Regen en waterschimmel dreigen aardappel lang dwars te zitten
AMSTERDAM (ANP) - De vele regen van de afgelopen maanden zit aardappeltelers dwars. Dat komt niet alleen doordat aardappelpercelen noodgedwongen te laat worden geplant, maar ook doordat een waterschimmel om zich heen grijpt. Dit probleem blijft mogelijk nog jaren voelbaar, ook in de portemonnee van de consument.
Door de regen zijn er veel stukken land waar boeren pas later of helemaal niet hebben kunnen poten. Ook slaat op sommige plekken rot toe doordat aardappels lang onder water staan, zegt akkerbouwspecialist Arjen Brak van landbouworganisatie LTO. "Het worden geen topopbrengsten. Het zijn de twaalf natste aaneengesloten maanden ooit."
Ook vorig jaar was de regen rampzalig voor telers. In deze natte jaren is een beruchte waterschimmel, de phytophthora, een groot probleem geworden. Onderzoeker Geert Kessel van de Wageningen University & Research (WUR) noemt de natte omstandigheden "een walhalla" voor de veroorzaker van de aardappelziekte.
Booster
"Het begon vreselijk vroeg. In april en mei had je al planten met phytophthora, terwijl je dat normaal rond deze tijd in juni pas ziet", zegt hij. "Als phytophthora greep krijgt op je planten, kan een perceel binnen een à twee weken dood zijn."
De waterschimmel kon zich extra goed verspreiden doordat in 2021 een variant uit Denemarken overkwam die later resistent bleek voor veelgebruikte beschermingsmiddelen. Ook liggen nog aardappelen in de grond die door de nattigheid vorig jaar niet werden geoogst. De planten die daaruit ontstaan kunnen een soort "booster" zijn voor phytophthora, zegt Kessel.
Grote impact
Andries Middag, directeur van de Vereniging voor de Aardappelverwerkende Industrie, waarschuwt dat de aardappelziekte lange tijd een hoofdpijndossier blijft. De waterschimmel besmet namelijk geregeld het pootgoed, oftewel de aardappelen die de grond ingaan om er nieuwe uit te laten groeien. "Als we het niet onder controle krijgen, heeft dat grote impact."
Op de prijzen gaat dat sowieso effect hebben, denkt Middag. Want de vraag naar aardappels blijft even groot terwijl het aanbod krimpt. In de supermarkt werden ze de afgelopen twee jaar ruim 25 procent duurder, blijkt uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek.
Kessel beaamt dat de waterschimmel lang voor moeilijkheden kan zorgen, omdat die in aardappelknollen overleeft. "Telers doen er alles aan om aantasting van pootgoed te voorkomen, maar in een seizen als vorig jaar lukt dat minder goed." Wereldwijd heeft dat ook gevolgen, want Nederland is 's werelds grootste exporteur van pootaardappels.
Meer uit Financieel
NEW YORK (ANP) - Techaandelen zijn vrijdag op de beurzen in New York overwegend met winsten geëindigd. Daarmee toonden ze enig herstel na de forse koersverliezen een dag eerder. Donderdag sloeg de nervositeit op de beurzen toe, doordat beleggers verwachtten dat Democraten na hun verkiezingsoverwinning bij de midterms een rem zetten op de groei van AI.
2 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - Uitkeringsinstanties en de politiek moeten een oplossing vinden voor gevallen waarin mensen met een uitkering ineens een naheffing krijgen van de Belastingdienst. Die oproep doet de rechtbank in Groningen na een rechtszaak waarbij een vrouw na een nabetaling van het UWV ook een rekening van honderden euro's kreeg van de fiscus.
3 uur geleden
UTRECHT (ANP) - FNV en CNV moeten maandag zorgen voor een minimale bezetting tijdens de aangekondigde staking bij de ANWB. Dat heeft de kortgedingrechter in Utrecht bepaald. De rechter gaat deels mee in de eis van de ANWB dat er een deel van de werknemers aan het werk moet zijn om de veiligheid op de Nederlandse wegen te waarborgen.
5 uur geleden
IJEN (ANP) - Audax, het moederbedrijf van boekwinkelketen Bruna, heeft financiële problemen en krijgt van de rechter een afkoelingsperiode. Op dit moment zijn er onvoldoende middelen om aan alle betalingsverplichtingen te voldoen, bevestigt het bedrijf na berichtgeving van Het Financieele Dagblad.
5 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Verf- en coatingfabrikant AkzoNobel heeft van de Europese Commissie toestemming gekregen om te fuseren met zijn Amerikaanse concurrent Axalta. Het Nederlandse concern moet daarvoor wel een onderdeel afstoten, stelt het dagelijks bestuur van d EU als voorwaarde.
5 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De aandelenbeurs in Amsterdam is vrijdag met verlies de handel uitgegaan. De koersdaling volgt op zware verliezen voor techaandelen donderdag in New York en een verkoopgolf op belangrijke Aziatische financiële markten. Waar chipaandelen op het Damrak enig herstel toonden, eindigden veel andere aandelen de week juist in de min.
6 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Klaas Knot heeft maar één tegenstander bij de strijd om het presidentschap bij de Europese Centrale Bank (ECB). Naast de Nederlander is de voormalige gouverneur van de Spaanse centrale bank, Pablo Hernández de Cos, voorgedragen als kandidaat.
6 uur geleden