Ruimtetelescoop James Webb succesvol gelanceerd
KOUROU (ANP) - Ruimtetelescoop James Webb is zaterdagmiddag aan de reis begonnen die hem naar zijn werkplek op 1,5 miljoen kilometer afstand van de aarde moet brengen. De opvolger van ruimtetelescoop Hubble werd om precies 13.20 uur met een Ariane 5-raket gelanceerd vanaf de Europese ruimtebasis Kourou in Frans-Guyana.
De James Webb is gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR betrokken bij het 8 miljard euro kostende project.
De ruimtetelescoop is zo groot als een tennisveld en moest opgevouwen worden om in de laadcapsule van de Ariane 5-raket te passen. Drie minuten na lancering werd de capsule afgestoten en na 27 minuten werd de telescoop losgelaten. De James Webb zal zich gedurende zijn reis langzaam ontvouwen.
Ontdekkingen
De James Webb kan een miljard jaar verder terugkijken in de tijd dan de Hubble dat kan. Hij moet onder meer zoeken naar planeten waar leven mogelijk is, naar verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Hij moet zeker tien jaar in gebruik blijven.
"De belofte van de Webb is niet om te ontdekken wat we verwachten, maar om ontdekkingen te doen over het heelal waar we ons nu nog geen voorstelling van kunnen maken", zei Bill Nelson, het hoofd van NASA, na afloop van de lancering. "Ik kan niet wachten om te zien wat hij aan het licht zal brengen!"
Hubble
Voorganger Hubble werd in 1990 gelanceerd en draait sindsdien in een baan rond de aarde, op een hoogte van ruim 500 kilometer. Na ruim dertig jaar is de Hubble aan het einde van zijn leven. De afgelopen tijd stond de telescoop regelmatig uit wegens technische problemen. Ergens in de komende tien jaar zal de Hubble uit zijn baan zakken. Daarna verbrandt hij in de dampkring.
De James Webb moet over ongeveer een maand zijn werkplek bereiken. De eerste beelden en gegevens worden in de zomer van 2022 verwacht.
Meer uit Buitenland
MILAAN (ANP) - Vicepresident JD Vance van de Verenigde Staten is bij de openingsceremonie van de Winterspelen in stadion San Siro in Milaan met boegeroep ontvangen. Bij de entree van de grote equipe uit de Verenigde Staten met vlaggendrager Erin Jackson, de olympisch schaatskampioene op de 500 meter, kwam hij in beeld. Daarop waren boegeroep en gefluit te horen.
2 uur geleden
MUSCAT (ANP/RTR/AFP) - Iran en de Verenigde Staten hebben hun eerste overleg sinds lange tijd beëindigd. Volgens de Iraanse minister van Buitenlandse Zaken is afgesproken door te gaan met de onderhandelingen over het Iraanse atoomprogramma.
4 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft een racistische video verwijderd met oud-president Barack Obama en diens vrouw Michelle als apen. Het bericht is niet meer te zien op Trumps spreekbuis Truth Social. Het Witte Huis verklaarde dat de beelden per ongeluk door een medewerker waren geplaatst.
6 uur geleden
LONDEN (ANP/RTR) - De Britse politie heeft vrijdag op twee adressen huiszoekingsbevelen uitgevoerd in verband met een onderzoek naar "wangedrag in een openbaar ambt". In een verklaring zegt de politie dat "een 72-jarige man" betrokken is bij het wangedrag. In het persbericht noemt de politie geen naam, maar tegenover Sky News bevestigt ze dat de doorzoekingen verband houden met het onderzoek naar oud-bewindspersoon Peter Mandelson.
7 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De zwarte Republikeinse senator Tim Scott roept president Donald Trump op de video waarin oud-president Barack Obama en zijn vrouw Michelle worden afgebeeld als apen, offline te halen. "Ik hoop dat het nep is, want het is het meest racistische dat ik ooit uit dit Witte Huis heb gezien", schrijft hij op X.
8 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De Europese Commissie komt met een nieuw sanctiepakket tegen Rusland, het twintigste. De nieuwe sancties richten zich onder meer op Russische energie, financiële diensten en handel, laat voorzitter van de Commissie Ursula von der Leyen weten.
9 uur geleden
OSLO (ANP) - De Noorse kroonprinses Mette-Marit heeft excuses aangeboden voor haar "vriendschap met Epstein". Het Noorse hof deelde vrijdag een verklaring van de kroonprinses. "Het is belangrijk voor mij om mijn excuses aan te bieden aan iedereen die ik teleurgesteld heb", schrijft Mette-Marit. De vrouw van kroonprins Haakon biedt ook haar excuses aan "voor de situatie waarin ik de koninklijke familie heb gebracht, vooral de koning en koningin".
10 uur geleden