Ruimtetelescoop James Webb veilig en wel aangekomen op werkplek
HOUSTON (ANP) - De nieuwe ruimtetelescoop James Webb is aangekomen op zijn eindbestemming, de plek waarvandaan hij de komende decennia het heelal moet observeren. Met een kleine koersverandering kwam hij in zijn baan rond de zon. De sonde heeft in iets minder dan een maand tijd ongeveer 1,46 miljoen kilometer afgelegd.
De vluchtleiding zette maandag de motoren van de telescoop 297 seconden lang aan, precies zoals gepland. Daardoor ging de snelheid iets omhoog, precies genoeg om hem 'in te parkeren'. De James Webb vliegt nu op een stabiele plek in de schaduw van de aarde en draait met de aarde mee rond de zon. Hij verbruikt daar zo min mogelijk energie, heeft vrij zicht op het universum en kan eenvoudig beelden en metingen doorsturen.
De James Webb is de opvolger van de beroemde ruimtetelescoop Hubble, die sinds 1990 actief is. Zijn einde nadert. Daarom hebben Europa, de Verenigde Staten en Canada de nieuwe telescoop ontwikkeld. Vanuit Nederland zijn onder meer de Universiteit Leiden en onderzoeksinstituut TNO bij het project betrokken.
Tennisbaan
De nieuwe ruimtetelescoop is ongeveer zo groot als een tennisbaan. De kern is een 6,5 meter grote spiegel, zes keer zo groot als die van de Hubble. Die spiegel werd twee weken geleden opengeklapt. Hij vangt het licht uit de ruimte op en kaatst dat naar een tweede spiegel, die het licht bundelt en naar de meetinstrumenten aan boord stuurt. De hoofdspiegel bestaat uit achttien zeshoeken die aan elkaar zitten, maar los van elkaar kunnen bewegen om scherp te stellen. De spiegel is gemaakt van beryllium, met daarbovenop een miniem laagje goud van 100 nanometer dik. Dat is duizend keer zo dun als een menselijke haar of een vel papier. Beryllium is licht, sterk en goed bestand tegen extreme kou. Het goud zorgt ervoor dat de spiegel beter in staat is infrarood licht te zien.
De James Webb moet onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Hij kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble. Op zijn werkplek ver weg van de zon is de temperatuur 233 graden onder nul. Die extreme kou maakt de metingen nauwkeuriger en betrouwbaarder. Het project kost in totaal ongeveer 8 miljard euro.
De James Webb kan nog niet meteen aan de slag. Een van de meetinstrumenten aan boord moet worden gekoeld tot 266 graden onder nul. Dat duurt ongeveer een maand. Daarna duurt het een paar maanden om te testen of alles goed werkt. In de zomer kan de James Webb waarschijnlijk de eerste metingen verrichten.
Meer uit Buitenland
EDINBURGH (ANP) - De Schotse Labour-leider Anas Sarwar heeft zijn partijgenoot Keir Starmer opgeroepen op te stappen als premier. Sarwar is het meest prominente Labour-lid tot nu toe dat openlijk heeft uitgesproken dat Starmer moet vertrekken.
1 uur geleden
OSLO (ANP) - De Noorse politie is een onderzoek begonnen naar een recent afgetreden ambassadeur om haar banden met de overleden Amerikaanse zedendelinquent en zakenman Jeffrey Epstein. De voormalige topdiplomaat in Jordanië en Irak, Mona Juul, wordt beschuldigd van ernstige corruptie. Tegen haar man is een crimineel onderzoek geopend voor medeplichtigheid, melden Noorse media zoals omroep NRK.
1 uur geleden
SYDNEY (ANP) - Bij protesten in de Australische stad Sydney zijn zeker 27 mensen gearresteerd, meldt de politie aan ABC News. In meerdere steden in het land vonden demonstraties plaats vanwege het bezoek van de Israëlische president Isaac Herzog. Hij heeft een krans gelegd bij Bondi Beach, waar in december 15 doden vielen toen schutters het vuur openden tijdens een Joodse viering.
2 uur geleden
LONDEN (ANP/RTR) - De Britse premier Keir Starmer is ondanks grote druk niet van plan op te stappen. Volgens zijn woordvoerder is hij vastberaden om door te gaan met het doorvoeren van zijn beleid en zal hij zich daarop concentreren.
2 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De Europese Unie veroordeelt de recente beslissingen van het Israëlische Veiligheidskabinet om de Israëlische controle op de Westelijke Jordaanoever uit te breiden. "Deze stap is wederom een stap in de verkeerde richting, terwijl de hele internationale gemeenschap zich inspant om fase twee van het alomvattende plan voor Gaza uit te voeren", zei een woordvoerder van de Europese Commissie maandag.
2 uur geleden
CARACAS (ANP) - De Amerikaanse minister van Energie Chris Wright verwacht dat er binnen 18 tot 24 maanden verkiezingen gehouden zullen worden in Venezuela, zegt hij tegen nieuwssite Politico. Hij benadrukte daarbij dat er geen verandering is in "het plan" een democratie te bewerkstelligen in het land. Dat gebeurt volgens hem alleen niet van de ene op de andere dag. "Maar hoe sneller we dat voor elkaar krijgen, hoe beter."
3 uur geleden
GENEVE (ANP) - VN-mensenrechtencommissaris Volker Türk heeft zich uitgesproken tegen de veroordeling van Jimmy Lai (78) in Hongkong. Hij roept op tot de vrijlating van de mediamagnaat, die maandag twintig jaar celstraf kreeg onder een omstreden veiligheidswet.
4 uur geleden