Ruimtetelescoop James Webb veilig en wel aangekomen op werkplek
HOUSTON (ANP) - De nieuwe ruimtetelescoop James Webb is aangekomen op zijn eindbestemming, de plek waarvandaan hij de komende decennia het heelal moet observeren. Met een kleine koersverandering kwam hij in zijn baan rond de zon. De sonde heeft in iets minder dan een maand tijd ongeveer 1,46 miljoen kilometer afgelegd.
De vluchtleiding zette maandag de motoren van de telescoop 297 seconden lang aan, precies zoals gepland. Daardoor ging de snelheid iets omhoog, precies genoeg om hem 'in te parkeren'. De James Webb vliegt nu op een stabiele plek in de schaduw van de aarde en draait met de aarde mee rond de zon. Hij verbruikt daar zo min mogelijk energie, heeft vrij zicht op het universum en kan eenvoudig beelden en metingen doorsturen.
De James Webb is de opvolger van de beroemde ruimtetelescoop Hubble, die sinds 1990 actief is. Zijn einde nadert. Daarom hebben Europa, de Verenigde Staten en Canada de nieuwe telescoop ontwikkeld. Vanuit Nederland zijn onder meer de Universiteit Leiden en onderzoeksinstituut TNO bij het project betrokken.
Tennisbaan
De nieuwe ruimtetelescoop is ongeveer zo groot als een tennisbaan. De kern is een 6,5 meter grote spiegel, zes keer zo groot als die van de Hubble. Die spiegel werd twee weken geleden opengeklapt. Hij vangt het licht uit de ruimte op en kaatst dat naar een tweede spiegel, die het licht bundelt en naar de meetinstrumenten aan boord stuurt. De hoofdspiegel bestaat uit achttien zeshoeken die aan elkaar zitten, maar los van elkaar kunnen bewegen om scherp te stellen. De spiegel is gemaakt van beryllium, met daarbovenop een miniem laagje goud van 100 nanometer dik. Dat is duizend keer zo dun als een menselijke haar of een vel papier. Beryllium is licht, sterk en goed bestand tegen extreme kou. Het goud zorgt ervoor dat de spiegel beter in staat is infrarood licht te zien.
De James Webb moet onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Hij kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble. Op zijn werkplek ver weg van de zon is de temperatuur 233 graden onder nul. Die extreme kou maakt de metingen nauwkeuriger en betrouwbaarder. Het project kost in totaal ongeveer 8 miljard euro.
De James Webb kan nog niet meteen aan de slag. Een van de meetinstrumenten aan boord moet worden gekoeld tot 266 graden onder nul. Dat duurt ongeveer een maand. Daarna duurt het een paar maanden om te testen of alles goed werkt. In de zomer kan de James Webb waarschijnlijk de eerste metingen verrichten.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP/AFP) - De Amerikaanse president Donald Trump onderzoekt hoe hij de controle over Groenland kan verkrijgen en het gebruik van het Amerikaanse leger is "altijd een optie", aldus het Witte Huis. Woordvoerster Karoline Leavitt zei dat "de verwerving van Groenland een prioriteit is voor onze nationale veiligheid".
2 uur geleden
CARACAS (ANP/AFP) - De Venezolaanse interim-president Delcy Rodríguez heeft in een tv-toespraak benadrukt dat het land niet wordt bestuurd door een "buitenlandse partij". Volgens Rodríguez wordt het land bestuurd "door de Venezolaanse overheid en door niemand anders". Ook noemde Rodríguez het aanhouden van president Nicolás Maduro door de VS afgelopen weekend opnieuw "absoluut illegaal" en een "schending van het internationaal recht".
3 uur geleden
PARIJS (ANP/RTR) - Frankrijk, het Verenigd Koninkrijk en Oekraïne hebben een principeovereenkomst getekend voor troepeninzet in Oekraïne na afloop van de oorlog in dat land. Dat gebeurde na afloop van een bijeenkomst van de Coalitie van Bereidwilligen in Parijs, waar werd onderhandeld over het toezicht op een mogelijke vrede in Oekraïne. De vredesmacht moet gaan bestaan uit militairen uit verschillende landen.
5 uur geleden
CARACAS (ANP/AFP/RTR) - Bij de Amerikaanse aanval op Venezuela, waarbij afgelopen weekend president Nicolás Maduro werd gevangengenomen, zijn 55 militairen om het leven gekomen. Dat melden Cuba en Venezuela in een gezamenlijke telling. Eerder zei dat laatste land al dat 32 Cubanen waren omgekomen. Zij zouden op verzoek van Caracas in Venezuela zijn geweest.
7 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP) - Bij de protesten in Iran zijn sinds eind december minstens 27 demonstranten gedood door de Iraanse veiligheidsdiensten, meldt mensenrechtenorganisatie Iran Human Rights. Vijf van hen zouden minderjarig zijn geweest.
7 uur geleden
CARACAS (ANP/RTR/AFP) - Venezuela heeft drie aanklagers aangesteld die onderzoek gaan doen naar de dodelijke slachtoffers van de Amerikaanse aanval van afgelopen weekend. Dat zegt 's lands openbaar aanklager Tarek William Saab. Ook riep Saab de rechtbank in New York op te erkennen dat de Amerikaanse juridische bevoegdheden ophouden bij de landsgrenzen en zei hij dat president Nicolás Maduro als staatshoofd immuniteit geniet.
8 uur geleden
BRASILIA (ANP/RTR/BLOOMBERG) - De Braziliaanse oud-president Jair Bolsonaro is weer naar het ziekenhuis gebracht nadat hij bij een val zijn hoofd heeft gestoten, meldt zijn vrouw op sociale media. Bolsonaro zit sinds november vast voor het beramen van een staatsgreep. Afgelopen december werd Bolsonaro al opgenomen vanwege een operatie aan een liesbreuk en meerdere operaties tegen de hik.
8 uur geleden