Regen en waterschimmel dreigen aardappel lang dwars te zitten
AMSTERDAM (ANP) - De vele regen van de afgelopen maanden zit aardappeltelers dwars. Dat komt niet alleen doordat aardappelpercelen noodgedwongen te laat worden geplant, maar ook doordat een waterschimmel om zich heen grijpt. Dit probleem blijft mogelijk nog jaren voelbaar, ook in de portemonnee van de consument.
Door de regen zijn er veel stukken land waar boeren pas later of helemaal niet hebben kunnen poten. Ook slaat op sommige plekken rot toe doordat aardappels lang onder water staan, zegt akkerbouwspecialist Arjen Brak van landbouworganisatie LTO. "Het worden geen topopbrengsten. Het zijn de twaalf natste aaneengesloten maanden ooit."
Ook vorig jaar was de regen rampzalig voor telers. In deze natte jaren is een beruchte waterschimmel, de phytophthora, een groot probleem geworden. Onderzoeker Geert Kessel van de Wageningen University & Research (WUR) noemt de natte omstandigheden "een walhalla" voor de veroorzaker van de aardappelziekte.
Booster
"Het begon vreselijk vroeg. In april en mei had je al planten met phytophthora, terwijl je dat normaal rond deze tijd in juni pas ziet", zegt hij. "Als phytophthora greep krijgt op je planten, kan een perceel binnen een à twee weken dood zijn."
De waterschimmel kon zich extra goed verspreiden doordat in 2021 een variant uit Denemarken overkwam die later resistent bleek voor veelgebruikte beschermingsmiddelen. Ook liggen nog aardappelen in de grond die door de nattigheid vorig jaar niet werden geoogst. De planten die daaruit ontstaan kunnen een soort "booster" zijn voor phytophthora, zegt Kessel.
Grote impact
Andries Middag, directeur van de Vereniging voor de Aardappelverwerkende Industrie, waarschuwt dat de aardappelziekte lange tijd een hoofdpijndossier blijft. De waterschimmel besmet namelijk geregeld het pootgoed, oftewel de aardappelen die de grond ingaan om er nieuwe uit te laten groeien. "Als we het niet onder controle krijgen, heeft dat grote impact."
Op de prijzen gaat dat sowieso effect hebben, denkt Middag. Want de vraag naar aardappels blijft even groot terwijl het aanbod krimpt. In de supermarkt werden ze de afgelopen twee jaar ruim 25 procent duurder, blijkt uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek.
Kessel beaamt dat de waterschimmel lang voor moeilijkheden kan zorgen, omdat die in aardappelknollen overleeft. "Telers doen er alles aan om aantasting van pootgoed te voorkomen, maar in een seizen als vorig jaar lukt dat minder goed." Wereldwijd heeft dat ook gevolgen, want Nederland is 's werelds grootste exporteur van pootaardappels.
Meer uit Financieel
NEW YORK (ANP) - De aandelenbeurzen in New York zijn de eerste handelsdag van de week overwegend hoger geëindigd. Vooral AI-aandelen lieten herstel zien na de scherpe koersdalingen van de afgelopen tijd, geholpen door koopjesjagers die hun kans grepen. De beurshandel kreeg ook wat steun van iets goedkopere olie, hoewel de olieprijzen nog altijd op het hoogste niveau in vijf maanden staan.
3 uur geleden
PARIJS (ANP/AFP) - De Franse minister voor Digitale Zaken heeft online verkoopplatforms maandag opgeroepen advertenties voor "gestolen producten" te verwijderen. Frankrijk kreeg dit weekend te maken met een van de ergste uitbarstingen van straatgeweld in jaren. Daarbij werden veel winkels geplunderd en liepen volgens de autoriteiten ruim 3000 winkels schade op.
6 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De stemming op de Europese beurzen was maandag negatief na een weekend met gewelddadige demonstraties in met name Frankrijk. De schade in de Amsterdamse AEX-index viel mee met een min van 0,1 procent, geholpen door stevige plussen van de opgeveerde chipbedrijven Besi, ASML en ASMI. Die volgden op het herstel van Amerikaanse AI-aandelen na de scherpe koersdalingen van vorige week.
7 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De voormalige medewerker van OpenAI die ervan wordt verdacht opnameapparatuur te hebben verstopt, kreeg volgens Amerikaanse aanklagers steun van de Saudische overheid. Dat meldt persbureau Reuters op basis van een rechtbankdocument. De medewerker werd ontslagen en gearresteerd nadat een "geavanceerd opnameapparaat" was ontdekt in een vergaderruimte van het management van de ChatGPT-maker.
8 uur geleden
ZAANDAM (ANP) - Het moederbedrijf van Albert Heijn, Ahold Delhaize, heeft maandag aangifte gedaan bij de politie vanwege het cyberbeveiligingsincident waar het supermarktconcern al ruim een week mee kampt. Dat meldt Ahold Delhaize op zijn website. Het concern meldt dat het verdachte activiteit in zijn IT-infrastructuur heeft opgemerkt en dat het cyberbeveiligingsexperts heeft ingeschakeld om onderzoek te doen. Uit het onderzoek is gebleken dat de verdachte activiteit het gevolg was van "kwaadwillende acties van derden".
8 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De EU-landen hebben een pakket aangepaste regels aangenomen om werknemers beter te beschermen tegen gevaarlijke stoffen die ziekten als kanker of astma kunnen veroorzaken. Zo heeft Brussel grenswaarden vastgesteld voor de beroepsmatige blootstelling aan onder meer kobalt en PAK's (polycyclische aromatische koolwaterstoffen). Dat is een groep organische stoffen die vrijkomen bij bijvoorbeeld het verbranden van hout.
9 uur geleden
NEW YORK (ANP) - De beurzen in New York zijn maandag overwegend met winsten begonnen. De aandelen in de AI-sector toonden herstel na de scherpe koersdalingen van vorige week. Beleggers maakten zich op voor een drukke week waarin grote techbedrijven hun kwartaalcijfers zullen presenteren. Daarbij wordt vooral gelet of de grote investeringen van de techbedrijven in kunstmatige intelligentie geld beginnen op te leveren.
10 uur geleden