Ruimtetelescoop James Webb succesvol gelanceerd
KOUROU (ANP) - Ruimtetelescoop James Webb is zaterdagmiddag aan de reis begonnen die hem naar zijn werkplek op 1,5 miljoen kilometer afstand van de aarde moet brengen. De opvolger van ruimtetelescoop Hubble werd om precies 13.20 uur met een Ariane 5-raket gelanceerd vanaf de Europese ruimtebasis Kourou in Frans-Guyana.
De James Webb is gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR betrokken bij het 8 miljard euro kostende project.
De ruimtetelescoop is zo groot als een tennisveld en moest opgevouwen worden om in de laadcapsule van de Ariane 5-raket te passen. Drie minuten na lancering werd de capsule afgestoten en na 27 minuten werd de telescoop losgelaten. De James Webb zal zich gedurende zijn reis langzaam ontvouwen.
Ontdekkingen
De James Webb kan een miljard jaar verder terugkijken in de tijd dan de Hubble dat kan. Hij moet onder meer zoeken naar planeten waar leven mogelijk is, naar verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Hij moet zeker tien jaar in gebruik blijven.
"De belofte van de Webb is niet om te ontdekken wat we verwachten, maar om ontdekkingen te doen over het heelal waar we ons nu nog geen voorstelling van kunnen maken", zei Bill Nelson, het hoofd van NASA, na afloop van de lancering. "Ik kan niet wachten om te zien wat hij aan het licht zal brengen!"
Hubble
Voorganger Hubble werd in 1990 gelanceerd en draait sindsdien in een baan rond de aarde, op een hoogte van ruim 500 kilometer. Na ruim dertig jaar is de Hubble aan het einde van zijn leven. De afgelopen tijd stond de telescoop regelmatig uit wegens technische problemen. Ergens in de komende tien jaar zal de Hubble uit zijn baan zakken. Daarna verbrandt hij in de dampkring.
De James Webb moet over ongeveer een maand zijn werkplek bereiken. De eerste beelden en gegevens worden in de zomer van 2022 verwacht.
Meer uit Buitenland
TEHERAN (ANP/AFP) - De Straat van Hormuz gaat pas open als de Verenigde Staten aan de eisen van Iran voldoen. Dat heeft de Iraanse parlementsvoorzitter en toponderhandelaar Mohammed Bagher Ghalibaf gezegd in een speech. Hij noemde het beëindigen van de Amerikaanse zeeblokkade, het opheffen van sancties op olie en het vrijgeven van Iraanse tegoeden in het buitenland.
16 minuten geleden
GAZA-STAD (ANP/AFP) - Hamas wil verder met het vredesplan voor Gaza dat onder leiding van de Verenigde Staten tot stand kwam. Een woordvoerder zegt tegen persbureau AFP dat daarvoor wel ook de steun van Israël noodzakelijk is. Die steun is er vooralsnog niet. Jared Kushner, de schoonzoon van de Amerikaanse president Donald Trump, heeft hier de voorbije dagen over gesproken met zowel Hamas als Israël.
27 minuten geleden
ISLAMABAD (ANP/RTR/AFP) - De Pakistaanse oud-premier Imran Khan (73) moet van de gevangenis naar het ziekenhuis worden overgebracht voor medische controles. Dat heeft het hooggerechtshof van Pakistan bepaald. Khan zit sinds 2023 vast en is veroordeeld in verschillende zaken, onder meer voor fraude. Zijn partijgenoten van de Pakistan Tehreek-e-Insaf (PTI) en familie maken zich zorgen over zijn gezondheid.
1 uur geleden
GENÈVE (ANP/AFP) - Slechts vier op de tien zorginstellingen wereldwijd voldoen aan de basishygiënerichtlijn voor sanitaire voorzieningen. Dat melden de VN-organisaties WHO en UNICEF in een rapport. Het gaat bijvoorbeeld om de toegang tot een gehandicaptentoilet, of het voldoen aan de regels rondom schoonmaken.
1 uur geleden
DAMASCUS (ANP/AFP) - Wassim al-Assad, de neef van de voormalige Syrische dictator Bashar al-Assad, heeft de doodstraf opgelegd gekregen in Syrië. Een week eerder werd ook Assad zelf bij verstek veroordeeld tot de doodstraf, maar hij is zelf niet in Syrië.
1 uur geleden
KHARKIV (ANP/RTR/AFP) - Bij nachtelijke aanvallen op het noordoosten van Oekraïne zijn minstens tien doden gevallen, meldt de gouverneur van de regio Kharkiv. De doden vielen in Petsjenihy, een dorp in de buurt van Kharkiv en de Russische grens.
2 uur geleden
LUIK (ANP/BELGA) - De brandweer heeft van maandag op dinsdag een moeilijke nacht gehad bij het bestrijden van de natuurbrand in het Belgische natuurgebied de Hoge Venen. Dat vertelt een woordvoerder van de Waalse overheid bij VTM Nieuws. Toch is de brand de afgelopen nacht niet verder uitgebreid.
3 uur geleden