Rutte gaat zwaar gehavend nieuwe verkenningsronde in
DEN HAAG (ANP) - VVD-leider en demissionair premier Mark Rutte gaat na Pasen zwaar gehavend een nieuwe verkenningsronde in. Alle partijen keuren zijn optreden in de eerder geklapte verkenning af, en het vertrouwen is behoorlijk geschaad. D66 en het CDA dienden de motie van afkeuring in, en gaven hiermee ook een signaal dat effect zal hebben op de positie van Rutte in de nieuwe verkenning: het is niet meer vanzelfsprekend dat hij als grootste partij het voortouw neemt.
Oppositieleider Geert Wilders kwam met een motie van wantrouwen tegen Rutte om zijn "leugens en bedrog". De hele oppositie, inclusief de SGP, steunde die. Dat betekent dat bijna de helft van de Kamer - 72 Kamerleden - twee weken na de verkiezingen al geen vertrouwen meer in hem heeft.
Niet alleen de oppositie, maar ook D66-leider Sigrid Kaag sprak harde woorden over Rutte. Haar vertrouwen in hem heeft een deuk opgelopen, en hij moet wat haar betreft een pas op de plaats maken de komende weken. Eerst trokken VVD en D66 als winnaars van de verkiezingen en grootste partijen nog samen op. De partijen vormen niet meer vanzelfsprekend een 'liberaal motorblok': Kaag zei na afloop dat ze nog niet weet of ze samen met Rutte in een nieuw kabinet wil gaan. De komende dagen gaat ze met haar partij overleggen wie als verkenner kan worden aangesteld. "Dat is de eerste stap."
Rutte moest diep door het stof en zal het vertrouwen moeten terugwinnen nadat was gebleken dat hij toch CDA-Kamerlid Pieter Omtzigt heeft besproken met de oud-verkenners Ollongren en Jorritsma. Iets wat hij eerst nog stellig ontkende.
Meer dan veertien uur lang debatteerde de Tweede Kamer over het gelekte verkenningsmemo, en de gesprekken waarop dit gebaseerd zou zijn. Veel partijen verdenken Rutte ervan dat hij Omtzigt, een bekend kritisch Kamerlid, probeerde 'weg te werken'. Maar Rutte zei, net als de oud-verkenners, dat hij zich een gesprek over Omtzigt niet kon herinneren. Die verklaring werd met hoongelach en verontwaardiging ontvangen door de partijen.
Toen Rutte ook nog onthulde dat hij donderdagochtend eerder te horen kreeg dat Omtzigt toch voorkwam in het gespreksverslag, eisten partijen ook hierover duidelijkheid. Maar de onderste steen kwam niet boven. Rutte wilde tot woede van de Kamer zijn bron niet prijsgeven. Zelfs de nieuwe verkenners Tamara van Ark en Wouter Koolmees moesten na middernacht nog naar de Kamer komen om hierover te verklaren. Alle betrokkenen ontkenden dat zij Rutte vroegtijdig hadden ingelicht. Ook de ambtenaren deden dat niet, zei Koolmees.
Na het chaotische debat, waarin vrijwel alle partijleiders spraken van een "vertrouwenscrisis", worden Van Ark en Koolmees overigens ook weer ontslagen als verkenners: er moet één verkenner komen, met meer afstand tot de partijen. Kaag diende hiertoe een motie in, en alle partijen steunden dit. Kaag noemde alle ondertekenaars op volgorde van partijgrootte, behalve VVD-leider Rutte: die kwam als laatste, na de eenmansfracties, aan de beurt.
Meer uit Politiek
LIMASSOL (ANP) - Concrete voorstellen voor wie namens de EU aan eventuele onderhandelingen gaat deelnemen over vrede tussen Oekraïne en Rusland zijn donderdag niet gedaan door EU-ministers van Buitenlandse Zaken. Wel zijn de ministers het erover eens dat er "iemand of een team van mensen" namens de EU "aan een eventuele onderhandelingstafel" moet aanschuiven om voor de Europese belangen op te komen, zei minister Tom Berendsen (Buitenlandse Zaken, CDA) na afloop van de vergadering in Cyprus.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet gaat in hoger beroep tegen recente uitspraken over de vliegvelden bij Eindhoven, Rotterdam en Lelystad. Minister Jaimi van Essen (Landbouw, D66) wil daarmee "verdere juridische helderheid" over de stikstofcrisis krijgen, schrijft hij in een brief aan de Tweede Kamer. "Die helderheid helpt vervolgens om beleid op te baseren."
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Wat premier Rob Jetten betreft werkt het kabinet de komende tijd verder aan plannen over sociale zekerheid. De vakbonden gaven na een gesprek op het Catshuis aan dat zij niet meer verder willen praten. Bij het kabinet "staat de deur altijd open en ik hoop dat werkgevers en werknemers ook snel weer met ons willen doorpraten".
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Van vijf dieren moet herbeoordeeld worden of ze in huis gehouden mogen worden. Per juli 2024 verdwenen veel dieren van de huis- en hobbydierenlijst. Of dat voor de jak, de chinchilla, de Russische dwerghamster, het witstaartstekelvarken en de dromedaris terecht is, moet van het College van Beroep voor het bedrijfsleven (CBb) opnieuw onderzocht worden.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Vakbonden beëindigen hun gesprekken met het kabinet over sociale zekerheid. Dat hebben vakbondsvoorzitters Hans Spekman van FNV en Hans Van den Heuvel van CNV gezegd na een gesprek met ministers op het Catshuis. Bezuinigingen op sociale zekerheid blijven te veel boven de markt hangen, en daar zijn de bonden op tegen.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Scholen moeten in de weken voor de zomervakantie extra alert zijn op signalen dat meisjes in de zomer mogelijk worden meegenomen naar een ander land om genitaal verminkt te worden. Het kabinet stuurt alle scholen een brief met een aantal signalen die daarop kunnen wijzen.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - In de Tweede Kamer is veel verbazing en woede over het gebrek aan voortgang bij het tegengaan van huiselijk geweld. Tijdens een debat over dat onderwerp vroegen bijna alle partijen zich af hoe het kan dat er nog steeds zoveel misgaat bij het herkennen van onder meer kinder- en vrouwenmishandeling.
8 uur geleden