Rutte: dekolonisatierapport indringend en confronterend
BRUSSEL (ANP) - De belangrijkste conclusies van het rapport Onafhankelijkheid, dekolonisatie, geweld en oorlog in Indonesië, 1945 - 1950 zijn "indringend en confronterend", zegt premier Mark Rutte in een eerste reactie. "Ze zijn hard maar onontkoombaar. Het kabinet onderschrijft de conclusies. We moeten de beschamende feiten onder ogen zien."
"Nederland voerde een koloniale oorlog waarin stelselmatig en wijdverbreid extreem geweld werd gebruikt, tot martelingen toe, die in de meeste gevallen onbestraft bleven", aldus Rutte op een persconferentie in Brussel. "De heersende cultuur was er een van wegkijken, afschuiven en een misplaatst koloniaal superioriteitsgevoel." Het is, stelt Rutte, "een pijnlijke constatering en we moeten ons dat aantrekken".
De verantwoordelijkheid voor "deze zwarte bladzijde uit onze geschiedenis" ligt volgens de premier eerst en vooral bij de gezagsdragers van toen. "De Nederlandse regering, het parlement, de krijgsmacht als instituut en de justitiële autoriteiten. Het kabinet neemt de volle verantwoordelijkheid voor hun collectieve falen, dat ten grondslag lag aan het extreme geweld in de beschreven periode."
Maatschappelijk debat
"Elke generatie moet zich opnieuw tot het eigen verleden verhouden, ook wij, en dat voelen we vandaag heel sterk", zei Rutte. "Dit onderzoek schetst de tragiek van deze periode nog eens in volle omvang."
Volgens de premier moet het onderzoek niet het eindpunt zijn in de discussie over het Nederlandse koloniale verleden, maar een volgende stap in de gezamenlijke verwerking. "Het maatschappelijk debat dat er ongetwijfeld gaat komen, moet er ook komen. Het kabinet zal aan dat debat deelnemen en het ook ondersteunen", zei hij.
Het onderzoek beslaat de periode van het uitroepen van de Republiek Indonesië door Soekarno op 17 augustus 1945 tot en met 1949, het jaar waarin Nederland op 27 december de soevereiniteitsoverdracht tekende. Het is uitgevoerd door het Koninklijk Instituut voor Taal-, Land- en Volkenkunde (KITLV), het Nederlands Instituut voor Militaire Historie (NIMH) en het NIOD, het Instituut voor Oorlogs-, Holocaust- en Genocidestudies.
Meer uit Binnenland
NIJMEGEN (ANP) - Burgemeester Hubert Bruls heeft excuses aangeboden voor de rol van het Nijmeegse gemeentebestuur in het koloniale slavernijsysteem. Dat deed de burgemeester op een besloten bijeenkomst met betrokkenen op de Radboud Universiteit. De excuses zijn een reactie op de uitkomsten van een onderzoek van de Nijmeegse universiteit uit 2025 naar het slavernijverleden van de stad, en daaropvolgende gesprekken.
6 uur geleden
TEHERAN (ANP) - De Iraanse regering ontbiedt de Nederlandse ambassadeur in dat land vanwege een voorval met een ambassademedewerker eerder deze week. Dat meldt het Iraanse staatspersbureau IRNA. Ambassadeur Emiel de Bont moet uitleg komen geven op het ministerie van Buitenlandse Zaken over de onder de Iraanse wet verboden inhoud van de bagage van zijn stafmedewerker, waaronder een Starlink-terminal.
7 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Tientallen extreemrechtse demonstranten van Defend Netherlands zijn in Utrecht aangekomen in de buurt van politiek centrum ACU. Daar houden ze een herdenking voor de Franse uiterst-rechtse activist Quentin Deranque. Er wordt met vuurwerk gegooid en de sfeer is grimmig.
8 uur geleden
UTRECHT (ANP) - In de binnenstad van Utrecht heeft zich aan het begin van de avond een groep van 150 tot 200 mensen verzameld die tegen het extreemrechtse Defend Netherlands demonstreren. De groep roept leuzen als "nooit meer fascisme". De politie is in de buurt aanwezig.
8 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Kinderen spelen gemiddeld weer iets vaker buiten dan twee jaar geleden. Dat concluderen Jantje Beton en branchevereniging Spelen & Bewegen na onderzoek. Gemiddeld speelt een kind nu 7,6 uur per week buiten, tegenover 7,2 uur in 2024. In 2022 was het nog 9,9 uur per week.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het Openbaar Ministerie heeft een celstraf van zestien maanden, waarvan acht voorwaardelijk, geëist tegen de 33-jarige Stefan V. voor het vernielen van 32 graven en urnen op begraafplaats Westduin in Den Haag. Dat gebeurde in februari en maart vorig jaar. V. ontkende donderdag in de rechtbank in Den Haag dat hij achter de vernielingen zit.
12 uur geleden
ALMELO (ANP) - Een 43-jarige man is donderdag veroordeeld tot een gevangenisstraf van achttien jaar en tien maanden. In augustus 2024 had hij zijn ex ontvoerd en verkracht. Ook probeerde hij haar te vermoorden door haar te wurgen, nadat zij een einde had gemaakt aan hun relatie. Van de rechtbank in Almelo moet hij haar ook een schadevergoeding van ruim 30.000 euro betalen.
13 uur geleden