Regen en waterschimmel dreigen aardappel lang dwars te zitten
AMSTERDAM (ANP) - De vele regen van de afgelopen maanden zit aardappeltelers dwars. Dat komt niet alleen doordat aardappelpercelen noodgedwongen te laat worden geplant, maar ook doordat een waterschimmel om zich heen grijpt. Dit probleem blijft mogelijk nog jaren voelbaar, ook in de portemonnee van de consument.
Door de regen zijn er veel stukken land waar boeren pas later of helemaal niet hebben kunnen poten. Ook slaat op sommige plekken rot toe doordat aardappels lang onder water staan, zegt akkerbouwspecialist Arjen Brak van landbouworganisatie LTO. "Het worden geen topopbrengsten. Het zijn de twaalf natste aaneengesloten maanden ooit."
Ook vorig jaar was de regen rampzalig voor telers. In deze natte jaren is een beruchte waterschimmel, de phytophthora, een groot probleem geworden. Onderzoeker Geert Kessel van de Wageningen University & Research (WUR) noemt de natte omstandigheden "een walhalla" voor de veroorzaker van de aardappelziekte.
Booster
"Het begon vreselijk vroeg. In april en mei had je al planten met phytophthora, terwijl je dat normaal rond deze tijd in juni pas ziet", zegt hij. "Als phytophthora greep krijgt op je planten, kan een perceel binnen een à twee weken dood zijn."
De waterschimmel kon zich extra goed verspreiden doordat in 2021 een variant uit Denemarken overkwam die later resistent bleek voor veelgebruikte beschermingsmiddelen. Ook liggen nog aardappelen in de grond die door de nattigheid vorig jaar niet werden geoogst. De planten die daaruit ontstaan kunnen een soort "booster" zijn voor phytophthora, zegt Kessel.
Grote impact
Andries Middag, directeur van de Vereniging voor de Aardappelverwerkende Industrie, waarschuwt dat de aardappelziekte lange tijd een hoofdpijndossier blijft. De waterschimmel besmet namelijk geregeld het pootgoed, oftewel de aardappelen die de grond ingaan om er nieuwe uit te laten groeien. "Als we het niet onder controle krijgen, heeft dat grote impact."
Op de prijzen gaat dat sowieso effect hebben, denkt Middag. Want de vraag naar aardappels blijft even groot terwijl het aanbod krimpt. In de supermarkt werden ze de afgelopen twee jaar ruim 25 procent duurder, blijkt uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek.
Kessel beaamt dat de waterschimmel lang voor moeilijkheden kan zorgen, omdat die in aardappelknollen overleeft. "Telers doen er alles aan om aantasting van pootgoed te voorkomen, maar in een seizen als vorig jaar lukt dat minder goed." Wereldwijd heeft dat ook gevolgen, want Nederland is 's werelds grootste exporteur van pootaardappels.
Meer uit Financieel
SCHIPHOL (ANP) - KLM vliegt tot en met donderdag 5 maart niet op Dubai, Riyad en Dammam vanwege de aanvallen op Iran en vergeldingsacties van dat land. Daardoor blijven veel reizigers voorlopig dus vastzitten in het Midden-Oosten. Volgens KLM heeft veiligheid de hoogste prioriteit. Voorlopig betaalt KLM de hotelkosten van de gedupeerde passagiers, laat de maatschappij zondag weten.
9 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - Gasunie voorziet hogere gasprijzen omdat de Straat van Hormuz vrijwel afgesloten lijkt voor grote schepen. Deze zeestraat is een heel belangrijke doorvoerroute voor de aanvoer en doorvoer van olie en gas, maar door de aanvallen rond Iran varen veel schepen er niet meer doorheen. Daardoor kunnen ladingen vloeibaar gas (lng) uit Qatar bijvoorbeeld tijdelijk niet naar Europa worden verscheept.
12 uur geleden
KOPENHAGEN (ANP/AFP/RTR) - Enkele grote scheepvaartconcerns mijden om de onrust in het Midden-Oosten niet alleen de Straat van Hormuz, maar hebben ook besloten om niet meer door het Suezkanaal te varen. Zondag kondigde onder meer het Deense Maersk aan tot nader order alle schepen tussen Europa en Azië weer om Afrika te laten gaan. Daardoor kunnen de levertijden van allerlei producten oplopen, want de reis via Kaap de Goede Hoop kan tot wel twee weken langer duren.
12 uur geleden
LONDEN (ANP/BLOOMBERG) - Bitcoin en andere cryptomunten herstelden zondag in waarde, na de uitverkoop zaterdag toen het eerste nieuws over de aanvallen op Iran bekend werd. Deskundigen zien hierin een teken dat de cryptomarkten verder kijken dan de onrust in Iran en zich weer meer laten leiden door het grotere economische plaatje.
13 uur geleden
WENEN (ANP/BLOOMBERG/AFP/AFP/BELGA) - De olielanden van oliekartel OPEC+ gaan de oliekraan volgende maand extra opendraaien, nu de olieprijzen flink dreigen op te lopen door de aanvallen op Iran. Dat hebben de landen zondag besloten. Toch voorkomt deze stap waarschijnlijk niet dat olie komende dagen duurder wordt. Automobilisten moeten aan de pomp rekening houden met een prijsstijging van benzine van meerdere centen, denkt econoom Rico Luman van ING.
14 uur geleden
BUNNIK (ANP) - In Nederland zijn vorige maand bijna een vijfde minder nieuwe personenauto's verkocht dan een jaar eerder. Daarmee houdt de dalende lijn in de autoverkopen van januari aan, constateren brancheorganisaties BOVAG en RAI Vereniging.
15 uur geleden
DUBAI (ANP/RTR/AFP) - Het wereldwijde luchtverkeer wordt zondag opnieuw zwaar verstoord omdat grote luchthavens in het Midden-Oosten, waaronder Dubai, door aanhoudende luchtaanvallen gesloten blijven. Vluchtenwebsite FlightAware meldde dat zondagochtend rond 11.00 uur Nederlandse tijd wereldwijd meer dan 6700 vluchten waren vertraagd en 1900 geannuleerd. Zaterdag ging het ook al om vele duizenden vertragingen en annuleringen.
15 uur geleden