Ruimtetelescoop James Webb succesvol gelanceerd
KOUROU (ANP) - Ruimtetelescoop James Webb is zaterdagmiddag aan de reis begonnen die hem naar zijn werkplek op 1,5 miljoen kilometer afstand van de aarde moet brengen. De opvolger van ruimtetelescoop Hubble werd om precies 13.20 uur met een Ariane 5-raket gelanceerd vanaf de Europese ruimtebasis Kourou in Frans-Guyana.
De James Webb is gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR betrokken bij het 8 miljard euro kostende project.
De ruimtetelescoop is zo groot als een tennisveld en moest opgevouwen worden om in de laadcapsule van de Ariane 5-raket te passen. Drie minuten na lancering werd de capsule afgestoten en na 27 minuten werd de telescoop losgelaten. De James Webb zal zich gedurende zijn reis langzaam ontvouwen.
Ontdekkingen
De James Webb kan een miljard jaar verder terugkijken in de tijd dan de Hubble dat kan. Hij moet onder meer zoeken naar planeten waar leven mogelijk is, naar verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Hij moet zeker tien jaar in gebruik blijven.
"De belofte van de Webb is niet om te ontdekken wat we verwachten, maar om ontdekkingen te doen over het heelal waar we ons nu nog geen voorstelling van kunnen maken", zei Bill Nelson, het hoofd van NASA, na afloop van de lancering. "Ik kan niet wachten om te zien wat hij aan het licht zal brengen!"
Hubble
Voorganger Hubble werd in 1990 gelanceerd en draait sindsdien in een baan rond de aarde, op een hoogte van ruim 500 kilometer. Na ruim dertig jaar is de Hubble aan het einde van zijn leven. De afgelopen tijd stond de telescoop regelmatig uit wegens technische problemen. Ergens in de komende tien jaar zal de Hubble uit zijn baan zakken. Daarna verbrandt hij in de dampkring.
De James Webb moet over ongeveer een maand zijn werkplek bereiken. De eerste beelden en gegevens worden in de zomer van 2022 verwacht.
Meer uit Buitenland
BRUSSEL (ANP) - De EU-lidstaten hebben er vrijdag mee ingestemd om 6,6 miljard euro vrij te maken voor militaire ondersteuning aan Oekraïne, meldt EU-buitenlandschef Kaja Kallas op X. Het geld komt vrij uit de Europese Vredesfaciliteit (EPF).
3 minuten geleden
MEKELLE (ANP/RTR/AFP) - Internet- en telefoonnetwerken in de Ethiopische regio Tigray zijn sinds donderdagavond verstoord. Deze week zijn er gevechten uitgebroken tussen de federale krijgsmacht en het Volksbevrijdingsfront van Tigray (TPLF). Het gaat om de ernstigste escalatie van geweld sinds een vredesakkoord in 2022.
39 minuten geleden
PARIJS (ANP/AFP) - De Canadees-Haïtiaanse schrijver Thélyson Orélien maakt geen kans meer op de belangrijkste Franse literaire prijs na claims dat zijn genomineerde boek tot stand is gekomen met behulp van AI. De roman C'était ça ou mourir stond op de longlist voor de prijs.
41 minuten geleden
PARIJS (ANP/RTR) - Paus Leo XIV roept de wereld op om zich opnieuw te beraden over de ontwikkeling van AI. De eerste Amerikaanse paus maakt zich grote zorgen over de gevolgen van de technologie, maakte hij duidelijk tijdens zijn vierdaagse bezoek aan Frankrijk. Hij waarschuwde voor het verliezen van de menselijkheid aan een "paradijs van machines".
1 uur geleden
MILAAN (ANP) - De grootste luchthaven van Milaan draagt vanaf vrijdag de naam van de Italiaanse oud-premier en miljardair Silvio Berlusconi. De naamswijziging werd al twee jaar geleden aangekondigd, maar nu is het vliegveld officieel omgedoopt tot 'Aeroporto Milano-Malpensa Silvio Berlusconi', meldt persbureau ANSA.
2 uur geleden
LONDEN (ANP/RTR) - De Britse minister van Buitenlandse Zaken Ed Miliband heeft zijn Iraanse ambtgenoot gewaarschuwd in de marge van de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties in New York. Hij heeft Abbas Araghchi laten weten dat het VK "geen intimidatie, bedreigingen of vijandige activiteiten op Brits grondgebied" zal tolereren van aan Iran gelieerde groepen, staat in een Britse verklaring.
2 uur geleden
BRUSSEL (ANP/BELGA) - Burgemeesters van zuidwestelijke Vlaamse gemeentes die grenzen aan Frankrijk hebben protest aangetekend tegen het tolvignet dat België in 2027 wil invoeren. De achttien burgemeesters van de Westhoek willen dat rekening wordt gehouden met de impact van het vignet voor de grensregio.
2 uur geleden