Ruimtetelescoop James Webb succesvol gelanceerd
KOUROU (ANP) - Ruimtetelescoop James Webb is zaterdagmiddag aan de reis begonnen die hem naar zijn werkplek op 1,5 miljoen kilometer afstand van de aarde moet brengen. De opvolger van ruimtetelescoop Hubble werd om precies 13.20 uur met een Ariane 5-raket gelanceerd vanaf de Europese ruimtebasis Kourou in Frans-Guyana.
De James Webb is gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR betrokken bij het 8 miljard euro kostende project.
De ruimtetelescoop is zo groot als een tennisveld en moest opgevouwen worden om in de laadcapsule van de Ariane 5-raket te passen. Drie minuten na lancering werd de capsule afgestoten en na 27 minuten werd de telescoop losgelaten. De James Webb zal zich gedurende zijn reis langzaam ontvouwen.
Ontdekkingen
De James Webb kan een miljard jaar verder terugkijken in de tijd dan de Hubble dat kan. Hij moet onder meer zoeken naar planeten waar leven mogelijk is, naar verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Hij moet zeker tien jaar in gebruik blijven.
"De belofte van de Webb is niet om te ontdekken wat we verwachten, maar om ontdekkingen te doen over het heelal waar we ons nu nog geen voorstelling van kunnen maken", zei Bill Nelson, het hoofd van NASA, na afloop van de lancering. "Ik kan niet wachten om te zien wat hij aan het licht zal brengen!"
Hubble
Voorganger Hubble werd in 1990 gelanceerd en draait sindsdien in een baan rond de aarde, op een hoogte van ruim 500 kilometer. Na ruim dertig jaar is de Hubble aan het einde van zijn leven. De afgelopen tijd stond de telescoop regelmatig uit wegens technische problemen. Ergens in de komende tien jaar zal de Hubble uit zijn baan zakken. Daarna verbrandt hij in de dampkring.
De James Webb moet over ongeveer een maand zijn werkplek bereiken. De eerste beelden en gegevens worden in de zomer van 2022 verwacht.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft Starlink-eigenaar en techmiljardair Elon Musk gebeld en gevraagd om de beperkingen op het Starlink-netwerk in Oekraïne op te heffen. Dit melden Amerikaanse functionarissen aan The Wall Street Journal.
1 uur geleden
PARIJS (ANP/AFP) - Op een veiling bij Sotheby's in Parijs is het schilderij Iris van Claude Monet verkocht voor 50 miljoen euro. Het is daarmee het duurste kunstwerk ooit verkocht op een veiling in Frankrijk. De opbrengst werd vooraf geschat tussen de 22 en 30 miljoen euro.
1 uur geleden
WARSCHAU (ANP/AFP) - Duizenden mensen in verschillende steden in Polen zijn de straat op gegaan voor abortusrechten. Het is zes jaar geleden dat de regering van de conservatief-nationalistische partij PiS abortus zo goed als verboden maakte in Polen. Enkel in uitzonderlijke gevallen, zoals na een verkrachting of incest, is het nog toegestaan om een abortus te ondergaan.
3 uur geleden
PARIJS (ANP/AFP) - In Frankrijk zijn na de rellen van afgelopen zaterdag 217 mensen veroordeeld tot celstraffen na spoedprocedures, maakte justitieminister Gérald Darmanin donderdag bekend. Zo'n 2700 mensen zijn opgepakt vanwege de rellen.
5 uur geleden
ANKARA (ANP/BLOOMBERG/RTR) - Canada en Turkije gaan meer met elkaar samenwerken, vooral op het gebied van handel, energie en defensie. De Canadese premier Mark Carney was op bezoek bij de Turkse president Recep Tayyip Erdogan om de nauwere samenwerking te bezegelen.
6 uur geleden
PARIJS (ANP) - Een studentenprotest in de binnenstad van Parijs mag donderdag toch doorgaan. Een rechter heeft het verbod opgeschort, schrijven Franse media. Het protest moest om 14.00 uur van start gaan, maar werd rond dat tijdstip goedgekeurd. Volgens Le Parisien is de mars van de studentenbeweging Interfac inmiddels begonnen.
8 uur geleden
KYIV (ANP) - Bij de nachtelijke Russische aanvallen op Oekraïne zijn drie ballistische raketten met clustermunitie ingezet. Dat schrijft de Oekraïense president Volodymyr Zelensky op X. Dergelijke munitie springt open voordat ze inslaat, om uiteen te vallen in meerdere kleinere springkoppen en zo meer schade aan te richten.
8 uur geleden