Regen en waterschimmel dreigen aardappel lang dwars te zitten
AMSTERDAM (ANP) - De vele regen van de afgelopen maanden zit aardappeltelers dwars. Dat komt niet alleen doordat aardappelpercelen noodgedwongen te laat worden geplant, maar ook doordat een waterschimmel om zich heen grijpt. Dit probleem blijft mogelijk nog jaren voelbaar, ook in de portemonnee van de consument.
Door de regen zijn er veel stukken land waar boeren pas later of helemaal niet hebben kunnen poten. Ook slaat op sommige plekken rot toe doordat aardappels lang onder water staan, zegt akkerbouwspecialist Arjen Brak van landbouworganisatie LTO. "Het worden geen topopbrengsten. Het zijn de twaalf natste aaneengesloten maanden ooit."
Ook vorig jaar was de regen rampzalig voor telers. In deze natte jaren is een beruchte waterschimmel, de phytophthora, een groot probleem geworden. Onderzoeker Geert Kessel van de Wageningen University & Research (WUR) noemt de natte omstandigheden "een walhalla" voor de veroorzaker van de aardappelziekte.
Booster
"Het begon vreselijk vroeg. In april en mei had je al planten met phytophthora, terwijl je dat normaal rond deze tijd in juni pas ziet", zegt hij. "Als phytophthora greep krijgt op je planten, kan een perceel binnen een à twee weken dood zijn."
De waterschimmel kon zich extra goed verspreiden doordat in 2021 een variant uit Denemarken overkwam die later resistent bleek voor veelgebruikte beschermingsmiddelen. Ook liggen nog aardappelen in de grond die door de nattigheid vorig jaar niet werden geoogst. De planten die daaruit ontstaan kunnen een soort "booster" zijn voor phytophthora, zegt Kessel.
Grote impact
Andries Middag, directeur van de Vereniging voor de Aardappelverwerkende Industrie, waarschuwt dat de aardappelziekte lange tijd een hoofdpijndossier blijft. De waterschimmel besmet namelijk geregeld het pootgoed, oftewel de aardappelen die de grond ingaan om er nieuwe uit te laten groeien. "Als we het niet onder controle krijgen, heeft dat grote impact."
Op de prijzen gaat dat sowieso effect hebben, denkt Middag. Want de vraag naar aardappels blijft even groot terwijl het aanbod krimpt. In de supermarkt werden ze de afgelopen twee jaar ruim 25 procent duurder, blijkt uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek.
Kessel beaamt dat de waterschimmel lang voor moeilijkheden kan zorgen, omdat die in aardappelknollen overleeft. "Telers doen er alles aan om aantasting van pootgoed te voorkomen, maar in een seizen als vorig jaar lukt dat minder goed." Wereldwijd heeft dat ook gevolgen, want Nederland is 's werelds grootste exporteur van pootaardappels.
Meer uit Financieel
BRUSSEL (ANP/AFP/RTR/BELGA) - De Europese Unie gaat luchtvaartmaatschappijen verbieden om ouders extra te laten betalen voor een stoel naast hun kind. Dat melden diplomaten aan persbureau AFP. Dit is het resultaat van een EU-hervorming van de passagiersrechten, die vrijdag is overeengekomen. De compensatie die luchtvaartmaatschappijen moeten betalen voor lange vertragingen en annuleringen blijft hetzelfde.
29 minuten geleden
NEW YORK (ANP/BLOOMBERG/RTR) - Elon Musk is de eerste biljonair ter wereld na de beursgang van zijn ruimtevaartbedrijf SpaceX. Dat meldt persbureau Bloomberg vrijdag. Het aandeel SpaceX schoot ruim 18 procent omhoog. Daarmee steeg het vermogen van Musk tot meer dan 1 biljoen dollar, oftewel ruim 1000 miljard dollar.
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De AEX-index is vrijdag op de hoogste stand ooit gesloten en scherpte daarmee het record van een dag eerder aan. Beleggers reageerden positief op een mogelijk vredesakkoord tussen de Verenigde Staten en Iran. Volgens president Donald Trump zou dat akkoord dit weekend al getekend kunnen worden.
1 uur geleden
NEW YORK (ANP) - Aandelen van SpaceX waren vrijdag bij hun debuut op techbeurs Nasdaq in New York in trek. De aandelen van het ruimtevaartbedrijf van Elon Musk werden ruim 18 procent meer waard vergeleken met de introductieprijs van 135 dollar per aandeel. Later steeg de koers met ruim 23 procent.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Autoriteit Consument & Markt (ACM) doet geen verder onderzoek naar mogelijk machtsmisbruik door Royal FloraHolland (RFH). De ACM ontving vorig jaar verschillende klachten van telers over de grootste bloemen- en plantenveiling ter wereld en heeft deze onderzocht, maar ziet op dit moment geen aanleiding om nog verder onderzoek te doen.
2 uur geleden
NEW YORK (ANP/BLOOMBERG) - De oprichter van de failliete cryptobeurs FTX, Sam Bankman-Fried, heeft zijn hoger beroep verloren. Een federaal hof in de Verenigde Staten verwierp de beweringen dat hij geen eerlijk proces heeft gehad. Bankman-Fried werd in 2023 tot 25 jaar cel veroordeeld vanwege fraude rondom het omgevallen cryptoplatform.
2 uur geleden
NEW YORK (ANP) - De beurzen in New York gingen vrijdag verder omhoog na de stevige koerswinsten een dag eerder. De hoop op een spoedig einde aan de oorlog in het Midden-Oosten en een snelle heropening van de Straat van Hormuz bleef zorgen voor optimisme bij beleggers. Verder ging de aandacht vooral uit naar de beursgang van Elon Musks ruimtevaartbedrijf SpaceX.
3 uur geleden