Rutte niet zomaar akkoord met compromis Polen en Hongarije
BRUSSEL (ANP) - Premier Mark Rutte wil eerst garanties over de rechtstaattoets die voor EU-subsidies moet gaan gelden voor hij akkoord gaat met het compromisvoorstel dat op tafel ligt. Hij wil onder meer zeker weten dat de reikwijdte niet wordt ingeperkt en de toets geen vertraging oploopt, zei hij voor het begin van een EU-top in Brussel. Rutte is "niet negatief en niet positief", maar "neutraal" over het voorstel.
Duitsland is met de Polen en Hongaren, die de EU-begroting en het coronaherstelfonds blokkeren uit protest tegen de rechtstaattoets, een compromis overeengekomen. Dat bepaalt onder andere dat de Europese rechter zich kan uitspreken over de nieuwe regels voor die van kracht worden. Als alle EU-landen instemmen, trekken Polen en Hongarije hun veto in en is de patstelling voorbij.
Rutte, de officieuze aanvoerder van de landen die een sterke rechtstaattoets voorstaan, wil daarmee alleen akkoord gaan als die vervolgens met terugwerkende kracht gaat gelden als het Europese Hof van Justitie zijn zegen heeft gegeven. In Nederland en geestverwante landen bestaat de vrees dat de rechtstaatregels vertraging oplopen en kwaadwillenden tot die tijd hun gang kunnen gaan. Rutte wil nu van de Europese Commissie weten of de rechtstaattoets hoe dan ook gaat gelden voor EU-geld dat vanaf 1 januari wordt uitgekeerd.
Europees Parlement
Ook vraagt Nederland eerst de instemming van het Europees Parlement en de verzekering door EU-juristen dat het nieuwe compromis geen afbreuk doet aan de toets zoals die eerder was afgesproken. Dat moet allebei nog deze donderdag kunnen lukken, denkt Rutte. De voorzitter van het Europees Parlement spreekt zich naar verwachting donderdagmiddag uit. Over het juridisch advies gaat Rutte niet, "maar ik denk dat het kan".
Als een EU-land naar het hof stapt om de nieuwe rechtstaatregels aan te vechten zou de Europese Commissie in de tussentijd toch al niet stilzitten, zegt een ingewijde. Als de commissie lucht krijgt van rechtstaatgebreken die ervoor kunnen zorgen dat EU-geld verkeert terechtkomt, verzamelt zij alvast bewijzen en argumenten om die te kunnen aanpakken.
Zeker weten
Rutte erkent ook dat "je echt wel één à anderhalf jaar verder" bent voor de commissie maatregelen zou kunnen nemen tegen een lidstaat. Maar als de commissie die bevoegdheid krijgt, met ingang van 1 januari, "dan ligt er iets dat echt historisch is". Hij wil het echter "echt zien. Ik wil het zeker weten."
Ruttes coalitiepartner D66 heeft er echter al geen fiducie meer in. Het compromisvoorstel geeft de Hongaarse premier Viktor Orbán respijt "om zijn herverkiezing veilig te stellen" in 2022 en brengt de commissie onder de knoet van de regeringsleiders, zegt Europarlementariër Sophie in 't Veld.
Meer uit Binnenland
BLERICK (ANP) - Een meisje is maandagochtend omgekomen door een steekincident in een woning aan de Elzenstraat in het Limburgse Blerick, meldt de politie. Een man en vrouw, de bewoners van het pand, zijn opgepakt.
35 minuten geleden
BILTHOVEN (ANP) - Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) oppert een verbod op de filters van sigaretten. Volgens het instituut komen er dan minder zogeheten microplastics in het milieu, terwijl het geen verschil zou maken voor de gezondheid van rokers.
2 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Privacystichting Consumers United in Court (CUIC) is maandag een collectieve procedure gestart tegen Odido. Dit vanwege een recent lek waarbij data van ruim zes miljoen Nederlanders zijn buitgemaakt. Het consumentencollectief noemt Odido op meerdere punten nalatig en wil onder meer genoegdoening voor iedereen van wie gegevens nu op straat liggen.
2 uur geleden
ALKMAAR (ANP) - De spelers van AZ zijn zondagavond laat uitbundig bejubeld door een grote menigte supporters. Iets voor middernacht verscheen de AZ-selectie, die eerder op de dag de bekerfinale met 5-1 van NEC won, op het bordes van het AFAS Stadion in Alkmaar. De uitzinnige fans, uitgedost met vlaggen en sjaaltjes van AZ, dansten, zongen en juichten onder dat balkon, omringd door de rook van enorme hoeveelheden afgestoken vuurwerk en brandende fakkels, zo was te zien op een livestream van NH Nieuws.
9 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Een container die zondagavond verkeerd is neergezet op een schip op de Maasvlakte bij Rotterdam, lekt een giftige, bijtende stof. Het schip zelf heeft ook schade opgelopen, vertelt een woordvoerster van de veiligheidsregio. "Er is een gat ontstaan in het dek, boven de machinekamer. De stof lekt daar naar binnen", schetst ze de situatie.
11 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - In het Rotterdamse havengebied is een container waarin mogelijk gevaarlijke stoffen zitten uit een kraan gevallen en op een schip terechtgekomen. Hulpdiensten zijn ter plaatse op de Maasvlakte, laat de veiligheidsregio weten. Die heeft een crisisteam bijeengeroepen.
13 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Nu het kabinet excuses gaat aanbieden aan vrouwen die in het verleden gedwongen afstand hebben moeten doen van hun kind, willen afstandsmoeders als volgende stap ook erkenning en excuses van anderen. Van psychologen, psychiaters, de Raad voor de Kinderbescherming en adoptiekenniscentrum Fiom bijvoorbeeld, maar ook van de Rooms-Katholieke Kerk en de Protestantse Kerk. Dat zegt voorzitter Ellen Venhuizen van de stichting De Nederlandse Afstandsmoeder na een bericht in Trouw.
14 uur geleden