Regen en waterschimmel dreigen aardappel lang dwars te zitten
AMSTERDAM (ANP) - De vele regen van de afgelopen maanden zit aardappeltelers dwars. Dat komt niet alleen doordat aardappelpercelen noodgedwongen te laat worden geplant, maar ook doordat een waterschimmel om zich heen grijpt. Dit probleem blijft mogelijk nog jaren voelbaar, ook in de portemonnee van de consument.
Door de regen zijn er veel stukken land waar boeren pas later of helemaal niet hebben kunnen poten. Ook slaat op sommige plekken rot toe doordat aardappels lang onder water staan, zegt akkerbouwspecialist Arjen Brak van landbouworganisatie LTO. "Het worden geen topopbrengsten. Het zijn de twaalf natste aaneengesloten maanden ooit."
Ook vorig jaar was de regen rampzalig voor telers. In deze natte jaren is een beruchte waterschimmel, de phytophthora, een groot probleem geworden. Onderzoeker Geert Kessel van de Wageningen University & Research (WUR) noemt de natte omstandigheden "een walhalla" voor de veroorzaker van de aardappelziekte.
Booster
"Het begon vreselijk vroeg. In april en mei had je al planten met phytophthora, terwijl je dat normaal rond deze tijd in juni pas ziet", zegt hij. "Als phytophthora greep krijgt op je planten, kan een perceel binnen een à twee weken dood zijn."
De waterschimmel kon zich extra goed verspreiden doordat in 2021 een variant uit Denemarken overkwam die later resistent bleek voor veelgebruikte beschermingsmiddelen. Ook liggen nog aardappelen in de grond die door de nattigheid vorig jaar niet werden geoogst. De planten die daaruit ontstaan kunnen een soort "booster" zijn voor phytophthora, zegt Kessel.
Grote impact
Andries Middag, directeur van de Vereniging voor de Aardappelverwerkende Industrie, waarschuwt dat de aardappelziekte lange tijd een hoofdpijndossier blijft. De waterschimmel besmet namelijk geregeld het pootgoed, oftewel de aardappelen die de grond ingaan om er nieuwe uit te laten groeien. "Als we het niet onder controle krijgen, heeft dat grote impact."
Op de prijzen gaat dat sowieso effect hebben, denkt Middag. Want de vraag naar aardappels blijft even groot terwijl het aanbod krimpt. In de supermarkt werden ze de afgelopen twee jaar ruim 25 procent duurder, blijkt uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek.
Kessel beaamt dat de waterschimmel lang voor moeilijkheden kan zorgen, omdat die in aardappelknollen overleeft. "Telers doen er alles aan om aantasting van pootgoed te voorkomen, maar in een seizen als vorig jaar lukt dat minder goed." Wereldwijd heeft dat ook gevolgen, want Nederland is 's werelds grootste exporteur van pootaardappels.
Meer uit Financieel
WASHINGTON (ANP/RTR) - Elon Musks xAI is er niet in geslaagd een verbod op door kunstmatige intelligentie gegenereerde neppe naaktbeelden te laten schrappen. Een verbod hierop in de staat Minnesota, het eerste in zijn soort in de Verenigde Staten, blijft van kracht terwijl een grondwettelijke zaak van het AI-bedrijf van 's werelds rijkste zakenman doorloopt.
2 uur geleden
LAS VEGAS (ANP/BLOOMBERG) - De maker van het bekende computerspel Tetris heeft kritiek geuit op een nieuwe game van het Witte Huis die het klassieke blokstapelspel na-aapt. In het door de regering-Trump naar buiten gebrachte Build the Wall moeten spelers een muur bouwen om te voorkomen dat migranten de Amerikaanse grens oversteken.
2 uur geleden
BUNNIK (ANP) - Werkgevers sturen door de hogere brandstofkosten scherper op kosten en kilometers, volgens de Vereniging van Nederlandse Autoleasemaatschappijen (VNA). Duurdere benzine en diesel door de oorlog in het Midden-Oosten zijn met name voor middelgrote werkgevers reden om de overstap naar elektrisch rijden te versnellen en werknemers meer te laten thuiswerken.
3 uur geleden
NEW YORK (ANP) - De aandelenbeurzen in New York zijn vrijdag met verliezen gesloten. De handel op Wall Street werd bepaald door het belangrijke Amerikaanse banenrapport. De groei van de werkgelegenheid in de Verenigde Staten was in augustus veel sterker dan verwacht. Daardoor werd de verwachting voor een renteverhoging door de Federal Reserve later deze maand verder versterkt.
13 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR/BLOOMBERG) - De Amerikaanse president Donald Trump gaat een programma opzetten waardoor rundveehouders hun eigen vlees mogen verwerken en direct mogen verkopen aan consumenten. Volgens Trump hoeven rundveehouders daardoor niet meer met grote vleesverwerkende bedrijven en tussenhandelaren te werken en zullen de prijzen van rundvlees dalen.
14 uur geleden
LISSABON (ANP/AFP/BLOOMBERG) - De Portugese overheid gaat de onderhandelingen verlengen over de verkoop van een minderheidsbelang in de nationale luchtvaartmaatschappij TAP aan Air France-KLM of Lufthansa. Eerder werd verwacht dat Portugal begin deze maand een besluit zou nemen over wie de koper van dat belang zou worden. Maar volgens Lissabon liggen de rivaliserende biedingen erg dicht bij elkaar en zijn verdere gesprekken nodig.
16 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De AEX-index op de aandelenbeurs in Amsterdam is vrijdag met winst het weekend ingegaan. De chipbedrijven Besi, ASML en ASMI waren koplopers in de hoofdindex, na de minnen een dag eerder. Ook de staalbedrijven op het Damrak deden het goed dankzij een positief rapport van analisten van Deutsche Bank over de Europese staalsector.
17 uur geleden