Ruimtetelescoop James Webb veilig en wel aangekomen op werkplek
HOUSTON (ANP) - De nieuwe ruimtetelescoop James Webb is aangekomen op zijn eindbestemming, de plek waarvandaan hij de komende decennia het heelal moet observeren. Met een kleine koersverandering kwam hij in zijn baan rond de zon. De sonde heeft in iets minder dan een maand tijd ongeveer 1,46 miljoen kilometer afgelegd.
De vluchtleiding zette maandag de motoren van de telescoop 297 seconden lang aan, precies zoals gepland. Daardoor ging de snelheid iets omhoog, precies genoeg om hem 'in te parkeren'. De James Webb vliegt nu op een stabiele plek in de schaduw van de aarde en draait met de aarde mee rond de zon. Hij verbruikt daar zo min mogelijk energie, heeft vrij zicht op het universum en kan eenvoudig beelden en metingen doorsturen.
De James Webb is de opvolger van de beroemde ruimtetelescoop Hubble, die sinds 1990 actief is. Zijn einde nadert. Daarom hebben Europa, de Verenigde Staten en Canada de nieuwe telescoop ontwikkeld. Vanuit Nederland zijn onder meer de Universiteit Leiden en onderzoeksinstituut TNO bij het project betrokken.
Tennisbaan
De nieuwe ruimtetelescoop is ongeveer zo groot als een tennisbaan. De kern is een 6,5 meter grote spiegel, zes keer zo groot als die van de Hubble. Die spiegel werd twee weken geleden opengeklapt. Hij vangt het licht uit de ruimte op en kaatst dat naar een tweede spiegel, die het licht bundelt en naar de meetinstrumenten aan boord stuurt. De hoofdspiegel bestaat uit achttien zeshoeken die aan elkaar zitten, maar los van elkaar kunnen bewegen om scherp te stellen. De spiegel is gemaakt van beryllium, met daarbovenop een miniem laagje goud van 100 nanometer dik. Dat is duizend keer zo dun als een menselijke haar of een vel papier. Beryllium is licht, sterk en goed bestand tegen extreme kou. Het goud zorgt ervoor dat de spiegel beter in staat is infrarood licht te zien.
De James Webb moet onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Hij kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble. Op zijn werkplek ver weg van de zon is de temperatuur 233 graden onder nul. Die extreme kou maakt de metingen nauwkeuriger en betrouwbaarder. Het project kost in totaal ongeveer 8 miljard euro.
De James Webb kan nog niet meteen aan de slag. Een van de meetinstrumenten aan boord moet worden gekoeld tot 266 graden onder nul. Dat duurt ongeveer een maand. Daarna duurt het een paar maanden om te testen of alles goed werkt. In de zomer kan de James Webb waarschijnlijk de eerste metingen verrichten.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP/AFP) - Het Golden Dome-project van de Amerikaanse president Donald Trump gaat 1,2 biljoen dollar kosten (ongeveer 1 biljoen euro). Dat heeft de rekenkamer van het Amerikaanse Congres, de Congressional Budget Office (CBO), berekend. Het bedrag moet over de komende twintig jaar worden uitgegeven.
25 minuten geleden
CANNES (ANP) - Regisseur Peter Jackson heeft dinsdagavond op het Filmfestival van Cannes een ere-Palm gekregen voor zijn grote bijdrage aan de filmwereld. Jackson kreeg de prijs uit handen van acteur Elijah Wood, die in de Lord of the Rings-films die Jackson maakte de rol van Frodo speelde.
58 minuten geleden
RIYAD (ANP/RTR) - Saudi-Arabië heeft eind maart meerdere aanvallen uitgevoerd op Iran, meldt persbureau Reuters op basis van westerse en Iraanse functionarissen. Dat is voor zover bekend nog niet eerder gebeurd. De aanvallen zouden vergeldingen zijn voor eerdere Iraanse aanvallen.
1 uur geleden
LONDEN (ANP) - Het Verenigd Koninkrijk wil met mijnbestrijdingsdrones, gevechtsvliegtuigen en droneafweersystemen helpen de scheepvaart in de Straat van Hormuz weer op gang te krijgen. Een Britse torpedobootjager is al op weg naar de door Iran geblokkeerde zeestraat, zegt defensieminister John Healey na overleg met gelijkgezinde landen, waaronder Nederland.
3 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Oekraïne ontvangt in juni het eerste deel van de EU-lening van 90 miljard euro, heeft EU-buitenlandchef Kaja Kallas dinsdag bekendgemaakt. Het geld gaat Oekraïne aan drones besteden. "Die vormen momenteel de belangrijkste capaciteit om de Russische troepen terug te dringen", zei Kallas na afloop van de vergadering van EU-ministers van Defensie in Brussel.
4 uur geleden
CARDIFF (ANP) - In Wales is voor het eerst een leider benoemd die zijn land zou willen afscheiden van het Verenigd Koninkrijk. Het parlement, de Senedd, heeft de nationalistische Rhun ap Iorwerth gekozen als eerste minister, nadat zijn partij Plaid Cymru vorige week de grootste werd bij de verkiezingen.
5 uur geleden
LONDEN (ANP) - Meer dan honderd Labour-parlementariërs hebben een steunbetuiging aan de Britse premier Keir Starmer getekend. Hij staat onder zware druk om af te treden, maar deze partijgenoten blijven achter hun leider staan.
6 uur geleden