Ruimtetelescoop James Webb veilig en wel aangekomen op werkplek
HOUSTON (ANP) - De nieuwe ruimtetelescoop James Webb is aangekomen op zijn eindbestemming, de plek waarvandaan hij de komende decennia het heelal moet observeren. Met een kleine koersverandering kwam hij in zijn baan rond de zon. De sonde heeft in iets minder dan een maand tijd ongeveer 1,46 miljoen kilometer afgelegd.
De vluchtleiding zette maandag de motoren van de telescoop 297 seconden lang aan, precies zoals gepland. Daardoor ging de snelheid iets omhoog, precies genoeg om hem 'in te parkeren'. De James Webb vliegt nu op een stabiele plek in de schaduw van de aarde en draait met de aarde mee rond de zon. Hij verbruikt daar zo min mogelijk energie, heeft vrij zicht op het universum en kan eenvoudig beelden en metingen doorsturen.
De James Webb is de opvolger van de beroemde ruimtetelescoop Hubble, die sinds 1990 actief is. Zijn einde nadert. Daarom hebben Europa, de Verenigde Staten en Canada de nieuwe telescoop ontwikkeld. Vanuit Nederland zijn onder meer de Universiteit Leiden en onderzoeksinstituut TNO bij het project betrokken.
Tennisbaan
De nieuwe ruimtetelescoop is ongeveer zo groot als een tennisbaan. De kern is een 6,5 meter grote spiegel, zes keer zo groot als die van de Hubble. Die spiegel werd twee weken geleden opengeklapt. Hij vangt het licht uit de ruimte op en kaatst dat naar een tweede spiegel, die het licht bundelt en naar de meetinstrumenten aan boord stuurt. De hoofdspiegel bestaat uit achttien zeshoeken die aan elkaar zitten, maar los van elkaar kunnen bewegen om scherp te stellen. De spiegel is gemaakt van beryllium, met daarbovenop een miniem laagje goud van 100 nanometer dik. Dat is duizend keer zo dun als een menselijke haar of een vel papier. Beryllium is licht, sterk en goed bestand tegen extreme kou. Het goud zorgt ervoor dat de spiegel beter in staat is infrarood licht te zien.
De James Webb moet onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Hij kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble. Op zijn werkplek ver weg van de zon is de temperatuur 233 graden onder nul. Die extreme kou maakt de metingen nauwkeuriger en betrouwbaarder. Het project kost in totaal ongeveer 8 miljard euro.
De James Webb kan nog niet meteen aan de slag. Een van de meetinstrumenten aan boord moet worden gekoeld tot 266 graden onder nul. Dat duurt ongeveer een maand. Daarna duurt het een paar maanden om te testen of alles goed werkt. In de zomer kan de James Webb waarschijnlijk de eerste metingen verrichten.
Meer uit Buitenland
KOPENHAGEN (ANP) - Denemarken steekt 88 miljard Deense kronen (bijna 12 miljard euro) in het versterken van de defensie van Groenland, zegt minister van Defensie Troels Lund Poulsen. Volgens hem is dat nodig voor de veiligheid van het Noordpoolgebied.
24 minuten geleden
OSLO (ANP) - Het dodental door de protesten in Iran is opgelopen tot zeker 3428. Dat meldt mensenrechtenorganisatie Iran Human Rights, die ook spreekt over minstens 10.000 arrestaties sinds het begin van de onrust.
32 minuten geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse gezant Steve Witkoff heeft de tweede fase aangekondigd van het bestandsakkoord voor de Gazastrook. Hij spreekt op X van een "overgang van een staakt-het-vuren naar demilitarisering, technocratisch bestuur en wederopbouw".
45 minuten geleden
CAÏRO (ANP/AFP) - Egypte meldt dat overeenstemming is bereikt over de leden van het vijftienkoppige Palestijnse technocratische comité dat de Gazastrook moet besturen. Dat moet dienen als overgangsautoriteit in het Palestijnse gebied, dat nu nog onder controle staat van Hamas.
1 uur geleden
STOCKHOLM (ANP/RTR) - Enkele officieren van het Zweedse leger zijn woensdag aangekomen in Groenland, meldt de Zweedse premier Ulf Kristersson op X. Zij zullen samen met Denemarken en een aantal andere bondgenoten de militaire aanwezigheid in en rond het eiland vergroten, na dreigementen van de Amerikanen om het eiland in te nemen.
1 uur geleden
NUUK (ANP) - Denemarken gaat "vanaf vandaag" de militaire aanwezigheid in Groenland versterken, meldt de Groenlandse regering. De aankondiging kwam vlak voor een cruciaal overleg over Groenland woensdag in Washington.
2 uur geleden
KYIV (ANP) - De nieuwe Oekraïense defensieminister Mychajlo Fedorov heeft gezegd dat 2 miljoen landgenoten worden gezocht voor het ontduiken van de mobilisatie. Ook zijn volgens hem 200.000 militairen ongeoorloofd afwezig.
2 uur geleden