Rutte niet zomaar akkoord met compromis Polen en Hongarije
BRUSSEL (ANP) - Premier Mark Rutte wil eerst garanties over de rechtstaattoets die voor EU-subsidies moet gaan gelden voor hij akkoord gaat met het compromisvoorstel dat op tafel ligt. Hij wil onder meer zeker weten dat de reikwijdte niet wordt ingeperkt en de toets geen vertraging oploopt, zei hij voor het begin van een EU-top in Brussel. Rutte is "niet negatief en niet positief", maar "neutraal" over het voorstel.
Duitsland is met de Polen en Hongaren, die de EU-begroting en het coronaherstelfonds blokkeren uit protest tegen de rechtstaattoets, een compromis overeengekomen. Dat bepaalt onder andere dat de Europese rechter zich kan uitspreken over de nieuwe regels voor die van kracht worden. Als alle EU-landen instemmen, trekken Polen en Hongarije hun veto in en is de patstelling voorbij.
Rutte, de officieuze aanvoerder van de landen die een sterke rechtstaattoets voorstaan, wil daarmee alleen akkoord gaan als die vervolgens met terugwerkende kracht gaat gelden als het Europese Hof van Justitie zijn zegen heeft gegeven. In Nederland en geestverwante landen bestaat de vrees dat de rechtstaatregels vertraging oplopen en kwaadwillenden tot die tijd hun gang kunnen gaan. Rutte wil nu van de Europese Commissie weten of de rechtstaattoets hoe dan ook gaat gelden voor EU-geld dat vanaf 1 januari wordt uitgekeerd.
Europees Parlement
Ook vraagt Nederland eerst de instemming van het Europees Parlement en de verzekering door EU-juristen dat het nieuwe compromis geen afbreuk doet aan de toets zoals die eerder was afgesproken. Dat moet allebei nog deze donderdag kunnen lukken, denkt Rutte. De voorzitter van het Europees Parlement spreekt zich naar verwachting donderdagmiddag uit. Over het juridisch advies gaat Rutte niet, "maar ik denk dat het kan".
Als een EU-land naar het hof stapt om de nieuwe rechtstaatregels aan te vechten zou de Europese Commissie in de tussentijd toch al niet stilzitten, zegt een ingewijde. Als de commissie lucht krijgt van rechtstaatgebreken die ervoor kunnen zorgen dat EU-geld verkeert terechtkomt, verzamelt zij alvast bewijzen en argumenten om die te kunnen aanpakken.
Zeker weten
Rutte erkent ook dat "je echt wel één à anderhalf jaar verder" bent voor de commissie maatregelen zou kunnen nemen tegen een lidstaat. Maar als de commissie die bevoegdheid krijgt, met ingang van 1 januari, "dan ligt er iets dat echt historisch is". Hij wil het echter "echt zien. Ik wil het zeker weten."
Ruttes coalitiepartner D66 heeft er echter al geen fiducie meer in. Het compromisvoorstel geeft de Hongaarse premier Viktor Orbán respijt "om zijn herverkiezing veilig te stellen" in 2022 en brengt de commissie onder de knoet van de regeringsleiders, zegt Europarlementariër Sophie in 't Veld.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - In Den Haag vieren ADO-fans dat hun club vrijdagavond kampioen is geworden in de eerste divisie. Er wordt vuurwerk afgestoken en automobilisten en scooterrijders claxonneren. Bij het stadion van ADO Den Haag zijn tientallen mensen samengekomen, ziet een ANP-verslaggever. Daar is vuurwerk te horen en groene rook te zien.
9 uur geleden
HILVERSUM (ANP) - Frank van Leeuwen heeft het 27e seizoen van De Slimste Mens gewonnen. De presentator van Goedemorgen Nederland versloeg in de finale van de kennisquiz van KRO-NCRV actrice Delilah Warcup-Van Eyck en theatermaker Bibi Roos.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De eerste NS-conducteurs krijgen eind deze maand een bodycam uitgereikt. Het kan nog tot eind dit jaar duren voordat alle treinbeambten er een kunnen dragen tijdens hun werk. Dat meldt staatssecretaris Annet Bertram (Openbaar Vervoer, CDA) aan de Tweede Kamer.
10 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De Nederlandse Vereniging van Strafrechtadvocaten (NVSA) roept staatssecretaris van Justitie en Veiligheid Claudia van Bruggen op de strenge communicatiemaatregelen op de zwaarst bewaakte afdelingen van gevangenissen te schrappen. In november werd het toezicht in zwaarbeveiligde inrichtingen zoals de Extra Beveiligde Inrichting (EBI) in Vught aangescherpt als gevolg van een nieuwe gevangeniswet.
10 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Politici en inwoners van het Groene Hart hebben zich op het provinciehuis in Den Haag urenlang uitgesproken tegen de komst van windturbines in het open polderlandschap. Vele tientallen insprekers vertelden Provinciale Staten hoe ze denken over de plannen van de provincie Zuid-Holland. De boodschap was veelal hetzelfde: zet geen windturbines in het Groene Hart.
10 uur geleden
VALBURG (ANP) - De politie heeft de demonstranten die bij Valburg op de Betuwelijn zaten van het spoor gehaald. De activisten van Geef Tegengas zijn door de politie afgevoerd naar een arrestantencomplex. Volgens een woordvoerder zijn er tientallen aanhoudingen verricht.
11 uur geleden
ROERMOND (ANP) - Kamil E., die een celstraf uitzit voor betrokkenheid bij de moord op Peter R. de Vries, is gewond geraakt bij een steekpartij in de gevangenis van Roermond. Dat bevestigt zijn advocaat Ayse Çimen, na berichtgeving door het AD.
13 uur geleden