Rutte wil dat Kosovo en Servië nu aan de slag gaan met EU-plan
PRISTINA (ANP) - Servië en Kosovo moeten nu beginnen met het uitvoeren van het EU-plan om de spanningen tussen beide landen te verminderen. Er is geen tijd meer voor woorden, het is tijd voor actie, verklaarden premier Mark Rutte en zijn Luxemburgse collega Xavier Bettel tijdens een bezoek aan Kosovo.
Begin dit jaar werden de Balkan-landen het onder leiding van EU-buitenlandchef Josep Borrell eens over een basisplan om de problemen aan te pakken. Maar sindsdien zijn de spanningen weer hoog opgelopen. Die eindigden in zware ongeregeldheden eind mei in Noord-Kosovo waar de meerderheid Servisch is.
Het plan van Borrell is cruciaal, zei Rutte tijdens een persconferentie na overleg met de Kosovaarse premier Albin Kurti. Ga de dialoog weer aan en voer het plan stap voor stap uit, zei hij. "Maak het zo saai mogelijk." Maar ga eindelijk aan de slag, voegde Bettel toe.
Afscheiding in 1999
Een dag eerder bracht het tweetal dezelfde boodschap over in Belgrado aan de Servische president Aleksandar Vucic. Als Servië en Kosovo willen integreren in de EU zullen ze hun conflict moeten bijleggen, zei Rutte daar. Servië is kandidaat-lid en Kosovo heeft dat aangevraagd.
Kosovo scheidde zich in 1999 af van Servië. Dat land heeft die stap nooit erkend. Vier Servische gemeenschappen in het noorden van Kosovo richten zich - gestimuleerd door de Servische regering - volledig op Belgrado. De Kosovaarse premier Kurti probeerde zijn greep op deze minderheid te vergroten.
Normalisatie
Maar dat pakte verkeerd uit. Het zeer pro-Europese Kosovo kreeg kritiek van de VS en de EU besloot zeer uitzonderlijke maatregelen te nemen tegen Kosovo. Een deel van de financiële steun werd opgeschort. Kurti maakt zich nu zorgen over de relatie met de EU, is te horen in Pristina.
Het basisplan houdt onder meer in dat beide landen hun relaties normaliseren. Ze zouden elkaars grenzen accepteren, overigens zonder dat Servië Kosovo erkent. Ook zou Servië de toetreding van Kosovo tot internationale organisaties zoals de VN niet langer tegenwerken. De Servische minderheid in Kosovo zou meer autonomie krijgen.
Vrees voor keuze minderheid
Dat laatste ligt moeilijk bij de regering in Pristina. Zij vreest dat de Servische minderheid dan mogelijk weer aansluiting gaat zoeken bij Servië. Maar ook Belgrado kwam afspraken niet na en keerde zich onder meer tegen toetreding van Kosovo tot de Raad van Europa.
Kurti zegt nog steeds volledig achter het basisplan van Borrell te staan. Maar dat de overeenkomst destijds niet op papier is gezet, noemt hij "een grote fout" want dat leidde er volgens hem toe dat afspraken zijn geschonden en het nog niet is geïmplementeerd.
Bal nu bij beide landen
Rutte en Bettel benadrukten geen kant te kiezen. Zowel Kosovo als Servië komt volgens hen afspraken niet na. "Beiden moeten nu leveren", aldus Bettel.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Demissionair minister David van Weel (Buitenlandse Zaken) heeft gesproken met interim-president Delcy Rodríguez van Venezuela. Dat laat de VVD-bewindsman weten op X. Rodríguez leidt het Zuid-Amerikaanse land sinds Amerikaanse militairen eerder deze maand de autoritaire leider Nicolás Maduro gevangennamen. Zij was eerder vicepresident.
10 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De leiders van D66, VVD en CDA gaan dinsdagmiddag op zoek naar steun voor hun beoogde minderheidskabinet. Als eerste zijn vijf kleinere fracties uitgenodigd om langs te komen bij informateur Rianne Letschert, Rob Jetten (D66), Dilan Yeşilgöz (VVD) en Henri Bontenbal (CDA).
15 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Veehouders binnen een kilometer van overbelaste natuurgebieden krijgen met voorrang subsidie als ze willen stoppen. Voor hen geldt 'first come, first serve', staat in de uitkoopregeling die demissionair landbouwminister Femke Wiersma (BBB) maandag heeft gepubliceerd voor reacties. Andere veehouders komen later in aanmerking als er nog geld is.
21 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het demissionaire kabinet steunt de demonstranten in Iran. "Het regime in Iran slaat met keiharde hand elke vorm van protest neer. Met vele doden tot gevolg. De moedige mannen en vrouwen op de straten van Iraanse steden verdienen onze steun", twitterde premier Dick Schoof maandag.
22 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Belgische premier Bart De Wever is de meest liberale politicus van 2025, in de ogen van de jongerenafdeling van de VVD. Het is de eerste keer dat de JOVD een politicus uit het buitenland uitroept tot 'Liberaal van het Jaar'. De Wever werd vorig jaar premier van België, namens de Vlaams-nationalistische partij N-VA.
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet kijkt "welwillend" naar deelname aan een eventuele NAVO-missie bij Groenland, zegt demissionair defensieminister Ruben Brekelmans (VVD) in het programma Café Kockelmann. Concrete plannen daarvoor liggen er nog niet, benadrukte hij.
3 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - D66, VVD en CDA willen een minderheidskabinet vormen, meldt D66-leider Rob Jetten. De leiders van de drie partijen hebben donderdag en vrijdag met elkaar gesproken op het Hilversumse landgoed De Zwaluwenberg. De VVD had graag JA21 willen betrekken bij een meerderheidskabinet, maar dat ziet Jetten niet zitten.
3 dagen geleden