Ruimtetelescoop James Webb succesvol gelanceerd
KOUROU (ANP) - Ruimtetelescoop James Webb is zaterdagmiddag aan de reis begonnen die hem naar zijn werkplek op 1,5 miljoen kilometer afstand van de aarde moet brengen. De opvolger van ruimtetelescoop Hubble werd om precies 13.20 uur met een Ariane 5-raket gelanceerd vanaf de Europese ruimtebasis Kourou in Frans-Guyana.
De James Webb is gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR betrokken bij het 8 miljard euro kostende project.
De ruimtetelescoop is zo groot als een tennisveld en moest opgevouwen worden om in de laadcapsule van de Ariane 5-raket te passen. Drie minuten na lancering werd de capsule afgestoten en na 27 minuten werd de telescoop losgelaten. De James Webb zal zich gedurende zijn reis langzaam ontvouwen.
Ontdekkingen
De James Webb kan een miljard jaar verder terugkijken in de tijd dan de Hubble dat kan. Hij moet onder meer zoeken naar planeten waar leven mogelijk is, naar verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Hij moet zeker tien jaar in gebruik blijven.
"De belofte van de Webb is niet om te ontdekken wat we verwachten, maar om ontdekkingen te doen over het heelal waar we ons nu nog geen voorstelling van kunnen maken", zei Bill Nelson, het hoofd van NASA, na afloop van de lancering. "Ik kan niet wachten om te zien wat hij aan het licht zal brengen!"
Hubble
Voorganger Hubble werd in 1990 gelanceerd en draait sindsdien in een baan rond de aarde, op een hoogte van ruim 500 kilometer. Na ruim dertig jaar is de Hubble aan het einde van zijn leven. De afgelopen tijd stond de telescoop regelmatig uit wegens technische problemen. Ergens in de komende tien jaar zal de Hubble uit zijn baan zakken. Daarna verbrandt hij in de dampkring.
De James Webb moet over ongeveer een maand zijn werkplek bereiken. De eerste beelden en gegevens worden in de zomer van 2022 verwacht.
Meer uit Buitenland
BRUSSEL (ANP) - Nederland trekt 10 miljoen euro uit voor trainingsfaciliteiten in Oekraïne om ervoor te zorgen dat meer mensen getraind kunnen worden. Dat heeft minister Dilan Yeşilgöz (Defensie) gezegd bij aankomst in Brussel, waar de EU-ministers van Defensie maandag onder meer extra steun aan Oekraïne bespreken.
5 minuten geleden
WHELFORD (ANP) - Bij de belangrijke Britse luchtmachtbasis Fairford is maandagochtend nog steeds veel politie aanwezig. Ook is er volgens Sky News nog een afzetting bij het nabijgelegen dorp Whelford, waar bewoners van tientallen huizen het verzoek hadden gekregen te evacueren.
8 minuten geleden
PORTADOWN (ANP/DPA) - De honderden demonstranten die zondag in het Noord-Ierse Portadown een omstreden pro-Britse mars tegenhielden, hebben de straat die zij blokkeerden verlaten. Een groep bewoners meldt volgens de BBC wel wacht te blijven houden op Garvaghy Road.
5 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft bevestigd dat hij zondagavond dineert met Dario Amodei, de topman van AI-bedrijf Anthropic. Amodei is één van de prominenten uit de AI-wereld die oproepen de ontwikkeling van kunstmatige intelligentie te vertragen.
7 uur geleden
PARIJS (ANP/AFP) - De Franse radicaal-rechtse partij Rassemblement National (RN) heeft voor het eerst sinds haar oprichting genoeg zetels om samen met haar bondgenoot UDR een fractie te kunnen vormen in de Senaat. Dat heeft partijvoorzitter Jordan Bardella meegedeeld na de verkiezingen voor het hogerhuis.
10 uur geleden
LOURDES (ANP/RTR) - Paus Leo heeft zondag tijdens een ontmoeting met Franse slachtoffers van misbruik opnieuw zijn vastberadenheid uitgesproken om een einde te maken aan het misbruik van kinderen door katholieke geestelijken. Dat meldde het Vaticaan enkele uren nadat de paus de Kerk had opgeroepen haar eigen tekortkomingen te erkennen en haar "diepe wonden" te helen.
11 uur geleden
BELGRADO (ANP/RTR) - De Servische president Aleksandar Vučić heeft zondag zijn aftreden aangekondigd. Daarmee maakt hij een einde aan zijn tweede en laatste ambtstermijn van vijf jaar en maakt hij de weg vrij voor vervroegde presidentsverkiezingen. Het aftreden van Vučić was verwacht.
12 uur geleden