Ruimtesonde begint aan jarenlange reis naar rotsen bij Jupiter
CAPE CANAVERAL (ANP) - Miljoenen rotsen vliegen in de buurt van de planeet Jupiter. Ze draaien in een baan rond de zon en zijn overblijfselen uit de tijd dat ons zonnestelsel miljarden jaren geleden ontstond. Voor het eerst gaat er nu een sonde naartoe, de Amerikaanse Lucy. Die wordt zaterdag gelanceerd. De lancering staat gepland voor 11.34 uur Nederlandse tijd.
Trojaanse asteroïden heten de rotsen. Ze vliegen in dezelfde baan rond de zon als Jupiter, op 530 miljoen kilometer afstand van de zon. Dat is ongeveer vijf keer zo ver weg als de aarde. De rotsen zijn verdeeld over twee groepen, die zwermen worden genoemd. De ene helft vliegt voor Jupiter uit, de andere helft vliegt achter Jupiter aan. Lucy moet onder meer uitzoeken waar ze van gemaakt zijn. Dat kan iets vertellen over de stofwolk waaruit de zon, de aarde, de andere planeten en alle manen ooit uit zijn ontstaan.
Om bij haar bestemming te komen, moet Lucy een ingewikkelde reis maken. De aarde moet de sonde een paar keer wegslingeren met de zwaartekracht. Dat gebeurt eerst in oktober volgend jaar en daarna nog een keer in december 2024. In april 2025 vliegt de Lucy langs een asteroïde tussen de planeten Mars en Jupiter. Daarna vliegt de sonde door naar de zwerm rotsen die voor Jupiter uit vliegen. In 2027 en 2028 bezoekt ze de asteroïde Eurybates en zijn maantje Queta, en de asteroïden Polymele, Leucus en Orus. Als dat klaar is, keert Lucy even terug naar de aarde. Onze planeet moet haar in december 2030 wegzwiepen richting de andere zwerm, die achter Jupiter aan vliegt. In maart 2033 moet ze dan aankomen bij de rotsen Patroclus en Menoetius. Als Lucy daar is, heeft ze in totaal meer dan 6 miljard kilometer op de teller staan.
De Lucy heeft enorme zonnepanelen om elektriciteit op te wekken. Het is de eerste keer dat een sonde zo ver weg zonne-energie gebruikt. De voorgangers draaiden op kernenergie.
Lucy is vernoemd naar een prehistorisch skelet dat in 1974 in Ethiopië werd gevonden. Het bleek een voorloper van de mens te zijn. Zoals dat fossiel wetenschappers meer leerde over evolutie, moet de sonde wetenschappers meer leren over de evolutie van het zonnestelsel, legt de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA de naamkeuze uit.
Meer uit Buitenland
SONDRIO (ANP/DPA) - Zeker vier mensen zijn omgekomen bij meerdere lawines in de Noord-Italiaanse Alpen. Er raakten ook skiërs gewond. In het Valtellina-gebied sleurde een lawine drie skitoeristen mee, waarvan er twee stierven. In de regio Trentino-Zuid-Tirol meldde de Italiaanse bergreddingsdienst twee lawines met elk één dode.
44 minuten geleden
MILAAN (ANP/AFP) - Bij een protest in de Noord-Italiaanse stad Milaan tegen de Olympische Winterspelen zijn rellen uitgebroken. Een groep van enkele tientallen gemaskerde personen splitste zich af en zocht de confrontatie met de politie. Ze gooiden vuurwerk en stenen naar de politie, die hen met waterkanonnen en traangas uiteendreef.
5 uur geleden
WASHINGTON (ANP/BLOOMBERG) - President Donald Trump wil de eerste formele zitting van zijn Raad van Vrede op 19 februari in Washington houden, volgens een Amerikaanse functionaris. De Hongaarse premier Viktor Orbán heeft zaterdag gezegd dat hij ook is uitgenodigd en binnen twee weken naar Washington gaat.
7 uur geleden
LONDEN (ANP) - De voormalige Britse premier Gordon Brown vindt dat de ooit prominente Labour-politicus en ex-minister Peter Mandelson "het land heeft verraden". Naar verluidt zou Mandelson vertrouwelijke informatie van de regering hebben gelekt aan de Amerikaanse investeerder en zedendelinquent Jeffrey Epstein. Mandelson was onder Brown minister van Handel en had goede relaties met de inmiddels overleden Epstein, zowel op persoonlijk als zakelijk vlak. Dat blijkt uit onlangs door de VS geopenbaarde mailwisselingen.
10 uur geleden
KYIV (ANP/AFP/BLOOMBERG) - De Verenigde Staten willen dat er tegen juni een vredesakkoord ligt tussen Rusland en Oekraïne en hebben voorgesteld om komende week nieuwe besprekingen te houden in Miami. Dat zegt de Oekraïense president Volodymyr Zelensky. Het is volgens het staatshoofd voor het eerst dat de strijdende partijen elkaar daar zullen treffen. Eerder werd daar al overlegd via de bemiddelende partij, de VS. Kyiv heeft ingestemd met het voorstel.
13 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - De Amerikaanse oud-president Bill Clinton en zijn vrouw en oud-minister van Buitenlandse Zaken Hillary Clinton willen dat hun verklaring over hun banden met zedendelinquent Jeffrey Epstein niet achter gesloten deuren plaatsvindt. Op X schrijft het voormalige staatshoofd (1993-2001) dat een niet-publieke verklaring, zoals nu het plan is, zou neerkomen op een schijnproces en "pure politiek". "Laten we stoppen met deze spelletjes en dit op de juiste manier doen: middels een publieke verklaring."
13 uur geleden
UTRECHT (ANP) - De Verenigde Staten trekken Amerikaanse medewerkers terug uit NAVO-kenniscentra in Nederland. De twee zogeheten Centres of Excellence (COE's) in Utrecht en Den Haag maken zich op voor een "herijking" van de Amerikaanse aanwezigheid, meldt een van de centra. Hoeveel Amerikanen er precies vertrekken en welke weerslag dat heeft op de centra kunnen ze nog niet inschatten.
14 uur geleden