Rutte niet zomaar akkoord met compromis Polen en Hongarije
BRUSSEL (ANP) - Premier Mark Rutte wil eerst garanties over de rechtstaattoets die voor EU-subsidies moet gaan gelden voor hij akkoord gaat met het compromisvoorstel dat op tafel ligt. Hij wil onder meer zeker weten dat de reikwijdte niet wordt ingeperkt en de toets geen vertraging oploopt, zei hij voor het begin van een EU-top in Brussel. Rutte is "niet negatief en niet positief", maar "neutraal" over het voorstel.
Duitsland is met de Polen en Hongaren, die de EU-begroting en het coronaherstelfonds blokkeren uit protest tegen de rechtstaattoets, een compromis overeengekomen. Dat bepaalt onder andere dat de Europese rechter zich kan uitspreken over de nieuwe regels voor die van kracht worden. Als alle EU-landen instemmen, trekken Polen en Hongarije hun veto in en is de patstelling voorbij.
Rutte, de officieuze aanvoerder van de landen die een sterke rechtstaattoets voorstaan, wil daarmee alleen akkoord gaan als die vervolgens met terugwerkende kracht gaat gelden als het Europese Hof van Justitie zijn zegen heeft gegeven. In Nederland en geestverwante landen bestaat de vrees dat de rechtstaatregels vertraging oplopen en kwaadwillenden tot die tijd hun gang kunnen gaan. Rutte wil nu van de Europese Commissie weten of de rechtstaattoets hoe dan ook gaat gelden voor EU-geld dat vanaf 1 januari wordt uitgekeerd.
Europees Parlement
Ook vraagt Nederland eerst de instemming van het Europees Parlement en de verzekering door EU-juristen dat het nieuwe compromis geen afbreuk doet aan de toets zoals die eerder was afgesproken. Dat moet allebei nog deze donderdag kunnen lukken, denkt Rutte. De voorzitter van het Europees Parlement spreekt zich naar verwachting donderdagmiddag uit. Over het juridisch advies gaat Rutte niet, "maar ik denk dat het kan".
Als een EU-land naar het hof stapt om de nieuwe rechtstaatregels aan te vechten zou de Europese Commissie in de tussentijd toch al niet stilzitten, zegt een ingewijde. Als de commissie lucht krijgt van rechtstaatgebreken die ervoor kunnen zorgen dat EU-geld verkeert terechtkomt, verzamelt zij alvast bewijzen en argumenten om die te kunnen aanpakken.
Zeker weten
Rutte erkent ook dat "je echt wel één à anderhalf jaar verder" bent voor de commissie maatregelen zou kunnen nemen tegen een lidstaat. Maar als de commissie die bevoegdheid krijgt, met ingang van 1 januari, "dan ligt er iets dat echt historisch is". Hij wil het echter "echt zien. Ik wil het zeker weten."
Ruttes coalitiepartner D66 heeft er echter al geen fiducie meer in. Het compromisvoorstel geeft de Hongaarse premier Viktor Orbán respijt "om zijn herverkiezing veilig te stellen" in 2022 en brengt de commissie onder de knoet van de regeringsleiders, zegt Europarlementariër Sophie in 't Veld.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Enkele tientallen mensen hebben rond het middaguur bij de Iraanse ambassade in Den Haag gedemonstreerd tegen het regime van dat land. De betogers toonden zich solidair met het Iraanse volk, zegt het Comité Iran Vrij, dat de demonstratie heeft georganiseerd.
44 minuten geleden
LEEUWARDEN (ANP) - Ziekenhuis Isala in Zwolle moet een schadevergoeding betalen aan een vrouw die zwanger was geworden doordat de gynaecoloog zijn eigen sperma daarvoor had gebruikt, en niet dat van haar echtgenoot. Het ziekenhuis is aansprakelijk, heeft het gerechtshof in Leeuwarden dinsdag bepaald.
1 uur geleden
LEIDEN (ANP) - Treinstation Leiden Centraal en het omliggende stationsgebied worden grondig verbouwd. De stationstunnel moet verdubbelen in formaat, er komt een overdekt busstation en de gehele façade van het station verandert. Sporen en perrons worden niet aangepakt. Voor de verbouwing is 674 miljoen euro uitgetrokken; het project moet in 2040 klaar zijn. Dat melden ProRail, NS, de gemeente en de provincie Zuid-Holland.
2 uur geleden
BREDA (ANP) - Het treinverkeer van en naar Breda rijdt weer. Vanaf 11.45 uur is de normale dienstregeling weer opgestart, meldt een woordvoerder van de NS. "Wel zien we nog enkele opgeheven treinen, maar dat zijn sporadische gevallen. Reizigers kunnen weer van A naar B."
2 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - "Het was een obsessie. Het beheerste uw leven." Dat zei de voorzitter van de rechtbank in Rotterdam dinsdag tegen Mels van B. (46) uit Barendrecht, verdacht van ernstig seksueel misbruik van tientallen jonge meisjes. De verdachte beaamde de observatie van de rechter.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Vorig jaar waren er 168.960 incidenten van personen met verward gedrag. Dat is een stijging van 12 procent vergeleken met 2024 en daarmee een nieuw record. Dit blijkt uit politiecijfers over 2025, meldt de politie dinsdag.
6 uur geleden
BREDA (ANP) - De systeemstoring die zorgt voor uitval van treinen van en naar Breda duurt nog steeds voort. Dat meldt de NS. De eerste verwachting van het spoorbedrijf was dat de storing rond 08.15 uur voorbij zou zijn. De verwachte eindtijd is een aantal keer verlengd. Het probleem ligt bij ProRail, meldde de NS eerder.
6 uur geleden