele weken later een einde aan zijn leven.
2 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - In een nieuwe strategie voor terrorismebestrijding van de Amerikaanse overheid wordt Europa omschreven als broedplaats voor terrorisme, aangewakkerd door massamigratie.
2 uur geleden
BEIROET (ANP/AFP) - Israël heeft een luchtaanval uitgevoerd op de Libanese hoofdstad Beiroet. Het is de eerste keer dat die stad weer wordt bestookt sinds het ingaan van het staakt-het-vuren halverwege april.
10 uur geleden
LAS PALMAS (ANP/AFP) - Het evacuatievliegtuig dat bezig is met het vervoer van opvarenden van het cruiseschip Hondius, moest uitwijken omdat het geweigerd werd in Marokko. Het toestel zou eigenlijk bijtanken in Marrakesh, maar kreeg daarvoor geen toestemming, zeggen bronnen bij de autoriteiten van de Canarische Eilanden tegen het Spaanse persbureau EFE en tegen AFP. Volgens AFP moest ook iets gerepareerd worden aan de veiligheidsmaatregelen rond een patiënt.
10 uur geleden
ASHKELON (ANP) - De Spaanse Flotilla-activist die vastzit in een Israëlische cel heeft volgens zijn actiegroep zijn hongerstaking omgezet in een zogenoemde 'droge hongerstaking'. Dat betekent dat Saif Abukeshek niet alleen niet meer eet, maar ook gestopt is met drinken. Dat houdt een mens normaal gesproken een week uit.
11 uur geleden
GRAN CANARIA (ANP) - Een van de twee vliegtuigen die onderweg waren met opvarenden van het cruiseschip Hondius, is uitgeweken naar Gran Canaria, blijkt uit trackinggegevens. De reden is onduidelijk.
12 uur geleden