Ruimtetelescoop James Webb succesvol gelanceerd
KOUROU (ANP) - Ruimtetelescoop James Webb is zaterdagmiddag aan de reis begonnen die hem naar zijn werkplek op 1,5 miljoen kilometer afstand van de aarde moet brengen. De opvolger van ruimtetelescoop Hubble werd om precies 13.20 uur met een Ariane 5-raket gelanceerd vanaf de Europese ruimtebasis Kourou in Frans-Guyana.
De James Webb is gebouwd door de ruimtevaartorganisaties van Europa (ESA), de Verenigde Staten (NASA) en Canada (CSA). Vanuit Nederland zijn de Universiteit Leiden, onderzoeksinstituut TNO en wetenschappelijk bureau NOVA-OIR betrokken bij het 8 miljard euro kostende project.
De ruimtetelescoop is zo groot als een tennisveld en moest opgevouwen worden om in de laadcapsule van de Ariane 5-raket te passen. Drie minuten na lancering werd de capsule afgestoten en na 27 minuten werd de telescoop losgelaten. De James Webb zal zich gedurende zijn reis langzaam ontvouwen.
Ontdekkingen
De James Webb kan een miljard jaar verder terugkijken in de tijd dan de Hubble dat kan. Hij moet onder meer zoeken naar planeten waar leven mogelijk is, naar verre sterrenstelsels en sporen van de oerknal. Hij moet zeker tien jaar in gebruik blijven.
"De belofte van de Webb is niet om te ontdekken wat we verwachten, maar om ontdekkingen te doen over het heelal waar we ons nu nog geen voorstelling van kunnen maken", zei Bill Nelson, het hoofd van NASA, na afloop van de lancering. "Ik kan niet wachten om te zien wat hij aan het licht zal brengen!"
Hubble
Voorganger Hubble werd in 1990 gelanceerd en draait sindsdien in een baan rond de aarde, op een hoogte van ruim 500 kilometer. Na ruim dertig jaar is de Hubble aan het einde van zijn leven. De afgelopen tijd stond de telescoop regelmatig uit wegens technische problemen. Ergens in de komende tien jaar zal de Hubble uit zijn baan zakken. Daarna verbrandt hij in de dampkring.
De James Webb moet over ongeveer een maand zijn werkplek bereiken. De eerste beelden en gegevens worden in de zomer van 2022 verwacht.
Meer uit Buitenland
MADRID (ANP/AFP) - De Spaanse politie heeft een protestkamp in Madrid ontmanteld. Het kamp op het centrale plein in de stad was opgericht uit protest tegen het woningtekort en de huurprijzen. Volgens het stadsbestuur is de ontruiming vreedzaam verlopen, maar de activisten spreken van een "gewelddadige politieoperatie".
39 minuten geleden
WASHINGTON (ANP) - De Verenigde Staten hebben een reeks "discrete, beperkte aanvallen" uitgevoerd op het Iraanse eiland Qeshm en omliggende gebieden nabij de Straat van Hormuz. Dat meldt The Wall Street Journal (WSJ).
7 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Verenigde Staten brengen op 10 en 11 november delegaties uit Oekraïne en Rusland samen in Abu Dhabi, zo laat de Amerikaanse gezant Steve Witkoff weten. Op sociale media schrijft hij dat de nieuwe gesprekken in Abu Dhabi gaan over "veiligheidsafspraken voor na de oorlog, de-escalatie, humanitaire maatregelen en het beëindigen van de oorlog".
7 uur geleden
KYIV (ANP/RTR) - Bij Russische aanvallen maandag op de Oekraïense plaats Komysjoevacha, niet ver van de stad Zaporizja, zijn zeker 26 mensen om het leven gekomen. Eerder op maandag sprak president Volodymyr Zelensky op X nog over achttien doden.
8 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De regering-Trump moet niet langer van Californië eisen om enkele duizenden stembiljetten in die staat niet mee te tellen bij de Congresverkiezingen. Dat heeft een federale rechter in Washington, James Boasberg, besloten. Volgens de rechter is het niet aan de regering om "eenzijdig haar voorkeursprocedures" op te leggen aan staten. In de Verenigde Staten zijn staten grotendeels zelf verantwoordelijk voor het organiseren van de stembusgang.
11 uur geleden
KYIV (ANP) - De Oekraïense president vreest dat de aandacht die uitgaat naar de Amerikaanse parlementsverkiezingen deze week, de midterms, de aandacht zal afleiden van de oorlog tegen zijn land. In zijn dagelijkse videotoespraak aan Oekraïners zegt het staatshoofd dat Rusland dat momentum kan aangrijpen om aanvallen uit te voeren op zijn land. Zelensky zegt daarbij over informatie te beschikken dat Rusland een grootschalige aanval voorbereidt.
11 uur geleden
BERLIJN (ANP/AFP) - De Duitse bondskanselier Friedrich Merz heeft de wens uitgesproken dat president Frank-Walter Steinmeier wordt opgevolgd door een vrouw, aldus bronnen binnen zijn partij. De voornamelijk ceremoniële functie is nog nooit door een vrouw bekleed.
13 uur geleden