Rutte wil dat Kosovo en Servië nu aan de slag gaan met EU-plan
PRISTINA (ANP) - Servië en Kosovo moeten nu beginnen met het uitvoeren van het EU-plan om de spanningen tussen beide landen te verminderen. Er is geen tijd meer voor woorden, het is tijd voor actie, verklaarden premier Mark Rutte en zijn Luxemburgse collega Xavier Bettel tijdens een bezoek aan Kosovo.
Begin dit jaar werden de Balkan-landen het onder leiding van EU-buitenlandchef Josep Borrell eens over een basisplan om de problemen aan te pakken. Maar sindsdien zijn de spanningen weer hoog opgelopen. Die eindigden in zware ongeregeldheden eind mei in Noord-Kosovo waar de meerderheid Servisch is.
Het plan van Borrell is cruciaal, zei Rutte tijdens een persconferentie na overleg met de Kosovaarse premier Albin Kurti. Ga de dialoog weer aan en voer het plan stap voor stap uit, zei hij. "Maak het zo saai mogelijk." Maar ga eindelijk aan de slag, voegde Bettel toe.
Afscheiding in 1999
Een dag eerder bracht het tweetal dezelfde boodschap over in Belgrado aan de Servische president Aleksandar Vucic. Als Servië en Kosovo willen integreren in de EU zullen ze hun conflict moeten bijleggen, zei Rutte daar. Servië is kandidaat-lid en Kosovo heeft dat aangevraagd.
Kosovo scheidde zich in 1999 af van Servië. Dat land heeft die stap nooit erkend. Vier Servische gemeenschappen in het noorden van Kosovo richten zich - gestimuleerd door de Servische regering - volledig op Belgrado. De Kosovaarse premier Kurti probeerde zijn greep op deze minderheid te vergroten.
Normalisatie
Maar dat pakte verkeerd uit. Het zeer pro-Europese Kosovo kreeg kritiek van de VS en de EU besloot zeer uitzonderlijke maatregelen te nemen tegen Kosovo. Een deel van de financiële steun werd opgeschort. Kurti maakt zich nu zorgen over de relatie met de EU, is te horen in Pristina.
Het basisplan houdt onder meer in dat beide landen hun relaties normaliseren. Ze zouden elkaars grenzen accepteren, overigens zonder dat Servië Kosovo erkent. Ook zou Servië de toetreding van Kosovo tot internationale organisaties zoals de VN niet langer tegenwerken. De Servische minderheid in Kosovo zou meer autonomie krijgen.
Vrees voor keuze minderheid
Dat laatste ligt moeilijk bij de regering in Pristina. Zij vreest dat de Servische minderheid dan mogelijk weer aansluiting gaat zoeken bij Servië. Maar ook Belgrado kwam afspraken niet na en keerde zich onder meer tegen toetreding van Kosovo tot de Raad van Europa.
Kurti zegt nog steeds volledig achter het basisplan van Borrell te staan. Maar dat de overeenkomst destijds niet op papier is gezet, noemt hij "een grote fout" want dat leidde er volgens hem toe dat afspraken zijn geschonden en het nog niet is geïmplementeerd.
Bal nu bij beide landen
Rutte en Bettel benadrukten geen kant te kiezen. Zowel Kosovo als Servië komt volgens hen afspraken niet na. "Beiden moeten nu leveren", aldus Bettel.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - De manier waarop schade van aardbevingen als gevolg van gaswinning in Drenthe wordt vergoed, moet beter, erkent demissionair klimaat- en energieminister Sophie Hermans. "Ik vind het belangrijk dat we snel kijken: hoe kunnen we die regeling aanpassen", aldus de VVD-bewindsvrouw na afloop van de ministerraad.
16 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Het oorlogsarchief moet binnenkort voor iedereen digitaal doorzoekbaar worden als het aan het kabinet ligt. De wijziging van de Archiefwet die dat mogelijk maakt, gaat binnenkort naar de Tweede Kamer. Een eerdere digitale openstelling werd afgeraden na kritiek van onder meer de Autoriteit Persoonsgegevens (AP).
24 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister David van Weel (Buitenlandse Zaken, VVD) denkt niet dat het getouwtrek om Groenland van de afgelopen weken de relatie met de Verenigde Staten blijvend heeft geschaad. Dat heeft de demissionaire bewindsman gezegd voor aanvang van de ministerraad.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Donald Trump legt geen claim meer op Groenland, interpreteert demissionair defensieminister Ruben Brekelmans (VVD). Tijdens het debat ter voorbereiding op de EU-top die in het teken staat van dit hoogoplopende conflict, zijn partijen als GroenLinks-PvdA hier niet zo zeker van. Toe-eigenen van land is "duidelijk geen onderdeel" van het 'raamwerk' van een deal met het militaire bondgenootschap NAVO dat hierover in de maak is, stelt Brekelmans. "Dus volgens mij is de politieke realiteit nu dat die claim van tafel is."
20 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet wilde laten zien dat Nederland bereid is om bij te dragen aan de veiligheid van Groenland, maar die boodschap kwam niet over toen minister Ruben Brekelmans (Defensie) meldde dat er één, later twee militairen die kant op gingen. Dat beseft de VVD'er in het debat in aanloop naar de ingelaste EU-top over Groenland en dreigende Amerikaanse importheffingen. "Als dat in de buitenwereld anders is opgevat, is dat niet de bedoeling geweest."
20 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Europese Unie moet het pakket met verregaande sancties tegen de VS - de zogeheten handelsbazooka - achter de hand houden als president Donald Trump zijn claim op Groenland niet laat varen, vindt een Kamermeerderheid. Een motie hierover die GroenLinks-PvdA gaat indienen, kan rekenen op de steun van in elk geval CDA, D66, 50PLUS, ChristenUnie, SP, Partij voor de Dieren en Volt.
22 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De deur van Gidi Markuszower staat open voor meer ontevreden PVV'ers. Dat zei Markuszower, voorzitter van de nieuwe fractie met zeven oud-PVV-Kamerleden die dinsdag opstapten. Of hij verwacht dat er meer volgen, zei hij niet, wel dat hij "met heel veel mensen in contact" staat.
1 dag geleden