Ruimtetelescoop James Webb veilig en wel aangekomen op werkplek
HOUSTON (ANP) - De nieuwe ruimtetelescoop James Webb is aangekomen op zijn eindbestemming, de plek waarvandaan hij de komende decennia het heelal moet observeren. Met een kleine koersverandering kwam hij in zijn baan rond de zon. De sonde heeft in iets minder dan een maand tijd ongeveer 1,46 miljoen kilometer afgelegd.
De vluchtleiding zette maandag de motoren van de telescoop 297 seconden lang aan, precies zoals gepland. Daardoor ging de snelheid iets omhoog, precies genoeg om hem 'in te parkeren'. De James Webb vliegt nu op een stabiele plek in de schaduw van de aarde en draait met de aarde mee rond de zon. Hij verbruikt daar zo min mogelijk energie, heeft vrij zicht op het universum en kan eenvoudig beelden en metingen doorsturen.
De James Webb is de opvolger van de beroemde ruimtetelescoop Hubble, die sinds 1990 actief is. Zijn einde nadert. Daarom hebben Europa, de Verenigde Staten en Canada de nieuwe telescoop ontwikkeld. Vanuit Nederland zijn onder meer de Universiteit Leiden en onderzoeksinstituut TNO bij het project betrokken.
Tennisbaan
De nieuwe ruimtetelescoop is ongeveer zo groot als een tennisbaan. De kern is een 6,5 meter grote spiegel, zes keer zo groot als die van de Hubble. Die spiegel werd twee weken geleden opengeklapt. Hij vangt het licht uit de ruimte op en kaatst dat naar een tweede spiegel, die het licht bundelt en naar de meetinstrumenten aan boord stuurt. De hoofdspiegel bestaat uit achttien zeshoeken die aan elkaar zitten, maar los van elkaar kunnen bewegen om scherp te stellen. De spiegel is gemaakt van beryllium, met daarbovenop een miniem laagje goud van 100 nanometer dik. Dat is duizend keer zo dun als een menselijke haar of een vel papier. Beryllium is licht, sterk en goed bestand tegen extreme kou. Het goud zorgt ervoor dat de spiegel beter in staat is infrarood licht te zien.
De James Webb moet onder meer zoeken naar planeten waar misschien leven mogelijk is, verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Hij kan een miljard jaar verder terug in de tijd kijken dan de Hubble. Op zijn werkplek ver weg van de zon is de temperatuur 233 graden onder nul. Die extreme kou maakt de metingen nauwkeuriger en betrouwbaarder. Het project kost in totaal ongeveer 8 miljard euro.
De James Webb kan nog niet meteen aan de slag. Een van de meetinstrumenten aan boord moet worden gekoeld tot 266 graden onder nul. Dat duurt ongeveer een maand. Daarna duurt het een paar maanden om te testen of alles goed werkt. In de zomer kan de James Webb waarschijnlijk de eerste metingen verrichten.
Meer uit Buitenland
BRUSSEL (ANP) - Nederlandse Europarlementariërs van de Partij voor de Dieren, SGP, PVV en BBB roepen op tijdelijk te stoppen met de maandelijkse vergadering in Straatsburg vanwege de dreigende energietekorten. Dat doen ze in een brief aan voorzitter van het Europees Parlement Roberta Metsola. Daarin vragen ze alle vergaderingen van het parlement in Brussel te houden tot het rustiger is in het Midden-Oosten.
13 minuten geleden
LONDEN (ANP) - De Britse premier Keir Starmer hoorde donderdag pas dat Peter Mandelson eigenlijk niet door de veiligheidsscreening was gekomen voordat hij ambassadeur in de Verenigde Staten zou worden. Dat heeft de hooggeplaatste minister Darren Jones gezegd tegen Sky News. Starmer reageerde volgens Jones "ziedend".
1 uur geleden
TYRUS (ANP) - Vele duizenden Libanezen proberen terug te keren naar het zuiden van het land, nadat ze waren verdreven door de Israëlische aanvallen. Ze keren terug omdat er een wapenstilstand is ingegaan.
1 uur geleden
PARIJS (ANP/RTR) - Een aantal Europese landen, waaronder Nederland, zou kunnen helpen met het ruimen van zeemijnen in de Straat van Hormuz, heeft de Franse minister van Defensie Catherine Vautrin gezegd tegen de Franse televisiezender TF1. In Parijs is vrijdag een overleg om te kijken hoe er weer veilig door de zeestraat gevaren zou kunnen worden, zodra de strijd voorbij is.
1 uur geleden
NAYPYIDAW (ANP/AFP/RTR) - De nieuwe president van Myanmar, Min Aung Hlaing, heeft alle doodstraffen in het land omgezet naar levenslange gevangenisstraffen. Ook krijgen duizenden gevangenen ter ere van het Myanmarese Nieuwjaar een strafvermindering, onder wie de afgezette oud-leider Aung San Suu Kyi.
2 uur geleden
LAS VEGAS (ANP/AFP) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft de oorlog met Iran tijdens een verkiezingsbijeenkomst in Las Vegas donderdag gebagatelliseerd als "een kleine uitstap". Ook voorspelde hij dat het conflict "vrij snel" voorbij zal zijn.
4 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De progressieve Democraat Analilia Mejia heeft een tussentijdse verkiezing voor een zetel in het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden in de staat New Jersey gewonnen. Dat melden Amerikaanse media, waaronder Politico.
7 uur geleden