Rutte gaat zwaar gehavend nieuwe verkenningsronde in
DEN HAAG (ANP) - VVD-leider en demissionair premier Mark Rutte gaat na Pasen zwaar gehavend een nieuwe verkenningsronde in. Alle partijen keuren zijn optreden in de eerder geklapte verkenning af, en het vertrouwen is behoorlijk geschaad. D66 en het CDA dienden de motie van afkeuring in, en gaven hiermee ook een signaal dat effect zal hebben op de positie van Rutte in de nieuwe verkenning: het is niet meer vanzelfsprekend dat hij als grootste partij het voortouw neemt.
Oppositieleider Geert Wilders kwam met een motie van wantrouwen tegen Rutte om zijn "leugens en bedrog". De hele oppositie, inclusief de SGP, steunde die. Dat betekent dat bijna de helft van de Kamer - 72 Kamerleden - twee weken na de verkiezingen al geen vertrouwen meer in hem heeft.
Niet alleen de oppositie, maar ook D66-leider Sigrid Kaag sprak harde woorden over Rutte. Haar vertrouwen in hem heeft een deuk opgelopen, en hij moet wat haar betreft een pas op de plaats maken de komende weken. Eerst trokken VVD en D66 als winnaars van de verkiezingen en grootste partijen nog samen op. De partijen vormen niet meer vanzelfsprekend een 'liberaal motorblok': Kaag zei na afloop dat ze nog niet weet of ze samen met Rutte in een nieuw kabinet wil gaan. De komende dagen gaat ze met haar partij overleggen wie als verkenner kan worden aangesteld. "Dat is de eerste stap."
Rutte moest diep door het stof en zal het vertrouwen moeten terugwinnen nadat was gebleken dat hij toch CDA-Kamerlid Pieter Omtzigt heeft besproken met de oud-verkenners Ollongren en Jorritsma. Iets wat hij eerst nog stellig ontkende.
Meer dan veertien uur lang debatteerde de Tweede Kamer over het gelekte verkenningsmemo, en de gesprekken waarop dit gebaseerd zou zijn. Veel partijen verdenken Rutte ervan dat hij Omtzigt, een bekend kritisch Kamerlid, probeerde 'weg te werken'. Maar Rutte zei, net als de oud-verkenners, dat hij zich een gesprek over Omtzigt niet kon herinneren. Die verklaring werd met hoongelach en verontwaardiging ontvangen door de partijen.
Toen Rutte ook nog onthulde dat hij donderdagochtend eerder te horen kreeg dat Omtzigt toch voorkwam in het gespreksverslag, eisten partijen ook hierover duidelijkheid. Maar de onderste steen kwam niet boven. Rutte wilde tot woede van de Kamer zijn bron niet prijsgeven. Zelfs de nieuwe verkenners Tamara van Ark en Wouter Koolmees moesten na middernacht nog naar de Kamer komen om hierover te verklaren. Alle betrokkenen ontkenden dat zij Rutte vroegtijdig hadden ingelicht. Ook de ambtenaren deden dat niet, zei Koolmees.
Na het chaotische debat, waarin vrijwel alle partijleiders spraken van een "vertrouwenscrisis", worden Van Ark en Koolmees overigens ook weer ontslagen als verkenners: er moet één verkenner komen, met meer afstand tot de partijen. Kaag diende hiertoe een motie in, en alle partijen steunden dit. Kaag noemde alle ondertekenaars op volgorde van partijgrootte, behalve VVD-leider Rutte: die kwam als laatste, na de eenmansfracties, aan de beurt.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Eritreeërs die dienstplicht moeten vervullen en in Nederland asiel aanvragen, maken meer kans op een verblijfsvergunning. Minister Bart van den Brink (Asiel) heeft het beleid voor deze mensen verruimd. Tot nu toe konden alleen Eritreeërs die een militaire dienstplicht moesten vervullen puur op basis daarvan een verblijfsvergunning aanvragen. Landgenoten die een civiele dienstplicht te wachten stond, moesten per geval aantonen dat ze gevaar liepen. Dat is niet meer nodig.
22 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De zorgvilla's van het bedrijf ExpertCare kunnen voorlopig openblijven, schrijft minister Mirjam Sterk van Langdurige Zorg in een brief aan de Tweede Kamer. De woningen zouden eigenlijk na 31 maart sluiten, maar omdat er nog geen oplossing is gevonden, blijven ze nog even open.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister Sjoerd Sjoerdsma (Ontwikkelingshulp, D66) wilde verrassingen voorkomen met de brief waarin hij onlangs aankondigde de bezuiniging op UNRWA komende Prinsjesdag terug te draaien. Bij het debat woensdag verweten linkse en rechtse oppositiepartijen de coalitie hierin niet consistent te hebben gehandeld. De coalitie van D66, VVD en CDA had namelijk onlangs nog tegen een links voorstel gestemd om de bezuiniging op subsidie voor de VN-hulporganisatie voor Palestijnse vluchtelingen in de huidige begroting ongedaan te maken.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Verenigde Staten hebben "alle reden" om lid te blijven van de NAVO, vindt minister Tom Berendsen van Buitenlandse Zaken. In het dreigement van president Donald Trump om het bondgenootschap de rug toe te keren hoort de CDA-bewindsman vooral een "uitnodiging" om zorgen te bespreken die al langer leven bij de Amerikanen.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het openbaar vervoer moet ook onderdeel zijn van mogelijke maatregelen tegen de gestegen prijzen door de Iran-oorlog waar het kabinet aan werkt. Dat vindt staatssecretaris Annet Bertram (Infrastructuur en Waterstaat, CDA), zei ze in een debat. In de Tweede Kamer klonk een brede wens om iets aan de kosten van het openbaar vervoer te doen.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Ook coalitiepartij CDA is kritisch op de manier waarop minister Sjoerd Sjoerdsma (Ontwikkelingssamenwerking) de miljoenenbezuiniging op hulpgeld voor UNRWA ongedaan wil maken. Afgelopen maandag liet de D66-bewindsman weten dat hij de bezuiniging op de VN-hulporganisatie voor Palestijnse vluchtelingen dit jaar al wil terugdraaien door in september een aanpassing te doen in de volgende begroting.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Voor 9 euro per maand moeten mensen in de daluren door heel Nederland kunnen reizen, vindt GroenLinks-PvdA. Tweede Kamerlid Habtamu de Hoop stelde zo'n tijdelijk "klimaatticket" voor in een debat over openbaar vervoer, met het oog op de stijgende brandstofprijzen. Het zou van mei tot september moeten gelden.
6 uur geleden