Rutte niet zomaar akkoord met compromis Polen en Hongarije
BRUSSEL (ANP) - Premier Mark Rutte wil eerst garanties over de rechtstaattoets die voor EU-subsidies moet gaan gelden voor hij akkoord gaat met het compromisvoorstel dat op tafel ligt. Hij wil onder meer zeker weten dat de reikwijdte niet wordt ingeperkt en de toets geen vertraging oploopt, zei hij voor het begin van een EU-top in Brussel. Rutte is "niet negatief en niet positief", maar "neutraal" over het voorstel.
Duitsland is met de Polen en Hongaren, die de EU-begroting en het coronaherstelfonds blokkeren uit protest tegen de rechtstaattoets, een compromis overeengekomen. Dat bepaalt onder andere dat de Europese rechter zich kan uitspreken over de nieuwe regels voor die van kracht worden. Als alle EU-landen instemmen, trekken Polen en Hongarije hun veto in en is de patstelling voorbij.
Rutte, de officieuze aanvoerder van de landen die een sterke rechtstaattoets voorstaan, wil daarmee alleen akkoord gaan als die vervolgens met terugwerkende kracht gaat gelden als het Europese Hof van Justitie zijn zegen heeft gegeven. In Nederland en geestverwante landen bestaat de vrees dat de rechtstaatregels vertraging oplopen en kwaadwillenden tot die tijd hun gang kunnen gaan. Rutte wil nu van de Europese Commissie weten of de rechtstaattoets hoe dan ook gaat gelden voor EU-geld dat vanaf 1 januari wordt uitgekeerd.
Europees Parlement
Ook vraagt Nederland eerst de instemming van het Europees Parlement en de verzekering door EU-juristen dat het nieuwe compromis geen afbreuk doet aan de toets zoals die eerder was afgesproken. Dat moet allebei nog deze donderdag kunnen lukken, denkt Rutte. De voorzitter van het Europees Parlement spreekt zich naar verwachting donderdagmiddag uit. Over het juridisch advies gaat Rutte niet, "maar ik denk dat het kan".
Als een EU-land naar het hof stapt om de nieuwe rechtstaatregels aan te vechten zou de Europese Commissie in de tussentijd toch al niet stilzitten, zegt een ingewijde. Als de commissie lucht krijgt van rechtstaatgebreken die ervoor kunnen zorgen dat EU-geld verkeert terechtkomt, verzamelt zij alvast bewijzen en argumenten om die te kunnen aanpakken.
Zeker weten
Rutte erkent ook dat "je echt wel één à anderhalf jaar verder" bent voor de commissie maatregelen zou kunnen nemen tegen een lidstaat. Maar als de commissie die bevoegdheid krijgt, met ingang van 1 januari, "dan ligt er iets dat echt historisch is". Hij wil het echter "echt zien. Ik wil het zeker weten."
Ruttes coalitiepartner D66 heeft er echter al geen fiducie meer in. Het compromisvoorstel geeft de Hongaarse premier Viktor Orbán respijt "om zijn herverkiezing veilig te stellen" in 2022 en brengt de commissie onder de knoet van de regeringsleiders, zegt Europarlementariër Sophie in 't Veld.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Vanwege de spanningen tussen de Verenigde Staten en Iran heeft het ministerie van Buitenlandse Zaken de reisadviezen voor Israël aangescherpt. Het land heeft nu grotendeels de kleurcode oranje, wat betekent dat het advies is om er alleen naartoe te gaan als het noodzakelijk is. De Palestijnse gebieden waren voor een groot deel al oranje.
13 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Persoonlijke gegevens van medewerkers van de Dienst Justitiële Inrichtingen zijn ingezien door hackers. Het gaat onder meer om namen, telefoonnummers en locatiegegevens, schrijven de staatssecretarissen van Justitie en van Binnenlandse Zaken in een brief aan de Tweede Kamer. Om hoeveel mensen het gaat, zeggen ze niet.
13 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Meldpunt 144, voor mishandeling en verwaarlozing van dieren, kreeg in 2025 meer meldingen dan in 2024. Met ruim 155.000 meldingen kreeg het meldpunt 10 procent meer telefoontjes dan in 2024.
14 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De vrijdag gepubliceerde inschatting over hoeveel opvangplekken provincies en gemeenten moeten regelen voor asielzoekers geeft "duidelijkheid en richting". Dat zegt het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA).
14 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - De kinderrechter in Rotterdam heeft vrijdag vijf van zeven verdachten met leeftijden vanaf 15 jaar veroordeeld voor onder meer lidmaatschap van Islamitische Staat (IS) en het op TikTok opruien van anderen om terroristische misdrijven te plegen. De rechtbank veroordeelde twee jonge verdachten tot jeugddetentie. Drie kregen taakstraffen opgelegd tot 130 uur, deels voorwaardelijk. De rechtbank sprak de jongeren vrij van het treffen van voorbereidingen om een terroristische aanslag te plegen.
16 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een 26-jarige man uit Amerongen is opnieuw opgepakt, omdat hij verdacht wordt van drie gewelddadige incidenten tijdens de rellen op en rond het Malieveld in Den Haag in september. Gedacht wordt dat hij met een fakkel een politieauto in brand heeft gestoken op de Koekamp, zo'n 'flare' heeft gegooid naar politie op de A12 en openlijk geweld heeft gepleegd op het Plein.
16 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het gerechtshof in Den Haag heeft vrijdag de 81-jarige Cor de J. in hoger beroep veroordeeld tot achttien jaar cel voor het doodschieten van een 74-jarige man in Kinderdijk (Zuid-Holland) in 2022. Het slachtoffer werd door het hoofd geschoten in het huis van zijn nieuwe partner en overleed enkele dagen later aan zijn verwondingen.
17 uur geleden