Rutte gaat zwaar gehavend nieuwe verkenningsronde in
DEN HAAG (ANP) - VVD-leider en demissionair premier Mark Rutte gaat na Pasen zwaar gehavend een nieuwe verkenningsronde in. Alle partijen keuren zijn optreden in de eerder geklapte verkenning af, en het vertrouwen is behoorlijk geschaad. D66 en het CDA dienden de motie van afkeuring in, en gaven hiermee ook een signaal dat effect zal hebben op de positie van Rutte in de nieuwe verkenning: het is niet meer vanzelfsprekend dat hij als grootste partij het voortouw neemt.
Oppositieleider Geert Wilders kwam met een motie van wantrouwen tegen Rutte om zijn "leugens en bedrog". De hele oppositie, inclusief de SGP, steunde die. Dat betekent dat bijna de helft van de Kamer - 72 Kamerleden - twee weken na de verkiezingen al geen vertrouwen meer in hem heeft.
Niet alleen de oppositie, maar ook D66-leider Sigrid Kaag sprak harde woorden over Rutte. Haar vertrouwen in hem heeft een deuk opgelopen, en hij moet wat haar betreft een pas op de plaats maken de komende weken. Eerst trokken VVD en D66 als winnaars van de verkiezingen en grootste partijen nog samen op. De partijen vormen niet meer vanzelfsprekend een 'liberaal motorblok': Kaag zei na afloop dat ze nog niet weet of ze samen met Rutte in een nieuw kabinet wil gaan. De komende dagen gaat ze met haar partij overleggen wie als verkenner kan worden aangesteld. "Dat is de eerste stap."
Rutte moest diep door het stof en zal het vertrouwen moeten terugwinnen nadat was gebleken dat hij toch CDA-Kamerlid Pieter Omtzigt heeft besproken met de oud-verkenners Ollongren en Jorritsma. Iets wat hij eerst nog stellig ontkende.
Meer dan veertien uur lang debatteerde de Tweede Kamer over het gelekte verkenningsmemo, en de gesprekken waarop dit gebaseerd zou zijn. Veel partijen verdenken Rutte ervan dat hij Omtzigt, een bekend kritisch Kamerlid, probeerde 'weg te werken'. Maar Rutte zei, net als de oud-verkenners, dat hij zich een gesprek over Omtzigt niet kon herinneren. Die verklaring werd met hoongelach en verontwaardiging ontvangen door de partijen.
Toen Rutte ook nog onthulde dat hij donderdagochtend eerder te horen kreeg dat Omtzigt toch voorkwam in het gespreksverslag, eisten partijen ook hierover duidelijkheid. Maar de onderste steen kwam niet boven. Rutte wilde tot woede van de Kamer zijn bron niet prijsgeven. Zelfs de nieuwe verkenners Tamara van Ark en Wouter Koolmees moesten na middernacht nog naar de Kamer komen om hierover te verklaren. Alle betrokkenen ontkenden dat zij Rutte vroegtijdig hadden ingelicht. Ook de ambtenaren deden dat niet, zei Koolmees.
Na het chaotische debat, waarin vrijwel alle partijleiders spraken van een "vertrouwenscrisis", worden Van Ark en Koolmees overigens ook weer ontslagen als verkenners: er moet één verkenner komen, met meer afstand tot de partijen. Kaag diende hiertoe een motie in, en alle partijen steunden dit. Kaag noemde alle ondertekenaars op volgorde van partijgrootte, behalve VVD-leider Rutte: die kwam als laatste, na de eenmansfracties, aan de beurt.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Ministers die met "een frisse blik" aan hun taak beginnen, helpen bij het oplossen van onder andere de stikstofcrisis, vindt Rob Jetten. De beoogde premier verdedigt zo de voordracht van Jaimi van Essen als minister van Landbouw. De 34-jarige wethouder in Deventer heeft geen ervaring in Den Haag of met het stikstofprobleem.
15 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - In navolging van andere steden sluit de meerderheid van de politieke partijen in de Amsterdamse gemeenteraad samenwerking met Forum voor Democratie (FVD) uit. In de raad van de hoofdstad zitten dertien partijen; elf ervan roepen in een gezamenlijke verklaring op FVD niet te normaliseren.
17 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Theo Henrar wordt vanaf 1 maart de tijdelijke voorzitter van VNO-NCW. Hij is momenteel vicevoorzitter van de werkgeversvereniging en voorzitter van FME, de ondernemersorganisatie voor de Nederlandse technologische industrie.
18 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De 34-jarige Jaimi van Essen wordt de nieuwe minister van Landbouw. Dat meldt zijn woordvoerder na berichtgeving in Tubantia. Hij is nu nog wethouder in Deventer en houdt zich daar sinds 2024 bezig met energie, milieu en economie. Hiervoor was hij wethouder in de gemeente Losser.
21 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Nathalie van Berkel wordt volgens ingewijden staatssecretaris van Financiën voor D66. Ze zit nu nog voor de partij van Rob Jetten in de Tweede Kamer. Zij zat eerder onder meer in de raad van bestuur van uitvoeringsorganisatie UWV.
22 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Stientje van Veldhoven wordt minister van Klimaat en Groene Groei voor D66. Dat bevestigt een ingewijde na berichtgeving van RTL Nieuws. Ze is eerder staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat geweest en zat ook lang voor D66 in de Tweede Kamer.
22 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - D66-senator Willemijn Aerdts wordt de staatssecretaris van Economische Zaken die zich gaat bezighouden met digitale economie en soevereiniteit, bevestigen bronnen na berichtgeving van RTL Nieuws. Ze is een expert op het gebied van inlichtingendiensten en voert op dat onderwerp ook het woord in de Eerste Kamer namens haar partij.
22 uur geleden