Regen en waterschimmel dreigen aardappel lang dwars te zitten
AMSTERDAM (ANP) - De vele regen van de afgelopen maanden zit aardappeltelers dwars. Dat komt niet alleen doordat aardappelpercelen noodgedwongen te laat worden geplant, maar ook doordat een waterschimmel om zich heen grijpt. Dit probleem blijft mogelijk nog jaren voelbaar, ook in de portemonnee van de consument.
Door de regen zijn er veel stukken land waar boeren pas later of helemaal niet hebben kunnen poten. Ook slaat op sommige plekken rot toe doordat aardappels lang onder water staan, zegt akkerbouwspecialist Arjen Brak van landbouworganisatie LTO. "Het worden geen topopbrengsten. Het zijn de twaalf natste aaneengesloten maanden ooit."
Ook vorig jaar was de regen rampzalig voor telers. In deze natte jaren is een beruchte waterschimmel, de phytophthora, een groot probleem geworden. Onderzoeker Geert Kessel van de Wageningen University & Research (WUR) noemt de natte omstandigheden "een walhalla" voor de veroorzaker van de aardappelziekte.
Booster
"Het begon vreselijk vroeg. In april en mei had je al planten met phytophthora, terwijl je dat normaal rond deze tijd in juni pas ziet", zegt hij. "Als phytophthora greep krijgt op je planten, kan een perceel binnen een à twee weken dood zijn."
De waterschimmel kon zich extra goed verspreiden doordat in 2021 een variant uit Denemarken overkwam die later resistent bleek voor veelgebruikte beschermingsmiddelen. Ook liggen nog aardappelen in de grond die door de nattigheid vorig jaar niet werden geoogst. De planten die daaruit ontstaan kunnen een soort "booster" zijn voor phytophthora, zegt Kessel.
Grote impact
Andries Middag, directeur van de Vereniging voor de Aardappelverwerkende Industrie, waarschuwt dat de aardappelziekte lange tijd een hoofdpijndossier blijft. De waterschimmel besmet namelijk geregeld het pootgoed, oftewel de aardappelen die de grond ingaan om er nieuwe uit te laten groeien. "Als we het niet onder controle krijgen, heeft dat grote impact."
Op de prijzen gaat dat sowieso effect hebben, denkt Middag. Want de vraag naar aardappels blijft even groot terwijl het aanbod krimpt. In de supermarkt werden ze de afgelopen twee jaar ruim 25 procent duurder, blijkt uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek.
Kessel beaamt dat de waterschimmel lang voor moeilijkheden kan zorgen, omdat die in aardappelknollen overleeft. "Telers doen er alles aan om aantasting van pootgoed te voorkomen, maar in een seizen als vorig jaar lukt dat minder goed." Wereldwijd heeft dat ook gevolgen, want Nederland is 's werelds grootste exporteur van pootaardappels.
Meer uit Financieel
NEW YORK (ANP) - De aandelenbeurzen in New York zijn vrijdag met overwegend winsten het weekend ingegaan. Chipbedrijf Intel was een uitblinker op Wall Street dankzij kwartaalcijfers en verwachtingen die zeer goed werden ontvangen door beleggers. Daarnaast bleef de aandacht uitgaan naar de ontwikkelingen rond de oorlog in het Midden-Oosten.
3 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - De Verenigde Staten hebben tegoeden aan cryptomunten ter waarde van 344 miljoen dollar bevroren omdat die gelinkt zijn aan Iran. Dat heeft de Amerikaanse minister van Financiën Scott Bessent vrijdag gemeld.
4 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Europese Unie en de Verenigde Staten hebben een intentieverklaring ondertekend waarin ze afspreken samen te werken aan de ontginning van kritieke mineralen. Dit moet voorkomen dat ze bij de inkoop van deze belangrijke grondstoffen voor high-techproducten te afhankelijk worden "van slechts één plek", zei de Amerikaanse buitenlandminister Marco Rubio bij de ondertekening.
6 uur geleden
HOUSTON (ANP/BLOOMBERG) - De grote Amerikaanse dienstverlener aan de olie- en gasindustrie Baker Hughes verwacht meer investeringen door oliemaatschappijen in eigen productie door de oorlog in het Midden-Oosten. Volgens topman Lorenzo Simonelli zorgen de sterk gestegen olieprijzen door het conflict voor een stimulering van de investeringen in Noord- en Zuid-Amerika, Afrika en Azië.
6 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De AEX-index op de aandelenbeurs in Amsterdam is vrijdag met winst gesloten, na het verlies een dag eerder. Betalingsverwerker Adyen en chiptoeleverancier Besi waren in trek bij beleggers op het Damrak.
8 uur geleden
ANN ARBOR (ANP/BLOOMBERG) - Het vertrouwen van Amerikaanse consumenten in de economie is deze maand gezakt naar het laagste niveau ooit door zorgen over een sterk stijgende inflatie als gevolg van de oorlog in het Midden-Oosten. Dat meldt de Universiteit van Michigan op basis van definitieve cijfers. Door de oorlog zijn de brandstofprijzen flink gestegen en dat raakt de koopkracht van huishoudens in de Verenigde Staten.
9 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Justitie in de Verenigde Staten sluit het onderzoek naar de Federal Reserve, maakte aanklaagster Jeanine Pirro bekend via X. Formeel ging dat onderzoek over kostenoverschrijdingen bij een verbouwing van het kantoor van de centrale bank. Maar Fed-voorzitter Jerome Powell zei begin dit jaar dat de regering van president Donald Trump via een strafrechtelijk onderzoek druk wilde uitoefenen op het rentebeleid van de Amerikaanse centrale bank.
9 uur geleden