Rutte gaat zwaar gehavend nieuwe verkenningsronde in
DEN HAAG (ANP) - VVD-leider en demissionair premier Mark Rutte gaat na Pasen zwaar gehavend een nieuwe verkenningsronde in. Alle partijen keuren zijn optreden in de eerder geklapte verkenning af, en het vertrouwen is behoorlijk geschaad. D66 en het CDA dienden de motie van afkeuring in, en gaven hiermee ook een signaal dat effect zal hebben op de positie van Rutte in de nieuwe verkenning: het is niet meer vanzelfsprekend dat hij als grootste partij het voortouw neemt.
Oppositieleider Geert Wilders kwam met een motie van wantrouwen tegen Rutte om zijn "leugens en bedrog". De hele oppositie, inclusief de SGP, steunde die. Dat betekent dat bijna de helft van de Kamer - 72 Kamerleden - twee weken na de verkiezingen al geen vertrouwen meer in hem heeft.
Niet alleen de oppositie, maar ook D66-leider Sigrid Kaag sprak harde woorden over Rutte. Haar vertrouwen in hem heeft een deuk opgelopen, en hij moet wat haar betreft een pas op de plaats maken de komende weken. Eerst trokken VVD en D66 als winnaars van de verkiezingen en grootste partijen nog samen op. De partijen vormen niet meer vanzelfsprekend een 'liberaal motorblok': Kaag zei na afloop dat ze nog niet weet of ze samen met Rutte in een nieuw kabinet wil gaan. De komende dagen gaat ze met haar partij overleggen wie als verkenner kan worden aangesteld. "Dat is de eerste stap."
Rutte moest diep door het stof en zal het vertrouwen moeten terugwinnen nadat was gebleken dat hij toch CDA-Kamerlid Pieter Omtzigt heeft besproken met de oud-verkenners Ollongren en Jorritsma. Iets wat hij eerst nog stellig ontkende.
Meer dan veertien uur lang debatteerde de Tweede Kamer over het gelekte verkenningsmemo, en de gesprekken waarop dit gebaseerd zou zijn. Veel partijen verdenken Rutte ervan dat hij Omtzigt, een bekend kritisch Kamerlid, probeerde 'weg te werken'. Maar Rutte zei, net als de oud-verkenners, dat hij zich een gesprek over Omtzigt niet kon herinneren. Die verklaring werd met hoongelach en verontwaardiging ontvangen door de partijen.
Toen Rutte ook nog onthulde dat hij donderdagochtend eerder te horen kreeg dat Omtzigt toch voorkwam in het gespreksverslag, eisten partijen ook hierover duidelijkheid. Maar de onderste steen kwam niet boven. Rutte wilde tot woede van de Kamer zijn bron niet prijsgeven. Zelfs de nieuwe verkenners Tamara van Ark en Wouter Koolmees moesten na middernacht nog naar de Kamer komen om hierover te verklaren. Alle betrokkenen ontkenden dat zij Rutte vroegtijdig hadden ingelicht. Ook de ambtenaren deden dat niet, zei Koolmees.
Na het chaotische debat, waarin vrijwel alle partijleiders spraken van een "vertrouwenscrisis", worden Van Ark en Koolmees overigens ook weer ontslagen als verkenners: er moet één verkenner komen, met meer afstand tot de partijen. Kaag diende hiertoe een motie in, en alle partijen steunden dit. Kaag noemde alle ondertekenaars op volgorde van partijgrootte, behalve VVD-leider Rutte: die kwam als laatste, na de eenmansfracties, aan de beurt.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - De Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (OVSE) moet druk op Rusland houden, zodat het land kiest voor een staakt-het-vuren en onderhandelingen om tot een duurzame vrede te komen. Die oproep deed premier Rob Jetten zaterdag op de openingsdag van de Parlementaire Assemblee van de OVSE in Den Haag.
16 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Gemeenten die geen asielopvang organiseren, moeten langskomen bij het ministerie van Asiel. Minister Bart van den Brink zegt in radioprogramma Dit is de Dag dat hij volgende week "de volgende stap" zet in het escalatieproces bij de eerste gemeenten. Welke gemeenten dat zijn, maakt Van den Brink dan ook bekend.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Er moeten geen hogere straffen komen voor daders tussen de 12 en 17 jaar, vindt staatssecretaris Claudia van Bruggen (Justitie en Veiligheid, D66). Onder meer het vorige kabinet-Schoof wilde de maximale straffen voor 14- en 15-jarigen verhogen, maar Van Bruggen ziet dat niet zitten.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Dierproeven op apen mogen ook na 2030 doorgaan, schrijft minister Rianne Letschert van Wetenschap in een brief aan de Tweede Kamer. Volgens de D66-minister zijn de proeven nog nodig voor onder meer de ontwikkeling van geneesmiddelen.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - In de laatste verhoorweek voor de zomerstop verschijnen onder meer oud-zorgminister Hugo de Jonge, voormalig staatssecretaris van Economische Zaken Mona Keijzer en opiniepeiler Maurice de Hond voor de parlementaire enquêtecommissie corona. De verhoren staan in het teken van vaccinaties en het coronatoegangsbewijs.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Meerdere getuigen die zijn opgeroepen door de parlementaire enquêtecommissie corona zijn fysiek en digitaal bedreigd. Dat gebeurde vooruitlopend op hun verhoor en soms ook daarna. "Onacceptabel", vindt commissievoorzitter Daan de Kort. "Onze tolerantie voor dit verwerpelijke gedrag is nul en we zijn in contact met politie en beveiliging hierover." De woordvoerder van de commissie kan niet zeggen of er aangifte is gedaan. Dat is aan de bedreigde personen zelf.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet steekt 450 miljoen euro uit het Klimaatfonds in de bouw van een ondergrondse opslag voor waterstof. Dat meldt klimaat- en energieminister Stientje van Veldhoven (D66) aan de Tweede Kamer. Waterstof kan gebruikt worden om energie uit bijvoorbeeld zon en wind op te slaan en is daarmee van groot belang voor de omschakeling van fossiele naar hernieuwbare energie.
1 dag geleden