Ruimtetelescoop James Webb succesvol gelanceerd
KOUROU (ANP) - Ruimtetelescoop James Webb is zaterdagmiddag aan de reis begonnen die hem naar zijn werkplek op 1,5 miljoen kilometer afstand van de aarde moet brengen. De opvolger van ruimtetelescoop Hubble werd om precies 13.20 uur met een Ariane 5-raket gelanceerd vanaf de Europese ruimtebasis Kourou in Frans-Guyana.
De James Webb is gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR betrokken bij het 8 miljard euro kostende project.
De ruimtetelescoop is zo groot als een tennisveld en moest opgevouwen worden om in de laadcapsule van de Ariane 5-raket te passen. Drie minuten na lancering werd de capsule afgestoten en na 27 minuten werd de telescoop losgelaten. De James Webb zal zich gedurende zijn reis langzaam ontvouwen.
Ontdekkingen
De James Webb kan een miljard jaar verder terugkijken in de tijd dan de Hubble dat kan. Hij moet onder meer zoeken naar planeten waar leven mogelijk is, naar verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Hij moet zeker tien jaar in gebruik blijven.
"De belofte van de Webb is niet om te ontdekken wat we verwachten, maar om ontdekkingen te doen over het heelal waar we ons nu nog geen voorstelling van kunnen maken", zei Bill Nelson, het hoofd van NASA, na afloop van de lancering. "Ik kan niet wachten om te zien wat hij aan het licht zal brengen!"
Hubble
Voorganger Hubble werd in 1990 gelanceerd en draait sindsdien in een baan rond de aarde, op een hoogte van ruim 500 kilometer. Na ruim dertig jaar is de Hubble aan het einde van zijn leven. De afgelopen tijd stond de telescoop regelmatig uit wegens technische problemen. Ergens in de komende tien jaar zal de Hubble uit zijn baan zakken. Daarna verbrandt hij in de dampkring.
De James Webb moet over ongeveer een maand zijn werkplek bereiken. De eerste beelden en gegevens worden in de zomer van 2022 verwacht.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse senator Mitch McConnell (84) keert deze week terug naar de Senaat, meldden meerdere anonieme bronnen aan nieuwssite Politico. Hij was de afgelopen maanden afwezig vanwege gezondheidsproblemen. Door het gebrek aan informatie ontstonden er wilde complottheorieën.
2 uur geleden
BRUSSEL (ANP/RTR) - Het Europees Parlement gaat een kantoor openen in de Canadese hoofdstad Ottawa. In de aankondiging staat dat deze stap moet helpen bij het versterken van de relatie tussen de Europese en Canadese volksvertegenwoordigingen.
4 uur geleden
KYIV (ANP) - De Oekraïense president Volodymyr Zelensky bevestigt dat het land wil stoppen met aanvallen op energiedoelen, als Rusland dit ook doet. Dat schrijft hij op X. De Amerikaanse president Donald Trump schreef maandag op zijn Truth Social dat beide landen daarmee akkoord zijn. Zelensky betwijfelt wel of Rusland zich aan een akkoord zal houden.
5 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - Oekraïne en Rusland hebben aan de Amerikaanse president Donald Trump beloofd geen energiedoelen van elkaar meer te zullen aanvallen. Dat zegt Trump op zijn Truth Social. Volgens Trump zorgen dit soort aanvallen in de oorlog tussen Oekraïne en Rusland voor hoge dieselprijzen wereldwijd.
7 uur geleden
BERLIJN (ANP) - Duitsland wil militairen verplicht naar Litouwen sturen, meldt Bild. Duitsland legert daar een brigade van zo'n 5000 man om te helpen de NAVO-bondgenoot te beschermen tegen Rusland. Die zou uit vrijwilligers bestaan, maar er blijkt volgens de Duitse krant te weinig animo.
8 uur geleden
ROVANIEMI (ANP/AFP) - De Europese Unie moet zich meer inspannen om haar rol in het Arctisch gebied te versterken. Die oproep doen twaalf Europese leiders, onder wie de Duitse bondskanselier Friedrich Merz en de Deense premier Mette Frederiksen, maandag in de Finse stad Rovaniemi. Daar waren zij op uitnodiging van Finland bijeen om tot een verenigd antwoord te komen op de alsmaar toenemende druk op de regio, onder meer vanuit Rusland en de Verenigde Staten.
9 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Rusland wordt steeds roekelozer, maakt NAVO-topman Mark Rutte op uit de aanval op een trein tussen Kyiv en NAVO-land Polen. De NAVO heeft volgens hem genoeg mogelijkheden om terug te slaan als zij slachtoffer wordt van bijvoorbeeld een sabotageaanval. Voor het uitstralen van zwakte, als tegenmaatregelen van NAVO-kant uitblijven, zegt hij niet bang te zijn.
9 uur geleden