Rutte gaat zwaar gehavend nieuwe verkenningsronde in
DEN HAAG (ANP) - VVD-leider en demissionair premier Mark Rutte gaat na Pasen zwaar gehavend een nieuwe verkenningsronde in. Alle partijen keuren zijn optreden in de eerder geklapte verkenning af, en het vertrouwen is behoorlijk geschaad. D66 en het CDA dienden de motie van afkeuring in, en gaven hiermee ook een signaal dat effect zal hebben op de positie van Rutte in de nieuwe verkenning: het is niet meer vanzelfsprekend dat hij als grootste partij het voortouw neemt.
Oppositieleider Geert Wilders kwam met een motie van wantrouwen tegen Rutte om zijn "leugens en bedrog". De hele oppositie, inclusief de SGP, steunde die. Dat betekent dat bijna de helft van de Kamer - 72 Kamerleden - twee weken na de verkiezingen al geen vertrouwen meer in hem heeft.
Niet alleen de oppositie, maar ook D66-leider Sigrid Kaag sprak harde woorden over Rutte. Haar vertrouwen in hem heeft een deuk opgelopen, en hij moet wat haar betreft een pas op de plaats maken de komende weken. Eerst trokken VVD en D66 als winnaars van de verkiezingen en grootste partijen nog samen op. De partijen vormen niet meer vanzelfsprekend een 'liberaal motorblok': Kaag zei na afloop dat ze nog niet weet of ze samen met Rutte in een nieuw kabinet wil gaan. De komende dagen gaat ze met haar partij overleggen wie als verkenner kan worden aangesteld. "Dat is de eerste stap."
Rutte moest diep door het stof en zal het vertrouwen moeten terugwinnen nadat was gebleken dat hij toch CDA-Kamerlid Pieter Omtzigt heeft besproken met de oud-verkenners Ollongren en Jorritsma. Iets wat hij eerst nog stellig ontkende.
Meer dan veertien uur lang debatteerde de Tweede Kamer over het gelekte verkenningsmemo, en de gesprekken waarop dit gebaseerd zou zijn. Veel partijen verdenken Rutte ervan dat hij Omtzigt, een bekend kritisch Kamerlid, probeerde 'weg te werken'. Maar Rutte zei, net als de oud-verkenners, dat hij zich een gesprek over Omtzigt niet kon herinneren. Die verklaring werd met hoongelach en verontwaardiging ontvangen door de partijen.
Toen Rutte ook nog onthulde dat hij donderdagochtend eerder te horen kreeg dat Omtzigt toch voorkwam in het gespreksverslag, eisten partijen ook hierover duidelijkheid. Maar de onderste steen kwam niet boven. Rutte wilde tot woede van de Kamer zijn bron niet prijsgeven. Zelfs de nieuwe verkenners Tamara van Ark en Wouter Koolmees moesten na middernacht nog naar de Kamer komen om hierover te verklaren. Alle betrokkenen ontkenden dat zij Rutte vroegtijdig hadden ingelicht. Ook de ambtenaren deden dat niet, zei Koolmees.
Na het chaotische debat, waarin vrijwel alle partijleiders spraken van een "vertrouwenscrisis", worden Van Ark en Koolmees overigens ook weer ontslagen als verkenners: er moet één verkenner komen, met meer afstand tot de partijen. Kaag diende hiertoe een motie in, en alle partijen steunden dit. Kaag noemde alle ondertekenaars op volgorde van partijgrootte, behalve VVD-leider Rutte: die kwam als laatste, na de eenmansfracties, aan de beurt.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Nog voordat de verbouwing van het Binnenhof klaar is, is het complex te klein voor alle organisaties die erin moeten. Minister Elanor Boekholt-O'Sullivan (Volkshuisvesting, D66) zei in een debat met de Tweede Kamer: "De Tweede Kamer is gegroeid, de Eerste Kamer is gegroeid, de Raad van State is gegroeid, alles is gegroeid. Dus het gaat niet passen, tenzij we in afgeslankte vorm teruggaan."
7 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - Commissaris van de Koning in Groningen René Paas vindt dat het kabinet "een crisissituatie zou moeten uitroepen" om de opvang van asielzoekers met spoed te kunnen regelen in de gemeenten. Volgens hem vragen de provincies dit "tot nu toe vergeefs". Paas zei woensdag tijdens een vragenuurtje in de Provinciale Staten "dat de situatie nu alle trekken vertoont van een crisis. Daar is de aarzeling bij de Staat te groot".
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het is teleurstellend dat niet alle asielzoekers in Ter Apel kunnen worden opgevangen, vindt asielminister Bart van den Brink. De CDA-minister weet niet waar de mensen voor wie geen plek is kunnen blijven. Het kan zijn dat zij buiten in het gras voor de opvanglocatie moeten slapen, zei Van den Brink.
10 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De controle van het gebruik van bestrijdingsmiddelen in de landbouw schiet tekort, ziet de Algemene Rekenkamer. Zeven van de veertien belangrijkste regels voor het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen zijn moeilijk te controleren door de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA). Dat noemt de controleur van de overheid zorgelijk.
10 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De wachttijden voor asielaanvragen zijn de afgelopen jaren steeds langer geworden en lopen mogelijk verder op als het Europese migratiepact binnenkort van kracht wordt, meldt de Rekenkamer in het jaarlijkse verantwoordingsonderzoek. Asielzoekers die niet uit een veilig land komen en ook niet in een ander Europees land asiel hebben aangevraagd, moeten inmiddels gemiddeld 67 weken wachten. Daardoor wordt ook de screening op terrorisme veel later uitgevoerd dan afgesproken.
10 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet belooft nog altijd meer dan het kan waarmaken. Dat concludeert de Algemene Rekenkamer in zijn jaarlijkse verantwoordingsonderzoek. Doelen voor de korte termijn worden niet gehaald, doelen voor de lange termijn verdwijnen uit zicht. Dat komt doordat in de bedrijfsvoering "de basis niet op orde is", aldus de controleur van de rijksoverheid.
10 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister Eelco Heinen (Financiën) wil dat Defensie en de Algemene Rekenkamer met elkaar in gesprek gaan over de aanbestedingen. "Ik zet ze beide in een hok, ga erbij zitten en dan gaan we het oplossen", aldus Heinen. "Ik wil dit volgend jaar niet nog een keer horen."
10 uur geleden